장음표시 사용
71쪽
tinopolitani Moamethi praeceptor et instituini extiterat. Quid enim se te ea tempora facilias fuit, quam Constantinopolitanos antistites lia resibus implicari' Ea de causa Iohannes pontifex simul cum Photio
consensisse visus est, ut et iniuriarum oblivio induceretur, et Latini et Graeci in suo utrique senSu abundarent, quasi idem esse, ideretur, id quod Latini dicunt ex Filio, et quod Giaeci dicunt i,er Filium , et idem sicut etiam re vera est in Sensus utrimque ce eretur. Scripsit autem ad motium pro Pace ecclesiarum benigni
req atque humaniores litteras, non tamen eas quae in Graecia saeiae a quibusdam impudentissimis Proseruntur si
Recli utenr ua igitur unici orientalis et occidentaIis ecclesiae, multos post annos perduravit; donec ventum est ad tempora Constantini eius nominis septimi imperatoris, qui Monomachus dictus est, et Leωniς papae eius nominis noni, inter quos ob regnum Apuliae, quod a constantinopolitano imperio defecerat, a Gregorio defensu m, capitale odium inter utramque ecclesiam romana In et graecam exortum est: et renovata ex ea occasione photiana impietate, Michael constantinopolitanus patriarcha se se ab romana ecclesia subtraxit , et primatum ecclesiarum in constantinopolitana urbe se habere pmsessus est: et ut Latini Graecis insensiores redderentur, subindmcta iterum de Spiritus, sancti processione controversia est: quae, ut diximus, magis inclinante Graecorum doctrina magis erecta est: oam enim semper deinde auxerunt constantinopolitani antistites , Mi qe se ab romanae ecclesiae ditione facilius subtraherent. Quamvis post multos annos Michael Palaeologus constantinopolitanias imperator hoc iam inveteratum ecclesiarum dissidium moleste serens cum Gregorio decimo eius nominis romano Pontifice enixe egit, ut catholicae ecclesiae unitas restitueretur. Convocataque a Gregorio apud Lugdunum Galliae synodo , optimus et catholicus imperator interesse non recusavit, anno Salvato is nostri millesimo ducentesimo septuagesimo quarto: in qua synodo decretum est, id qui sterdecies antea per diversa tempora decretum fuisse ex latini bistoriis liquet, ut graeca et latina ecclesia sub uno et eodem Christi vicario , et Petri successore , romano pontifice censeretur. De SP tus sancti autem processione in ea ita determinatum est, ut Spiritu sanetus a Patre Filioque procedere, ex reeta et catholica doctrinδ
72쪽
diceretur. Sed post photianum seelus, sequentes Photium Oetavam et nonam synodum non receperunt; quin immo sibi alias unodos secere, et seniper per novos dissidii ministros suggerente Sattiana in Graecia recidivus error emersit. Desuncto enim Michaele, An-dmnicus filius populari et conterraneae pertinaciae Obsequens, maiori ex parte similes sui successores hahuit: qui nacti sunt Patriarchas constantinopolitanos semper huiuscemodi discordiarum cupidos, ut aucto somite dissensionis a romana ecclesia, ipsi interea velut pontifices maximi in Orientalibus ecclesiis haherentur: donec Iohaunes Palaeologus imperator veritus Dei iudiciu in , quod paulo Post constantinopolitanae ecclesiae miserabiliter supervenit, cgit cum Eugenio quarto pontisice maximo, ut pro ecclesiarum unitate synodus haberetur; eligeret utrum vellet Engenius, ut aut ipse Pontifex cum latinis patribus imperatoriis expensis se in orientem conserret, aut ipse imperator cum graecis patribus pontificiis expensis in occidentem. Accepit conditionem Eugenius, ut imperator ad se proficisceretur. Fuit enim Eugenius patria venetus , honestissima Conduimeriorum similia , vir optimae i. ientis , et animi maximi, qui inter bellorum turbines, quibus excitante I 'hilippo Mediolanensium principe universa ardebat Italia , rem catholicae s-
dei curare non destitit. Concilio itaque Ferrariae habito anno christianae salutis millesimo quadringentesimo trigesimo octavo, quod post aliquot menses evitandae pestilentiae causa Florentiam translatum est, Iohannes Palaeologus itemque Iosephus patriarcha cum omnibus sere orientis episcopis, et liis patribus, cum quibus, quod reliquum fuerat aut doctrinae aut religionis in Graecis, in hac synodo iussu imperatoris Et patriarchae convenerat; hac ergo in primis quaestione de Spiritus sancti processione Proposita, neque die uno aut altero sed per menses sere quindecim agitata, uon solum acriter sed pertinaciter a Marco ephesio Photiani scitissmatis assertore des usa, eo deducta res est, ut Graecorum et Latinorum consensu tandem Spiritus sanctus a Patre et Filio procedere diceretur, hoc decreto, quod sicut in ipsa synodo editum est, latinis et graecis litteris subiiciemus. 'ορίζοιο Τνα -τὸ ἡ si δὶσ-
73쪽
nutiler tamquam ab uno princistio et unica viratione Processit. Declarantes quod id quod sancti doctores et patres Hcunt prata prooedere Spiritum sanctum, ad Minc ituelligentιam tendit ut per hoc signiscetur Filium quoque esse, secundum Graecos quidem causam, secundiam Latinos Mero Arincιριum MAM Ttitie Spiritus sancti, sicut et Patrem : quoniam omnia quae Patrastini , Pater ipse tinigenito Filio suo gignendo deissit, Praeter es Filius a Patre aeternaliter habet, a quo nilus est. Desinimus insuper explicationem Oerti illius FIG-osae, Leritatis declarande gratia , et imminente tunc uerestitate . ac rationabiliter symbolo fuisse amositam. Satis hoc in tota controversia esse potuit Latinis et Graecis, si utrisque mens recta in rectam Christi fidem tonderet: umversa iam enam declarata, immo de medio sublata dissicultas esset; nec enim aliasia declarari aut de medio tolli potuit, quam ut congregata ad Id negotium synodo graecorum simul et latinorum patrum coram romano Pontisice et imperatore Graecorum et patriarcha comnopolitam obstrueretur os photianae Pertinaciae , et loquentrum va-titiales labia clauderentur. 'Post hanc synodum, in qua origo eradix totius controversiae discussa est, nulla ultra synodus mela venientibus Graecis est habita, quia introeunto Sathana in cor v. phesii , seminata in Graecia gi 'nia, catholicae fidei triticum Su socavit: quam ob causam quae postea inseIicem Graeciam naulra
74쪽
sia et incendia oppresserint, nolim dieere, quia id non possum etiam sine lacrimis cogitare. Illud nunc simul et demiror et doleo, quod his temporibus per sorum, per compita, per angiportus, inter compotationes etiam, de Spiritus sancti processione disputant profani et ignari, contra sanctissimam et doctissimam synodum eornu erigunt, et quod olim forens in luee theolrigiae Graecia non est ausa taxare, Photium et Ephesium sequens , collapsu in tenebris vult ineesserer et Christi sidem in pertinacia profiteri se se Di
caenas synodi decreto tuentes atque honestantes, non intelligunt quam ob causam in his synodis aetum, aut decretum sit, neque quam Oh causam haec controversia cxcitata sit, quos si mites, quos Crabrones, quae venena, qua ex parte, et quibus temporihus concitaverit. Ignorant Photium xiolentum sanetissimi ignatii expulso rem sex occasione Ineestus et nefariae libidinis primum hanc in . ter Latinos et Graecos controversiam excitasse. Et non solum contra graecos antiquos theologos, Graeciae lumina, sed contra hanc Postremam synodum omnino asserere audent Spiritum sanctum a Filio non procedere, quia procedit ex Patre: neque animadve tunt, et in evangelio, et in symbolo do processiones Spiritus sancti iactam esse mentionem, non ut excludatur a Filio principium procedesndi , sed ut in Spiritu sanctu exprimatur processionis passivae proprietas, per quam a Filio distinguatur.
Quod apud Theodorum raythensem presti,terum, graecum anci m Minod rEm, apertissimo ostenditur. Fuit enim quondam ra3 thensu coenobium ion longe a monte Sina, ad litus eo thraei simis. quingentis olim monae his forens , quod etiam nunc extat, et nomen verum servans , a non multis monachis habitatur, et montis Simi monasterio Ohsequitur , quod nune satis amplos proventus ex hac nostra Geta insula I Neipit. Is ergo Theodorus et vita et doctrina insiguis in sermone quodam, quem dogmaticum nuncupant, sie ait: μη-3 λι- γονε γ Φ κυρέου ἔξοδον ἀπὸ η πατρος τὸν aκατερου προόδον ἐγω γάρ. φmσιν, ἐα τ - δι .Eἀψον παλιν το υνιυμα δ F πατρὸς ἐκποριαψαν εἰ γ' jὲ ΔειλωA , 6 τὸ εκπορευθῆνα, ταυτον ταυθα σηMαLM , τοῦ
Non miremtir, inqtiit, quod Dominus dicat exitum a Pire , id quod tirritis ne prouentus est, et FHii scilices et Spiritus sane i. Dixit enim , ego ex Patre exisi, et oenio. Et iterum Hait, Spiritus qui a Patre Arocedit. Qtitim enim exire et procedere hoc in
75쪽
tiatus est F l β γ y ,ionem , non per gener x ψοφmo contrario Per generatiouem n u Pος ilicet dixerit
eum de suo aeCiPe R quid insumaturi num habii spiritus sanct Vi μ' stuxum , muta- quid lioe dicemus esse aliquid creatum ,
rianam perfidiam non recte interpretantes s m i5ςst . dei vertitis: et pertinaciter, quod sive non zitu; intelligere ncin vulus, asserentes, incon ux lv Mcam perversa suasione discinditis. Creditis Spiritum Sammmire procedere, hoc.et pium et Verum est, tanqu-η .ua, quae quicquid posSidet, habet a se; et quae ideo dicitur pcedere, quia non est genita: hoc enim dicere voluerunt cenaum quinquaginta patres, qui in constantinopolitana 'nodo Symbolum exposuerunt. Creditis Spiritum sanctum esse a Ι i datis etiam ipsum Procedere a Filio, quia Spiritui sancto idem
76쪽
esse ah alio, quod procederes ah alio: et Filio idem ost esse ab alio. quod et genitum esse ab alio; et patri idem est non esse
ab alio, quod non esse genitum, Et non procedore ab alio. Credatis Patrem et Filium una voluntate , unoque spirationis principio spirare Spiritum sanctum. At vero, inquiunt, id in nicaena o nodo decretum non est: sed multa creditis, et recte creditis, quae in ni caena sγnodo decreta nou sunt: neque vero niacena D nodus vetuῖt, neque vetare potuit, ut deinceps synodalibus declarationi,ns, et interpretationibus non crederetur: sed ne aliena sides conversis gentibus ex graeca gentilitate , aut ex iudaismo , aut ex haereticorum sectis induceretur, dictum esst Spiritum sanctum a Patre procedere: non est erclusus Filius, sed Spiritus saneti monstrata proprietas est, quod procedens sit, et noti genitus. Sed quaero a vohis, Graeci fratres, qui Spiritum sanetum Filii, et a Filio, et per Filium esse conceditis, qui scaturire, germinare, resulgere asseritis , qua quaeso in parto Dieaeni symboli bace logistis Τ Ubi ista
in evangelio conscripta sunt 3 Damnabimus ergo pias Et religiosas tot sauciorum patrum graecorum interpretationes 7 Eorum dicta
explodemus p Iudicabimus anathematis reoia Absit a latinis fideli hus
tanta dementia, tanta protervitas. Excipiunt Latini graecos ille logos , et magna cum praefatione honoris in asserenda Christi fide nominant, venerantur, et eorum etiam festos dies celebrant, quicquid in Christi evangeliuin conscripserunt, recte interpretari conantur. Haee quamvis poetica dictiuncularum titillamenta non respuunt, quia in sinceritato fidei ab optimis mentihus sunt prolata. et quia vera fides non vorha in ore , sed in corde et mente putabitat; timni consulit si naturalibus verbis, id quod supra naturam est, non,ic exprimitur, ni cogitatur. Cur ergo sinceram Latinorum exposi- uouem , Graeci qui se a eatholieis separant non audiunt , et incalumniam vertunt 3 An vero quia in ni caena synodo dictum est
persona Filii Detis de Deo, Deus oerus δε Deo oetu . idque de sp
ritu Sancto expressum esse non constat , ob id dicemus Spiritum sanctum non esse Deum de Deo, aut lumen des lumine, aut Delim
verum de Deo vero ' An oti id quod solus Pater dictus est omnipotens , Omnipotentiam a Filio et Spiritu sancto subtrahemiis 3 Quum igitur non solum de Filio, sed etiam do Npiritu sancis, ex
vera interpretatione dicantur, quae in Patre contra haereticos sunt expressa, sic etiam de Spiritu sancto contra eosdem haereticos nonnul-
77쪽
Τ i , - - eousini esse Patris et Filii. Iohannes apostolus in
eva elio et sacris scripturis reperies, quae asserre singu- modi in η 'g' ., h. milii sine graeco et quindζm N ' la longum e βη hahelio et aeternae memor ad CF
CODg o M P . b ei, quas retulimus Ver im βk;iu, sanctus per proce βλ00'm 'δ'' β' h..., iii, Latinos iam ex iis, quae diximus, potest comici, quae necesSi aSuuliti tradderetur in s3mbola Spiritum sanctum a Filio prinrationibus et auctoritatibus anguntur et Veram e SO SPyΠ α .cti processionem , quasi mussitando lateri cogi utur, i a pertinacia sua discedant, et dicunt: etiamsi Vera Madditio sive interpretatio, non esse tamen addendam in Ιo: id etiam poena anathematis appoSi in Veritum η βη 3
l,lata facultas ulterius contra haereticos, aut miniles, indiciis apostolica auctoritate conciliis quicquam decernere. ne secunda synodus constantinopolitana post uicaeuam idum e et tertia ephusina post secundam' Nonne Post bR β Π M p. cita concilia in oriente et occidente auc ritate Sedis RP anungregata et confirmata sui se, ex his parti in quae adduxim lex antiquis historiis , liquet Τ
78쪽
Sed quae fuerit necessitas apponendae pacticulae, inde etiam facile considerari potest, quod post promulgatam symboli nicaeni expositionem, in qua de Spiritus sancti processione sui supra ostendimus nulla montio facta est, nisi ad distinguenda in proprietatem, ne eadem generatio et Processio putaretur, graeci theologi dicta evangelica et apostolica diligentius pensitantes, ex quibus variis in locis, apertissimis verbis, et verissimis rationibus, colligitur Spiritum sanctum a Filio procedere, et non solum a Patro processionem, sed etiam a Filio, aliis voc hulis exprimere maluisse visi sunt; et unum idemque principium processionis, in Patre quidem processionem , in Filio vero exitum, germinationem , scaturiginem, fulgorem, et aliis huiusmodi variis vocabulis distinxerunt: ut apud Graecos antiquiores theologos rarius dictum in ematur Processionis nomen a Filio, sed per Filium saepius, cuius et a quo esse ab omnibus non ambigitur Spiritus sanctus; ut ex auctoritatibus graecorum patrum , quas superius adduximus , et quas adducturi sumus, plane percipitur. I atini vero sequentes inprimis Hilarium, Hieronymum, Ambrosium, Augustinum, Leonem , antiquos et magnos theologos , clara et aperta voco asserentes Spiritum sanetum a Patre et Filio procedere , consideraverunt sanctos patres cotisusionem illam vocabulorum vitare voluisse; et unam eandemque spirandi vim in Patre et Filio constituerunt, qua spiratur Spiritus sanctus ab utroque procedens, quae in Putre considerata processionis nomine dicta est, quia dictum est in evangelio, qui a Patre procedit: in Filio autem eadem considerata s quamvis etiam Proeessio dici posset dictam a Graecis aliis vocabulis
eamdem vim spirandi existimaverunt: id quod profecto verissimum est: quis enim tam demens, ct theologicae facultatis experς est, qui proprietatem scaturiginis aut germinationis aliam a processione in divinis eonsiderari audeat pHoc sane consequentiae incommodum , quod evitari non I, ,- terat, declinantes latini posteriores theologi uno processionis vocabulo , nonnisi una existento licet diversis modis considerata processione , evitare conati sunt: atque ob id simul a Patre et a Filio proeedere Spiritum sanctum ingenue professi sunt, ne novas proprietates in divina essentia ponere cogerentur. In illo enim inuessabili et purissimo actu simplicissimaque natura omnem squantum menti nostrae possibile est j diversitatem etiam relationum minuere tutissimum est. Sed quid haec Processio diversis voeabuli
79쪽
8., HIER TMI DONATI sicet. suo loco explicabimus. Haec itaque eiusdem
iis et Oc dentis ecclesias, excitante Primum nouo , et nunc domum ephesio, dissensionis lamenta nutrivit. Qua ex causa quid ini.
e,t. si ex Gaeeis quidam de Spiritus sancti processione idem
Latinis sentire nolentes, secum et inter Se dissidere coaeti niu Fuit enim antea inter eos stulta quaedam et a studio contradistendi prosecta dissensio , dum ad id quondam dementiae pervenissent, ut alii se Gregorianos a Gregorio theologo alii Basilianos, alii Cliosostomitas appellari vellent , et alter alterius
factionis principem saceret; neque tantorum Patrum statas et an-tiua sestivitates celebrarent, nisi eius quem quisque sectator elegerat: quae res tunc graccis sanae et bonae mentis patribus pe molesta causam novae celebritati dedit: ut post singulorum sanctorum dies sestos, communis simul trium doctorum sestivitas indiceretur, quae nunc quoque in graecis omnibus ecclesiis annive vario cultu solemnis est: ex quo minus mirum esse debet au- nos auctores, magna christianae fidei lumina, respuere non sunt veriti e facillime enim resiicitur quod non noscitur. Constat enim handu processione dissicultatem inter ignaros, et indoctos homines maiores turbellas, et dissidia concitasse, quam inter scientes et doctos. Qui enim ex Graecis sanctiore; et doctiorem suerunt, aut idem in ea re cum Latinis senserunt, aut graecam assertionem ex SenSu Latinorum interpretati sunt: qui ctiam contra Graecos, Graeca quum essent, aPerte scripsere, Sequuti Potius suos antiquos auctoreS, sanctos doctosque theologos , quam Udatam persuasiouem adeo post Photium concitatam et auctam, ut nunc solemnissimam et ma
xime omnium legi imam forentinam synodum palam damnent; et incredibiles ineptias asserentes, tandem dicunt, nos storentinam D
Ssem tibi. contumax, respondere: idem fecit Arrius, idem a 'lius, idem Nestorius, idem universa turba haereticorum. I atinI qui ni eaenam s nodum Una cum posterioribus excepere, hanc quoque eLe piunt. Tu qui te doctiorem et meliorem existimas, tecum tute Sentia tecum tua pertinacia sit in perditione, sed non potes milia eSse inIensus: tua mihi, o ephesiane, Pertinacia odio est, non tua prose&SIO. anri Rus admonet me et tibi iuungam ut alligem vulnera. Quoties Inde Christi aliquid inter fideles ambiguum, aut dignum InterP ιδ
80쪽
tione est, nonne id ad synodos oecumenteas deserri consuevit 7 Ubi haec discutienda sunt 3 aut inter quos disputanda λ aut a quibus desi-Dienda ' Ex tot synodis, quas supra retulimus, quam reperias, quae magis canonico aut legit O iure convocata sit, quam haec florentina λ in qua et summus Pontifex, et constandinopolitanus imperator, et secundus post romanum Pontificem constantinopolitanus antistes cum ducentis prope graecis hominibus ex tota Graecia electis, inter quos suere tot episcopi, abbates , et pneumatici, quos Latini consessores appellare solent. Quid ais 3 discessit Ephesius ex synodo, subscribere n luit. Idem in nicaena unodo fecit Arrius: ob id non est nicaena synodus a Christi fidelibus recipienda 8 Iudas proditor ex concilio apostolorum se subtrahens, et Christum prodens, crepuit medius , et dinfusa sunt omnia viscera eius: idem Arrio contigit, idem photiano Ephesio. Quam vereor, Graeci fratres, ne idem vobis eveniat, quod Arrianis, et Nestorianis, et Manichaeis eveniti Nam post primam ni-Caenam synodum, quam non recepit Arrius, eius etiam haeresis post ducentos sere et quinquaginta annos viguit, et universum orbem terrarum in secit, donec Maumethes arabs congregatis in unum tenebris , omnes qui universales synodos non receperant velut in luce ovangelii ambulare nolentes irrctivit, et in sua impietate ceteras haereticorum sectas extinxit: suam, quae nunc etiam plurimum viget, ex his christianae fidei naufragiis auxit.
Agitur nunc annus septimus et sexagesimus, ex quo celebratum
I lorentiae concilium. Non recepit Ephesius. Quid de Ephesio dicendum estῖ nisi quod post ni caenam synodum primam Arrius, post secundam constantinopolitanam Macedonius, Post tertiam ephesinam Nest rius, Post chalcedonensem Eutyches, post reliquas duas Constantinopolitanas Theodorus et Macarius, post septimam ni caenam feliciana haeresis , post octavam constantinopolinam Photius, post lugdunensem et florentinam cum Photianis Ephesius, Christi ecclesiam
perverterunt, recesserunt a congregatis patribus in Spiritu sancto, et in concilio impiorum abierunt, congregaverunt conVenticula e rum de sanguiuibus, contaminaverunt gregem Christi, eiusque tunicam ut saepius diximus inconsutilem laceraverunt. An vero, Graeci fratres, nescitis quid de iis scriptum est in psalmop n
SCierunt, et non intellexerunt, in tenebris ambulant. Quin, ecce inimici tui sonuerunt, et qui oderunt te extulerunt caput, super populum tuum malignaverunt consilium, et cogitaverunt adversusti