장음표시 사용
351쪽
ars IN LIB. I. CAP. III. phi) majestatem personalem, majestati reali
1ubjicere, & tamen summam potestatem dicere Θ Nam qui majestatem redem, impropriσmajestatem dici ajunt , jam victas manus dant, & non esse majestatem, quam ita describunt, atque adeo se male aut monstro se divisisse fatentur. Sicut & descriptione maje- satis personalis, si usquam stare debet, realis absorbetur dc extinguitur. Si enim majestas personalis habet summum & absolutum jus in res & personas civitatis; in quibus personis & rebus ergo suum jus exercebit majestas realis 3 si legibus soluta est majestas personalis, quomodo majestas realis in legibus pretesidium invenit contra illam i si perpetua est majestas personalis, ecquando realis illi intercedet , illamque opprimet ξ Fatentur etiam , subjectum majestatis realis investigatu essedimcile. Si dicunt, esse majestatem realem in legibus civitatis fundamentalibus squas ipsas varie describi nec satis explicari, mos est) concedant necesse est, mutata forma civitatis, majestatem realem corruere , quam tamen per ennem esse volunt. Forma enim civitatis, exempli gratia, Aristocraticae, est in legibus statum civitatis describentibus , ut penes Optimates imperium sit, id est fundamentalibus huic statui. Atqui potest mutari civitatis status, possunt
leges fundamentales consensu totius civitatis aliae poni, inducentes vel mixtum statum, vel monarchicum. Ergo periisset cum legibus prioribus fundamenta ibus, aut mutata esset
352쪽
majestas illa , quam immutabilem & pe
ennem statuunt, & cum qua civitatem stare oporteat & cadere. Manet autem civitas ,
etiamsi alio atque alio tempore, diversa regiminis forma obtineat, aliterque constituantur& mutentur leges fundamentales. Nominare enim legem aliquam civilem sundamentalem quae mutari Prorsus nequeat, a ratione omni alienum est. Sed salva res est. Dubitant aliqui , an omnes respublicae majestatem realem habeant. Iterum fatentur: discrimen majestatis v. Besold.
realis & personalis in civitate populari seu politia non posse ostendi, cum utriusque idem subjectum sit. Denique si esset duplex majestas, ut describunt, aequalis utique esset utriusque latitudo. At quae illi majestati reali jura attribuunt , ad & constituendum: civit iis statum, quoad ordinem & modum imp randi spectant. Ubi ergo sunt caetera majest iis iura Non fuerit alienum ab instituto ,
notare erroris fontes &consilia. Nam& erro-xes amare & tueri, inter mores & artes iaculi est. Fefellerunt nonnullos exempla mixtarum formarum; earumque civitatum , ubi divisa
sunt jura majestatis. Ad ea explicanda, opus sibi esse tam inexplicabili ambage, putarunt. Quidam. cavere non potuerunt, quod civilia ter philosophantibus cavendum esse Grotius paulo post monet ; ne vocabulis & externo
rerum schemate deciperentur. His ut res,
quo Volebant ipsi modo congruerent, nihil pensi moderatique habendum videbatur, si P a mota
353쪽
modo aliquid esset, quod diceretur. Sunt, qui, nescio cujus sapientiae laudem in eo poni existimarent, ii dicerent: in Imperio Imperator habet majestatem personalem, ordines realem. Quantum melioris illisque publicis philosophis ignoratae disciplinae requiritur , ut haec, qualia sint, cognoscantur λ sed id non est nunc agendum. Theodorus Graisvinc elim ita cum vulgaribus illis philosophis agit, ut dicat:
majestatem realem desinere,ut primum transierit in personam; si vero maneat realis, personalem nullam esse,sed ejus tantum imaginem quandam, ratione curationis ta administrationis. Accipio, ut ad infirmandam vulgarem sententiam dicta. Nam ut credam, bene dici; in monarchia, seu regno personali tantum majestati , in plurium regimine adhaec enim duo respicitGrais vinckelius) reali tantum locum esse : nondum a me impetro. Nec enim necessitas nos inevitabilis
his appellationibus adstringit: neque omnibus reipublicae formis ita consultum est : sed nec vulgus placabitur, si voces suas aliter, quam assuevit, explicari audiat; cum praesertim nihilo plus in Aristocratia, quam in Monarchia de majestate personali dubitet. Civitatis vocabulo hic & alibi, Gratim utitur , sicut in civili philosophia eo uti potissimum debemus : ita ut modo cum populo pluribus nationibus , urbibus, vicis, unam civitatem constituente) permutetur, modo, increscente imperii amplitudine, multis populis, tanquam membris squash nationum iu
354쪽
uno populo rationem subeuntibus) constet. Ita una civitas fuit, quicquid Romanae diti ni sub formula provinciae accessit. Vulgo servire credo voluisse virum doctum, qui riviatatem ab imperiis ita distinguit, ut imperium icivitatibus constare, eamque quae c put im' Elem. de perii sit, proprie civitatem esse, asserat. Posi justit.&i sunt haec augere licentiam loquendi, non tol- re part .lere. Sicut nec illos probaverim, qui civita- ς'p' ''
V . I. e . membr.3.tis Vocabulo, partem tantum civilis conlocI tionis seu materiam, reipublicae autem nomine
formam tantum significare solent: atque hinc praeclaras, si diis placet, disputationes proincudunt; an, exempli gratia, minin recte Poliatica sua inscripserit de Republica Z Veteres, & ex junioribus eruditissimus quisque, & Civitatis& Reipublica appellatione, totum istud significant, quod Jc corporis & animae communi ne se tuetur. Exemplum Romanae civitatis, ut nunc accipimus, in sequentibus passim apud Grotium explicatur. Plurium populorum sive civitatum, unum c put esse posse, Grotius monet: & vel Hispan rum Regum exemplo , quos plurium regno rum dominos novimus, constat. Fit tamen saepe, ut unius Regni nomen, ut Castellae, &praesertim Hispaniae, caeteras appellationes vel inumbiet, vel complectatur. Variae etiam incidunt mutationes : consiliaque & artificia politica hic regnant. Ait amplius: existere interdum corpus ex pluribus civitatibus, seorsum perfectosatu praediti
355쪽
arctismo foedere naturam unius civitatis im tante.Exempla antiqui & novi generis conducit relect po- Armsam. Similitudo facit, ut saepe tanquam detix sib , una civitate loquantur scriptores. Legi mere tur fac.GothostediAchaica.Ubi quaeras licet,an Achaeorum reipub. ut vocant) Germanicum nostrum Imperium sis enim oratoris scopus est) citra rhetoricum inventum ,serio comparari ρορ sit 8 Latent in hac quaestione magna quaedam de ardua; sed hoc loco non attingenda. f. VIII. Ad explicationem summae pote staris civilis pertinebat vel maxime, ut Variae faliaeque & ad perturbandam omnem civilem societatem natae sententiae, quae vulgi animos obsederunt, profligarentur. Qua in re virum se praestitit Grotius: qui h. g.primam opinronem
falsam refutat, de potesate populi in omni reipu-bbcagenere perpetua Regibusque ta optimatibu , sive in plici , e eomposito statu, supervecta. At vero, populos, ct potuisse, I voluisse, omni ejurata potesate,solam obsequii gloriam i trahere , constat: ta exempla regum regnorumque άνευθυνων in promtu sunt. Facultas non indi gebat demonstratione. Igitur verbo tangitur similirudo prιvata servitutu,lege Hebraa quam De I. N. st Seldeum explieat) & Romana ιδ quiobo exha si Vi 7' νώ.f. irrisum.de injusto, rupto testam. g. 4 μ ε de jure persen. Voluntas igitur operosius dein claranda fuit: ut constaret, impulsos populos, ut vellent, unius aut plurium Imperio une exit... ceptione subesse. Illustris est locus Gereonis, quem Grotius attingit, in ossiciis: Atque etiam
subjiciunt se homina imperio alterim ac potesaripis
356쪽
I N L I s. I. C A P. III. 23 I
ri pluribus de causis. Ducuntur autem aut benevolentia , aut beneficiorum magnitudine , aut
dignitatis praestantia, aut ste sibi utile futurum;
aut metu, ne vi parere cogantur: aut ste largitionis promissionibusque capti: autpostremo, ut saepe in nostra republica videmus, mercede conducti. Proponuntur autem, sub exemplo, hic caussae voluntatem impellentes i. periculum interiimvela vi externa, vel ab inopia, non aIiter vitabia .
D. Sicut populo Romono se ita subjecerunt Campani, & alii, in Annotatis. In loco MN lj 6iu. decepit Grotium memoria, quasi, traderese r so,conjungendum sit. Sensus enim longe alius st, cum Dido moritura imprecatur AEneae, ne,
cum post cruentum bellum se hub leges pacis
iniqua tradiderit, id est, talem pacem fecerit, quae victori nec utilis satis, nec honesta sit, vel regno deinde, vel optata luce seu vita fruatur. a. habitatio aut libertas non aliter parabilis. exemplo servorum Germanorum. Addatur Legis Longobardorum lib. 2. tit. 3s. l. 2. constitutio Rotharis: Omnes liberti, qui a dominis suis libertatem meruerunt, legibus dominorum βο- Fum vivere debeant: secundum qualiter a suis dominis proprie concessum fuerit. Caeterum ad Germanorum exemplum Gottifredud Mendetri v.Lidua. p. nus inGlossario Salico vocum Atuaticarum comparat Lidos sive Litos medii aevi: Sc id, quod Tacitus ut colono injungi ait, colonitium ScLitimonium dici, uberius ostendit. 3. ingenium libertatis non valde appetens, ta regibus suetum. 4. auctoritas exempli eorum populorum, qui fel
357쪽
citer regniti siunt: qui sensus in Hebraeis apparuit tempore Samuelis. F. - λοέας sive tempora reipubtica corrupta perturbataque,
nec nisi unius absoluto imperio sanabilis. His caussis voluntatem populorum impelli potuisse, & impulsam saepius esse, ut potestati se
alienae permitterent, constat. Atque hic voluntatis actio manifestior est. Sed & bello victori queritur m victos imperium: qui modus necessitati propior est. Quamquam aliquid de voluntate trahere videatur, eo sensu, quem Tullus explicat apud Dionysium Halicarnassensem, ostendens primo δυο τροπους Hήσεων,
κω ον ab τον ὲκουειον, duos esse modos acquirendi , quibus homines earum rerum, qua alterius fuerint,dominium assequantur, necessarium & voluntarium e deinde miscens utrumque modum, non ex Vero minus,quam ad speciem,in militari
quaestu, de quo coepimus dicere. In regno ista manifestiora fuerint. Sed nec optimates, populi ullam potestatem agnoscunt. Imo in ipso populari imperio, quae est politia ram popularis, ubi ea populi ratio habeatur, ut uno numeri &multitudinis respectu sid enim idolum effingunt populares isti philosophi in omne rerum arbitrium, omnis summa potestas definiatur si ad antiquitatem, & fontem prudentiae eundum est, Athenae non fuerunt Athenae, quo-eties multitudo praevalida impetu suo trahere cuncta non sequi destinaverat. Thucydidis historia commentabitur, quod ια1.. Ut autem Athe
358쪽
Athenae essent, quod dicerentur, opus fuit illo temperamento, quod eloquentia & prudentia incomparabili, summam, finem, complementum sui in patriam officii feeit Isocrateri Jam sicut Regi, sicut optimatibus subsunt .& citra exceptionem parendi obsequuntur populi ; ita etiam populo uni alios populos obtemperare , sive unum populum esse aliorum populorum dominum, multis exemplis Ostenditur. Et quia patroni popularis juris, negantulus fuisse regos ἄν πd Θαυους, quιque populo non tenerentur rationem reddere; exempla talium des, verorum regum ex historia sacra ta profana large afferuntur: eademque opera declaratur, non esse veros reges, sed nominari tantum ,
qui populo subessent: quod de Spartanis veterum praecipui testantur: ipseque Aristotelω nihil aliud quam praeturam militarem fuisse Φ docet. Ut scelesta prorsus sit impudentia Mi tonii contrariam summo philosopho sententiam tribuentis: Tale regnum, inquit, maxime omnium proprie ta dici ci ese regnumsensitAri- .stoteles, quale apud Spartanos fuit. Sed quid Angl. e αsani expectes ab eo , qui furoris parricidialis patrocinium suscepit Z Ita historiam, philosophiam , divina iura pervertunt Furiae istae generis humani t quis enim homines diceret λ)ut exitialem errorem de potestate populi tueri videantur. Quamquam quid est, quod non dogmatis auctoritatem obtinere pomi, quando omnis lolidae eruditionis ignoratio & contentio unum eruditionis genus habeturὶ Nihil
359쪽
Verius est, quam quod Grotius hoc loco depopuli potestate in Caesares Romanos trania lata dicit. Et tamen, in tanta luce rerum, repertus est mirus Legis Regiae disceptator, qui nee phrasin veterum Graecam Latinamve intelligens , & rerum scenam qualis fuit sub priscis Caesaribus vanissimis commentis in-Vertens, nuper ludos faceret ad infamiam saeculi pertinentes. Denique , quam non sit populi potestas semper summa, etiam hine ostenditur, quod respublica non sub unius pol state constituta,tamen aliquando desideraverint, quasi temporarium regnum sue potestatem, populo nequaquam subjectam. Ubi de Dictatura Romanorum: & infra g. n. quo loco aliquid adjiciemus. Praemissa hac tam diligenti tra etatione, dissolvuntur rationes, quibus munium gloriamur philosophi illi Demagogici.
Et primum quidem argumentum facile evertitur. Alterum speciosus est, & Aristotelis auctoritate praescribi solet. Hoc velutifunda- Contr. ili. mentum,proponit Fernandus 'sequius,regulam L ro' quandam quasielementarem, ex qua bis centum fere definitiones derivari, ait ; in hunc modum tomnes omnino principatus, regna, imperia, potentatus legitimos, legum s hominum, ob pubi
cam ipsorum civium utilitatem, non etiam ob regentium commoda, inventos, creato , receptos,
admissosquefuisse. Hoc tam crude arreptum, quales definitiones pepererit, animadvertas facile. Connexa enim sunt violenta illa & importuna et omne imperium herile , imo omne
360쪽
imperium , ubi imperantis utilitas quaeritur , esse tyrannicum : omnes reges nihil aliud esse, quam magistratus, quod Althum inter solennia carmina placet. Cujus Politica non os. Sa tradit sane, qui civitatis finis & felicitas μtranquillitas obtineri debeat, sed quibus -- dis omne vinculum societatis & salutis civilis dissolvi ac everti possit. Demaragica appelles merito. Et tamen, quia Jureconsulti nomen praefert, & quaedam subinde in ostentationem ejus scientiae jacit, commendari iuventuti Academicae audimus librum Orco damnandum judicio eorum , qui venena a cibis diastinguere didicerunt. μῶμου recte & grariter lini pdisserit, quod opinio eorum, qui Principem imp rio populari teneri pradunt ,seditiosis ad res novandas materiam prabeat, ac rerumpub. pertum
bationem a ferat. Exempla postea imperii regii pleni, nec a voluntate populi suspensit ostendit apud Gallos, Hispanos, Anglos. Cordate in priamis Philivm Melanchthon in Epitome philosi
phia moralis . Sciendam est, dissimure esseformas regnorum, Ot alibι alios esse gradus libertatis. probat autem Deus omnω formaου imperiorum rationi ta natura consentaneas. Videnda etiam est ipsius annotatio ad 3. politic. Aristot. ubi quaestio movetur: quam regni flectem approbet Deus. Multa quoque commode in hanc rem dicuntur in oratione Theodoreti septima de Providentia: ἔπι λλεια δεσποτε α συσφοροι Iβω.
Feldens quaedam ad h. f. ἄμη--& prorsus spero fore, ut ipse corrigat & aboleat multa in