장음표시 사용
281쪽
tiae. Probatur m . alioqui non esset pelagus omnium persectionum possibilium, nec majus, quod excogiatari potest, ut loquuntur S S. Patres, quia eas non iniscluderet in suo esse essentiali, seu formali, & prim rio ; non esset infinita, .sed limitata in suo esse essentiae,. quod non contineret illas perfectiones; ergo infinitas essentiae diyinae petit omnimodam identit, rem cum persectionibus attributalibus. Resp. I. retorquendo arsumentum . Qua ndo dicis, de concipis e tantiam di Vinam, ut ratione, aut vir tualiter distinctam ab attributis, vel illa in ea pra, eisione est infinita , vel finita; si est finita ; ergo tua illa distinctio tam est iniuriosa Deo, quam nostra si est infinita; ergo infinitas essentiae non dependet abidentitate rationis, vel virtuali cum attributis , &sufficit realis identitas , quam etiam nos asserimus nare cum formali distinatone. Resp.a. dist. ma j.per summam identitatem realem, quae decet essentiam eius, & perfectionem essenti lem, conc. Per summam formalem identitatem, &quae non deceat persectionem ejus summam, neg. maj. S dist. min. non sic includeret sermaliter, nee modo dedecenti perfectionem. ejus summam , Conc. min. realiter, ct modo decenti, neg. min. Ad inmnitatem essentiae iam diximus, & dicemus suo rempore, sussicit, quod in sua entitate essentia sit infinita . de identificet sibi realiter omnem perfectionem post bilem . Dico realiter , non autem formaliter , quia ad illam pcrsectionem r uiritur, ut includat mmnem perfectionem simpliciter simplicem secundum esse suum sormale, di eas omnes emittat, Velut ea-xum radix foecunda. Hoc sensu dicitur Pelagus, in quod & fluunt omnia , & ex quo illa fluunt. Perse Hiones vero secundum quid , & non simpliciter simplices continet vimialiter eminenter tantum , di non
- Objic.7. Essentia, prout praescindit ab attributis, lV. g. a sapientia, vel est sopiens, Vel insipiens, vel non sapiens : item vel sit per tot, vel inferior, vel ae-- qualis illi . Sed nullum horum dicr potest; ergo nux Io modo praescindit. Probatur in in . haec enim omnia 1epugnant in Deo, ut patet ex terminis. i' Resp.neε. maj. nam,ut in similibus argumen
282쪽
17s dlxῖmus In Philosophia, essentia Dei In illo statu
praecisionis formaliter, & explicite est essentia divinas sicut in simili supm,sitione humanitas est humanitas, equinitas est equinitas. Idem dicant necesi est ips adversariit quacumque utantur distinctione in divi, viis, sive virtuali , sive rationis . . Iast. I. sapientia Dei in suo conceptu λrmali, &praecise vel est Deus, vel non est, si est 3 ergo inci dit formaliter essentiam s si non est; ergo est cre tura ; quia non datur medium inter Deum , dc crea
Resp. I. quaerendo ab adversariis, quid dicerent de sapientia , ut praecisa per intellectum in sua disti ctione formali rationis ὶ ,
Resp. 2. Sapientiam, ut sic praecisam , vel distinctam esse sapientiam , ut dicebamus mox deessentia ; importat sua praedicata λrmalia , & quidditativa, & nuhil aliud: Deitas enim non intrat Praedicata eius ese sentialia. Inst. a. si unum attributum non includeret aliud formaliter, & in suo conceptu quid ditativo , non, praedicarentur de se invicem , nec de essentia in
abstracto ; sed sic praedicantur: Nam haec propositio ea vera, & formalis, Sapientia est justitia i emgo se se includunt formaliter. Prob. mai. praedicatio in abstracto non est vera , nisi sit in primo modo dicendi per se, nam abstractum , ut tale , Praesci dit ab omni eo, quod non est de ejus quidditate, scilicet ut definitio, vel pars definitionis 3 ergo nisi se includerent, non praedicarentur de se invicem in
abstracto. . Rein. dist. mai. non praedicarentur de se InvIcem sermaliter, conc. identice, neg. maj. & dist. min. sic praedicantur, scilicet identice , con. λrmaliter, neg. min. id enim falsum est. Pti edicantur identice, quia identificantur in essentia, ratione suae infinit
Inst.3. propter infinitatem debent sese includere, migo praedicantur λrmaliter. Prob. ant. infinitum deo et includere omnem persectionem simpliciter simplicem ; ergo, &c. Resp.dist. ant.utrumque.Includere realiter,& identice, cum soliua liter, nes. antis cit, ut infinitum
283쪽
Mentice contineat omnem perfectionem simplicitee
sinplicem. Inst. 4. quodlibet attributum includit formaliter infinitatem; sed infinitum est attributum; ergo num attributum ineludit formaliter aliud. Resp. dist. mai. infinitatem propriam, quae est modus intrinsecus singulorum, con. mai. & neg. min. infinitatem alterius attributi, neg. mai. & cons quodlibet attributum habet propriam infinitatem in suo genere , Velut modum sibi intrinsecum , V. g. Sapientia suam habet infinitatem, intellectus suam, non vero infinitatem potentiar, nisi identice.' Inst. s. nisi una persectio includeret aliam formalia ter in sua infinitate . esset in se limitata , non infiniista; sed cons. est falsum, de contradictorium, ergo&c. Prob. maj. sapientia esset limitata per i Utentiam, di vicillim potentia per sapientiam , quam non haberet; nam omnis distinctio limitat unum extremum
per aliud; ergo, &c. Resi'. neg. maj.&ant. prob. & dist. rationem eius. Omnis distinctio realis, con. formalis, neg. quia rea lis importat exclusionem unius Iaer aliuar formalis Vero importat solam alietatem rationis formalis unius ab alia, &ha alietas stat cum Persectissima tiadentitate reali. itur bonitas infinita identificae mhi realiter, non formaliter sapientiam infinitam. - Objie. 8. Paternitas non distinguitur ab essentia; ergo nec alia attributa. Prob. ant. Deitas est de essentia Patriss ergo & paternitatis. Prob. cons. Concre
tum in Deo nihil dicit, quod abstractum non habeat, di hoc propter suam simplicitatem.
. . Rei p. neg. ant. &conc prob. & dist. rationem eius, quod abstractum non habeat identice, & reali-Ir, con. formaliter, neg. alio9ui non esset abstra
urn. Paternitas importat relationem , per quam essentia determinatur, & subsist i in prima persona , dentiatio in secunda, &per illas distinguuntur interie, non per essentiam 3 ergo important aliquid se
- Obiic. s. Deus perfectissimh cognoscit essentiam 'suam, sed non potest cognoscere illam , nisi ut inci dentem essentialiter sapientiam, bonitatem , & alia
Ritributat ergo sic lacludit. Prob. min. quae distri,
284쪽
guuntur, sunt seorsim adaequale conceptibilia: sed Deus non potest adaequale cognoscere sum essentiam sine attributis; ergo, &c Prob. min. sic enim illa cognitio esset abstracti va, & inadaequata s sed hoc et
pugnat Deo, ergo,icc. Resp. dist. min. I. dc 2. argum. coὀnoscere comprehensive, con. quid ditati vh, neg. min. dc cons. &dimmai. 3. esset inadaequata extensi VE, con. intensive,
di quoad quidditatem, neg. mai. Dei cognitio, ut comprehensiva , est amplissima , & extenditur ad omnia praedicata essentialia, & attributalia sua; sed illa cognitio , quia est infinita, & distinctissima , c Inoscit illa omnia praedicata, qualia sunt in se sol ma- iter secundum propriam singulorum quid ditatem,
secundum quam non se includunt, di secundum re lem connexionem , per quam sunt unus actus pers ctissimus. Obiic. denique, rationes entis, substantiae . spiritus , dc vitae non distinguuntur .rmaliter a parte rei in Deos ergo nec relationes, nec attributa. Prob. ant. tam bene potest dici : Deus u aeo Deus, quosens, vel substantia, dic. quam dicitur , non eo Deus,
quo est pater, velsapiens, dic. Sed ideo d cimus esse tiam distinaui a relationibus ,& attributis , quia pol est dici, quod non eo est Deus , quo es pater , Vel quo est sapiens; ergo si relationes& attributa disti guuntur sorm aliter, ita & ratio entis, substantiae, sp altus, &c. Confir. quia tam de ratione entis, & Deiatatis verificantur contradictolia, quam de essentia, di paternitate ens communicatur Deo, & creaturae, di Deitas non communicatur 3 ergo si ista propter communicari, & non communicari distinguimus so maliter, ita & illa. Rest'. neg. concoc dist. min. Prob. non eodem est Deus. quo est ens per intellectum, & adaequate ,
conc. a parte rei, dcinadaequate, neg. min. Deus adaequath, & a parte rei est tormaliter ipsum ens, subsantia , spiritus, &c. Sed quoad modum nostrum concipiendi non eodem plane, &adaequale est Deus, quo est ens, &c. Ratio disparitatis est clara, nam ratio entis , substantiae, &c. ingrediuntur qti id litatem Dei, illamque quasi constituunt; attributa vero illam quiddilative constitutam supponunt, sic con-
285쪽
stitiitam circumstant. Dico , quasi constituunt in Deo non constituunt proprie , sicut in creatis, Propter eius summam simplicitatem, infinitatem, &necellitatem essen8i s & licet praedicata entis, su stantiae , &c. sint illi aliquo modo commimia cum creaturis, in illo tamen nullam habent Veram potentialitatem , nec persecte praescindunt a se invicem , scut in creatis, in quibus non uniuntur per infinitatem , nec asseitatem, Sc. Ad confir . neg. ant. Ecrationem ejus ; longe enim aliter , & verius diciatur in Deo, e sentia communicatur; dc paternitas non communicatur , cmam Deitas non communicatur , Oens communicatur Deo , ct creaturis nam comm
tas essentiae inter personas est realis, sicut &distin- ctio personarum, non ita est de unitate entis in Deo, di creaturis, quae non est realis, ut supin no ex Phil sophia. vel si mavis , respondebis ad obiectionem cum iPontio, illa etiam praedicata entis, substantiae , via Ventis , &c. praescindere, & distingui sormaliter inadaequate, ratione constitutiva Deitatis, sublatis im-I erfectionibus, quas ratio generis, dc disserentiae im-
Omodo essentia, O Attributa sese Meludant, dese invicem praedicentur tH.aec quaestio connectitur cum praecedenti, nam si essentia, & attributa distinguuntur inter se sol maliter a parte rei, satis patet, quod non sit includunt , nec sunt formaliter de se invicem praedicabilia, saltem in abstrachq ; nam inde sequitur, quod sunt seorsim conceptibilia , de definibilia , sed claritatis gratia placet hanc difficultatem ex professo, ae in te
Suppono autem I. essentiam , & attributa posse considerari in abstracto, id est per modum entitatum substantivarum, de quasi per se stantium, &quasi ab omni subjecto avulsarum s ut Deisas, paternitas,
unitas, bonitas , dic. Vel in comruo , seu quavin
286쪽
in sibieisto, in quo subsistant , quod perficiunt , &quasi ei adjacentia , ut Deus, stater , unus, bonus ,
dcc. Quaeritur an aeque dici possit, Deus est Dyie tia, vel sapientia est Deus , ves sapientia est bonitas , vel bonitas es Deitas, vel paternitas est Deitas, & Deiasas est patemnitas 3 velpater est Deus, aut Deus est pa
Suppono a. mc Logica, & Metaph. medicationem elle actum intellectus , quo unum de alio enuntiat. Et dividitur i. in veram, in qua iudicatur de re, ut est 3 Se falsam, in qua iudicatur de re aliter qtiant est in 1e . a. in affirmantem , qua unum tribuitur alteri, & negantem, qua untim removetur ab alio. I. in formalem, qua unum tribuitur alteri per m dum sormae ; de materialem , seu identicam, qua vel aliquid enuntiatur de se ipso , ut Deitas es De ras ; vel de alio, cui unitur ratione alicujus materiae,
aut subjecti , ut in Iacte albedo , & dulcedo , sere album , & dulce ; quia illae duae qualitates , liceti formaliter differentes ; uniuntur tamen in substantiat Iactis 3 dc causalem ut cum effectus enuntiatur, vel definitur per causam suam: ut, ira es accensiosa i ruinis eirca cor. 4. in indirectam, in qua praedicatur id , quod aptius est subiici; v. g. animal est homo , . Vel homo est Petrus 3 3c directam , in qua praedicatue: suod aptius est praedicari, quale est omne universa lius de suo inferiori; ut Petrus est homo, vel homo eβ animas, dcc. Suppono I. unum includi in alio , vel formaliter,
tanquam pars essentiae, Vel ipsa essentia per modum formae totius, ut humanitas; vel 2. causatiter, seu vimi tu aliter, ut evictus in causas vel 3. identice proiner i distinctionem realem, quatenus aliqua sic connectum. tur, ut sint prorsus inseparabilia.
Sup. denique, quaedam dici de aliquo, vel I. pers quando praedicatum de se, 6c ratione sui, de necesininxio convenit subiecto ; & hoc vel quia est deessentia subjecti, ut pars ejus essentialis; vel definitio ipsa eiusdem; & tunc dicitur in primo modo per fer vel q uia est proprietas subjecit, ut risibile in homine , di tunc di
His suppositis , quaerimus,quomodo attributa divina possint de se invicem vel deessentia enuntiari.
287쪽
Concl. iressisua, ct essentia di a nee sese laeti dum formaliter; me de se praedicantur in abstracio, ni sidentieei bene vero in concreto scilicet tunc praedeantur formaliter. Est communis quoad I par. etiam. apud eos, qui non admittunt ibi distinctionem a
Prob. i. ex Scoto, I qui respondens ad auctorita tem Augustini dicentis, quod Iustitia est bonitas:
Docet, quod in creatis nulla praedicatio est 'era in a stram per identitarem , quae non sit formaliter. In D cinis autem es vera praedicatis per identitatem ma stracto. O tamen non est formalis. Ratio hu1us dis rentiae est ista, ut puto , quia concipiendo abfractum ultima abstractione, eoncipitur quiddisas absque hab- tudine ad quodcumque, tuod est e tra propriam rati nem quidditatis ejus. Sic rgitur concitendo extremas propositionis Aua unum absti actum praedicatur de Milo.ut si dicas, iustitia est bonitas nulla erit verisas uniendo ea, nisi praecise quiddisas unius extremi sit eadem quidditati aversus extremi. Lad me autem non continui in ereatis ... oppositum est in Deo, quia a Mahendo sapientiam a quocumque . quod es extrara tionem sapiens , in bonitatem smiliter . Drea nee Misaq; quiddisas πας eμmρω sormaliter rarita. O-ia infinitas es rar . yden δωσιν eor-m , fasia toti abs actione praeesFm , remanet raru δdentitaeιs e jum ; Ome praedicantur δ eniace , non formaliter . Iad.m doeet S. Thomas LIJ dicens quod Paterisitar habeι aliouid, in νιο non unitur cum, entia, scilices ratio. nam paternitatis, Qv est Hia arasime essentiae . Petiationes illas intelligit desinitiones. Prob. a. ex Scripti in qua videmus haec praedicarI de Deo tum in concreto, tum in abracto . Ut cum Christus d cit; uJ Evom via,veritas vita. Et D. Paulus de Christo ; quod factus est nobis sanentia a Deo , Iustitia , &e. Et alibi similia leguntur in utroque Testamento, sed in diverso sensu juxta com
288쪽
quiras, dominatur ut majestas; &c. Et Sanctus Augustinus cit. attributa. Vocat qualitates, quas disti guit a substantia; & illa praedicat de Deo in concreto quidem, sed declarat i ita esse quasi extra essentiatri; nomen vero Spiritus esse praedicatum illi essentiale. Si dieam aeternus , immretalis , justus , bonus, heatus , Stiritus , Hrum omnium novissimum , quod posui, υidetvrsignificaresubstantiam; caetera vero b -' jus subpamiae qualitates. Et S. Dionys. ad diacit, non tam bonum, pulchrum ,sapientem , quam bonitatem, pulchritudinem, Os ientiam ; Scilicet dentice , non se aliter. Prob. . quoad I. Par. sapientia , bonitas, iustitia, dcc. sunt persectiones simpliciter simplices; ergo in Deo sunt formaliter secundum proprias suas rati l nes formales actuales: sed secundum Propriam cuiusque rationem non sese includunt; erso nec in abstral cto de se invicem praedicantur formaliter, prob. subci sapientia non includitur formaliter in conceptu bon tatis , neq ue ut definitio, neque ut pars eius; sed sunt seorsim definibiles,ut patebit ex desinitionibus sing lorum s ergo dae. Prob. s. De relationibus,& essentia; nam praedμε cata omnia euentialia sunt communia tribus pers nis; personalia vero , seu relativa unius Personae noui sunt ae essentia aliarum , nec de illis praedicantur, uti docent SS. PP. dc Theologi. Sed hoc esset salsum, si se se mutuo includerent; ergo essentia, dc relationesi divinae non se se includunt foraraliter, prob. min. si se ineluderent, tam vect dicerem , essentia est rnitas, di paternitas est siliatio, dc vicissim ; quam: veth dico, pater es Deus , aut Deus est pater, quia .l tam veth filiatio inesset paternitati, quam verε Deusic habens paternitatem, aut Paternitas est in Deo . Sed con s. est falsum; ergo tam vete dicerem Pa tera, tas est filiatio, &e. Confir. ex Concit. Lateran. 34 docente quod pateri communicat filio totam suam euentiam, di substa Κ a tiam.
289쪽
tiam , praeter esse Patrem 3 ergo vel paternitas , quae
non communicatur filio, est extra conceptum formalem essentiae; Vel pater non communicat totam enentiam filio, ut docet Concilium illud. a. quia sic quaelibet 'sona esset tota Trinitas , 'uia includeret alias duas . 3. qti a generatio activa tam e et m-Filio,&Spiritu S. quam in Patres & . 4. tam pate nitas esset de quid ditate a. & 3. Perlonae, quam prismae . Et ita est de filiatione , dic. s. tam estentia diceretur relative. quam ad se, seu absolute: quia
tam formaliter relationes, V. g. paternitatem , Mn Iiationem contineret, quam ullam qualitaten absolutam ; quod est contra definitionem Concilii Tot tant XI. & denique cum tota Deitas sit m Patre , ita & filiatio, dispiratio passiva inesset eidem propter essentiam , in qua includerentur formaliter . Sed Ilaec omnia salsa sunt in Fide, & confundunt omnia mTrmitate; ergo essentia Divina, Zc relationes non te se includunt formaliter, nec de se praedicantur ina,
Prob. 6. de attributis absolutis; I. quia si sese In icem includerent, tam nomen sapientiae signific et
essentiam , quam nomen Deitatis. Unum attrib tum non ivsset cognosci sine alio mUis, quam ra-.tionale sine homine, &Vicissim. I. Tam vere dic rem Deus vuls per is teueci m , quam dico, vult per moluntatem; & e contra, inreti t per voluntatem :quia intellectus esset formaliter Voluntas, di voluntas intellectus . 4. Bonitas V. g. est concepti bilis , &definibilis secundum totam si iam quid ditatem ine immensitate , di ista sine illa ι ergo non se includunt fbrmal ter. s. quia sapientia in genere , &prout abstrahit a divina , di humana,non includit bonitatem , aut iustitiam; ergo neque in specie, & ut existens in Deo, quia hic non amittit suam quidditatem ; licet ibi sit cum nobiliori differentia, & cum i
finitate. Ita est de aliis . . . Prob. a. p. de praedicatione in abstracto. i. praedicatio nequit esse Vera nisi vel propter identitatem realem extremorum a Vel propter inclusionem unius in alio ; vel propter adhaesionem , seu existent amunius in at o 3 Sed essentia, & attributa in abstracto non se se includunt, ut probatum est: nec conside
290쪽
rantur, ut adhaerentia, vel inexistentia ; sed Imtius ut
abstracta , dc quasi separata, & per se quasi seorsim
existentia ; ergo non possunt praedicari de se invicem nisi identice, mai. patet ex Logica . Prob. min. quia abstractum ut tale consideratur in se absolute,& ut iu subsistens extra quodcumque subjectum , vel sus
positit m : concretum Vero consideratur , ut adiacens, aut in existens alteii: eigo Sc.
Prob. 3. '. de Praedicatione in concreto . Quia istae propositiones sunt verae, & formales : Deus est sapiens , iustus , bonus , dcc. Pater est Deus , est saριens , immensus , cte. Sicut ista , rationale est homo , vel homo est risibilis, &c. ergo attributa , &essentia in concreto praedicantur formaliter de se invicem. Prob. ant. Ut praedicatio sit vera formaliter, non requiritur aliua, nisi quod praedicatum mgnificetur contineri in subjecto, aut illud respicere; sed attributa enuntiata concretive deessentia , aut de se invicem, important talem relationem, aut inexia flentiam ; ergo&C. . Imo aliqua praedicantur adiective , di in concreto, de aliis in abstracto; nam recte dicis, omnipotens es aeternus; quia sic omnipotens supponit pro lupposito divino, cui omnipotentia inest, & quo coniungitur eum aeternitate; sed etiam recte dicis, omnipotentia
est aeterna, de sapientia est bona; Sciust ista est insinita, &c. Quia tales qualitates, & modi uniuntur, Scafficiunt alia attributa , de quibus praedicantur quasi adjecti ves suntque velut transcendentia respectu ali rum , ut aetemitas, infinitas , unitas, bonitas, ideo quasi per alia divagantur. Objic. I. Attributa omnia retinent eamdem habiti dinem ad essentiam, & inter se, in abstracto, &in concreto; sed in concreto sic se includunt, ut possint de se invicem praedicari formaliter; ergo etiam in abstracto se includunt, scde se praedicantur sorm liter . Prob. mai. In concreto non aliam dicunt habitudinem ad essentiam , vel inter se, nisi identitatis 3, non enim dicunt habitudinem se riuae ad subiectum informationis, vel inhaesionis ι quia id repugnaret infinitati, de simplicitatis sed in abstracto retinent habitudinem identitatis; ergo di eandem, quam