Philosophia peripatetica tomis quatuor comprehensa, authore Jo. Baptista de Benedictis e Societate Jesu. Tomus primus quartus Metaphysica

발행: 1723년

분량: 489페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

191쪽

t6o LAU L .dem omnes speciei: ita nec inseres.eiusdeesse speciei cognitiones omnes, quae eidem ob tecto maris , dc minus intellectum assimilant. Inivetum quidem cum causa aequivoca possit in virtute continere plures specie effectus, nonhene ex identitate causae arguitur identitas speciei in effectibus . Unde autem oriatur . vel potius dignoscatur diversitas specifica cohgnitionum , pertinet ad aliam tractatio,

nemo

CAPUT VII.

nem rationis . cum enim ex una paris p oba

tum susseienter sit,inter eas nullam obiectivam distinctionem reali minorem intercedere et exa itera constet, de eadem te plures, distinctosectae eoneeptus haberi posse s consequens est, utamur distinctio rationis . huius enim nomine non venit, nisi res intrinsech una a rationibus multis iacta extriquch multiplex, ac distincta. - Et quidem huiusmodi distinatone sublata, eon. ruunt omnia Logicae praecepta s non enim g nus esset , aut differentia, non essentia, aut passio,non subiectum,aut praedicatum, non definistio, aut definitum. Nec juvat recursus Nomin . Iiunt ad eonceptus, de nomina a ut enim in Lotieis est ostensum, non praedicantur n*mina, &gonceptus, sed res sub nominibus, dc concepti bus . quare quae dicuntur de genereo differentia.cadunt non in nomina , sed in res per nomi-- Na significatas, non in eonceptus , sed in obiecta

Per conceptus expressa. Quamquam ut verum sator, nostrum eum

Nomiaalibus super hae te dissidium de voee esti totum. l

192쪽

Caput VII. I 6 Itotum . Negant enim ipsi distinctionem ratio nis in re, dc solum concedunt distinctionem realem in conceptibus : quam proinde Grego. xius appellat distinctionem non rationis , sed rationum , seu cognitionum . Nos vero admittimus distinctionem rationis coincidere penitus cum distinctione reali conceptuum, qui tamen extrinsece rem ipsam denominantur ut cognitam, ita ec multiplicem . Itaque volumus,

hominem sub conceptu animalis distingui a seipso sub conceptu rationalis, non pet ullam distinctionem in homine, sed per solam distin.ctionem unius conceptus ab alio r quemadmo' dum diximus in Logicis, omnia individua sub

cognitione confusa unificari, ac denominari universale sine ulla unitate in re , sed per s Iam unitatem cognitionis. Hoc autem totum, ut ibi etiam notavimus, discrepantiam non hisbet , nisi puram de vocabulo. Dices. in ista sententia non negatur , quod animal, & rationale sint duae formalitates . sed non sunt duae per duas cognitiones. ergo . Prob. min. pluralitas cognitionum non pomi est plurificare, ac d stinguere , nisi consti. tuat . atqui animal, dc rationale cum sint termini primae inientionis, significant rem, ut est in se, non vero ut constitutam , ac denominatam per cognitionem . ergo non possunt animal ,& rationale distingui per cognitiones, sicuti possunt per cognitiones distingui genus, α disterentia, qui . sunt termini intentionis se cundae , adeoque involvunt constitutive cogni

tiones a

Resp. facile, recolendo ex Summulis, quod nomin 1 primae intentionis supponunt non personaliter, sed simpliciter, dum illis additur terminus intentionis secundae. Sic dum dico, animal est genus , animal, quod est te minus primae, fiat pro rebus non ut in se, sed ut in an ima. Iam vero , ut nomen renua est secus

193쪽

Metaph. Libeν id ae i nient ionis. quia sign)ficat muIta, ut deno, minata. 3c constituta per cognitioneta unam ei ta&hi re praesenti nomen distinctum est 'tentionis secundae , quia signiticat unum, ut aenotivi natum, o constitutum per cognitio. nes multas. Dico igitur, quod animal, & ra. tionale sunt termini primae intentionis, & so.' nant distinctas eiusdem rei formalitates : sed dum ita sonant, non personalitex, sed simplicia ter supponunt,&stant pro re non ut in se,sed ut in anima , adeoque pro re, ut denominata pere unitiones

sint pxaeterea ista distinctio appellari non

ti- fati nist, sed etiam formalis distinctio. appellatur rationis, quia tota est a ratione, h. e. ab intellectu cognoscente obiectum imperis.cte, ae veluti per partes . appellatur sormalis , quia est percognationes, Hae sunt formae ex. tinach denomsnantes obiectum. , Rursus eiusmodi distinctio duplex est, alia propria, di praecisionis r alia improprio , de non explieationis . prima habetur inter ea,quae sebstant conceptibus. quorum unus in alteron ineluditur, nec est alterius explicativus.

Se distinguitur si imal a rationali in homi. ne . seccunda hiatur inter ea, quae rubstant

conceptibus, quorum unus in altero includitur.& unus alterum explicat. Sic distinguuntun definitio, de definitum; nam definitio est de Dimali conceptu definiti, Fc in eius concepta involvitur s quamvis definitio clarius explicet illam ipsam rationem , quam obseurius in votivit definitum . Distinctio . rationis propri aeit proprie dictas sol nalitates, unde anima- 'tias est alia omnino formalitasa rationagitate: non praestat distinctio rationis impi' pria ; quia desinitio non est alia sermalitas a definito. . Ad eiusmodi distinctiones laeernendas duae regulae tradantur, 1. est . quando per unum

194쪽

εonceptum quantumvis penetratum, &excus sum intellectus asi certificatur dealio, nec e conis verso, tune habetur distinctio talionis propria. Sic invicem comparantur animal , dc rationale, utcumque enim consideres animal, & prin-eipium sentiendi, nunquam in eo rationale ,&pxincipium discurrendi apparebit, atque idemeitan rationali relate ad animal. non sic acci. dit in definitione, ac definitos ex eo enim a quod intime penetres ,-evolvas conceptum hominis, apparebit demum, quod illi competat animal rationale, se e converso.

Σ. Si facta hypothesi , quod , quae distinguun.

tur ratione , diuinguantur etiam re, sequitur per locum intrinsecum, immediate, & serva do hypothesm, rem esse, de non est e talem ,

distinctio rationis est impropria. Si vero id non sequitur ita, sedibiam destruendo hypothesim realis distinctionis, distinctio rationis est propria. Reserit manifesta in exemplo. Si supponas hominem distingui tealiter ab antia

mali rationali, per locum intrinsecum imme, diate sequitur hominem non esse hominem a quia hoc est esse hominem , esse animal rationale at si supponas animal realiter distingui arationali, non sequitur illico animal esse , α non esse animal s maneret enim adhue per locum intrinsecum sentiendi principium, quod est esse animal s adeoque maueret animal. Seruitur quidem absolute, quod animal realiter istinctum a rationali, cum quo de facto rea liter identificatum, sit ,&non sit animal ; sed non sequitur per locum intrinsecum,& ex propria formali ratione animalis, quae id unum

ostendit, quod sit principium sentiendi, non veto discurrendi.

195쪽

DIstinctio Modalis supra realem, ut dixi ,

non addit nisi connexionem non mutuam x xei, & modi, nam tes cum sit entitas absolutat . site potest sine modo; at modus eum sit enti- tas affixa rei , cuius est modus, stare non potest i sine re : Huie distinctioni duo Philosophorum' genera refragantur. I. Nominales, qui eo ipso, Quodanodum a re distinguimus , putant in servi, eum esse a re mutuo separabilem l & hine ah-guunt contra nos ad distincti modi impossibili. 1atem. 1. Recentiores, qui modum a re disti diguentes, adhue censent illam a re, cuius est modus, posse separari. Itaque duo in praesenti sunt mihi breviter probanda. t. contra Pris imos, distinctionem modi stare posse cum inse. lxxtabilitate eiusdem a subiecto. Σ. contra λ-

eundos distinctionem modi stare non posse reum eiusdem separabilitate a subiecto .

stinctione, ex qua universim coinrenduot ueri. ut, si stet inter distincta separatio , contradi- Honon sequatur. Separatio enim facit, ut sit unum, dura non est aliud . quare si supponitur unum,& νliud, esse,& non esse non cadunt iii Pra idem , ut videtur per se patere . Rursus ubi est capaeuas unius contradictionis , eu ea. Pacitas omnis i quia omnia contradictori i . atque

196쪽

- io V. caput VIII. γε siequii repugnant. si tergo modus distinguiturare , habet praedicatum modus , quod non ha, bet res. ergo poterit esse, dum non est res.si enim non potest , aut est ex incapacitate praedicati , aut ex incapaeitate contradictionis, hoc secundum non recte dicitur , quia distinctio est capacitas, ut dictum est, omnis conua. dictionis . Nec primum ι quia veEe modus capax

est emendi. Quod si dicas, essendi quidem, sed

non essendi sine subieetii surgent, hanc secundam non esse incapacitatem contradictorii., sed conixadictionis, ad quam pr0inde non rectexecutritur, ubi distinctio supponitur . . iHoc ipso argumento usus ego sum cap.3, 6 1. ad versus Formalistas, quos inde censeo effica. cit ex impugnavi inseparabili s enim inter fiox malitates non potest nasci ex capite ident, talis : quae si patitur disti nictionem,patitur coq. ixadictionem, & si unam, omnem: quod totum efficacissime proposita ratione evincitur . ει quamvis aliunde probarentur inseparabiles formalitates : id non tollit proprie te .ctam inter eas realem' distinctuinem quia' realissima

est illa distinctio, quae quantum est de se, se

titur extremorum separationem, quamvis illa aliunde habeant, ui s eparati non possint. ter haec non intest ulla haberi inter sormalit

tes, si distinctae eae sunt, inseparabilitas s qψα

stanaici non potest ex addicti'ne, & conne xione essentiali s quae enim addictio, quae connexio anima ijs cum rationali i nec potest nasci ex identitate reali , tum quia haec realis iden i itas est, quam Scoi i stis negamus , supposi ta obiectiva distinctione inter formalitates, .

tuiti quia realis identitas est apsa formalis di stinctio. quare si . haec distinctio separati a.

non obstat, neque illa obstabit identitas. Nunc autem contendo, posse universim. M.tee distino .esse ipseparabilitatem, quatenus licet sua hv n .Pum distincti O . Potest

197쪽

ms . Metaph. Libενδ amen quand 'ue pugnare connexio . Quod a utem connexio ex sua ratione sermali xumidistinctione non pugnet, .constat Primo, quia disti 'ionem noci tollit, sed iupponit, est enim relatio, q- ex genere suo vertatur intex di

stincta.

Constat 1. in duplici manifestissimo exemisplo. nam Personae SS. Trinitatis lant maliteeanter sedistinctae, & sunt tamen essentialite ematuo connexs , dc inseparabiles. Praeterea quaelibet creatura est realiter distinia a Deo ared quamvis Deus stare possit sine creatura, non tamen ereatura fine Deo, datur ergo inter di. Riacta connexio. & inseparabilitas tum mu.

ua, tum non mutua is

Responder, nihil morsus his confier. quia in primo eaemplo est in utroque extremo in. pacitas non essendi s ex qua nascitur inseparrabilitas; quia ad hanc requiritur ut de uno esse, de alteropossit vexificari non esse . atqui nulla ex divinis Personis potest non esse. in se. eundo exemtio , quia creatara potest son esse. Deus poteu en sine creatura : sed quia Deus

κω potest non esse ι'non potest creatura esse . non existente Deo . semper ergo recurrit ad Mapacitatem praediisti.

Sed si ista responsio , & doctrina Nomina.

Muni valet, tollitur inter distincta omnis eon. nexio r miod est contra communem reliquorum sensum s estque falsum etiam in daxis .amplis , in quibus incapaeitas praediisti estnna, non unica ratio inseparabilitati sta m tuae ι seu non mutuae. Et quidem Filius est a Patre inseparabilis non solum, quia est unius cum Patre Naturae, non solum quia uterque habet essendi neresstatem versim etiam quia, Pater est Pater, R Filius est Filius 3 impossi ἐα enim est intelligere Patrem in actu sequndo generantem , di Filium in actu seeundo oni: una, quin intelligas . inter eos egentialam

198쪽

mnnexionem, , inseparabilitatem . quare staliae rationes praescindantur, per sua ipsa noti nalia, per quae invicem disti figuuntur , invi cem connectuntur . Stat ergo eum distinctiona connexio orta non solum ex inopaeitate extra mi ad non essendum , sed: ex intrinseca uniu xei natura aliam essentialiter aut exigentis, aut supponentis. Idem est manifestum in eonnexione non mutua erraturae eum Deo s si enim alia non esset huius connexionis ratio, nisi ea i quod in Deo sit neeessitas essendi , perinde creatura connecteretur cum Deo, sive Deus esset; si e non esset creaturae necessaria eausa. urconstaec Atqlii certissimum est, ex eo etiam creaturam cum Deo connecti, quia Deus est praecisa eius causae, a 'na non Pendere non potest. ConLquia juxta minales nulla est re ipsa conum

xio creaturae cum Deo a connexis enim , quam

ponunt ipsi, non es nisi neeessitas essendi,quod est praedinatum Der, non erraturae et connexio aurem essentialis est transcendentalis habitudomnius ad aliud, quae si nulla est in praedieatis areaturae, evidens est, quod exeatura nihil haruber, per quod Deum essentialiter iupponat Unde sietet ulterius, perperam ab existentia

reaturae inferri existentiam Deis eum non recte consequens deducatur ab antecedente non connexo. Maneat igitur, inseparabilitatem seu mutuam', seu non mutuam distinctotam fundati posse in eorundemi intrinsecist praedicatis, quibus se mutuo, vel non mutuo essea-

Hine autem nullo negotiis ostenditue in . parabilitas modi a re seum enim modus sit rex actualissimum, εe ultimum exercitiium abs lutum, ut mox ostendam, consequens est , ut ex suis intrinsecis essentia et petat rei suae existentiam', quam, altimo, determinet , reactae . si enim auulus esset, di ses non

199쪽

Metaph. Liber I. modas actuaret, oc non actuaret iactuaret, quia ipsum. actuare est modi essentia : non actua- με ea defectu rei, quae, dum non est, actuari

non potest Praeterea inuissicis prosavi, Omnem modum se ipso ineue subiecto suo , quia proinde si non esset, modus ' existens inesset ipsi, die non inesset. Ex his ficile lalvitur argumentum Nominalium . initio propositum, quamvis enim promoat a re inteparabilit te videamur recurrere ad contradictionis incapacitatem , quae nulla est inter distincta, revera recurrimus ad in ,-itaieni praedicati , ec' modi enim separa tionea re per consequentiam altem mediatam insertur in modo ipso contradictio , quod actuet scilicet ,&non actuet , infit,& non in--. Sic quamvis, spectata solum dii tinctione

antet creaturam ἡ ω Deum, non sequatur im. mea econtradictio ii reatura per hoc,quod ipsa sit, non existentri l .eo sequitur tamen mediares quatenus esset, den ' Miaesian mia Miletas. Ita proicis sequitur mediath contrindictio in mirio, qui eu essentialis inaleitas suam vis distinctionem immediate contradi. cito non sequatur et quod anum probatur

minalium arsumento.

Essentia modi ex eodem nobis eapite Innot

- Icit, ea quo innotescit eius ex mentia . quia enm .realis est , & physica in rebus indisserentia ad multas denominationes, ad quas non possunt per res alias lassicienter determinari sequens est, ut detur disti ctum determi Mivum , cuius unicum officium

200쪽

quia dati possunt materia ,& forma non unitae. ignis, dc ignis, quin ignis procedat efficienter ab igne, concludimus unionem. Mactionem dari distinctas a subiecto,&forma, a causa , Neste stu. quon tam vero dantur istae praeci se, uxdeterminent, nullum aliud in his praedicatum

agnoscimus, quam esse actuales determinatio.

nes, illa in genere copulandi, haec in linςa e smetendi. quod si aliud his praedicatum additur . frustra , di gratis. additur .

Hu uisCdi puras determinationes modosa puellamus. Hinc modus recte defindux , taetria ritu, ultimo in Dogenere determinans con fusinctam a Ie realiter indisserentiam. Diciatur ens , quia modalitas cum sit communis substantiae, & accidenti, est consenuenter emtis immediata determinatio . Reliquae par iticulae continent modi a re disterentiam, qualest scilicet, ut sit ultima determinatio ; quod enim non ultimo determinat, res est . sic abbedo est actus albi , &anima actus hominis , sed quia primus, non ultimus actus, cum alia quam habeant indifferentiam ulterius deteris minabilem, non sunt modi, sed res. Rur. sus debet modus distinctam a se adaequatqindifferentiam determinare , ut modus sit , duae enim unitates se invicem determinant adesse binarium : duo Hya se invicem determinant ad esse simi lia saltem sandamentaliter nec modi proinde sunt , quamvis ultimo determinent s quia se per se determinant,adeo que non determinant in disietentigui contradi-inctam. allis non obstantibus, fuere innominati Re. centiores apud Arri agam disput. s. Phyl. se ni A. qui determinationem modi non absolutam , sed conditionatam Miuunt , ex suppositio ne nimirum, quod. eius subiectum adaequabium sit. hing unionem talis naturae ponun6 ut exessealia sita sabeat copulare materiam ,

SEARCH

MENU NAVIGATION