장음표시 사용
91쪽
situm, quia unicus eii & incorruptibilis vicissitudinisque iac scius. Agendoque indefessus licet singulis horis transvolet circiter a o 7 oo milliarium T E A , est astrum firmamento assixum veluti lampas lacunari. tella fixae scintillant, Planetae non, item. bcintillatio est veluti luminis crispatio, & libratio, qua tremulum apparet lumen.
Ex multis stellis fit constellatio, seu Asterismus, qui est fgnum, vel sidus. Signum coeleste est constellatio pratsertim Zodiaci quae a sole decurritur unius mensis spatio incipiendo ab aequinoxio veris ι id est vigesima prima
cribitur carminibus. e furato, princ ps Aries in vestire fulgens Respicit admirans aduersum surgere TAvRvMoubnusso vultugeminos, ct fronte vocantem suos sequitur Cancer 3 cancrμm, Leo, Virgo,
AEquato tum Libra die eum tempore noctis Attrahit ardenta fulgentem Scorpion astro.
In cuius caudam contentum dirgit anum
92쪽
- Tum venit augusto Capricornus sidere flexus 'Post hune inflexam diffundit Aquarius uream Piscibus a suetas avide subeuntibus undas
uos Aries tangit claudentibus vltimasigna. Z o D i A c V obliquo suo ductu varias anni vices essicit ; si enim Sol ; ut aliae stellae non mouerentur obliquξ non forent diuersae anni tempestates. Cuilibedanni tempestati triplex praepositum est signum.
Vernae, Aries , Taurus, Semini. Estruae, Cancer, Leo, Virgo. Autumnali, Libra , Scorpi- , Arcitenen . Hiemali, Caper, Amphora, Pisces. Ea signa vocantur δεδεκια προεια ab animalibus, eaque diuidunt polum in I 2. partes aequales, quo
rum sex priora sunt Septentrionalia , posteriorassint A ustralia is No Mi NA constellationibus , fgnis , stellis. Planetis imposita sunt. . A figura, ut Corona, Plaustrum , &e. v. A qualitatibus; ut Leo, signum quod excitat Vehementissimum astum; Cancer, signum quod sic pluuiosum , & minus calidum. v. Ab historijs 3 ut Orion propter eius in rebus
astronomicis peritiam, &c. v. a fabulis; ut Mars viter, &C. LI B R A praeparat Terram nouae sementit, ut semen foveat; cum enim Sol sit in aequilibrio consti tutUS moderatam procur t aeris temperiem, haec verb seminis fermentationem. SCORPI Vs humectat sata , ut calore, & humiditate corrupta , eorumque virtutis prolificae fa
cultate excita; a germinentur, fructus quippe να-
93쪽
teritae est semen messis suturae. De quo id circumia fertur , Ubi putrui, ibi florui. CAPRI coRNvs Terram constringit ; ut scelus terra coyclusi altius mittant radices, & vegetiores postea frescant,& in hoc signo sol ad nos reuertitur.& sicut eo abeunte, emoriuntur, vel emarcescunt sie eo redeunte renascuntur, & reuiuiscunt omnia.
A ARIus terram pluuijs irrigat, & fiasibus
Verrit, dc purgat. PIscE S foecundant aquatilia eoque tempore Dua pariunt, haec syderum constellatio qualitates piscibus consentaneas ; p. humiditatem ,& frigus
Continet, non tamen admodum essicaciter.
ARI E s Terram desiccans,& veluti cornibus su-gans frigus, eam praeparat agrorum culturae & ar tioni n. Pastinationi, occationi &c. ut Taurauiationi. Ipsum sole decurrente intenditur calor, in eoque sunt Hyades Pleiades, quo tempore sausta suscipitur nauigatio.
GEMINI segetes fouent; sic dicti, quod calor dierumque longitudo sub ijs geminentur.
CANCER terram humectat ; Vt fruges humi od ita te nutriantur, & turgeant , sol in eo signo incipit a nobis discedere, & ad austrum vergere-LEo Vrens fructuum coctionem essicit , & eo rum maturitatem perficit. V Inoo humida, & benigna aestum temperat, blande mitigat. BRVM A L I tempestate quicquid est terrae commistum, externo calore sese, obfrigus urgens , in tus recipiente , seruatur & conseruatur, id verno tempore paulatim adolescit , aestiuo perficitur, autumnali vero tempore maturum profertur, dc
94쪽
nouum semen fouetur quotanni circulus, &mundi continua duratio absoluitur.
DE ELEMENTIS. N LEMENTUM late, est principium. Hinc
Euclidi principia Matheseos dicunturEtimentas di literat Grammaticis, Elementa GrammaticeS. Proprie, est corpus simplex corruptibile indiuisibile in aliam speciem ex quo mixta componuntur, re in quod resoluuntur. Estque quadruplex, p. igniι, aer, aqua, terra, totuplex quippe est, quotuplax est prima qualitas ea verb quadruplex est n. calor, frigus, humiditas
IGNIs, qui est elementum summe calidum, valde siccum & leue inter caetera elementa maxime est activum. A E R, est elementum summὸ humidum, valda calidum, & mediocriter leve. Inseruit humanae inspirationi, & respirationi per aduentitium frigus, tum etiam ad incedendum cum facile corpori ipsum mouenti cedat; vnde est volatilium Regio. Aucti A , est elementum summὶ frigidum, valde humidum, & graue . Est piscium natale domicilium. Prodest irrigationi, & foecunditati, terrae, q. ip sam oblimat ; iuuat quoque nauigationibus &c. TERRA est elementum summe siccum, valdo rigidum, & maxime grave. Terra, cst in mundi medio, rotunda cuius cir cumserentia est circiter I oo. miliaribus germa-
95쪽
nicis, diameter, eli I7i8. semidiameter qui peruenit ad terrae centrum est 86 o. habet tamen per respectum ad coelestes orbes , tantum rationem puncti. unde hanc si totam viceris unum tantum punctum lucratus fueris. Graphice quatuor elementorum ordinem des. Wripsit Poeta his versibus. Ignea connexi vis , ct sine pondere ea in Emicuit,smmaque locum sibi lent in arce. Proximus est aer illi leuitate, locoque :Densior his tellus, elementaque grandia trax; Et pressa est grauitate sui circumfluus humor, Vltima possedit, fatidumque coercuit orbem. In quolibet elemento est una qualitas dominans. n. in igne eator, in aere humiditas, in aqua frigu . in terra siccitas. Quae uis verbalia qualitas in ipso non est in gradu intenso; p. in Igne siccitat, in Aere calor, in Α qua humiditas, in Terra 'stud; v. ut qualitas re missior non impediat actionem intensioris ; ut in igne, siccitas, v. Vt facilius elementorum trans
mutatio fiat minus quippe dissicile ; symbola
quam asymbola elementa inter se transmutantur. ET EMENTA iterum sint. I. SImbola, quae cbmmunem habent aliquam qualitatem ; ut Ignis, & Aer, calorem. a. Dis ymbola., s. Asymbola que nullam communem habent qualitatem; ut Isnis, & Aqua. ELEMENTORVM qualitates, aliae sunt primarinquae n. neque ex sese inuicem, neque ex alijs, sed ex quibus qualitates sublunares derivantur. Hae elementa impellunt in centrum, si forte a cen uo dimoueantur, q. ibi meliu4 coRserua.tur.
96쪽
Secundaria, sunt quae oriuntur a primis. Hae sunt duae praesertim motivae, n. teuitas, &grauitavi primariae sunt calor frigus, &c. CALOR est tactibilis qualitas homogenea con gregans, & heterogenea disgregans, ut patet dum arte Chymica igne defiecatur aurum; & innutri ione, in qua partes inutiles a prosicuis secernun
Elt dilatativus, ut patet in lactis ebullitione 3 3caestiuo tempore omnia rarescunt, & dilatantur, qu αhyemali tempore condensantur, & constringuntur. Quique contrarium videntur defendere, id praestant animo contradicendi, & lucri spe, non sensu, aut ratione ducti. F R I a v s, est qualitas tactilis quae promiscue homogenea , & heterogenea congregat Vt pate Lin congelatione. Contrariorum contrari' sunt esse ius, cum calor
dilatet lac dum ebullit; frigus ipsum constringit
dum refrigeratur. HUMIDI TAs, est qualitas qua res propria figura, proprioque termino dissicile continetur. SICCITAs cst ea per quam res facile proprio termino propriaque figura continetur 3 ut patet in Iapide cuius durities oritur a siccitate. Hinc iguis Pyramadal gura perpetuo exfe contentus humidus dici nequit, unde itu scarabei, perperam damnant Aquila volatum in. idiota quidam imperitέδε trinam P HilosopΗr de ignis siccitate temere Ar gnun nec mirum est, quod tales Pseudo- philosephi
reprehendant Veritatem , cum non deprehendant
suam falsitatem; ij sunt vespertitiones, qui alcm
97쪽
LEVITA F, est qualitas motiva sursum, id o
GRAvIτAs , est qualitas motiva deorsiun , s.
DE MIXΤΟ. MI XT V M est perfectum, v. imperfectum.
I. IMPERFac TVM, quod Sc με nώρον dicitur q. solet supra nos contingere.
Dicitur quoque impressio , quod Vt plurimam . appareat instar imaginum , & impressionum , ut idere est in Paretiis, & Paracelenis. Definitur, mixtum quod non habet formam substantialem ab elementorum form1 diuersam , ut nix grando, ignis fatuus dcc. Metem sunt I vita Fulmen .
ILustrata l Iris. Qus m lle trahit marios a ut uerso sola colores. Numida aquea Imbres. Sicca Terrestria QVenti. e suprema c Cometa.
alia sunt in t media , infima quaedam e aqua e glacies
nonnulla c X terra c ignes AEthnae
98쪽
MIXTUM perfectum , est quod habet seria
mam substantialem ab elementorum serma diuersam. Estque animatum, vel inanimatum , hocque oriatur a viventibus; ut lac oleum, Vinum. v. ab ijs non emanat ue estque FossILE, quod est v-I. Succus concretus; ut alumen, vitriolum, me I-curius, nitrum. selphur; sal, licet quoque aliud sit marinum selis, v. ignis calore concretum, v. Eλntibus salsis, v. ortumὸ montibus.
a. Metallum, est mixtum sessile malleo ductile igne liquabile, &c.
In metallo est coria, puritas metalli, faex. Estque aurum, argentum, aes, ferrum, stannum, plumbum. Α v Ru M, est Rex metallorum grauitate prae Caeteris excellens, puritate praestans, compactione robustum, splendore fulgidum, aduersis clarius emicans, ex se omnibuε beneficum. Igne probatur, defaecatur, depuratur, fitque obri*um in capeduncula, L. ossario catino, bene ficio plumbi cuius ope aurum facile liquatur, sine quo vix funderetur. a. Par PInquam, s aqua serti. 3. Stibio istequamodus omnium est securissimus. Aurum, dicitur Sol terrae 3 ut sol, aurum coeli , quod si sere incorruptibiIe , fulgidum, proficuum, & quod egeat specialibus selis influentiis sui elaboretur ι est etiam salubre si benὸ prRparetur.
99쪽
Argentum dicitur Luna terrae, ut Luna, arὲgentum coeli propter similem nitorem. tum,q. Uidetur frigidius, & humidius auro, ut sere Luna, sole. Dignitate immediate sequitur aurum propter eius puritatem , grauitatem, pretium, Pondus, splendorem , ductilitatem in laminas, bracteas, Schia Argenti superficies aquae, & salis communis, nec non trygini ebullitione depuratur. Argentum impurum,aliisque metallis immixtum capeduncula sicut aurum expurgatur, laaec quippe nulli metallorum , exceptis aura, & argento, par
cit. Quod libet aliud deuorat, & absumit. Ex argento fit lapis causticus, L. infernalis; ve
In auro sal, selphur, & Mercurius mirabili temperie attemteran rur, non item in aliis, ut volunt Chymici, ninc metallorum facile est primum. AEs, dicitur Venus metallorum quod facile possit eum auro, & argento permisceri, eorumque dinctilitatem non impedit, 3 ut alia metallorum genera. Cuprum sere solo colore ab aere videtur dis
FERRvΜ serendo, v. seriendo dictum est, Unde Vocatur Mars, tum propter affinitatem quam babet cum Marte Planeta. Est metallum imperfectum, Quod sicut Isis aerurigini, ita serrugini, propter partes eius terrestres est obnoxium , unde facilius in terram quam alia
metalla conuertitur. PLUMBvM, quod& Saturam appellatur est metallum impersetium igne facile liquabile ex sulphure terrestri , & non laudabili Mercurio coa' Iescens, &c. Set AK
100쪽
1. STANNvM,1 . opster, est metallum ex aliquo pu-xiori mercurio, uer pauco sale, sed ex sulphure, M terra magis constans. LAPIs, est mixtum persectum in animatum, durum vix liquabile , malleo non ductile. Estque i. Communis p. saxum, Tophus, Si lex, Cos, Puria ex , Creta, Gypsium, &c. a. Minus communis, ut Marmor, Iaspis, Porphy-xius, Corallas. a. Pretiosus , q. rarus, Visui allubescens, nam inchates, Gemma , Saxdonix, Indicar Margaritae .lens candor ,3 Opali colorum penh omnium va. rietate praefulgidi decor; Carbunculi rutilans ruboris fulgor, Adamantis radians corruscatio, de emicans vigori Saphira coelo nitido iucundior serenitas; Smaragdi virens mare, Topobaureus splen dor. amet histi violacea purpura gratissime visum, videntemque detinent ,-mirum is modum oblectant.
DE VIVENTE.ΜI X T V M persectum animatum, est vivens,
se compositum ex corpore, & anima. '
DE ANIMA V NI VER SIM . QV Ι D A M anonymus, de sine nomine in
Philolophia qui idiotarum rusticorum instar negat dari aliquid in animabus commune, dc ali-xer apprehendit principium vegetandi in homine