장음표시 사용
111쪽
Facit sex asseres Qui spatium x cubitorum claudere poterant, cumque tota latitudo tabernaculi sit x cubitorum , ab utraque parte
dimidium cubiti deerat, quod quomodo supplendum fuerit, docebit
Vers. 23. Praeterea duo asseres angulares facies pro anguli J Dubium est an hi asseres eandem cum reliquis habuerint latitudinem sesquic bitalem , quod qui statuunt, tabernaculo attribuunt amplitudinem xii cubitorum rores enim cubiti novem prioribus adjuncti essiciunt x M. quod videtur Iosephus quoque dicere, nisi locus in mendo cubet, alias enim ille sibi consentire non potest , qui parietis posterioris latitudinem altitudini aequalem assirmaverat; verum cum mensura horum duorum asserum non definiatur in textu, sed ipsi concipiantur ut angulares, latitudo eorum potius ex spatio implendo colligitur. Restabat enim ab utraque parte dimidium cubiti una cum excessu quatuor digitorum pro asserum crassitie claudendum, nec obstat quod singulis asserum angularium duo stylobata concedantur, cum illa firmitudo major in angulis jure requirebatur, cum anguli omnem vim impulsuum sustinere debebant. Vers 1 . Erunt gemina inferne J Uel ut in textu est, gemellae, quod interpretes accipiunt de apta afferum angularium coniunctione cum lateralibus, qua ita sibi mutuo adhaerent, ut a se invicem recedere n
An si uno Hic a iuris igitur proponitur, ut instrumentum istius
conjunctionis, quod asseri laterali infixum asserem angularem trajic re debuit, tamen prominere ut spatium exhibeat transtillo recipie do aptum, quo paries occidentalis firmiter adstringatur. Vers. 26. Facies etiam transtilla J Quae Hebr. 'D I appellantur, quasi dicas transui seria de transfugitoria, quia ab una extremitate parietum in aliam transcurrere debebantur. Usus eorum fuit totam t bernaculi fabricam continere δε asseres in statu erecto perpendicularitam adaequat retinere, ut loco moveri non possent.
Quinoue pro asseribus unius lateris Id est , quinque ordines transtibiorum , alias enim transtilla xxx cubitorum pro sing*lis lateribus t quisita fuissent, quae cum non facile potuissent plaustris provehi neque commode annulis inseri, statuendum est aliquod numero transtilla sibi mutuo potuisse jungi Iosephus vult unumquodque transtillum habuisse longitudinem, cubitorum, unde sequeretur unumquemque ordinem
112쪽
Vers I. -37. ET EIUS VELAMENTIS. 43 constitisse , ex senis transtillis sibi mutuo unctis nam quinquies seni
cubiti xxx cubitos conficiunt, qui totam longitudinem tabernaculi exhauriunt. Est tamen vir via qui illis decem cubitorum longitudinem attribuit, respondentem longitudini asserum, quia ita commode in plaustris cum asseribus conjungi potuerunt quotiescunque stationem mutarent Israelitae o minus aequum videatur retinacula tanti usus in tam parva frustra diffringere, unde minus susticiuntia fuissent ad conciliandam debitam firmitudinem. Vers. 28. Ita ut transilium medianum fit in medio ipse Uerum J Haiuverba nonnulli ita accipiunt ex magistrorum sententia , ac si transtillum medianum per asserum crassitiem transmittendum fuisset, atque ita verba inmedi, serum capiunt, ut dicta respectu crassitiei, verum illa sententia mechanicae artis peritisin eruditis inter Christianos minus placuit. a. quia omnia transtilla dicuntur transiisse per annulos , qui tamen
respectu hujus transtilli fuissent inutiles, si ipsa medietas asserum
excavata id excepisset. β. Quia spissum nimis corpus attribuendum flaret asseribus , aut saltem medietas excavata hos asseres nimis debilitasset. Vidimus enim ad vos, asseribus, non cubitalem, ut illi supponunt, crassitiem adiudicandam esse, sed tantum quatuor digitorum. γ. Quia frustra hoc transtillum inauratum fuisset, quod tamen vers. o. dicitur , totum enim se intra concavitatem asserum recipereis occultare debuisset. Equius igitur est ut verba, in medio ipse asseruim , accipiamus ut dicta respectu medietatis longitudinis, scit quinque series transtillorum ita coordinandae suerunt, ut media medietati, duae aliae duabus extremitatibus, lauae reliqua proportionaliter inter mediam & extremas series collocarentur.
Verscio. 'na Domas quidem significat, sed in architectonica
disciplina vocabulum hoc technicum est, denotatque transtillorum4 cenacula , quae alias annuli vocantur , qui non sunt concipiendi, ut annuli orbiculares , fluxi mobiles , sed ut annuli sem,orbiculares, duabus cuspitibus muniti clavorum instar, quibus ligno infigi poterant. Rectius Belgae transtulissent krammen, quam ingen, quod transtulemni veheten, magis emphatice vertissent susti- omen vocabula em marchitectonica uniuscujusque lingua architectonicis alterius respon-
113쪽
dere debent in versionibus, non cum relatione ad Elyma , sed ad
Uers o. Ad cujus intellectum cons annotata ad Caput XXV. o. Vers i. obpansum Hebr. significat velum illud linterius, quod divisionem institueret inter Sanctum Sanctum Smθω rum, cujus materia definitur plane eadem, describitur cum iisdem
ornamentis ac materia aulae interioris, cons vers. I. hujus Captim
Vers. Quatuor columnas J Harum forma ritus non definitur; qui ad regulas artis attendunt, coniiciunt sermam habuisse quadrutam, ut velum appensum aptius suffulciretur , de ac quatius adbκr ret. Altitudo procul dubio respondebat altitudini asserum , si uic hamnarum si fuerit proportionatus interstitium potuerunt relinqvςreti cubitorum, si concipiantur in aequali a se invicem distantia latitudo enim tabernaculi cum fuerit, cubitorum, quatuor columnae cubitales occupaverunt quatuor cubitos cita ut reliquum spatium vi cubitorum terstitiis dandum sit, cumque quamor columnae tria ui rstitia recerint, unumquodque eorum erit ii cubitorum , quod spatium susticiens erat ad intromittendam arcam , cuius latitudo erat sesqui- cubitalis, non tamen definimus, quod medium interstitium non sutrit amplius quam Ii cubiti, cum medianae colamme tuto potuerint paulo magis a se invicem dimoveri sine peccato contra Ieges axe coinnicas, sed quod medio spatio super addimus dandum ex aequo, duo bus lateralibus spatiis esse demendum patio exigit.
Vers. Definit usum hujus veli, ibique fit mentio divincti is
Sancti a Sancto Sanctorum , verum cum uniuscujusque spatium non definiatur, repetendum est aliunde longitudinem divisam esse non aequae liter, sed ita ut Sancto Sanctorum darentur, , sed Sancto xx cubiti, ita ut prioris conclavis longitudo duplex fuerit ad longitudinem iniς-rioris, notaruntque architectonici intimum illud adytum habuisis γmam cubicam , dum latitudo , longitudo oe altitudo agnoverim eamdem dimensionem x cubitorum Uers. 34. Impones autem operculum, c. Probe notandum arcana operculo suo non contegendam misse, nisi postquam in Sandum Sanctoriam troducta erat, quia thronus gratia in eoelo demum erigendus fuit. Uers s. Definiuntur hic loca, cum candelabro , tum menta assignata.
114쪽
.-37. ET EIUS VELAMENTI s. 4 Uers. 36. Facies quoque velum , c. Distinguitur extimum hoc velum ab interiori solo artificio , intimum enim aestimo pretiosius
Vos et . Quinque columnas J Uelum intimum habuit iv columnas, extimum, quod factum conjiciunt interpretes , ut simul vestibulum aliquod constitueret, putantque duas pertinuisse ad vestibuli exlcmam faciem , tres reliquas magis introrsum fuisse promqtas , ita ut media medium Mincii sustinuerit, reliquae duae ad latera tuerint remotae, reliquerintque amplitudinem utrimque iii cubitorum cum dimidio, quod spatium requirebatur ad majorum vasorum introductionem, scilicet tres commnae cubitales additae tribus cubitis cum dimidio bis sumptis exhauriunt numerum x cubitorum , latitudini tabernaculi respondentium. Fintdes illis quinque pedes anus J Interiorum columnarum pedes suerant argentei hi vero aenei, quae sola est utrarumque differentia.
s. I. Universa haec dispositio arehitectonica consuluit aedificii a. usta amplitudini, ut non solum majora illa vasa recipere posset, verum etiam sufficiens spatium superesset Sacerdotibus, qui in ejus
medio versarentur,is munia sua commode obire debuerunt. Proportionata distinctioni, qua totum tabernaculum dividendum erat in duas marmones scit Sanctum, Ianctum Sanctorum. Prioris
longitudo duplex fuit ad ejus latitudinem ad lucrandum spatium
quotidianis muneribus, & trium vasorum numero. Secundae mansionis dimensio undiquaque aequalis fuit, ita ut ejus longitudo tam latitudini quam astitudini exacte responderet, quae figura perrectissima est, utpote cubica diissiciens ad unum illud sanctissimum vas recipiendum ac Pontifici ibi ministraturo spatium subministrandum, quo peragenda perficiat.
γ. Solidiori defensioni adversiis omnem aeris iniuriam, a. Tum propter firmamentum parietum ex asseribus coniunctis, bene tundatis constructum. b. Tum etiam propter velamenta exteriora parietem hunc ligneum conservantia Aulatum enim cilicinum propter singularem mollitiem essiciebat, ne a velamentis pelliceis obtritionem pateretur,
115쪽
8 DE ERECTIONE TABERNACULI, Cap. XXVI.
pellicia autem , ne pluvia penetraret, toris ligneis subingrediens putredinem introduceret. δ. Ornatui tota enim intrinseca facies pretiosissimo tapeto obvelata sui intrinseces, in quo non tantum pretiosissimi colores se conspiciendos exhibuerunt, verum etiam imagines Cherubinorum, aliaque ornamenta, st. regia plane debebat esse majestas inhabitantis dignitati respondens. g. E. Verum non hic subsistendum est, Deus enim domo manufacta non
indiget, sed caeremoniale fuit universum illud habitaculum, teste Paulo Hebr. IX. i. scit symbolum fuit Ecclesiae bene coordinatae, quae spirituale Dei habitaculum est Lm XXII. I i. Erach. XXXIII et .
2 Cor. VI. 16. In qua Ecclesia denotatur. α Apta capacitas, locus enim pluribus concedendus erat, quibus data facultas versandi in domo Dei, iraim. III. q. 43. ut spirituule Sacerdotium accedendi ad Deum meis. II. Is i Pere. ILnam fideles considerantur Sacerdotum instar hic agentes, tanquam
in Ecclesia invisibili, meum colentes, donisque statrum utentes, cum insigni emolumento propriae aedificationis dolatii. 3. Legitima disincti repraesentat duplicem Ecclesia statum, dum pars degit in hac vita, pars triumphanda admissa est in coelum scilicet Sanctum Sanctorum se habet ad Sanctum prius, ut coelum ipsum ad
Ecclesiam in stadio versantem Hebr. IX. II habebatque intimum Sanctuarium propter cubicam figuram perfectissimam formam, praesentantem coelestis conditionis omnimodam consummationem,
respondebit enim ibi amplitudo cognitionis longitudini sanctissimae voluntatis,in altitudini gloriosissimae dignitatis ad quam glorificati
evecti sunt. γ. Solida circumvallati ct muniti repraesentat ordinem Ecclesiae ita digestam, ut omnia valeant ad solidum tutamen , pacisque de tranquillitatis interioris conservationem is enim quisque Deum tranquillo imperturbato animo colat, fratrumque χαρ, σμα ra utatur,
ordo stabiliri debuit, sed videndum quomodo singulae partes huc
collineaverint in eum finem concurrunt hica Paries ille ligneus ex asseribus constructus nemini mirum videri debet, si asseres mihi constituant emblema fidelium in unum corpus
coniunctorum , quia horum loco postea lapides adhibiti fuerunt in structura templi Salomonet. Jam vero Petrus optimus myste
116쪽
riorum interpres, i et II. r. Singulos fideles concipit ut Iapiades ivos in unam spiritualem domum coagmentatos ded mirum alicui videbitur , quomodo eosdem fideles versi iterum concipiam tanquam Sacerdotem verum respondemus, id fieri ob v rias relationes ; quando enim fideles considerantur ut Sacerdotes, reseruntur in ossicio suo ad Deum, quatenus scit Deum c lentes seipsos sistunt Dei ministros relati autem ad parietes, considerantur ut in communione sanctorum , habentes pacemintranquillitatem , utentes χαμμασι statrum. Verum , quando concipiuntur ut lapides vivi referendi sint ad proximos, quat nus etiam ipsi fidem defendendo, adversariosque refutationibus avertendo, fratribus suis ossicium charitatis praestant, idque curant ut Deum tranquille colere possint. In pariete autem hoc ligneo considerare oportet, i. Materiam, quae et lignum fragiles, ita quoque Ecclesia colligitur ex hominibus ejusdem conditionis , dum omnes natura fragiles sunt a Formam introiarum, quae respicit electorum sanctificationem, qua ad conjunctionem exasciantur , dum per mortificationem veteris hominis ab imperio peccati liberati, cin vivificatione novi hominis per infulionem amoris Dei, proximi ad communionem sanctorum apti nati sunt. 3. Ornatum ab auro introductum , in quo conspicimus emblema correctae fragilitatis , scit vocati sancti intus gloris sunt,
PDI X LV propter dona spiritualia spiritus gratiae, una cum justitia Christi imputata.
4. Stabilitatem, qua asseres pedibus argenteis inferii immobiles consiste-lant, qua denotatum fuisse videtur sanctorum perseverantia fundata in gratia justificantes, seu obsignantes confirmanter pedes autem argentei quidni denotarent verbum utriusque Testamentit quatenus promissiones Euangelio collatae sunt fundamentum non tantum omni certitudinis απληροφου, verum etiam sunt medium erectionis , quo anima vacillans corroboratur Gratia autem in verbo tam confirmationis quam o
signationis operans consideranda est in asserum infitione in pe-δbus, quatenus non sine Dei operatione iratia essicaci verbum illud apprehendunt, tenent, illique se immittunt; Argen- teos
117쪽
D ERE OTIORE ABERNACULI, Cap. XXVI.
reos pedes fuisse, Guod purius erat metallum corruptioni myrius obnoxium, denotat puritatem sermonum Dei, ses XII.
s. Transtilla, quae emblemata sunt quoque hominum vocatorum, sed quorum speciale munus erat curare ut asseres manerent conjuncti, id est, ut fideles in mutuo amore, qui est vinculum perlectionis, sibi mutuo adaequale adhaererent, inuisque alteri iustum locum cederet hoc cum fit ossicium eorum , qui curant ordinem Ecclesiae facile conficimus προεμαε designari, Tumqne ζ. Transtilla essent ejusdem materia in ornatus cum asseribus, constat praefectorum Ecclesiae eandem esse naturam, iratiam cum caeteris. 9. Cum V eorum fuerint ordines, vix me cohibeo, quin dicam Paulum hanc rem in mysterio explicuisse, Ephef. IV. vere. II. I 6 ubi indigitat Euangelistas, Apostolos, Prophetas, Pastores Doctores a Chris datos tuisse ad adificatisnem codipori, cirristi, quidem in specie ad conservandam ejus uin nem e combiunion m quod praecipue vers. 6 denotatur. 6. Uulas transilia recipientes, ac proinde ad asseres pertinentes , cum ex auro essent, denotarunt fidem ipsam , quatenus habet conjunctam singularem existimationem ministerii, qui enim ministerium agnoscunt esse institutionis divinat, ministros excipiunt cum singulari veneratione, amore , illi necessario se ordini Ecclesiae accommodant, .ministrorum dispositiouem admittunt, cum facilesse patiuntur in ordinem redigi. b. Autium ciluinum ad ejusdem aedificii desensionem pertinuit, commode denotat consessores, quippe se pro veritates causa Ecclesiae periculis exponunt, curantes ne quid mali iis eveniat, qui in eadem fide persistunt, id est apologiis suis, consessionibus moliuntur, ut tyrannorum animi emolliantur is haereticorum strophae detegantur, scilicet mediis in tempestatibus pluviae quarum, i. e. doctrinarum corrumpentium valde adiguntur, ut animos fidelium penetrare corrumpere possent quae cum adver tenda fini Ecclesia indiget apologistis, confestaribus, qui νlia confutare invertere possunt.
118쪽
c. Tegumenta pellice rubefacta adhuc magis inclementiae actis exposita , quidni sint nobis emblemata mari ram sanguine Christi, suo tinctorum, per quorum sanguineam constantiam Ecclesia vase de incurrit in sensus nam sicut I. Tegumenta pellicea illa ex mactatis animalibus detracta fuerant, ita quoque martyres occisi mactati per memoriam martyrii sui Ecclesiae qua exuvias relinquim perpetuo ostentandas, quod diligentissime tactum hi martyrologiis.
r. Sicut color ille rubidus erat, quo tabernaculum externe incurrebat in sensus , ita sanguis martyrum effusus in causa Christi crucifixi semper Ecclesiam externam ita secit conspicuam , ut non tantum ab hostibus visa fuerit, verum is incredulis as
3. Sicut tegumenta damnum a tabernaculo arcebant, ita quoque
constantia martyrum plus praestitit ad Ecclesiae aedificationem quam destructionem , juxta antiquum illud dictum, Sanguis
martyrum semen Ecclesia. Habuerunt enim eorum exemplari signem potentiam corroborandi fidelium animos, ne dimoverentur, Se invitandi multos haud iniquos, ut nomen Christianae fidei darent. d. ornatus sequitur, quem tabernaculo praestitit pretiosissimum amlaum interius , hoc aulatum putamus reterendum esse ad oecon mos seu dispensatores mysteriorum divinorum, quatenus iis, qui in Ecclesia versantur, omnem Dei oeconomiam ad vivum depi gunt&repraesentant, consideraturque ibi munus aliquod Hopli licum, quo arcana Dei consilia revelantur amicis ad eorum consolationem ieculiare gaudium ministerium enim est hoc interspergamus varias quoque relationes admittit, aliud enim agit, quando illis res est cum hostibus veritatis , aliud quando ordinem Ecelefiae curant, aliud quando cum amicis res est, qui debent promoveri in fide laudio spirituali, quae ultima reIatio hic domestica est. Analogia huius aulaei conspicienda veniti. Quoad materiamis fuit enim ex disso contextum , cuius color cum sit albus, est symbolum munditiei, quae requiritur in oeconomis mysteriorum Dei, quos decet in veritate lanctificatos se exhibere.
119쪽
DE EREcTIONE ABERNACULI, Cap. XXVI.
a. Quoad colores reliquos, ubi c. 'acinthim color, qui coelo sereno convenit, emblema est
gratiae coelestis a Christo promeritae is in Ecclesia dispe satae, dum ipsi viri sanctificati coelestium privilegiorum sunt
participes. S. Purpureus, qui color regius est, denotatque in ministris dignitatem muneris, quod regis authoritate obire tenentur; oui enim nomine Christi agunt, regia purpura induti incedunt, ne videantur privata aut ritate quicquam tentare.
P. Cois coccineus indicium est languinis Christi, quo sibii pulum redemit, cujus fides requiritur primario in iis qui Ecclesia praesunt gratiae dispensationi ministrantur.3 Quoad imagines, Cherubini repraesentabantur forsan inter palmas, quod conjici potest ex templo Salomonis Cherubinorum omnem rationem excussimus, quando propitiatorium explicuimus, nunc restat peculiaris tantum consideratio , quod nempe hic repraesententur serma erecta, quasi in palmeto plantationis divinae versantes , egregium sane symbolum tam Angelorum, quam Hominio qui propagationem regni Christi curantes hic proponuntur ut ndelibus perpetuo praesentes, inter illos quasi se oblectantem, Ecclesiamque curantes, ne quicquam desit electorum solatio. Itaque subinnuit legissator quomodo qui administrant verbum Euangelii, intra se quasi coram oculis fidelium exprimere debeant Cherubinum typum, utpote ex actissima exemplaria pastoribus exprimenda , nec non repraesentatur gratissima Novi Testamenti oeconomia, quae non habet Angelos aut dictos Deos cum imperio , sed potius ministros qui sunt συνώλοια inter fideles agant, ut coaequales, fra
ad velum internum, notandum quod illud velum constituerit quasi partem hujus aulaei , estque nobis repraesentamen Christi in munere Prophetico inter reliquos gratiae oeconomos versantis fuit enim ille Propheta ex fratribus suscitandus, Deuter. XVIII. cujus erat in terra diebus humiliationis suae verbum solatii promulgare. Huc respicit Paulus Hebr. X. I9,io.
ubi velum assimilat carni Christi, id est, Christo in carne versanti, circa quod velum notandum
120쪽
Vers I. -37. ET EIus VELAMENTIS. ζ. Quod aulo fuerit iis, nempe byssus fructus terrae den ta Christum hominem , verum sanctum, immaculatum, qui Prophetam agens se exhibuit exemplar fidelis Euangelistae, ipse indutus facintho coelestis gratiae, luminis , -- pure summae authoritatis , dum docuit ut potestatem habens, coccine sanguinis , dum pro doctrina sua omnia gravia tulerit, habens in comitio praeter Angelos, etiam Apostolos, Discipulos , quorum opera in propagatione regni usus fuit, quique Cherubinis symbolis responde
F. Quod ob pansum fuerit Sana Sanctorum prohibens ne quis immediate arcam conspicere polliet, scit quandiu inter homines ministravit in statu humilitatis, nondum erat tempus illud natum, quo thronus gratiae erectus conspici potuit, imo ipse carne humiliori maiestatem suam obvelavit, non enim potuit inter homines Prophetam agere nisi in eo statu, in quo sui sub lege, quaein ipsa paries intergerinus erat, proinde in diebus carnis via ad Sanctum Sanctorum nondum fuit manifestafacta Hebr. IX. 8. P. Hoc velum aliquando rumpendum fuit prout aulus animadvertit in carne Christi ruptum fuisse, quando Christus ministerium sunm Propheticum inter homines consummavit,& praeconium Euangelii morte sua confirmavit, unde etiam
subtri-horio tenebrarum, cum magni extarent terrae motus,
velum hoc materiale legitur ruptum suisse a suprema usque ad infimam partem, cujus facti hi usus sunt A. Quod primum ct secundum Sanctuarium non amplius disio
extiterint, sed quasi unum commune conclave, cui similis oeconomia Novi Testamenti, dum per mortem Christi ανακεφαλαιωσις introducta est eorum , qui in coelis sunt, cum iis qui in terra erant, quae est τιλμωσι fidelium Novi
Testamenti, qua benedictionum supercoelestium facti sunt participes. B. Quod λας, ειον publis fuerit propositum tam evidenter manifestatum , ut omnibus fidelibus conspiciendum pateat, nobisque concessum sit Christi gloriam revelata facie intueri, a Cor. III. 8.
