장음표시 사용
111쪽
De auctoritate Magnae Curiae in criminatibus.
rii divisum fuit in partes duas, prout supra diximus, quidam ex ja.dicibus specialiter ad crimina punienda statuti fuere ; eorumque collegium a ceteris separatum . appellatur Ma'gna Curia criminalis , de cujus auctoritate nunc disserendum.
II. Publica potestas iudicandi, s-ve imperium , licet Romanis te gibus in merum . & mixtum di. si inguatur , unde illo denotatur facultas animadvertendi in facinorosos homines, hoc vero causarum civilium cognitio, Sc disceptatio: tamen utrumque generali nomine jurisdictionis comprehenditur ut animadvertit clarissae Noodi de iurisdict. cap. i. Hinc titulus de jurisdictione . qui ctuat in Cod. Theod. o Iustin. ,
pertinet etiam ad criminum cognitio.
nem . In jurisdictione quidem inest imperium; quod si lenius est, & ad
privatorum tantum utilitatem rege dam pertinens, appellatur mixtum non quia cognitioni miscetur , ait cit. Noodi cap. q. , sed quia est temperatum , Ω non adeo vehemens, ut illud , quod dicitur merum , per tinens ad vindicandam Reipublicae majestatem. Et est major, sive sum. ma potestas, vid. l. 2. populo l8. D. de orim uris, umo. D. deo . Pratie e . Praei. Ex quo conjicere possimatis, obtinuisse olim in Ra. lia vernaculo sermone . ut Edtestas absolute, intelligeret judex crimi. nibus puniendis constitutus . Merum perium, inquit Ulpianus, in ι. q.
potestatem ad animadυertendum facinorosos homines. Ubi notat Cujacius, eam definitionem consectam esse a praecipua parte meri imperii , quae est major , & severior animadverso, scilicet in vitam hominis . Ceterum eo nomine comprehenditur quaevis potestas irrogandae poenae legitimae. hoc est impositae legibus publicorum iudiciorum , vid. I. o. D. de osse. prconsul. ρο I. 7o. D. de re- gut jur. Hinc ius gladii absolute , intelligitur potestas criminum coercendorum . Lampridius in Alex. Hρ-nores iuris gladii nunquam mendi passus est . Et quoties magistratus aliquis statuebatur cum facultate puniendi addebatur cum jure gladii . Refert idem Cujacius Ac. cin antiquam inscriptionem. Neapolitanam:
M. MERTIO . PRAEFECTO . ANNONE . URBIS . SACRE . CVM . IVRE. GLADII.
III. Cum autem ex prima sua institutione , summa , & plena jurisdictio tributa esset Magnae Curiae, eo nomine comprehensum quoque susti mperium merum. sve jus gladii. Quod & ipsum nomen ejus Praesecti, hoc est Iustitiarii, satis demonstrat; nam supra monuimus, justitiam se. qui ori male acceptam esse pro iuri Ddictione;& Iustitiarium pro eo qui juri L
dictionem exercebat. Quapropter cuiuscumque generis jurisdictio tributa fuit Justitiario , & per consequens
Magnae Curiae . Hinc apparet, moribus nostris recessum eme a Romanis' legibus, quibus imperium merum non concedebatur jure magistratus ,
112쪽
sed extra ordinem : at Iustitiario, Ma. quentes ranquirantur. Jc legitim li pae-
gnaeque Curiae illuη competit ratione ossicii, nec ulla Ppus est speciali con cessione. Unde serenda non est Pragmaticorum importupa diligentia , quod & alibi monuimus , dum passim conferre studem magistratus Ris- nanos cum nostri F; quandoquidem iurisdictios et munia legibus Regni diversissimam sermam accepeis. Qua in re supra omnem festi vitatem .est quod novissime scribit Aufis Iunii prudentiae forem tom. 8. cap. 28.
s Iustitia ius, & Magna Curia in ρ xesi omnia, 'quae Praesemis urbi πPraetor, quibus Iustitiareum aequiparat Regens Tapia Et omnia quae Consul poterat, cui etiam illum aequiparandum censuit Vreccia 6 c. . . . . Verum I prehensione d vinus ille . non vi datar, cum nihil quidquam de suo, addis', ded totus est in ali rum opini ibus coaementand si unde ingens opus prodiit in tot immania volumina divisum. in quo tenui
non fuit labor; sed velle malisti nugset vocabulo Juris Pad Utiae, qua est
notitia justi atque injuri : cum ibi
e contrario, dum omnia consarcinannis assiciantur ubi deliquerunI. Solet hic a qui gusdam objici, no debere subditos repelli , quoties ad superiores recurrunt, sive ut ab oppressioni- s tuti sint, sive ut oleatiunt de factiosorum maleficiis occurratur quibus non solet aliquando ab infe rioribus judicibua opportunu in rem et 'dium afferri . Facilis ne sponsio est :nos loquimur de jure ordinario , ex quo Magna Curia, non dii et juri dictionem inferiorum judicum turbare . Ceterum cuicunquε licet igpremanti auctoritatem Principis implo M re in casu nec miratis, 3c extraors dinariae cognitiueas ; necnon et nuru superiorum Tribunalium auxilium , ubi opuς est. Sed non inde sequitur, etiam jurisdictionem ordinariam esse in toto Regno. Et huc pertiuet edictum Ferdinandi primi Aragonensis relatum in stram Iz. de ossic. magist. Iustic, ut quaties a AI. C. crimin sus aliquis remittitur ad suum dicem competentem'. eidem commine.
tur insta mensem jussit iam seri debere; hoc est juste, & legitime procedendum, reumque condemnandi mi
Quod sane non denotata irris didionem ae ordinariam, sed tant nauctoritatem quacunque opinio vel 4bsurdi Tinri superioris tribunalis L ut inferiores jitur sine delectu , ac . 'methodra absque ullo examine soponatur , Rconfirmetur, dummodo scri piorum longa series adducatu videtur tanquam ex proposto jurispria dentia oppugnari, &oestrui quaecunque ars buni, Sc aequi. IV. Non autem hie necessarium est repetere, quod Si supra probavi mus , jurisdictionem Magnae Curiariri lcrimini lius non esse ordinariam in toto Regno, sed tantum in territorio hujus ciuitatis. Et in det pia, praecipue observanda est pes .i ubi de
lictoreuis conNeniri oe . . n. m per tinuere ad bonum publicum , uti delin- . . Tom. Idices in ossicio contineantur. Aufioritag autem vertatur tantum in causis appellationum , m Quibui observa tur pragm. 3 de ossic S. LI. C. , scili cet , ut a Curiis inserioribus non appelletur immediate ad Sacrum Con-mians, sed ad Magnam Curiam, licet
contrarius usus obtineat in causis civilibus. imo iuppssent. 6 eod.n Omi natim in jung: fur, ut sive in primo judicio , sive in iudicio appellationis proponantur catis e criminples in Sacro Consilio , necnon etiam ea , qu e causis criminalibus coli reiit , remi Itendae
113쪽
sint antea ad Magum Curiam deci. troversiis eorum , qui scripturis con- dendae . Eodem pertinet pragm. 43. ficiendis rationum publicarum incum' cit. tit. Quae auctoritas Magnae Cu- hebant: non autem .deportandi , autriae in criminalibus usque adeo con- alterius capitalis poenae jus habebant firmatur legibus nostris , ut etiam I. ult. D. M o . Procurat. Caesari
qui ob privilepium proprios iudicevi Et propterea , ii quando personae ii Shabent, ad eandem Curiam appellara subjectae tale αrimen perpatrassent , Te teneantur. Hinc Carolo V. impe- ut ejus generis P enam mererentur , . rante statutum fuit in pragm. i . de animadversio pertinebat a t. Praesidem c. p ocur. Caesar. , ut in causis provinciae, cujus erat jus gladii. Hoc criminalibus, quae tractantur in Cu- clare ostendunt verba Imperatorum
ria artis serici, si quando appellatio Gratiania & Ualentiniani in I. nu interponi debet, id fiat, non ut an- tam ro. Cod. ubi in de si cales .c. tea in Regia Famera, sed in Magna Nullum ex ostio Rationalin hoc est Curia . Et raεio redditur . quia ibi Procuratoris Caesaris, qui passim in melius cognoscuntur, & dijudicantur libris juris Romani, Rationalis ap-
hujuscemodi causae cum specialiter pellatur, unde titulus Pandectarum illud Tribunal tali muneri si addia est de ostio Procuratoris Caesaris , ctum. Verum superior constitutio ab . veI Rationalis ) qui exactioni , vel rogatis est usu , ex quo inductum cartis ivserviat, scilicet scripturis ad cfuit, ut cujuscumque generis causari exadmonem vectigalium , quae sub Non minuS ciUiles, quam criminales, cura erant Procuratoris, finficiendis in pro sita appellatione , reserantur in in aliud judicium abLuci oportet ;Sacro Consilio ab ipsona et iudice Cua nis forte cuiuspiam caput accusatioriae dariis serici ; quod & Tapia no- legibus instituta pulsa-rix hoc est.
ἔat in rit. pragm nisi accusatio instituta sit, secundum V. Quoniam criminum animad. leges publicorum judiciorum, in ca-- versio ad publicam utilitatem spectat, put alicujus, nempe ad pinnam capi- Publicamque securitatem inducit et talem institendam ). Poterat tantum ideo exemtiones , & privilegia. quae Procurator de capitali crimine cogno- nonnullis tribuuntur ratione officii, scere, quando Praesidis vice langeba- sive artis, professioni Bue , intelligui tur, scilicet, quando mittebatur ab tur tantum de deliras levioribus , Imperatore cum iure gladii, vid. Cu- . quae nempe vindictam publicam non jac. lib. Ist. Respons Papin. in I. ex Iectui runt , vel quae ad ossicium i p. consensu 23. I. D. de appellat.1 um , artem, Mosessionemque perti- prout missus suit in Iudaeum Pilatus,nent . Ceterum graviora, jurisdictio. de quo sic scribit Tacitus lib. is. nis ordinariae sunt, scilicet cognosci augalium Q Per Procvratorem Hun- debent a iudiee specialiter crimini. tium Pilatuvr supplicio affectus fuit. hus puniendis constituto. Olim Pro. Loquitur de Christo Domino. At in ccusatores Caesaris , qui mittebantur Evangelio Praeses apisellat x, ut apud
in provincias ad vectigalia conqui. D. Matthaeum cap. 27. vers. II. M.
renda, Sc impendia, s qua opus erat, terr se ὸ so Praeses παfacienda habebant quidem jurisdi- UI. Erant Ic in provinciis Imperiictionem in causi s interi. fiscum & pri- Procuratores patrimonii privati hoc est i
114쪽
PAR T. I. L l B. II. C A P. VI. Io γhant, non principatus,sed proprio, privatoque jure; & propterea dicebantur Procuratores, I Actores rei privatae, Vid. xit. 4. lib. Io. C. T. Gaudebant hi sane immunitat , R propriis privi I giiς . Sed quia administrabant res ' Principis, insolentes se gerebant, Uexabantque provinciales; unde Impe; rator Constantinus severissima lege jussit, publice eos soncremari , tan tum ob calumnias et depredationes,
In I. cit. tit. C. T. Non minus autem
ipsi, qpam coloni , & conductores
rerum privatarum', hib earum cura,& ad nistratione degeries , quoties delin ebant, suFerant Adinariis c ju- diei bus . huc est RVari Ms provinciarum I. cvnpi aliquid G. Cod. . ubi
statuathr , ut causae colonorum delinquentium tractarentur, Rationale, s-ve Procuratore rei privatae praesente;
tamen postea id sublattim fuit ab Honorio , cujus constitutio tat in . minime et t. C. T. dE sirisdictionemne Actorum malitia, & cunctatione
differretur criminosorum poena; Unde sic concludit Imperator : Utatur Redior provisiciae legibus , nullo interposito Rationali : latebris reus pol flore judicis ordinarii protrahatDr , ne per colludium Actorum , jodicii fisi dilatis . . VII. Haec & alia exempla , quae non desunt in libris Romani iuris , ostendunt , frustra ad privilegia', &exemtiones provocari, quoties crimen
Perpatratur contra publicam disciplinam, ut sunt verba eir. I. 8. Verum serenses doctores , licet passim pro jure certo statuant, cujuscunque generis personas , quamvis in summa dignitate, constitutas, in criminibus Praesertim , Magnae Curiae subiectas esse ἰ tamen unanimi consensu exceptionem proponunt de tribunali Re giae η Camerae : & docent, non solum ejus Ministros , s de quibus eadem obtinere debent in gravioribus causis, praecipue' criminalibus , quae si pracap. 3. diximus de Regiis Consiliarii 3 sed &quascunque personas eidem adis dictas , ab omni alia j irisdictione exemtas esse , pro delictiς , etiam publicis, & gravissiniis & a Reuia Camera cognosci , & puniri debere; idque saepius ex facto decisum reserunt. Illud autem mirum videri I,
test, quod dum volunt Romanis te. 'gibus eam exceptionem Probare, ad ducunt modo explicatam t. nullumi , Uta prae ceteris videre en apud Rouitum decis. 7 . , aliosque , qui longa serie citant V apud auctorem Iurisprudentiae serensis rim. 8. cap. 26. num. I s. qui postquam genera. liter se scripsisset :.Compertum , ex. ploratumque est , Regiam Cammam Summariae suorum causas inciali Mn, seu agant, seu conveniaqtur, dijuditandi .privati uam habere potestatem, quae in jure . quoque civilι nititur ,
o maxime , I. 8. in I. nullum Cod. ubi e cales oeci demum haec addit e concludendum est , tribunal Regiae Cam rae esse judicem compo
tentem causaruna tam civilium, quam crimin lium, at e mi tarum , Io
rum minis brum, officialium, ac sub.d torum oec. Verum cit t. 8. Mira nino est contraria , nam ex more is rensum allellatur, sed non legitur . L. Nullum Io. , contraria quoque est in postrema sui parte, prout jam explicavimus . Unde eadem controver sa dum tractatur a de Marinis alleg.
traria communi opinioni , quam ipse quoque tuetur, &respondet, eam
niti consuetudini ἡ ' privilegiis Rexite Camerae . Quae sane privilegia nulli bi extant in legibus Regni ;
115쪽
io 8 COMMENT. DE IURE REGNI NEAP.
nam in Umisy I. prisiten pag. 38. te. Curiae, in provinciis Regni iudicibua' Limus tantum , preces porrectas fulse ordinariis locorum; siquidem ex ge- se a nostris majoribus. Coni alvo Coris nerali regula, cap. ulla. de foro com dubensi , qui Rςgni ddminium na. petenti, sortitur quis larum com Pectus erat pro Rege per inando Ca. i. tens, ratione loci , ubi delictum m- tholico, ad abrogandam consuefiui- misit. Hujus constitutionis lententia,nem jam h trocluctam , non minus imo 'verbae ipsa adeo perspieua sunt, in Sacro consilio , quam in Regia ut niplum omnino relinquant dubi-Cam'ra , M- Magna curia , necnon tandi locum , nis i ad ea villationes , in Curia Praesecti clam ς maritimae , & sophismata recurrere velimus .Et, sive Admirati; ut ossiciale , a forum vana omnino in alio quorlindam ,-gistri , scrib e &α, eorum tribuna-iquae affertur a citato auctorejuri pru-- lium , Son possent coram aliis judi- aentiae forenses ilicet peisonas ad- cibus agere , vel conveniri ; idque dictas Regiae mine e . quoties aliis' subdit, ad modiun grave erat, & in- judicibus .erunt , non posso justosum i Eaedem pinces .repetitae recte incuῶbere ne otita fista labus ,
privilegia recurrere , dicendum est , di stet aliquis, rationalis , actoriimid ex usu tantum introductum, non magister &c. in Regia Camera agat, es lege scripta γ& non solum eum conveniatur.' vel paniatur , ancoram, sum obiit inste in Resa Cameri , iudice ordinario ; nam caulae civiles sed Sc in liliis stribunalibus , modo recte in procuratores tractantur quae' - -X estis . Et propterea nescio cur vero sunt de publicis, Sc gravioribus' uestrirtam acriter exhinti nem tantum delictis , cum reum suspendant ab detendant in personis ad Qtis Regiae Ca- exercitio cujuscunque officii , idem . mede, non autem reliquis tribunalibus. eveniet in uno tribunali , quam in Vist. Sed haec omnis disputatio vi. alio. Neque dixeris, timeri damnum detur omnino temporibus nostrissu, patrimonii fiscalis, dum personae adlata , quaqdoquidem in pragmatica dictae Regiae Camerae aliis judicibus
edita anno 3738. I. num. 7. ex. subsudi , unde indulgentiores priva
presse ca Iu iu omnes causae sive tis fient ; quandoquidem si hoc civilis; s ocriminales , pertinentes timetur . multo magis eaedem ad e-: Ii. quocunque modo addi- personae non debent Regiae Camerae cti sunt , velΘtribunali Regalis Came. esse subjectae cum ob hanc Iub. , vel Sacri Consilii, vel Regiae Ca- jectionem gravissimo ineommodo aD mer.e Summariae, vel Praefecti anno- ficientur privati , quia modis omni- me; vel Magnae Curiae &c. cognosci, buς curabunt fisei tantum utilitati Jc tractari debeant coram juci ibus studere . Quod utique leges ipsas o D rdinariis exceptis tantum causis , sendit ; nam Imperator Constantinus vel delictis , quae circa officium ip- in I. E. C. T. de ad υ to si ci , siclum versat. tu . Ex hac constitutione ait: Porior apud nos privat orum cau-
infertur, in publicis , Sc gravioribus D en, quam Afri tutela. Quod mul-
criminibu , enumeraras pei sonas , in to magis sub optimo Principe noltro hac civit te subje las este Alagnae libere asserendum est , cui apprime
116쪽
conveniunt verba Plinii in panegyr.: vincitur fiscum cujus mala causa numstuc praecipua tua gloria est, saepius quam est , nisi sub bono Principo. CAPUT VII.
Du. Advocato, o Procuratore tum fisci, tum pauperum. eos, qta ad criminum ani- tum sui origine denotat instrumentu mi madversionem statuti sunt in Ma. ad similitudinem quali, hos est va sis gna Ouria , quibusque illud tribunal viminei , in quo ponu*ur olivae ,
hic tractandum est , ut facilius que Et quoniam pecunia asservari tot et pertinent ad publicam facinorosorum in crumena , sive folli , tacta ad si- hominum vindictam , & ad leges militudinem fit ci , quae major solet' nostras ea sis: re explicandas intelligi, esse pro conservanda pecunia publica percipique possint . inde factum , ut locus iple , ubi ta- tr. Credunt communiter pragmati- si pecunia reconditur , diceretur fiet , si ano iure fiscum in crimini. sciis, vid. Cujac. in tit. Podect. dchus non extitine, ted tantum incau- jure fisci in . Sed postea idem vocabu sis ad publicum patrimonium perti- tum translatum fuit ad denotandum nentibus . Unde asserunt , legibus omne jue annexum , Sc cohaerem Pu tantum nostris ejusmodi peculiare of- blicis redditibus , universoque patrificium introductum , distinctionem- monio, publico. Fuit sane olim alique factam inter fiscum criminum , quod discrimen inter fiscum 3c aera-R Regii patrimonii; quorum ille in rium , unde sic ait Plinius in pau Magna Curia , hic vero in Regia ον. : Et fortasse nan eadem sederi Camera assidet . Sed ne vulgaribus late fiscum, qua aerarium cohibes σει erroribus involvamur' paulo altius Ius populi, inquit loci cit. Cui acturi res repetenda est . sive quod populus tibi retinuit, nec Iri. Sub libera Republic , imo & contulit in Principem , veniebat no- sub Regibus, inter alios magistratus mine aerarii : reliquum omne quodo Romae creati fuere Quaestores , quo- populus a se abdicavit , Sc transtulit Ium cura erat quaerere, sive conqui- in Principem , nomine st i . At serere pecunias publicas , easque acce- nescente jam sub Principibus imperio,ptas , Mexpensas, in publicas tabu- nullum suit amplius inter fitcum , Scias reserre; eorumque munus quoque aerarium discrimen. Quoniam autem
erat poenas pecuniarias exigere , & Augustus novos Magistratus induxe- in aerario conservare . Quod Sc sub rat , Sc praecipue Pr fectum aerarii , Imperatoribus usitatum fuisse patet 3c Procuratorem fisci , quorum alter ex TMito annal. ib. I 3.Obtinuerat jam in urbe, alter in Provinciis publicae olim in usu latini sermonis, ut locus, pecuniae cura gerebat , via. Cui 3- ubi pecunia publica servabatur, dice- cium in I. I. I. cit. xit. ς inderetur absolute Fiscus i quod vocabu- paulatim evenit , ut controversiae ,
dum praelo subjiciuntur . Columell. quae Disitired by Corale
117쪽
quae ea de re oriebantur , ad eoium
jur1ldictionem transi errentur.
IV. Verum enim Vero quoniam incommodum , & minus aequum videbatur, ut vel Praesectus, vel Procurator essent uno , eodemque tempore, & judices, &defensores causa. rum si scalium; ideo sapienter Hadria: nus instituit Advocatum fisci . . vid.
eund. Cujac. in I. 3. Φ. divus D. cit. tit. , qui Sempe fisci jura tueretur . Et eligebatur antiquior ex albo, sive matricula advocatorum ; ab eoque munere ad superiores dignitates transcendebatur . Unde scribit Spartianus in Caracalla, Septimio Severo in advocatione fisci successisse Papinianum
jurisconsultum , quem constat ad praefecturam,praetorio pervenisse . Erat autem annale, vel biennale illud munus , quo finito. febat Comes stati. sistorianus. Interveniebat autem Ad vocatus fisci; tum in provinciis apud Procuratorem Caesaris , tum in urbe apud Praefectum aerarii . Igitur tali officio instituto , folebat advocatus , ut fisci commoda procuraret, eos au dire, qui deferebant, sive nunciabant bona vacantia , caduca , commissa , vaga mancipia , thesaurorum inve tiones &c.; quique delatores dicti sunt de quibus lib. io. Coae titulus legitur . Iidem deserebant ad fiscum crimina publica, ut nos docet identCu-jacius in cit. tit. de delatoribus, cum utpluri mum bona reorum in fiscum inferenda essent. Imo Imperator Constantinus in l. s. eod. prohibuit dela. tores audiri sine advocato fisci. Hinc notat idem Cujacius ex I. s. g. ad vocatum D. de sis quae ut indignis . - patronum fisci , R delatoris
quodam modo Patron v m esse. Sed cum
aliquando advocatus fisci nimium deis latoribus indulgeret, unde lucus dabatur calumniis, ideo idem Impera. lor in I. 3. Cod. de Adυο atis sisti id proh buit, ubi verbum calumnia Cu j ius in Par it. interpretatur falsas aceti otio. auditis delatoribus,
reos acc'labat lasci advocatus. Paula
tim optimi Principe oulque delato. res odio prosequuti 1 uere . ut statuerint, eos , etiam post victorian .tertiaeetdelationis, capite puniri, t 2. , tr i e titionibus, multro Hatis delationibus. Imo ne audiri quidem tertio deserentes . sed poenam proti iriis subire uoluerit H5norius in I. 28. eod. tit. Hinc factum fuit, ut cum delatores paulatim deficerent , ipse fiici advocatus crimina deferret in judicium; Sc propterea non minus. in iis . vae ad publicum .aerarium pertinebant, quam quae ad crimina , fiscus in teresset. Quod Cujacius animadvertit in paratis. Cod. de . Aavorato
tis fiscalibus J desciente alio accusator ut sit hodie. fecisse Maximum
Imperatorem Galliarum, Stilpitius refert in bifloran sacras lib. a. Princeps
opponat accusatores reis Hoc ipsum monet Gothostedus in cictit. Cod. Thelis U/ Ut autem ad institutψm nostrum veniamus, Advocatus fisci apud nos eandem Origimm . ac officium olim habuit, ac sub Romanis Imperatori bus, ne ippe ut in Magna Curia assisteret , ubi contro Versiae agitari solebant circa lauda , ceteraque ad Re- .gium patrimonium pertinentia ἰ cum
fue ibi etiam de criminibus cognoceretur, praesertim gravioribus , eriquibus multoties publicatione , sive consistationes bonorum proveniebant, idem mei advocatus pro eo, quod si sci intererat, adhibebatur. Imo publicorum judiciorum conluetudine sublata, coepit paulatim publici accus, toris munere fungi. Quod multis in locis receptum fuisse notat Grotius ιλ
118쪽
idque prudenter statutum censet Vinniustit. Inst. de pubi. judic. I., ad retin αdam civium inter se concordiam; nam e nullus privatus civis potest ac. cusat oris personam sibi sumere absque
maxima invidia , & odio ejus ῆ cui diem qixerit ; ex qua re sacile seditiones Oriuntur inter cives. Quod incommodum praeclare vitatum est , universo hoc aecusandi munere de. mandato publicae alicui perion e . Cum autem p*stea, novis tribunalibus.inia
stitutis i0 Regno, divisa fuerit jurisdictio Magnae Curiae , ideo advocatus fiscalis non solum in ea Curia ad . sistebat, sed Sc im ceteris , ubi intererat publici patrimonii . Hinc refert Tapia in ror. Dr. Regn. de os .a oc. o procur. I. usque ad annum I 337. morem perdurasse, ut unus,
idemque fisci advocatus bdsisteret tam in Magna Curia , . quam in Regia Camera. Sed postea ob negotiorum multitudinem , ac varietatem, cum unus par non esse videretur , duo creati fuere , alter ut incumberet negoti x
publici patrimonii in Regia Camera,
alter criminum animadversioni in Magna Curia. vid. Caravit. rix. q. VI. Apud Romanos Advocatus si sti primus erat inter ceteros aduricatos , unde 'non probibebatur favore privatorum vostulare', dummodo controversia non esset contra fiscum, vid. Cujacium in pararit. I. GL de asi
eat. Alc. sdem & apud nos olim o, tinuisse clare patet ex rit. I 8. Quod credi tur perdit ste usque ad annum o I., in quo a Rege Ferdinando I. id fuit prohibitum o Et deinde coi firmatum generali lege a Philippo II. anno II 67. , t duplici ratione , prout aabetur in pragm. 37. Φ 8. de osc. vagistr. Iuliit. Primo quia Advoca-ruus si scalis multitudine negotioruN, ad proprium Gillatum spectantium. detinetur. Secundo qui 1 e public , salari uin habet . Exinde veri limile est evenisse, ut apud nos dignitate aduo. calux fisci ipsis judicibus , ac maz- stratibus aequipararetur , & cum ii sedem unum, idemque collegium sive tribunal constitueret . Hinc pragm.as. de ossicialibus o lis quae ei c.
dum usus togae advocatis, ceteritque
interdictus esset, Sc Ministris tantum, quos dicimus, petivissus, imo expresse iniunctuς ; inter eos nominatim compresem sus fuit Fiscalis Regiae , mesae , Sc Mignq; Curiae . Si igitur
fici advocatus, qui olim inter ceteros advocatος primum locum obtine 'bat , postea gradum dignitatig adeptus est in eodem tribunali, cui assistit , ejusdemque corporis membrum censetur; non video, undenam i octois res nostri dubitandi rationem arri νuerunt , Sc Per consequens quaesti in is agitancae, uter dignior habeatur , Ω praecedere debeat, Fiscalis Regiae Camerae , an .Magnae Curiae . Etenim Regia Camua supremi magistrat mmunere fungitur, sive supremum tribunal est: contra Magna Curia , temporis decursu, & novis legibus , Ω- Ela est inferius tribunal ; 3c propterea, quanto diunius est tribunal Reniae . Cameta: , Magnae Curiae tribunali , tanto illius advocat hujus prae stantior habetur . Et inepta est quorundam ratio , quod antiquior sit fiscalis Magnae Curiae; nam antiquitus qui erat iri Magna Curia, quoniam ibi incumbebat quoque publici patrimonii commodis , uno , eodem qu tempore dici poterat & fiscalis Re.gii patrimonii ,:Sc criminum.
VII. Nuneriorem controversiam praeceteris doctoribuet proponit Franciscuς Roccus in trafl. deros . rubri s. 3. 7. ubi rationes , quas in contar-rium Disitigod by Coo ia
119쪽
m COMMENT. DE JURE REGNI NEAP.
Hum adducit, nauci celli mandae sunt; minis ignari, legata tantum petierunt,& pnesertim ea , quod in Regia nullum autem dignitatig titulum Camera agitur de rebus , in vagna assequutos se crediderunt ob verba Curia de personis, quae illis digniores coram imperatore prolata. Sed mit- unt: siquidem non ex objectis circa. tamus in re seria jocari. quae. versaptur judices , vel majores VIII. Videamus modo , quodnam sunt vel minores: sed ex auctorita. sit advocati fiscalis munus in crimite, qua decorantur a Principe: nam secus superiori argumento efficeretur, digniores esse judices Regiarum Audientiarum Praefecto Regiae Camerae,sve Locum tenetM . Ipse autem Roccus, licet superiorem sententiam, quam & nos proposuimus, defendat, utitur nihilominus ore pragmatico rum futilibus argumentis , & praesertim ex L 3. D. de iis quae intestam. dulantur ubi Marcellus jurisconsultus refert quaestionem ,
habitam colam Imperatore inter advocatum fisci. , advocatos quorundam legatariorum . Ex qu* lege deducens Roccus argumentum , sic ratiocinatur: Idemque constat in ejus praeminentia ; quae fatis bene depromitur ex textu tu ιν proxime 3.
O c. . ubi a ocams f ilis judicium proferre potes . nani ibi in textu hab ur , quod Uurnius Longinus ad Ocatus fini judicium proferendo dixit e non potest illud testamentum
matere e . Sed quintam est ista tam inconcinna ratiocinandi methodus y quoniam advoratus fisci suam coram Imperatore lententiam protulit, igitur majori dignitate decoratur Z Id equi. dem casu evenit, nao poterat etiam de crimine quaestio coram Imperatore agitari , nec propterea , qui vel accusatoris vel rei partes egisset , ali quem dignitatis ititulum adeptus fui siet. Praeterea in Marcelli responso, etiam legatarii, atque advoca ti*erba
coram impero re prolata asseruntur
illi tamen doctorum nostrorum acvnibus; nam quod attinet ad publicum patrimonium , dicemus suo loco . Et sane, si volumus ad suam originem illud reserre, ex sup rioribus apparet, fiscum eas accusationes proponere,& prosequi debere , quae olim inter
publicas numerabantur; necnon .poenis pecuniariis exigendis incumbere. Uerum ex consuetudine communiter jam recepta, & l.ibus nostris confirmata , tale munus longius progreditur. Et primo generaliter mandatur in pragm. 39. q. r. de intam istr. fustit. , ut omnes causae , quae dii ceptantur in Magna Curia criminali . tractestur audet9 fi lco .
Verum tum ratio, tum verba Dagm. 3. 3. eod. xi . efficiunt , ut ilintelligatur tanum in causis , quae fiscum tangunt, hoc est, vel quando crimen est publicum , vel quando poena pecuniaria infligenda .est . Hinc cavetur in dicit. pragm. 3. h. . in M., ut compositionςs deliriorum, hoc est poenarum commutationes, steti son debeau , nisi ex consensa fisci . Et recte ν, nam ille inspicere debet, utrum compositio sit legit a, 3e utrum poena , quae e colvitur , minor sit iusto . Idem confirm turde fiscali Regiarum Audientiarum in praX. IO. 3. 86. de os . jtidie. IX. Cum in cit. pragm. 39. stRtuatur, fiscum audiendum esse in omnibus
causis id utique intelligendum erit in singulis partibus eὸ vim , hoe est tum in stilemnibus judicii,sive actibus judicialibus, tum in proferenda sen-
120쪽
statuitur , advocati calis munus esse vel proponere in Magna Curia, vel rejicere perionam , cui committenda est quaestio alicujus criminis , sive , ut vulgo dicitur. quoties informario Opienda est extra urbem ; sicuti etiam quoties alicui ex judicibu eadem provincia demandanda est ;nam intereti fisci perspeEhim habere,
quisnam ad tale munus assa matur . Quoniam autem rei interrogandi . testiumque examinandorum ossicium,
judicis proprium est, ideo illud non
pertinet ad fiscum. Tantum permittitur tum ei , tum procuratori in pragm. 4. l. eod. tit. in tali exa. miae intervenire . At quoties tormenta inferuntur, interrogare quoque iidem poterunt tum reos . tum testes . vid. not. in eod. β. l. Olim
usu indusium fuerat, ut testes qui
pro reo adducebantur , examina renotur per fiscum : sed postmodum id
omnino fuit sublatum per eandem Irag. a. ult. & tantum ei concesium assiliere , quoties huiusmodi testes examinantur in judicio appel. lationis; & in prima quoque inflantia ex cit. pragm. 39. β. s. et si Rouitus scholasti eorum more nimium subtiliter disputando , dissentiat . Quando reus su per objecto crimine audiri debeat extra carceres , id quoque ad fisci cognitionem pertinet;
quemadmodum ubi quaestiones ordi. nario modo , an secus peragendae sint, sive torturae dandae audito reo,
an ex sola informatione dict. pragm. 9. 6. Quod autem additur in T. , ut debeat servari usus iam receptu c rca articulos, si ve capitula, quae solent produci pro reo defendendo,, nempe ut illa videantur , Scsgnentur a fisco: non video quanam ratione sit introductum , siquidem
absurdum quodammodo censetur , ut debeat reus publico criminum vinis dici, & per consequens proprio ac- .cusatori , ostendere quid ad sui defensionem adducat . Quapropter usui magis, & consuetudini jam receptae, uam legibus , aut rationi assigna n. um est, quod nullus serme conflatatur actu iudiciarius sne praevia approbatione fisci . Unde paulatini sactum est , ut in crimi in animadversonibus Ilures fisci siti partes ,
quam iudicum ;& reorum periculum,& fortuna ab eo magiς , quam ab his pendeat . Non mirum igitur siritate Caroli V. usque adeo processerat auctoritas, ne dicam, insolentia, Advocati si scalis , ut non solum quibuscunque deliberationibus judicum Magnae Curiae sese opponere vellet , sed etiam ad actus jurildi- ctionis procedere. veluti conjectiones procedere . veluti conjectiones in vincula committendo . Unde per suoplices libellos impetratum suit apripdicto Imperatore , ne deinceps talia fierent; sed ut ad voca tus si scalis ex legum p escripto in stata ririmere Uersaretur , vid. vol. r. priυil. sub Carolo V. png. i o. id ipsum consi mavit Phi opus II. in pragm. 37. q. Σι. de offici Mag. Iust.
X. Si in quocunque criminalis judicii actu, dummodo ejus intersit, advocatus si scalis audiendus est , multonia iς idem dicemus in proferenda sententia. Quod si ille fuerit abiens, non antea promulgand i erit , quam ei ostendatur , vid. dicit. ρrtam. 39. 3. I. At si secus factum fuerit, lententia nullas vires habebit , unde iterum causa traflanda erit ; idque inter praecipua jura , & privilegia fisci connumerandum notat Cujacius