장음표시 사용
231쪽
test nisi hxistat ens aliud neeessarium leuens a se a Mundo esu sum, Mundus er- indiget vi alterius lid exi stendum . V. Si ratio existetitiae Mundi hujus aspeetabilis reperiri potest in ente uno quod est a se , plura entia a se admitti non possunt . Etenim quaerimus riationem sumcientem
exicntiae M di in ente isti quo quod est
a' se ; quamobre m si per ens unum a se .ntelligatur cui fisc Mundus existat , enshde unum sumst cur Mundus existat , ae proinde praeter ipsum Hiud admittit repugnat . Haec propositio communis est notio ab omnibus recepta ; nam quotiescumque effectus alicujus causam efficientem quaerimus', in una acquiescimus statim ac eam effectui producento' sufficientem invenimux , nec aliam aliquam admittimus. VI. Existit ens ne cinatium , sed ens a se . Existit enim aliquod ens , nam anima nostra existit , seu nos existimus . Quare cum Omne ens existens sit a se vel ab
alio ; ens illud quod existit ves est a se , vel ab alio . Si dicatur esse a se , iam existit ens a se ; si sit ab alio , cum ens ab
alio rationem existentiae suae sufficientem habere debeat in ente a se , existet etiamens a se , seu ens necessarium, ergo existitens necessarium seu ens a se. His praemissis& in memoriam revocatis Ontologiae prin ripiis, sit :
232쪽
Exissentiae Dei demonstrationes duplicis potissimum generis afferri possunt . Aliae deducuntur ex contemplatione Mundi huius aspectabilis et Inis bitia Mim ipsis . a creatura Mundi per ea quae facta Des intellina conspiciunt- fem rerva quoquo utis υinus , diυinios ad Rom. i. ὶ
aliae . hauriuntur ex notione Entis perfectissimi & contemplatione animae nostrae Habet enim Deus testimonia , totum hostquod fumur in quo omus , ex Tertuli. lib. I contra Marcio uesta G Io.
I. Demonstratio G contemplatiano Munia aspectabilia. D
Dei nomὶne hie inrelligimus ens a se , in quo continetur ratio sufficiens existentiae Murdi hujus aspectabilis , sed existitens a se , in quo continetur ratio suffciens existentiae Mundi huius aspectabilis , ergo Deus existit. Maior est definitio nominis , quae in controversiam vocari non potest . Minor demonstratur e Mundusi aspembilicest ens ab alio , sed ens ab alio non habet rationem lassicientem existentiae suae nisi inente a se ; ergo eaistit ens a se , in quo Continetur ratio sufficiens existentiae Mundi huius aspectabilis. Ergo existit Deus . Tota demonstratio haec . pendet ex principiis
hujus capitis initio praemissis. Jacet. Met ph. K Quo, .
233쪽
ai 8 Insistitianos Philo sepsi ea
Cucniam autem Deus est ens a se , ipsi conveniunn omnia quae enti a se vonvenire de mons ravimus. Deus igitur vi propria &per essentis m suam existit , nullumque proinde habere potest existentiae initium, nul- Ium finem Quare cum aeternitas si ei i- sentia nec initium nec finem habens, Deus est aeternus . Est quoque ens smplex ideoque incorporeum & non extentum ; unde
impossibile est ut 'atium infinitum si Deus vel attriburum Dei δ ω quia simplex est , nec sensibus nec 3 imaginatione percipi ac
repraesentari potest.; i est igitur invisibilis atque etiam omnimodo incorruptibilis. Haec quidem omnia Scripturis sacris conrisima sunt , nam Rcodi 3, v. a 4 Deus hoc
sibi nomen tribuit: 'o sum qui sumet ait Moysi : Sie dices filiis Israel: sui es misi
me ad νω. cdnomine cui s. fgraficatur aliquid .Deooessentiale, alteri cuilibetenti incommunicabile , ideoque existentia ad essentiam Dei pertinet', & Deus per essentiam suam existit , ex Scriptura sacra . Hinc etiam saepe appellatur Deus aeternus,
prinsipium o finis j, qMi es , qui erat oe
qui vemurus est . Dicitur etiam incorruptibilis , invisibilis , nulla imagine corporea repraesentabilis et Mutaverunt, scilicet gentes floriam incorruptibilis Dei in simiuitidi--m imaginias corruptuitis hominis oe υο- tacrum . quadxupedum oe serpantium cad
ni. I, vers. LI. Itaque ex notione emetis a se ea derivantur attributa quae Deo in sacris Scripturis tribuuntur , ac proinde ex hac sola notione patet existentia Dei. Praeterea in Deo continetur ratio lassio
234쪽
Metaph . Pars II. Sest. II. C. I. a r stinens existentiae Mundi hu us aspectabilis ;ratio vero est id unde intelligitur cui aliquid potius sit quam non sit ; necesse est ergo ut Deo ea tribuantur praedicata , per quae intelligi possit cur hic Mundus potius existat quam non existat , & cur talis potius existat quam alius Porro ratio susficiens existentiat Mundi in atomis aut ele' mentis seu primis internisque corporum principiis contineri non potest , ut dicunt Athei . Nam a si hoc verum esset , Mundus abso uta necessitate existeret essetque proinde ens necessarium seu ens a se, quod absurdum esse demonstravimus ....
a Nullus major existentiae gradus , nulla maior perfectio concipi potest quam existentia necessaria I igitur existentiae necessariae gradus est infinite su in mus , persectio infinita . Porro atomi sunt entia finita atque limitata ; cum ergo existentia absolute necessaria sit persectio infinita, entibus fi litis ea convenire nequit , sed tantum enti infinito . Simili ratione patet animas nostras non esse entia a se ; quia vero animae corinporibus conjunctae sunt, patet illarum exi-Itentiae rationem contineri in i lo ente , in quo est ratio existentiae totius Mundi hujus aspectabilis . Deus ergo est ens infinitum iri quo continetur ratio existentiae totiu' Mundi , partium ipsius , elementorum is animarum . Igitur totus Mundus aspecta Tlis , partes ipsius , elementa & an mae entia contingentia , quorum existentiae fletio in Deo continetur , quae prc inde stentiam suam a Deo recipiunt . Deus '. . '
tur secit Mundum aspectabilem cum f.
235쪽
eteto Institutiones Pliti vhiea
partibus & elementis atque animabus . Quia Vero prima corporum principia animaeque simplices ex aliis prae existentibus oriri non possunt, Deus haec omnia ex nihilo produxit, seu creavit. Est ergo Deus creator totius Mundi aspectabilis & animarum. Hinci equitur Deum ti intellectu& propria voluntate gaudere , has enim duas . facultates in nobis observamus: Nemo autem dat quod non habet, ut vulgare sert axioma . Ergo Deus qui animas nostras creavit est ens intellectu ac libera voluntate piaeditum ; ideoque spiritus ; & quia est ens a se, ac proinde infinitum atque independens ab omni alio ente. , . est quoque i spM itus itantius &independens . Tandem constat -c pus quod movetur posse quiescere vel alio modo mo-Veri ; ac proinde morum ipsusque directionem esse quid contingens respectu corporis, ideoque rationem cur corpus quod liuet data celeritate & directione moveatur , tu ipsa corporis essentia non contineri , sed recurrendum esse ad causam extrinsecam corpori ut haec ratio inveniatur ; invenitur autem in Deo qui Mundum creavit partesque ipsin s disposuit ah movit nunquam satis mitando ordine . Hinc Mundus aspectabilis est veluti speculum, in quo tum existentia Dei, tum ejus attributa resplendent,& Physica est perpetua Dei divinorumque
attributorum demonstratio , sive corpora Mundi totalia eorumque ordinem ac momtum , sive partialia contemplemur . Ergorali enarrant gloriam Dei , o opera ma- nutim ejus annuntiat firmamentum . Psal. - as. Interroga jumenta s docebunt te , o
236쪽
Motv s. Pars II. Soct. II. C. I. a et Isolatilia eali ει indieabunt tibi : Io uerere rae respondkbit tibi, o narrabunt ni sces maris . Quis ignorat quod omnia Aeomanus Domini fecerit λ Job cap. I a. Altera demonstratio ex notione entis
Nomine Dei hic intelligimus ens persectissimum ; sed existit ens persectissimum ;ergo existit Deus. Prob. Min. I. Ens per- sic issimum possibile est, seu nullam contra. 'dictionem involvit ; cum enim ens persectissimum si quod omnes perseeliones possibiles continet in gradu absolute summo ; siens persectissimum contradictionem involverer , vel involveret contradictionem quoad ipsa perfectiones , vel quola ipsarum
g F dum : atqui neutro modo contradictionem involvit . Non quoad ipsas perfectiones ; etenim persectiones possibiles dicimus, quae eidem subiecto una inesse possunt, seu quae sibi mutuo non repugnant , igitur notio entis perfectissimi nullam contradictionem involvit quoad persectiones; quia vero perfectiones illae in gradu absolute summo tribuuntur Deo, omnem prorsus excludunt impersectionem, ac proinde nihil, quod ad easdem persectiones quomodocumque Pertineat de iisdein negare potest ; ideoque
nullam involvunt contradictionem, quae insimultanea ejusdem de eodem a1rmationes negatione eo His .... 2 Ens per se
Elissimum necessario existit estque proinde ens a se . Etenim ens persectissimum continet omnes perseetiones possibiles in grada
237쪽
dia et Institutiones Philosophie
absolute summo , exissentia autem necessa
ria & astitas sunt persectiones in gradu absolute summo ; enti igitur persectissimo
ecmpetit existentia necessaria , ideoque ne cessario existit, estque ens se. EHR exi sit Deus
Duabus praecedentibus demonstrationibustrertia addi potest , quae ex philosophorum& gentium omnium consensu desumitur . Praeesare sapienterque observavit Cicero rquod nulla genae se tam immaniA. , n umram fera , qμα non, etiam fi ignoret qualem Deum habeνo deceat, tamen habendumsciat . Quia vero ut ait idem Cicerin , omni in
re eonsensio omnium gentium L lex: naturae
putanda est, supremi numinis, prima: causae cognitio ita est a natura impressa . ut Rnemine in dubium voeari posust . Neque praetermittenda est praeclarissima alia Ciceronis ratiocinatio in quaest. Tuscula Ipsa enim euitatia, de vi m natura Doorum sudium incendir illiuet aternieatiae imatiandae ,
neραν se in trevitate vitae collocatum pQtat , cum rerum catifax alias ex aliis appars nectistate nexas videt L suibus aἁ aeter-κα tempore fluentibus in aeternum ratio ta-
meu mensqAe moderatur .. . . .. Hinc tua
eognitia virtutia exissie, efflorescunt genera partesque virititum s invenitux quid se quod natura spectet bonum in extremis , quod immalis ultimum , quci referendo snt incia , quae degendae aetatis ratio Gligenda .. Tertium illud .demonstrationis. genus , quod ex philosophorum& gentium omnium consensu desumitur fusius explicabimu& utpote facillimum & tamen certissimum. Ex ser
238쪽
Metaph . Pars II. Se i. II. C. stagnere Deum seu eos a se Mundi huius aia pectabilis. creatorem certissimum est ex antiquissima Moysis historia , quae germanos veritatis characteres simul omnes sibi vilis dicat , quaeque ipsam Mundi creationem
describit , recentemque ejus aetatem assi gnRti. Et quidem is ex perpexva Israelit rum traditione & Paganorum atque Christianorum consensu multo magis certum est Pentateuchum Moysi uinori tribuendum LM , quam ex latinae ac graecae auctoritatis testimonio constet Ciceronis or tiones &Aristotelis opera ipsorum esse faetus ; hoc indubitatum est, ergo & Ulud ingis . Porro Judaei tanto studio itantaque. Ireligion'
Pentateuchum incorruptum servarunt , ut non modo neque adjicere quidquam aliquis , nec auferre, nec immutare eraesuin
plerit, ex Iosepho l. x contra Appionem; 1 ed etiam singulos uniuscuiusque libri versus imo etiam apices ad calcem singulorum Iibrorum ad notarent,i illius compendium canerent , atque ad privatum ω quotidianum suum usum describerent singuli , in synagogis per omne sabbatum legerent ,.ac singulis septenniis Deuteronomium publice recitarent, & facta ac prodigia in eo exarata festis institutis recolerent , ne earum obliteraretur memoria: . . a Mosaicae
historiae praecipua capita illustrant suoque eonsensu firmant Philosophi , Historici at-Ze etiam Poetae in fabulis , ut ostendit rotius lib. 1 De Religionis Christianae
veritate , & praesertim Huetius prop. 4 Demonstr. Evangelicae . Ex historia etiam vulgo notum est quo tempore plurimae ter-K 4 ra
239쪽
rarum regiones , deductis coloniis habitari coeperint , artes complures ad vitae usum maximo utiles fuerint inventae . Haec igitur omnia recentiorem Mundi aetaim ostem, eunt, nec ipsius aeternitati conveni t , ae proinde Creatoris , entis a se, entis pers Missimi , existentiam certissimo iaculi moque argumento demonstrant . Et quidem inta. mae profecto ac iurori fimiis censeri debet si quis pulcherrimum naturae ordinem , adrimirandam Mundi compagem sine consilio
vatione, cognitione. , sed fortuito solum ae emerario corporum motu, a Qrtuitis materiae, aeternas assectionibus produci ac dis
poni potiriste putaverit . Qui aliquanto drubigentius perpenderit infinitam rerum varietatem, admirabilem connexionem ac dis
positionem , videbit sare quanta sapientiα potentia opus sit ad ea omnia eligendae in dit ponenda . Cogitemus quid, una lux praes are debeat ut is propaget sine occuse , u diversam proi diversis coloribus νε- 'ruus Ao rem habeat Aptanda fuit eo
porum textum, particularum crassitudo ad ea potissimum emittenda radiorum genera , quae determinatos colores exhiberenti dis. ponendae , mira prorsus structura , Oculorum parte8 , ut imago pingeretur in fundo &propagaretur, ad.cerebrum .. Quid unus aevqui simul pro sono, pro respiratione di an, malium vira, pro ventis ad navigationem, pro vaporibuq continendis ad pluvias , pio Innumeris aliis commodis est conditus tuuist gravitas, qua perennes fiunt planetarum & cometarum motus, qua Omnia com p M ver Utur , qua masia contineutull* ut
240쪽
Metaph . Pars II. II. C. I. 22s littoribus currunt flumina, imber in ter ram decidit, eam irrigat ac:Decundat, sua mole aedificia consistunt λ Quanta sapientia
opus fuit ad eas combinationes inveniendas, quae tot organica corpora nobis exhiberent, tot ar ores & flores educerent, tot brutis animantibus & hominibus tam multa vitae instiumenta subministrarent λ Pro fronde unica efformanda quanta cognitione opus suit, ut motus omnes per tot tacula perdurantes , cum aliis Omnibus motibus arcte connexi, minimas materia particulas certo ac determinato tempore ad datam
frondem producendam adducerent ρ Quid tandem cogitandum nobis est de iis ad quae nulli nostri sensus pertingunt, quae telet copiorum & microscopiorum potestatem fugiunt λ Hujus autem argumenti vis maxima magis ac magis demonstrabitur in Physica , ubi pulcherrimam sibique mire consentientem Universi singularumque partium dispositionem explicabimus . Ad demonstrandam Dei existentiam plurimis argumentis utuntur Philosophi , eaque desumunt ex motu, ex causa efficiente , ex.contingenti & necessario , ex ordine & pulchritudine Universi , ex entium
spiritualium idea, ex idea Dei. Patet autem haec omnia argumentorum genera in praecedentibus demonstrationibus contineri . Demonstrationes quae ex entis necessarii &persectissimi notione desumuntur , Metaph ea solent appellari ; dicuntur autem