Summa theologiae Scotisticae, in qua ex fidei lumine, S. Scripturae oraculis, Ecclesiae traditionibus, & decretis, ss. pp. & theologorum sententia, & rectæ rationis ductu, religionis christianæ mysteria sacramenta, dogmata, & præcepta breviter, & sch

발행: 1706년

분량: 955페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

ij, De Attributis in genere.

re ens rationis , erra drsemctro Attributorum non Hetantum rationis, sed atlauo modo, ex natura rei. Et, alibi saepe in omnibus luis scriptis id asserit , aut

, supponit . . . . -

, ' Probatur a. ex Scriptura , quae distinguit in Deo rationem principit,quo dat esse rebus; & finis, ad quem res ordinantur. Ipso dicente: DiJEtofum α, αε, 3 primus , et novisimus f principium , et sin is , Et D. Paulus distinguit in Deo benignitatem , qua nos invitat ad poenitentiam , & iram quam in eo sero-Vocamus per impoenitentiam. ad Benignitas Dei ad

paenitentiam te adducit ; tu autem secundum d ritiam ruam , et impaenitens cor thesauristas tibi

iram , ergo ira , & benignitas in Deo non sunt a parte rei eadem formalitas. Eodem tendit pluralitas eorum , quae,ut dixi, notantur in Deo . 3JInvisibilia Dei, etc. Certe ibi non sufficit distinctio ra tionis, , quς tota pendet a nobis, & in nobis est; non vero in Deo; nec quae in Deo non est, nisi in pote tia , bc fundamentaliter, sed actu tota est in nobis ,

' & a nobis . . Confirm. ex ConciDIS . Nam ex Florentino tL4J Pater omnia communicavit Filio praeter se Patrem ;ermo Paternitas est formalitas, quam prima Pers na' non communicavit cum Essentia , & aliis A

tributis abiblutis, ergo est quid distinctum & ab

M Essentia, & ab illis attributis. Idem patet ex Co cil. Toletano II. docente, quod in relatione personas rum numerus cernitur; N in Concit. Lateranensi, sub Innocentio III. Os J me Sancta Trinitas μ' eundum communem Ejentiam indiυidua , et fecundum personates proprietates discreta et et essentiami non generare , sed Patrem si neque generari , sed Filium; ergo a parte rei, & nullo cogitante , At- : tributa personalia non sunt formaliter idem cum' esse tuta , nee cum aliis attributis absollitis; quant doquidem Essentia , dc hec attributa sunt linum , i & communia totis tribus personis , perlonalia Verci. sunt plura, dc non communia, & ut talia cognoscia tur a quocumque intellectu creato per lumen fidei ,

262쪽

aut Gloesse; sed etiam ab ipso Deo, quἰ non praei indit, nec fingit distinctionem, ubi non est a parte

rei.

Prob. I. ex SS. Hi ibus. I. quorum alii disti guunt potestatem 1 voluntate, ut S. Hilari DIJ Dicens quod non Upieit ereaturam Voluntas, sed potestas: alii distinguunt actus memoriae ab actibus amoris; uti Anselmus aJ ὀicens: Planum est rationem habenti summum Spiritum non idcirco fui memorem esse, auti se intelligere, ouia se amat, sed ideo se amare, qui e

sic meminis, O se intellitia. Alii attributa disti auunt ab essensa , dc illa dicunt plura, Ut Dam

scenus: Γ3J Si bonum, si justum, si quid tale dixeris,

non naruram Dei, fed quae eirca naturam, dixeris, o

ea disserie, dicit, inUeem sicut universate disteria singulari. Alii diversitatem quamdam essentiae, dei multiplicitatem quasi adventitiam attributorum, uti Cyrillus Alex. O J au vis Deussimplicem habeat Uini sentiam, diversitate tamen essentiae multiplex esse 'iadetur . Scilicet diversitate praedicatorum essentia i lium P neque vero aliquid in eo externum es, O a mentitium e tametsi divinis Attributis quodammodol haudsimplex inteuitatur . Alii diversam cognoscibialitatem essentiae ab Attributis, ut Theophylactus I Do Deo aliquid quidem eum ita non potest , ut ipsa est sentia, aliud vero cognosci mis,ut omnia,quae sunt cir-l ca Essentiam, ut Bonitas, Sapientia, Gre. Alii divella nomina ex diversis attributis dicunt, ut Irenaeus : S eu ndum dilectionem quidem pater est; fecundum vim tutem Dominus; secundum Sapientiam factor, O plas- maior noster. Certe si haec om nia a parte rei sint proses sus idem, Deus est tam fecundum Sapientiam pater ἀm feeundum virtutem. Ad quod facit, qucra dicie Tertuli. ΓsJ Creator tam bonus, quam justus . Bonis ejus operata est mundum a justitia modulata esseum. Iustitiae opus est, quod interi lucem , . tenebras , noctem, O diem pronuntiata sit separatis , t dic. Alii vim creandi, aut generandi adessentia di Tom.I. I stim 13 g. Trin. a. a m t. I.

263쪽

4s4 De Attributis in genere .

singuunt, ut S. Basil. Uud Petavium. en Ine .ridieulum non sit , si proe reandi mim dicat ipsam Essentiam quomodo manifestae insaniae non sit proprium unicuique nomini seni a tum negare sub iei t ei quod es pater , deesse quod ψὶ creator saum illis deese , O oportere addi bonitatem Confir. quia dixerunt alii ibidem, Patrem, quὰ pater est, non ege Deum, nec facere miracula, cto. Sic de filio, di aliis praedicatis; quae tamen dici pota sent, si a parte rei paternitas cum potestate, & Deiaetate confunderetur; ergo licet a Patribus videaturasseti identitas, saltem intelligendi sunt de identitate

reali, non deformati. . . - Prob. 4. ratione: de eadem, & una simplicissima a parte rei formalitate non verificantur praedicata conis

tradictoria, sed de paternitate , & essentia, ac de attributis absolutis, v. g. de sapientia, Iustitia, dic. xerificantur praedicata contradictoria, & qu clem a Parte rei illis convenientias ergo haec non lunt una simplicissima, & eadem a parte rei sormalitas. Pa tet mai. nam alioqui falsum esset illud receptissimum,

di primum principium totius Philosophiae, impusb Ale est idem simul est , in non esie, seu , quodlibet est,

mel non es, dic. Prob. min. ex citatis Conciliis , de ex veritate receptissima, & de fide, sentiae, in Eontias, O Sapientia communicatur 3 Et, Paternia 4as non communicatur. Pater generat, Sc Essentia

non generat. Idem est de filiatione, & spiratione se. de Filio, & spiritu Sancto respective; Filius generatur, & Essentia non genelatur; Filius gener tur per viam intellectus , di non Per voluntatem ;Spiritus .Sanctus spiratur per voluntatem, & non per intellectum, Rc. Sed generare , & non gener xe s communicari, di non communicari, &c. de e dem , dc simul sunt pure contradictori , & quidema parte rei s ergo de attributis relativis ex una pae te, & de essentia, & de attributis absolutis ex alia , velificantur simul, &a parte Iei contradictoria Praedicata a Dices,ad salvandas contradimones istas lassicere diastinctionem virtualem eminentialem rationis ratiocinane, in una, eademque formas late actuali,

a parte iei indistingissivia, quatenus scilicet illa st

264쪽

se habet in ordIne ad cognitionem nostram, &ad

diversias emanationes, & praed cata, sicut se habent in creaturis distinctae rea liter entitates. Contra i. quia attributa omnia tum relativa, tum absoluta sunt in Deo formaliter , ut probatum est supra , non autem solum virtualiter emi; ergo diuinctio virtualis eminentialis nousumcIt. Contra a. quando dico, essentia est communis. OpaternItas non est communis, aliquid significatur 1 Parte rei per essentiam, quod non significat tir per Daternitatem , secundum quod illae propositiones 1 unt Verae, ita ut contradictoriae de eisdem non essent Verael V. g. 'on esset Vera haec, esentia non communis , nec ista , paternitas est communis. Sed essentia essent a parte rei sormalitas ea clem , tam istae posteriores essent verte, quam illae priores s ergo a Parte rei essentia, di paternitas in Deo non lunt eadem sormalitas. Prob. mai. de s cunda persona in Deo, tam Vera est ista , verbum teneratur, quam ista, Filius oneratur dii quia sub

duobus nominibus Uerbi, dc Filii, significatur e de aeriona divina s ergo si nominibus paternitatis, di euntiae significaretur eadem forma litas, tam v in ellet Ilaec , paternitas communicatur quam ista essentia communicatur; & id a parte rei, de indepen denter ab illa praecisione intellectus . Idem etat de istis, parer generat per intellectum, O generat ster

Ooluntatem ; quia voluntas, o intellectus es sentea-Gem Iormalitas a parte rei . & in cognitione divina .

quae non praescindit, nec distinguit indistinguibilia

sed concipit omnia adaequath, di clarissimh. Conlir. haec propositio . Usentia est paternitas. us dicit ex Parte rei, quam ista , .essentia est essen

rnas vel natura, Vel Deitas; ergo in Deo, &anar

te rei paternitas est quid superadditum, dc distin-Pm ab essentia. Prob. ant. nam prima non est idemtica , bem vero secunda, & 3. & 4. quia essentia , de natura , & Deitas sitiat 'monyma in Deo, di sumum

tur ero eadem entitate.

maiorem argumenti, quod: -finitatem; non v xo in Ueo, in quo euentlaper infinitatem omnia i

I a cludis

265쪽

1ρs De Attributis ingenere

cludit per summam identitatem . Sed Contra I. quia apud Adversarios, paternitas , ' intellectus sunt pariter infinita 3 ergo quidquid diceretur de uno,posset dici de alio, & esset aeque verum , aut falsum a parte reii perinde esset dicere essenntia xenerat per voluntatem, ac pater generat peristest lectum, truci quoad nos id non riset verum ι sed nihil absurdius admitti potest; ergo infinitas essentiae non salvat difficultatem. IProb. min. nam sic confunde Tentur a parte rei mysteria omnia , quae fides docet de mysterio Trinitatis, & a parte rei falsa essent omnia, quae concipimus, & credimus de illo ue falsae essent thae, & similes propositiones, paternita S non communicatur; pater non Fenerat per viam voluntatis,

dcc. Nam idem esset a parte rei, ac sic diceremus, pater non generat per intellectum ue essentia non communicatur 3 quandoquidem a parte rei essentia sisset ipsissima paternitas, &. voluntas esset me I aellectus, & tota distinctio, & differentia 1e tene xet ex connotatis, & ex modo nostro concipIendi, qui nihil ponit in re. Quid enim refert ad aerit tem, aut falsitatem propositionis cum obiecto in se.quod concipiam illud adaequate, vel inadaequa- e' eonfuse, aut distinctE, re Per ordinem ad cre iuras vel ad se, & in se t Veritas propositionis alte ditiis penes consormitatem eius cum objecto, non

autem cum intellectu loquentis. Quando fides asso. xit, quod Verbum procedit a Patre per generati nem, di per intellectum, & quod Spiritus S. Proce- .iit a Patre, di Filio per Spirationem, quae non est generatio, & non per intellectum, sed per volu tatem , non diceret haec ita esse a parte rei, & coram Deo, sed iantum ita esse a nobis credendum, & loquendum de illis processionibus, di personis; quae quam absurda , dc salsa, & periculosa sint, nemo non videt, si non claudit oculos ad lucem . Praetereas cur dicitur id provenire ex parte nostra imperfecte, & inadaequale concipiente Dei essentiam, & attributa Nam I. quomodo concipi est inadaequate punctum prorsus indivisibile ξ nam

vel totum concipitur, Vel totum unoratur. a. Deus non se videt, nec videre Potest inadaequale; ergo

non videt in se differentiam illam Processionis Spia

266쪽

tate, &filiatione ri hi

mali essentiae; nee ista uxς00 ptu sor- finition-k qς si'Suii. attributis speciales de . r s sed ut sie. & ;- - ' sunt idem formali Ptu formales, & desitim diversbs con- sunt idem λ aliter perseetissime secundum cum toto suo conceptu stihm,u i SQ

267쪽

xs8 De atributis in genere

N entitatem suam formalem . Prob. ant. Nam nihil. habent amplius in Deo, quam in suo Genere praeter infinitatem , seu unitatem in essentia Dei, sed per infinitatem, & unitatem in egentia Dei non destruitur, nec mutatur, sed potitis perficitur nat xa illorum 3 Ergo in Deo non sunt idem formaliter

inter se . Prob. min. si enim per infinitatem mutare tur natura rei, quam assicit infinitas, non esset amplius modus ejus, sed essentia: &sic sapientia, cui adveniret infinitas , cessaret esse s 1pientia , quod fata sissim nun est. Piob. 6. Intellectus , & voluntas distinguuntur a parte rei tum inter se , tum ab essentia ergo in divinis datur talis distinctio. Prob. ant. I., quia sunt Principia diversarum operationum , quales sunt voliationes , & intellectiones 3 α diversarum producti num , quarum una est formaliter generatio, & alia

non , sed spiratio. Filius procedit ut Verbum, seu

conccptus mentis , Spiritus vero ut donum, & amors Exit enim a Patre , Alio ; non 'uomsta natus ,

sed qitoni Odo datus , inquit A ug. ideo dicitur non generari , sed procedere 3 unde sic argui potest et

Ubi sunt diversae forix aliter, & a parae rei cmanat I

nes , ibi sunt diversa pariter principia a sed in Deo sunt divetis emanationes 3 scilicet productio Vetui, quae est generatio , ct nativitas, Maroductio Spinthus Squae est non generatio. sed Piocessio, dc termini providucti sun fetiam non modo distinni, sed&.diversi, nam terminus generationis est Verbum, dcte minus spitationis est Amor s. ergo S principia sol malia, , scilicet intellectus, de voluntas sunt a parie rei diversa. Maj. prob. nam idem formaliarer manens idεm semper natum est facere idem . Ergo idem sol malit et piincipium liaberet eandem productionein , & eundi in ieiminum suae productionis. Certe nU hoc e sici, numquam ex divelsitate , Ve Iunitate effectuum posset cognosci diversitas , vel unitas causariim , & productio caloris , di ignis posset

tribui aquae ,& vicissim o Dices . Eadem voluntas Dei est principium spirationis, & creationis, quae sunt operationes di Vesesissimae ι & idem sol indurat lutum, di emollit c

Iam s

268쪽

ram ; ergo falsum est illud axioma Contra: in creatione, &spiratione voluntas rem - cit diversa obiecta, & materias, sicut& sol ergo: non mirum , quod Operationes, & producta sintdi- .rersa; sed in generatione, & spiratione omnia sunt :a parte rei eadem praeter intellectum, & voluntatem; ergo soli, distinctioni harum potentiarum tribui debeti illarum productionum diversitas'; Prob. subsum t. Ptum s est eadem ementia, ut oblinum foecundans iantellectum, & voluntatem in utraque productione ; r

uod forte non potest dici de creatione in Deo 3 nec ie virtute indurati va luti, & molliti va cerae insolernam forte potentia Dei ad extra distinguitur mi , maliter a virtute spirativa, & similiter illae virtutes,

In Sole. t

Prob. denique, quia sine ista dἰstinctione formali.

Inter essentiam , S relationes, & attributa non sunt plicari commode veritates, quas fides &Theologia docent de mysterio Triiuratis, S de Deo. i ipsos & nul Ia est repugnantia, vel inconveniensi eam admittere, & illa uti se ergo admittenda est. Pa I eet consequens: nam debemus admittere in Deo,qua i cumque In is decent, & conducunt ad dignitatem. I eius, & ad fidem tuendam, & OVendam. a. pars an- tecedentis patebit solutione obiectionum. Prob. quoadl a. ex dictis hircusque de contradictionibus, & pr cessionibus, de communitate naturae, & praedicat xum, & attributorum essentialium, & ablolutorim, dide incommunica biIitate relativorum, di persona.

ium, seu notionalium. & de diversis conceptibus Ormalibus , & obiectivis, ac definitionibus illorum

omnium s & de differentia emanationum, ac princia,Piorum eorumdem. 2. ex dicendis circa diversas pro positiones, & Veritates recemissimas, quae sine tali

distinctione saIvari facile non possunt. Et quidem hae propositiqnes ab omnibus Patribus, & Theci logis iuxta principia fidei admittuntur. Deus est Deu/

sua Deitate, sua natura , 1ua essentia; di sunt for , males, & consequenter istae sunt etiam vertium aes Deus clx sua Deitas, sua natura , Sc sua essentia. DRae vero non eodem sensu, dc modo admittuntur a Deus est Deus per suamscientiam , vel misericordiam,

aut , νε ιτιam i di Omnes satentur, quod priora illa

269쪽

a oo De Attributis in genere

praedicata, De,s, natura, ct essen , sunt quἰddItalia va, seu dicuntur in quid de Deo 3 ista vero , scientia, miserisordia justitia, &c. sunt qualitativa, di dicuntur 'fin quale ; ideo querenti quid sit Deus8 Recth respondo mira, Da Deitas, sua natura , sua essentia, Zce. Non ita Bene diceretur, Usua sapientia. a aeternitas sua justiaria. Aut, est apiens , aeternus, &c. Bene vero, si quaeratur, qualis sit Deu si mens est Augustini. 1J Sidieam aetemus, immortalis, justus, bonus, Spiritus, horum omnium novissmum, quod posui, videturnni eare substantiam 3 extera vero huIussubstantiae quat sapes; ergo Spiritus est praedicatum estentiale, & quid

clitati vum Dei; Iustus vero, bonus, ' similia sunt praedicata non essentialia , sive quidditati Va , sed qualit xiva, sed hoc esset sellam, nisi daretur ex parte Dei aliqua distinctio inter significata huiusmodi nominum , ergo sine distinctione aliqua a parte rei, qualis est nostra, non possunt recte intelligi, quae de Deo dicuntur a Theologis, & Patribu . . . Prob. Minor ; nam si a parte rei Iustitia, bonitas. ,& Spiritus dc Deitas, essent eadem prorsus sormaliatas , de tam essentialiter diceretur Sapiens, dii usus ,

quam Deus, aut S ritus a. Docemur ex ride, q uod productio Verbi est Goneratio ue &per intellectum , non Der Voluntatem, α

quod processio Spiritus S. non est generatio, nec per intellectum , sed Per Voluntatem, di haec vera sunt a parte rei , & Deus ipse id ita esse videt 3 ergo intellectus, & voluntas in Deo non sunt eadem a parte rei se alitas, nec idem principium , quod patet ex diactis hucusque.

Docemur , qudd essentia est una indivisibili

me in tribus personis,nec est ratio illarum distinctiva; di contrarium asseritur de proprietatibus relativis ; v. g. de paternitate, & filiatione, & spisatione passiava, quae non sunt communes, sed disti hctivae realiter Personarum; ergo essentia, & paternitas non sunt . parte rei eadem formalitas , nec possunt illae veriatates concipi sine aliqua tali distinctione inter essentiam , & illas proprietates, & distinctio virtualis, aut rationis non lassicit, ut probatum est.

4. Augustinus docet de Patre i ita de aliis )quod

270쪽

non eo pater Deus , nee eo Deus, quo pater ei*est ue sea hoc non esset verum si Deitas , & Paternitas a parte rei essent eadem formagitas 3 ergo necessaria est talis distinebio, ut illa veritas intelligatiir. s. Docemur ex fide. qtiod pater , & filius sunt duae realiter personae inter se distinctae, & urium indivisibile princirium spirationis propter unitatem essen tiar ; & quod sunt tres personae realiter. in una ream liter essentia 3 ergo a parte rei per nalitates, & es sentia non sunt eadem formalitas ; aliqqui eadem for malitas indivisibilissima, & indistinctissima esset una, di non una; plures,& non plures, quo nihil implicantius dici potest de eodem formaliter, & simul. Et si distinctio non esset, nisi per intellectum, aut Virtua lis , illae propositiones non essent a parte rei Verae, nec actualiter, sed tantum virtualiter, & aequivalenter, quod nemo dixerit, quia propositio, ut ut vera , de- set enuntiare de objecto, non qualiter concipitur ab intellectu , sed qualiter est in se. -- G. Aliqua praedicata conveniunt uni personae , quae non conveniunt alteri s v. g. de Patre dicitur , quod est innascibilis, ingenitus, &e. De filio , quod . sit natus, dc genitus; de Spiritu Sancto, quod sit procedens, sed non genitus, &haec sic dicuntur, non ratione essentiae; quae est unissima in tribus, sed ra- 'tione paternitatis, & filiationis, & spirationis, & qυidem a Parte reis ergo paternitas, & filiatio ,& spiratici non sunt eadem formalitas cum essentia, de qua, aut ratione cuius illa praedicata non possunt dici de illis. Idem est de Asse itate,' e convenit Patri,de esse a Patre , quod dicitur de Filio , & de esse a Filio, & Patre quod convenit Spiritui Sancto. Idem est de prioritatibus originis, quae conveniunt eisdem respective s erga a primo ad ultimum, per distinctionem ex natura rei formalem melius explicantur illae veritates, quas fides,de Theologia docet de Deo,& Trinitate. Restat via dere Σ. P.Principalis antecedentiriscilicet, quod nullum

sit inconyenim. cas explicare per tiseri distinctio

SEARCH

MENU NAVIGATION