De divina psalmodia, eiusque causis, mysteriis et disciplinis, deque variis ritibus omnium ecclesiarum in psallendis divinis officiis, tractatus historicus, symbolicus, asceticus. Sive psallentis ecclesiae harmonia opus novum & curiosum, ac multiplic

321쪽

Distri Psalmodia Cap. VII. et os

omnibus tradidit illum; sic nec Spiritu sancto pepercit, ut ita loquar, sed nova, mira largitate super omnem carnem effudit illuni Qualem utique oportuit accepimus conseiatorem ubique Praesentem, protectorem Omnipotentem, doctorem omnia scientem Talem sanὸ exigebant miseriae nostrae, vitia nostra, errores nostri Talem, inquam, qui ubique esset,omnia posset,omnia sciret.

Talem u ilicet,qui posset tot diiperses colligere, tot

Opprestas protegere, tot exules revocare, tot incredulos docere,inter tot discrimina custodire. a. Quis tanta polleat eloquentiae laude, ut cuncta possit receni repericula, quibus obsidetur quodammodo,& circumvallatur fidelis anima fugiens AEgyptum, ut in deserto religionis abomin tiones Egyptiorum offerat Deo, Persequitur eam Pharao fugientem cum curribus, de equitibus suis cogitant unanimiter adversus eam alienigenae cuiuhabitantibus Tyrum. Etenim Assiit ille magnus exterminator Diabolus venit cum illis. Quid munex Urget undique inimicus,suscitat bellum, dimicat sortiter, insidias instruit, machinas admovet, ingens excidium minitatur.Jam fluctu it miles haesitabundus, jam improviso hostitim impetu commovetur, qui noctis excubias fideliter peregerat,

qui matutinae precis splendore perfusus oblisque nascentis calore succensus in die abscessu se gloriam

Deo cantaturum permundi abstinentiam promiserat, jam necessariis externorum operum occupationibus distractus, temerarius in prosperis, timidus in adversis, interno spiritus servore paululum tepescente clamat cum Propheca, si autem Re Psalmne moti Funi perii, peia essu in gressus mei: Qui μημαα -οι δει τι malignanser, aut quis

322쪽

pabit mecum adversus reperantes ini vitarem Id mi igitur discrimine constitutus pireclara ora tionis arma assumens per viam caeli proficiscitur; portas Domini intrat in confessione atria ejus in hymnis, cumque ingenti fiducia ad thronum glo-tiae accesserit Nunc, inquit, in tanta hecessitate tu fines e Spiritus periclitantium sortitudo, pereuntium salus, iustorum custodia, pugnantium virtus, nunc promptus ingeri dignare nobis nostro refiis pectori. Addeligina novam struem beneficiorum, ut de novo igne iecens charitas nori solum ardens in se sed&aliis ludens honor uita perum splendore proximos accendat. Sic venientd Spiritu sancto vires resumit conscientia , fugit timor, augetur spes, Minimici nostri pacatam viden-L λει. . te animam. Qua es, inquiunt, tanta exustatio iugiamus Israelem, venit Deus in caina, Deus pugna pro eis contra nos. Nimiliam refustselm clypeos au-νeos,splenduit sancti Spiritus donuit septi rine iri potentiis inimae, I resplenduerunt montes ab eis per

boni operis exempla, ct sertiturigentium dissipata

Hiim ,, est Eth si quia Dominus adiuvit me aut minus hac

buasset in inferno Mima mea.

3. Totum hoc negotium, ejusque seriem ,

Betii serm. i. ordinem explicat elegantissime mellifluus Scriptor; 4ς pMgRR anctique Spiritus dulcillimum orstrinum Bernaria

ipse aucto λ dus: Veniens, inquit, Spiritus sanctus, visitans γε φει miseram animam per septiformem gratiam suam primum infundit ei timorem, timori subinfert pietatem, ut miseriam timoris suavitas consistetur pietatis: pietati scietitiam, ne a timore tristitia abundantior abibrbeat, ne a pietate praesiimpti Vana praecipitet: scientiae sortitudinem, scilicet contraiciuationes ut de proficiatur in botis , scientiae

323쪽

i sertitudini sufflagatur consiliuna consilio in

tellectum addit, ut iam in interioli cordis sui legat per se non solum, quae consulant homines, sed t- iam quae sit voluntas Dei bona, beneplacens, perfecta: intellectui sapientiam, ut quod hactenus didicerat,jam,iltranseat inaffectum iit per semet .

ipsam ex gratia Dei sapiat,&sapidum ei fiat, dc dulce quicquid hactenus durum videbatur, cin tot rabile. Hane doctrinam dodonis Spiritus incti es fudit super nos abunde sanctus Pater de plenitudine sua verbum bonum eructans illud autem observandum est, non omnibus eumdem spiritum in idi, divissiones enim gratiarum sunt, spiritus bi vult spirat. Et quidem incipientibus servire Deo dulcedo quaedam interna concedi solet, quatenisspossit eorum metis, ut Sanctus Diadochus Photi Diadbeli. dacensis Episeopus admonet, sanctorum laboruna cri αe.po praemium quantum futurum sit aperte cognoscere. Nam tenui spiritus aura asilatio quodam quasi corusi amine transeuntis scintillulae attacti exultant,& fervent amores sed nondum plena charitas eis inest, nondum juxta fluenta, plenitudines residere dicuntur, ait Philo Carpathiorum Antistes,ut Philotona possint arcana scripturarum rimari, Mea Christia II: z: ' no populo ad salutem impertiri. Alii autem impera,fectiores, jam in Dei servitio provecti spiritu replentur, cujus ubertate potati bulliunt, exundant erumpunt, fructificant, signa innovant, immutant 'mirabilia, nec ullum vanitatis periculum subest, quos plenissima charitas omni. modis occupavit,

h. III.

324쪽

iis ad Spiritum sanctum. Cur has hora aurea ta sacra n cupetur

t. e Um dixisset Apostolus corpora nostra tem- pluit esse Spiritus Sancti , ita capitulum . ,--cs, ' luculenta,ezitate conclusit Glorifici 2 νον ita αρ.α Deum in corpore vestro. Ergo, inquit Paschasius in sine librorum de Spiritu sanct o,qui Spiritu sancto

studiose puritatis templum praeparat in corde, per - castitatem, mortificationem carnis Deum por

tat in corpore, quia eum necesse est corporali-

ter portare , a quo spiritualiter possidemur. . Hoc Sacramentum magnum est in hora Tertiae precibus sedulo recolendumkut hac hora, qua Spi- ritus sancta gratia olim in Apostolos diffusa est, tale nos vita instituere proponamus, qualem exigit pisSpiritus fons puritatis, gratiarum thesaurus,disere- tor cognitionum,qui scrutatur profunda cordium,

qui mentis intentionem discernit, qui nec minima cujuspiam impersectionis paleam in cordis habita-

culo residere permittit, quam non statim subtilissa- mae circumspectionis flamma comburat. Felix ani- Ina,quaecunq; illa est,quae abundans in spe, viris ita tute Spiritus S.facta carnis spiritu mortificat, ω - lieite ambulans cum Deo suo mandata ejus effica. citer complet. Fest animai cui bonum est adhaerere Deo,ut ita dicere possit ego in Deo,&Deus in me est,&unus spiritus sumus, quonia quia aret Deo, : unusspiritus es.Hoc est in carne spiritum esse, hocl. - est esse spiritum in spiritu, imo spiritum sine spiritu, I ' χ' sicut Richardus Victorinus ostendit his verbis An

..i richoc est spiritim in spiritu esse, semetipsiam

325쪽

intra semetipsum totum colligere, ea quae circa

carnem , sed etiam in carne geruntur terim pQ ipitus ignorare An etiam spiritum sine spiritu esse, ess semctipsum extra semetipsum is supra semet . ipsum totum effundere, quae sub ipsb, vel in ipso fiunt omnino interim ignorare, in illud divini talis arcanum totum intrare Sari sima ara De unuastiratus est psallere potest qui est hullusmodi, Defecis in salutare tuum amma mea. Sed iae sublimioris literatura lineamenta sibi accitis ratius exprimere in animo est, si ipse piritus adju- vel infirmitatem meam. Al oquin secordia depressus est ad Deum,qui justus est, ipse non justus,&mundi adhuc simulachra circumferen eligi non

potero in peccatorum sarcina gravatus ad terram allidar In hoc simus, ait Joannes Apostolus, quo- IR iis mam in Christo manemus, quia de Pstu ejut acc/1. Atque utinam mihi pars sit in sermone isto, ivi in Christo manens de spiritu eius accipiam, quia nemo nisi in spiritu Dei loquens dignus potest illius laudator inveniri. utinam tangat idem spiritus cor meum dulcedine praetentiae tuae, rapiritum rectum innovet in visceribus meis, quia sci ip qtuni est,nctos decet conudatio. O ardor salutaris, pului. 11. Deus amor, Spiritus paractete, te nunc appello, te nunc obtestor; qui felicissimo incendio orbem ter rarum hac hora luccendisti. A quatuor ventiscae li veni Spiritus, ven id patria felicitatis, beatum illum amoris igRem, quem olim terris inspirasti, vitali tuo illapsu eventila semper, ut crescat, de vivat. Emitte de thesauris tuis pretiosum imbrem septemplici gratiae , cujus suavi dulcore infirmitatis meae

salsiuo mitigetur Punico credentium tibi, ut

326쪽

quirat,qui Patri,& Filio coaeqtialis ab iitroque pris cedis uniens ambos , utpotZ amborum indivisua conneximunificum gluten,complexus indisset ibilis, pax exuperans omnem seolum Ex innume , ro illo ignearum linguarum numero, qua hac limra io discipulos effudisti, non centum linguas inani Poetarum voto, sed unam dumtaxat exopto,qua' si mererer accipere,dicerem utique&no. I - it muri tinguaim nurcia an meam, re in ipsa lauduso eum dicerem&illud , --dedium

- i. svirbo. Et de excelso misit ignem in ossibus mei serudivit me. Qia ad sinemo potest dicer Domi nus JESUS,nisi in Spiritu sanctis stulisti ire se cto esset sine ejusdem Spiritus assistentia ejus laudibus incumber'qui major est omnilauti

AGH ra cursum Thanuam tertia μανι

327쪽

sque mea aeternus praecordiaconisenisi finis, Penetret tu amma medusias. il omni bigis Onon debet tardi risin a Comburi victima amoris.

auteam ab Italis appellari assevelat. In ure etiam ii 2 ei.e a. Canonico sacra nuncupatur, hac enim hora sacra Distura. . Missati,insolemniafestivis diebus iuxta Ecclesiasti DL:shed.1.e. cassanctiones ex decreto Telesphoi Papae solent Noela vincta niter ς se, intuti stivis inquan diebus,nono

tu die, ut volunt Graeci, quos Humbertus Sylvae Ca lida Episcopus impugnat in responsione con traNicetini. Narrat Joannes bin sinus in prato spirituali cujusdam villae incolas accusisse res pratum*byterum , quod nunc hora testic, nunc limra non Missam die Dominico celebraret non

328쪽

IA qua enim Ecclesiae consuetudo horam ter- . . . '' uam,quae, ut ait Ruperius Abbas, caeteris illustrior E in. s. Liu est, Missis celebrandis ob honorem uncti Spiritus simu destinavit. Consigno hoc caput insigni Bernardi

sententi, ut prompti semper, dc alacres in avi laudibus inveniamur. Nihil ita proprie quemda in in terris repraesentat intestishabitationis statum,n-cut alacritas laudautium Deum.

Dimina majestas in supracipue elucet, Solis, Dei

s, mira insui obcum ocuos Magnus Do --. u.'ciis i m in inserniniurium stia vitiseri Libet mini ab hoc solis enconato sextae hora tractationem ordiri,ut quae meridiano aestu fervente cesse bratur , aeterni u lis majestatem aptistini nobis: ι--e m lo' lyraesenaei. Solem vocat Dionysius clarissimam maginem Diviti bonitatis Sicut enunille visibilis creaturae unicus Princeps quai quidamnaturae oculus universum condecorat, temporum vicissitudinodistinguit,luce influxu vitam ino talibus administratulaDeus omnium causa,initium, oculis

329쪽

nia penetrat,omnia temperaI,DNnnia continet, Om e

nia vivificat. Dempsit limateriam Averroes,sub trahamas eidem & qtiantitatem aded ut lumen sis tum supersit mirifica virtute refertum, nulla figura definitum,& in immensum istium circumquaque diffusum, ita tunc excedens intelligentiam , sicut nunc aciem oculurum exuperat. Hac ferine, tione Deum pro tribus ex te cognovisse videbiamur,qti posuit in ipse tabernaculum suum Apposite ad haec Theologorum Phoenix Nazianzenus vobis, in od sensibilibus rebus est Sol noster, hoc intel inligibilibus est Deus. Ille mundum hunc aspectabilem collustrat,hic invisibilem ille corporis oc losita asticit, ut lumen ipsius intueri possint iste

trientes Deitormes redditalle corporeis rebus uis

loriam acie praeduis, dolis quae ui aspectum cadunt ibanc vim tribuit,ut& illa videre,&haec visupercipi possint, ipse ramen omnia,quae oculis subjectatum, pulchritudine intecelli hic eodem modo inniam iis,quae intelligentia utuntur, quam quae mente, Mintellectu comprehenduntur hoc asserat, ut de illa intelligantin haec intelligentia percipiantur; ipse tamen intelligibilium omnium sim mus est, in quo desiderium omne consistit, ac defigitur, nec supra eum mens ulla serri potest, quantumvis Philosephica , altissime tendens, ac tum me curiosa. Haec Gregorius. Cui concinens Thalassius Mo U hichus ait,quod est lint videntibus, visis, hoc est Deus intelligentibus,& intellectis. Sicut autem Sol omnia collustrat, ita Deus sedere dicitur quasini

v j linuisti , ut Marius victorinus loquitur, tri4: Itia.

unde universali oculo id est lumine substantiae suae mmii Mist. Itincvero Deiciam sole analogiam

330쪽

ε34 im Amavariis paradigmatibus expresserunt. Non sit mole a. i. ii umboculo aliquantulum requiesce ..ia 4 d. re meridies est. Et Qquulem audiamus Augiis cogo Dei,do stinum sapientissimum , atque clarissimum Eccles et iis ιπιι sinum Christi magistrum, ut eum vocat Facundu Op- A io Hermianensis. In hoc sole,inquit, tria quaedam licet,a n ' animad itere,quod est,quod fulget,quod illuminat:i a in secretissimo Deo,quem visintelligerriti ux praedam sunt, quod est, quod intelligitur, quod caetera facit intelligi. Idem alibi In sole tria sunt, separari omninό non possunt,cursas, plendod S

calor. Videmus enita solem in caelo currentem, sui gentem, calentem. Quomodo autem Divinitas a

etipsa diseernitur, cum lucis Mendor aut solis

calor nullatenus separentur' Divide si potes solem,

beat bane eamdem sente ii iis, ta Solest

imus,& sunt in eo tres substantiae, orbis, radius uno bis est receptaculum aestus,radius repercuri, uir ad terram , lumen etiamni umbrosis locis sino adio lucet Scetiali cogita de Deo Deus est i aliis,possem autem unim Dei tres, Pater, & filius, Spiritus sanctus. Typus Patris est orbis Glaris, Πρ filii radius,typus Spiritus lasacti est lumens,

Sequitur finia vim potio

re.Ipsum lege Theologe, nam aliis quaedam sunt , qui ori lance examinanda,ut cum dicit uespersena non seg egari a se invicem: quod intelligendimi est in ratione essentiae 4 Deitatis,quae una est, Me dem in tribus : etenim persenae in ratione si1--