Commentaria de jure Regni Neapolitani in quinque tomos distributa. Auctore Francisco Rapolla ... Tomus 1. 5. .. Juris publici libros tres priores continens

발행: 1778년

분량: 263페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

141쪽

re, cum eiusmodi commissione Ieant dispendia quaedam necessaria continere , quibus salarium praestitutum non erit sum ciens : & propterea ibi cavetur, ut sex aurei in diem persolvantur tum Consiliariis, tum Prassidentibus Regiae Camerae, tum fisci Advocatis, dum ab hac civitate discedunt alicuius negotii causa ad Fiscum pertinentis ς decem vero, ubi id sit ad litigantium petitionem: eademque summa decernitur Praesidibus provinciarum. At Iudicibus Magnae Curiae praestantur in primo casu qua itor, in altero sex aurei . Inu Auditoribus, & Fiscali. bus provinetiae praesinitur in ea flem

pragmatica summa trium aureorum,

ubi sit accessus pro sis o. quatuor Pro litigantibuς. Hac autem in re a. a. ritiae & cavillationibus non est indulgendum, dum computatio fi ridebet dieritin itineris et & more, qua de re vid. Rouit. de se . 66. Quoties decernendum est quid Aulitoribus persolvi debeat pro ieris ad

instantiam fisci, id siet in Tribu ari

ex provisione Collateralis Consili

decretum fuisse anno 16 α, ut id fieret deinceps in Regia Camera. V l. Sunt quaedam cauis . quae licet nostris legibus ad Praesideς, eorumque Curias spectare possint; tamen quia pro majoribuς habentur, visum fuit expedire, Magistratibus tantum superioribus illas decernendas committere. Tale est remedium,

quod dicitur, Capitulorum Requi, de quo libro primo disserui natiq; constitutiones enim Regiς Roberti. iis capitulis comprehen ae , fuerunt Ihstitiariis provinciarum directe: verumtame.1 experientia docuit , gra-

vitati ipsius negotii magis convenire sui ea in re antea Princeps adeatur sa quo solet illud committi Sacro Con silio. Et propterea , ubi occasio se se offeret, Praeses provinciae debebit ad Principem referre, ejusque jussum expectare, vid. Tapiam in comis ment. ad cap. fiuis praecepti charisactit. quando Rex inter ecclesiast rRουiς. in tit. de o c. Iustit. Eodem resertur quod legimus in notis ad prae. q. de juris d. ivvicem non turb. scilicet, non debere Audientias transmittere Literas hortatoriales s hoc nomine intelligunt nostri Literas, quibus aliquando auctoritate Princi pis hortantur ecclesiastici Practati, ut in officio sese contineant, nec fines

Qv jurisdictionis egre tantur in prae- ejudietum subdi torum ed ubi resi pia expostulabit, Principem consulendum esse.

VII. Solent hic pragmatici quaerere, an carceratorum vis ratio permittatur Praesidibus . Hac quidem in re duplex vilitatio distinguenda est,t a juris ordinarii, altera extraordinarii. De prima cavetur in prag. 6. . de os . mgist Iussit. , ut

semel in hebdomada unus ex Iudicibuet

Magnae Curia ad carceres se conserat . inquirendi gratia, utrum carceribus detenti . a custodibus, vel a quibuscunque aliis iniuria assiciantur & utrum ad vitae necessariam sustentationem aliquid iis desit . Quod sane recte, atque humaniter fuit provisum; & propterea ejus generis visitatio non tantum P sidibus, Auditoribusque non vetatur, quin po tius injungitur: & solum ut fiat in propriis carceribus, sed etiam in carceribus Gubornatorum , ubi adest Tribunal, vid. ρω . Io. g. 9. de os . iudi . At altera,' de qua proprie a gitur in titulo pragmaticarum δε Disiti sed by Cooss

142쪽

ras COMMENT. DE IURE REGNI NE A P.

eureditur omia: no ius dicentiς Ossiclum, S svoremae tantum auctori tatis est nam suinina eius i. tuli huc redit: ut unus ex Regentibus Cancellariam

qualibet die saturai , aut alia si illa fuerit festiva. ad Magnam Curiam sese conferre debeat, ibique facult tem habeat in levioribus desisti

benignitate quadam uti erga reos. Poterit etiam ob aes alienum detentos,& omnino impares solvendo e carceribus dimittere, convenienter providendo. ut divisis pensionibus creditoribus satisfiat. Est 3c viisitatio genera

lis, quae dicitur, cujus fit mentio in pragm- 37. g. 3. de osci magist. Justit., eaque ter singulis annis com rehendit om nes in carceribus exientes. II ec omnia extra ordinariam auctoritatem iudicum posita iunt ἰunde ad PMPudes, eorumque audito res non spectant. cum opus habeant, speciali concessione. Resertur autem in notii ad pragm. i. cir. tit. de visit capti Dor. Audientiam Calabriae citra

eo privilegio uti, possit ibi fieri in causis civilibus visitatio , dummodo agatur de debitis insta sui rimam aureorum quindecim, & debitores quindecim

dierum spatio extiterint in carceribus, nec bona habeant,nec cautionem ullam. Id ipsum scribit Rouitus in prag. 3 cit. tit. Qui tamen non sine aliqua neglige .itiae nota in communi. ad cit. prag. 6. confundit visitationem juris Ordinarii cum ea , quam extraordinem pragmaticae lanetiones induexerunt; eamque dum vult ad jus Romanum referre, citat l. DD. C. de custod. reorum: ubi extat pars humanissimae constitutionis Teodosii Magni pro reis, ut legitur in C. r. l. 3. de exhibendis reis , I 6. C. cit. tit. qua iussit, Commentariensem l hoc nomine significatur

carceris praesectus qui conficiebat commentarium nominis cuiusque rei, criminis, aetatis, & 'diei qua in car. cerem detrusus erat ) trigesimo quoque die judici insinuare debere numerum , Varietatem , Ordinem , aetatem incarceratorum adhoc, ut eorum caulae accelerarentur . Sed q id

hoc ad visitationem, de qua jam diximus VIII. Habetur quidem Praeses tanquam caput, & praesectus Audien tiae ; ac proinde ipsi incumbit aperi. re , atque exequutioni mandare Principis Rescripta: Quod tamen in Tribunali, Sc coram Auditoribus fieri

debere mandatur in cit. prag. IO. II. Verum exceptio proponitur iri

proq. 7. Φ. 3. de osse. subiit. nisi ea Rescii pia nominatim soli Praesidi

fuerint directa, tunc enim ejus arbitrio committitur utrum velit, an secus de iis Auditores certioreq facere . Ob ea nisdem rationem ad eum quoque pertinet singulas. causas singulis Auditoribus committere . & qui ad eam rem est designatuς, appellatur causae commissarius, prout diximus de Regente Magnae Curiae. At si Praei es fuerit ab se is, tunc superior facultas conceditur antiquiori ex Auditoribus. Quod licet expresse non fuerit statu.

tum , tamen deducitur ex cit. . IT , ubi

quod jubetur Praesidi , in ejus absentia jubetur Auditori antiquiori . Quando agitur de electione commisiarii, qui

se ad locum aliquem conserre debet, sive ad petitionem fisci : sive litigare. tium , ne gratiae, aut odio aperiatur Occa sito, prudenter statutum est iacit. prcg. 1 o. g. , ut id fieri debeat audito Fisco, ex tuffragiis majoris partis Auditorum . Excipe, nisi a Principe mandatum fuerit Praesidi, ut Auditorem eligat pro informatio. ne capienda certi alicujus negotii ;

143쪽

eo enim casu electio solius Praesidis

est ; qui potest & ipsum Fiscalem

eligere, vid. non in cit. prag. Io, in princip. Denique suo tantum nomine, exceptis negotiis ad militiam pertinentibus, nequit Praeses proclamationes committere, vulgo

facere banna bannum apud antiquos Germanos & Longobardos dicebatur pro edicto, sive citatione: unde heribannum significabat citationem ad exercitum, sive delectum hab*re, vid. Cuiae. lib. i. Dud. in princip. ; sed tenetur uti Auditorum cori silio,& totius Audientiae nomine, cit.

IX. Dum sententiae seruntur in Tribunali , debet Praeses adesse, licet suffragii jus non habeat ἰ siquidem jurisdictio neque ei soli , neque soli Audientiae concessa est, sed omnibus simul: ut generaliter definit de Ma.gna Curia Ioannes de Nigrix in eost. 1lcm 4s, Quod & in Audientii .di. cendum est . At si ille fuerit aliquomodo impeditus, poterunt recte Auditores lites definire, Omniaque pe ragere , quae iiii isdictionis sunt prae. 7. de sic. Iustit. , idque in loco iolito, sive in Tribunali; et enim generali sanctione provisum est in pr*.6. de sic. judic. : ne Tribtinnitum Frat entes in si is domibus ullo pacto casias tra flent, vel decidoni ;nec etiam congregent&r pro causa rvm expeditione alibi, quam in omdinariis Tribunalibus. Ab hac pro hibitione excipitur tantum I. cum te nens Regiae Camerae, qui, ubi negotium aliquod, cui mora damnosa esse poterit, sese offeret ad Regale patrimonium pertinens; facultatem ha het diebus seriatis Praesidentes in suam domum convocandi. Quamvis statutis tantum diebus ad Tribunal se conferre debeant Auditores, ibi

R. II. C A P. X. Τὸ

que permanere tres horas I nihilominus necessitate exigente, poterunt auctoritate Praefidis quocunque tem Pore convocari, nec non etiam cogi

ultra tempus praefinitum, & quousque negotium ad finem perducatur , ibi consistere, vid. not. in clx prag. T. in prag. I 4. de osc. S. R. C. Denique, cum legibus Regni certis casibus permittatur seudatariis sub veutionem qtrandam , vulgo adjutorium exigere a suis vastallis o si hiqueruntur, ultra legitimum modum ad ejusmodi praestationem adigi; talis cognitio Im cialiter mandatur Praesidibus in pragm. I. 3. Io. de falar.eor. qui mit. 9c. Sunt & alia levioris momenti ad Praesidum munus spectantia, quae pύtim usu, partim j psa pragmaticarum lectione facile addiscuntur ;& propterea non indigent

interprete.

X. Cum Praevides temporarii Magi stratus sint, non perpetui , ideo ultra triennium olim in ossicio permanere nequibant, nec etiam ad supplicationes provinciarum, sub praetextu quod juste, moderateque eorum munus adimplessent prag. I. I. deosc.judici Postmodum restrictum ruit tempus ad biennium, quemadmodum& in Auditoribus obtinet proq. q. dσsic. Iustit. proq. a. q. 8. de offic. ad Reg. Moesi. c. Verum quod statuitur in cin prag. 3. , ut finito biennio a die adeptae possessionis, ipso jure censeatur ossicium vacare , adeout habeantur Praesides, & Auditores pro privatis personis , etiamsi in ipsorum commissionibus majus tempus reperiatur appositum p videtur abrogatum ex prag. 8. de sic. judic. , qua rectissime sublatus fuit abii. sus , unde ab universitatum administratoribus eligebantur vicarii statimae sinitum erat tempus ossicii Iudi. S cum

144쪽

COMMENT. DE IURE REGNI NEAP. .

Gubernatorumque ς & prpple. ris ; nam moris est ut possit stati m- ad aliud transierri officium cum, Gubernatorumque N pNIrea decretum : quod nullus inciatis deputatus ad administrationem justitiae, possit recedere a loco, in quo fuit

deputatus , usque ad adventum D cessoris .... etiamsi finitum esset rempus . Excipitur tantum ubi id fiet permisso, & voluntate Principis Usu etiam abrogatum est, quod cavetur tum in pragm. I. g. 2. , tum inprum. 2. β. s. eod. lit., ut qui temporaria exervuerunt ossicia, non pos. sint ad alia promoveri, nisi vocaverint ab iis Ttio tantundem tem P , qui in priori convenienter versatus est . Deposito autem osticio rationem reddere tenentur Praesides administrationis, sive syndicatui parere,i pragm. 3. , u bietiam injungitur , debere eOS , quemadmodum solent omnes officiales temporarii , antequam ad possession em,

atque exercitium admittantur , caucto

CAPUT

CIRCA Austores Provinciarum .

praeter ea ..quae hactenus. anno lavimus, primam omnium de eorumnuvaero videndum est. Refert in m.

ad rit. 33. Caravita , qui vixit sub Regno Philippi II., sua aetate binos extitisse Auditores in singulis Pr inciis, excepta Provincia Calabriae, ubi

erant tres: nec mirum, quoniam tunc

temporis . nondum erat illa in duas divisa, prout postmodum factum est, vid. Tap. in prine. tit. de osci Iustis. In Provincia Principatus ultra aderat unus tantum; Quamvis autem usque ad Regnum Caroli II. Hispaniarum Regis varius usus ea de re esset , nam ut plurimum tres , aliquando quatuor, aut plures constitui solebant : nihilominus deinceps ad ordinarium numerum trium redacti illi fuere ; quod & hodie servatur . Hinc peropportuna occasio data estnnstris inquirendi ad hoc ut actus judiciarii recte perficiantur , ipsaque sententia legitime proseratur , quot Auditores necessario adesse debeant . Si volumus hanc quaestionem secundum regulas Romani juris examinare , utique affirmandum est , omnes praesentes esse debere; nam , ut nos docet Cuiacius in I. Pomponius 36. D. de re judic. , ubi privatorum causae disceptabantur coram Recuperatoribus in centumvirali iudicio, si viginti e . g. judices dati essent, omnes oportebat judicare, omnes sententiam suam promere ; nam si vel unus deerat , irrita habebatur sententia ceterorum. Permissum tantum erat, ei qui pronunciare in ea causa nolebat, se exincusare ignorantia facti; sed tenebatur iurare illa formula: mibi non liquet.

Quod & se fecisse, dum in quadam

controversia jadicare deberet , testatur Gellius lib. t . cap. z. Non au

rem liberabatur Judex , quoties jurabat , sibi nondum liquere οῦ uam eo casu spatium ei dabatur ad deliberam. dum , quod a liatio dicebatur. Unde notat Polletus lib. 4. bisi fori Rom c. I s. svmbolon , & insigne ampliationis fuit se , ubi in tabella , quae Diqitigod by Cooste

145쪽

quae in urnam conjiciebatur, quaeque suffragium cujusque judicis continebat , scriptae reperiebantur literae N. L.; nam secus aut A. legebatur, &denotabat sententiam absolutionis , aut C. , condemnationis. Aliquando

ex petitione ipsorum litigantium differebatur judicium , & tunc dicebatur comperendinatio, aut diffusio, vid.

Budaeum in annotar. ad i. . a. D. squis cautionib. me. II. Sed omissis, quae ad antiquitatem pertinent, veniamus ad leges nostras . Extat rit. 33. M. C. . ubi clare decernitur, poste in Magna Curia Masti strum Iustitiarium cum uno exsci ieibus , aliortim a mula non ob- ante, pronunciare , o cognoscere ;nec absentes requirendos , aut expectandos esse. Verum animadvertit Caravita, id raro evenire in Magna Curia , tum quia judices non soleant frequenter, ut antea, extra civitatem discedere, tum quia eorum numerus adauctus est: at in Regiis Audientiis eundem ritum seruari, cum saepe accidat , ut Provincias, negotiorum expediendorum gratia , peragrare soleant Auditores excepto tantum ubi causae Commissarius sit absens, qui cum praesumatur instructior, R debeat res gestas referre, videtur absurdum , absque ejus interventu propositam litem definire; nisi diuturna esset absentia, quo casu alteri causa committitur :exemplo manumissionis , quam olim Senatus censuit , apud collegam expediri posse , quoties Consul , apud

quem nomina manumissoris domini,& servi manumittendi edita erant , infirmitate. vel aliqua justa causa im. peditus fuisset. Addit idem Caravita aliam exceptionem, nisi de causa cri. minali agatur , & Advocatus si scalis instet, absentes expectandos cile. Ve-ium hac in re tum ratio , tum pu-

P. II. C A P. XI. 13 blica utilitas exposcit , ut distinctio adhibeatur inter ipsa, quae pertractanda sunt in Audientiis negotia nam

si provisiones temporariae sint, Sc praesertim interloquutoriae sententita, .quae graVamen non contineant irreparabile; vel sententiae desinitivae circa causas , quas nostri dicunt summarias , R exequutivas; tunc proculdubio superioris ritus sententia obtinebit. intubi res graviores tractantur , vel lites dirimendae sunt alicujus momenti: praesertim ubi super causa criminali pronunciandum est, videtur a legum mente alienum , imo ab institutione eorundem mei Tribunalium , quae composita fuere pluribus judicibus, quo res melius, maturiusque diis sceptarentur; ut unius tantum consilio ea perducantur ad exitum. Et huc sane respidit pragm. IO. Σ. de offici jud. , dum cavet, ne uno tantum praesente mora negotiis expediendis asseratur . Superiorem distinctionem confirmat constitutio Caroli U. in pragm. I. de quaestion. , nam decreotum torturae licet sit interloquuto. rium , quoniam tamen irreparabile

continet damnum, mandatur ea constitutione, ut exequutionem non habeat, nisi subscribatur per omnes judices , vel per majorem ipsorum partem ; idque tum in Magna Curia , tum in Regiis Audientiis. Idem con

firmatur in cin pra m. Io. 22.

His consequens est eae tra Tribuo alnon posse Auditores quavilonibus uti,s ve tormenta inferre , Vid. not. iuae pragm. I. Quoties pluro adsunt Auditores, tenentur omnes subscribe. re sententiam jam latam, etiam qui contrarium senti it . Sed quoniam evenire poterit , ut ejus sententiae ratio reddenda sit, ad hoc ut appareat qua

146쪽

uo eo MM SNT. DE IURE REGNI NEAP.

librum consciendum esse . 8c affer- ea peragere in Tribunali; auditis Ad vandum a juniori inter Auditores, in vocato , 8c Procuratore fiscali , ubi quo suffragium uniuscujusque scriba

tur.

II l. Qui primum locum obtinet

inter Auditores , quique antiquior appellatur in pragmaticis, scilicet gradu , non aetate. aut ossicio , tenetur petitionibus partium in ipso Tribu . nati oblatis providere, suumque sunfragium subscribere: cui si ceteri nolint consentire , quod majori parti placuerit exequutioni demandabitur

aliquo in loco provinciae adsunt , non possiunt negotiis alienis , & extra commissionem se immiscere; nisi aliter publica utilitas , & rei ipsius natura expostulaverit. Quo casu , si

necessuas urgeat , decernere poterunt, quod convenientius visum fuerit; &interea tenentur Audientias ipsas certiores facere; earumque provisionem expectare L prag. io. q. 28. In negotiis per Provincias pertractandis non poliunt alios scribas adhibere , quam qui adscripti sunt numero eorum, qui Audientiis inserviunt, quod& Praeses ipse observare tenetur d. prag. IO. f. qs. Facultas tamen eis conceditur minus idonem amovendis ret. 6. i. de osse. Iusti . Ubi inoco Tribunalis telles audiunt , sententiam ferunt , relationem facint

Auditores, vel quid aliud perficiunt ad ossicium pertinens , nihil quidquam exigere possunt, ae pragm. IO. . as. Ο 26. Excipitur tantum casus comprehensus in Io. eius. pragm : quoties ex more in Civita, te , ubi adest Tribunal, eligendi sunt administratores universitatis tunc enim unius diei salarium eis praestandum eli. Causas, lites processus , vel

acta, ait mi. pragm. o. 23. , ne

queunt domi es pedire , sed tenentur quacunque modo eorum interest. Non

possunt pro re familiari adhibere milites,. sive lictores, & apparitores publicis Audientiarum negotiis destiliatos d. pragm. IO. 3. 29.

IV. Sunt & quaedam novissimis legibus statuta , quae generaliter comprehendunt iplas Regias Audientias , sive universorum Collegium ;vehit i , ut earum unaquaeque teneatur bis in anno notas contumacium

ex delictis conficere , & ad ceteras Audientias transmittere , ad hoc ut illi inquirantur , & legitimis poenis assiciantiar prag. 3. 3. de em, . πvendit. Eodem modo ter in anno transmittant notas ad Magnam Curiam. Nam possunt contumaces em .ctos remittere ad judices suos , nisi illi judicio se sistant, sine compareanx personatiter , & purgata , sive soluta poena contumaciae, pragm. 6. h. as. de os . Iussit. Poenas corporales in pecuniarias commutare prohibentur;& ubi ejusmodi compostiones in ca fibus permissis decernuntur , id fieri debebit in Tribunali coram Advocato fiscali, Actuario, & Magistro Ca- me , cujus ossicium est pecunias ex poenis fiscalibus exigere , & in publicis necessitatibus erogare dict. pragm. 6. χo. ai. Quoniam inferiores Curiae circa compositiones delictorum solent legitimum modum excedere ψideo in cit. pragm. Io. I 2. statui. tur . debere Audientias Regiis Gubernatoribus mandare, ut eas ter singulis annis certiores laciant de iis compositionibus. Uerum non possunt iisdem Gubernatoribus , nec etiam Baronalibus jubere , ut notas conficiant criminum graviorum , ne videantur lilienam jurisdictionem turba

re ; nisi ubi partes pro gravamine ad

147쪽

Ρ A R T. I. LIB. II. C A P. XI.

ad Audientias recurrunt, aut crimen sit ejusmodi ut earum specialis sit cognitio, d. pragm. Io. 38. In iis quae pertinent ad ossicium Percepto. rum provincialium , qui incumbunt exactioni publicae pecuniae , nihil juris habent Regiae Audientiae . At si cognoverint, eos male in ossicio versari , tenentur Principem certiorem facere. Sin autem delictum illi commiserint grave, sed alienum ab om-cio , tunc poterunt , vel in carceres

eos detrudere . vel tradere fideiussori. bus d. pra Io. ψ2. Postreino pro. hibetur Audientiis, per civitates, Oppida, & vicos tum Regios, tum Baronales . mittere generales commissarios pro capiendis obligationibus, nisi partes ipsis petierint, dict. pragm. Io. ubi in notis additur, pr hiberi etiam Audientiis edicta , vulgo banna promulgare sive ad anno nam , sive ad rem nummariam peratinentia .

De cognitionibus extraordinariis ad

QUAE in superioribus capiti bas

exposita sunt, ordinario jure ad Audient as pertinent. Sed quoniam visum flait publice expedire , ut speciales quaedam cognitiones ii sedem concederentur, ideo separatim hic eae Proponenstat. atque explicandae sunt. Monendi autem sumus, tale ius o dinarium quoque dici posse . dum refertur ad leges , in quibus placuit illud Audientiis competerer extra Ddinarium vero , dum resertur admodum procedendi siquidem aliquan. do ordinariae solemnitates praetermittuntur; aliquando minus considerantur generales iurisdictionis regulae , quam necessitas publicae disciplinae ad graviora crimina removenda, & ad. continendos subditos in ossicio. Et hoc sensu appeflantur a nostris Praeemiuentiae Regiarum Audientiarum. Sed omissa diligenti vocabulorum inquisitione,ad res ipsas explicandas accedamus. II. Generalis traditur regula a Doctoribus easdem praerogativas, sive praee minentias competere Regiis Audientiis, quas habet Mana Curia , vid. Cara. vitam in comment. ad rix. 34.2 331. 1 Regias audientias pertinentibus.

qui& rationem addit ex de Amistis quia Curia Iustitiarii est Curia Principis.

Qua Propter necessarium non est hic repetere, quae satis, superque in cap. 8. exposuimus circa privilegia Magnae Curiae. Tantum breviter annotanda hic sunt, utpote hujus loci magis propria, quae ibi praetermisimus. Primo facultas cognoscendi, sive , ut forenses loquuntur, reυidendi sententias

eondemnatorias reorum, latas per Cinrias inferiores Regni. iure ordinario a sententiis specialium judicum, qui in singulis civitatibus, oppidis

vicis constituuntur. appellatur ad Regias Audientias. Sed quamvis appellatum non fit, quoties sententia continet poenam capitalem , praesertim condemnationem ad triremes, usu indu um est, ut ea exequutioni nocide mandetur, nisi prius ad Audientias transmittantur actus judiciarii, ut cognssci possit , recte , an secus judicatum st. Quae sine consuetudo optima ratione nititur : etenim non sempςxjudices inferiores ea morum probita..te. doctrina, & prudentia praestant , ut in rebus gravioribus eorum judicio

148쪽

COMMENT. DE IURE REGNl NEAP.

42cio tute adquiescendum sit: Adhaec diligentius, maturi utque plures idem negotium inspicere, ac examinare so. Ient , quam unus, licet prudentissimus, vel doctissimus . Et inde res majoris momenti utplurimum disceptandae comis mittuntur judieantium Collegiis, sive Tribunalibus . Similis consuetudo obtinet in Magna Curia ς ejusque me minit Rouitus in commem ad prag. o. de ine.magis. Iustit. , qua emcitur, ut condemnati ad triremes per Regias Audientias , ubi ad hanc civitatem mittuntur . non antea ad exequutionem poenae deveniatur quam eorum causa revideatur in Magna Curia. Et quo melius res examinari , dijudicarique possint, statuitur ind.prag. Io. h. 32. , ut authentici actus judiciarii, sive processus originales ad eandem Magnam Curiam mittantur. Non in omnibus autem causis id ob. servari debere jubet pragmatica: sed tantum in iis, in quibus Audientiae, vel ex delegatione , vel ad modum belli judicarunt. Ea fortassis ratione, quia appellatio cum non potuerit interponi in Magna Curia , aequum visum est; sententias iterum examinari . Quod idem censeo dicendum in quocunque casu, ubi adpellatum non

est : ne rei videantur poenis subjici abs.que ullo superiorum judicum auxilio. Cum autem haec facultas revisonis sententiarum extraordinarium jus censeatur, nescio an civilis prudenti ae studiosis probandum sit, quod, usu confirmatum in foro , defendere conatur Antonius Police de praeem. Reg. Aud. xit. I cI9., scilicet, nunquam in duriorem condemnationem resormari posse sententiam, sed temper in mitiore, i. Hoc equidem admiserim libenter, ubi non agitur de crimine atroci: nam secus non video, cur magis privato rum:commodo conlitiendum sit, quam

publicae vindictae; praesertim quoties manifestissima est, & ultra aequitatem, inferioris judicis indulgentia . Nec

movemur verbis, quae idem auctor, e proq. T. de appello. , nam ibi . agitur de remedio ordinario appellationis: at in specie nostra cognitio extraordinaria est ad publicam utilitatem pertinens. III. Dum de superiori sententiarum revisione tractant nostri, & nominatim Rouitus Ioc. ciri, conantur ejusmodi forensem usum, qui invaluit apud nos justis de causis, ut diximus, a Romanis legibus deducere ἰ unde citant L Diυus Adriauus 6. D. Meusiod. reor. Sed manifeste adparet , eos nec verba, nec sensum ejus legis percepisse. Cum aetate Imperatoris Adriani R deinceps statutum fuisset, ut graviorum criminum animadversiones tantum pertinerret ad majores Magistratus, ut erant Praesides inprovinciis; inde eueniebat, ut inferiores judices, ejusmodi criminum reos, ne poenis subtraherentur, vinculis coercere solerent, & ad Praesides remittere: quod di nominatim Defensoribus civitatum injunxit Iustinianus

Noves. I s. c. s. audient. Accidebat non semel, ut aliqua perpetrati criminis ab inferiori judice fieret inquisitio; & aliquando interrogatus reus sponte crimen fateretur; & propterea dum ille remittebatur, per epistolam sertior fiebat Prieses, dum de ipso crimine, tum de reo, ejusque inqui. sitione. Ne autem ejusmodi epistolis

omnino crederetur; neve rei antea a Praesidibus damnarentur , prudentissimela pe rescriptum ab Imperatoribus refertur , Sc confirmatur in cit. I. Di s. Nam videtur ab omni aequitate remotum, aliquem damnari absque solemnibus judi ii, absque defensionibus. Sed quid hoc ad senten.

tiarum Dissiligod by Cooul

149쪽

tiarum revisiones moribuς nostris introductas , ubi omnia peracta sunt adcursum ordinarium; & inferiores judices ex propria jurisdictione reos

damnarunt 8 At Rovituς errores e roribus superaddens . dum superiore tu sum ad leges Romanaς refert,

iisdeni contineri opinatur quod ex cit. sti jam statui diximuς, scilicet ut cum procvibus origmalibus transmi, tantur rei probandae gratia apponit illa verba cit. I. Dimus: igitur qui

cum elogio mittuntur, ex integro audiendi sunt. Elogium interpretatur processum originalem . Fallitur, nam agit ibi jurisconsultus de Irenarchis.

Primum Augustus teste Suetonio in ejus vita cap. 32. , ad inhibendoς gra Ciatores viarum disposuit militum sta. tioneς per opportuna loca. Auxit Ti.berius . vid. eundem Suetonium in Tiberio. Hi milites, & nominatim eorum Praefecti dicebantur stationarii, quia certis in locis stabant, Sc g. Movocabulo Denarchae, hoc est ii, ad quos cura pertinebat tuend e publicae paetis, via Cujacium lib. I. obse .c. 33. Hi sane, cum iurisdictione ca. reredi, si quando latronex apprehendissent , debebant 'eox mittere ad Praesides cum elogio, hoc est indica. to eorum nomine , Sc qualitate cri. minis: ceterum actus judiciarii a Prae fidibus conficiendi erant; nam in . terrogabantur tantum illi ab Irenarichis circa socios, & receptatores, ut etiam hi vinculis coercerentur. Prudenter igitur in cit. I. Divus cautum est, ne ex hujusmodi elogiis damna.

rentur rei; sed ut observaretur con.

sueta jadiciorum solemnia. Quod confirmant Tertulliani verba in lib. as Scapulam a Missum ad ne ebristianum in e gio, concrisone ejus intellecta, dinusit. scisso eodem elogio, Nemus,sne accusatore se auditurum , secvu B. H. CAP. XII. 343

dum mandatum. intelligi t proculdu. bio Tertullianuς mandatum, sive reis scriptu in imperatoris Antonini . cujus fit mentio in cit. l. 6. ' Postmodum

Irenarcharum munuς militaribuς virix ademtum fuit, quos experientia docuit, perturbatores magis, quam cu stodes pacis esse, vid. I. ua. C. T. de Irenarchis. IU. Illa etiam non levis momen

ii Regiarum Audientiarum prie roga.tiva est, quod possint de cri natibus inferiorum Iudicum . sive ossicialium cognoscere, ac judicare. Hanc

sane auctoritatem Magnae Curiae tributam esse creditur ex constit. Ma.gister Iustitiarius, & patet ex ritu o. An autem Romano Ure idem obtinuerit, ut scilicet superior Iudex deerimine inserioris judicaret , tuto assirmare non possit mus. Nam quod in dicto ritu scribit Caravita, Romani glegibuς cometam fuisse Praesidibu ossiciales delinquentes in sua provincia punire, vereor ne sit fallum τsiquidem si. nomine ossicialis, eum

intelligimus, qui jurisdictioni praeest,

ut passim eam vocem accipiunt

Pragmatici, id utique ad veri itur l. ult. Cod. de ossi . Vrae sua. August. , qua cavetur, ut Praesectus Augustali scilicet Praesectu et Riypti, sic di ius, quod aegypto in provinciam redacta, primum sit ab Augusto constitutus ex Dione lib. s r. iudicum inferio. rum n.igitia referendi ad Principem

potestatem habeat , non autem eosam, vendi, vel puniendi. At utitur Caravita f. volumus quos autem primitus in auth. ut Iudiensne quo uo suffragio fiant: quae est

stri utplurimum, ipsis legibus neglectis, contenti sunt Barioli , cetero rumque ejusdem scholae Interpetrum,

jummas, quas vocant, Percurrere m& ex iis jus sumere , unde non se mei

150쪽

COMMENT. DE IURE REGNI NEAP.

vatos Ex etiam in incimici, o judices, qui de Principis curia emanaut oec. At si volumus novellae constitutionis verba diligenter examinare, facile cognoscimuJ, Imperatorem ibi loqui non de ordinariis

Judicibus, qui per Civitates Provinciarum jus dicebant, sed de iis per

sonis, quae alicujus negotii gratia Constantinopoli mittebantur in Provincias a supremis Magistratibus , eorumque calculos jusones habebant, ut est in Epitome Iuliani antecesso. ris, & proprie dicebantur Magisteriani, vel Praefectiani, quos idem Iulianus in uoυella I . generali nomine explicat Agentes in rebus. Magisteriani dicebantur ossiciales Magistri Osticiorum, a quo in provincias mitti solebant ad aliquod negotium expediendum ; unde sic se habent verba

dictae novellae i7. quae est auth .de mandaris Principum ex versione Haloandri: tu hinc commeant sυe Magisteriani sintsve ex quocisique alio judicio σα Eodem sensu Praefectiani erant, qui mittebantur a Praesecto Praetorio, cujus

erant veluti Apparitores, vid. Cujacium in not. ad L et Cod. de apparitorib. Praefect. Prael. lib. I r. Cum

autem hi Mis , sive Mentes iurebus, solerent a provincialibus injustas sportulas exigere, id vetuit omnino in dict. constit. Justinianus ,

Voluitque, ut coercerentur a Praesidibus provinciarum . quibus subjectoqeos esse mandavit, & puniendos etiam privatione cinguli, quo hujusmodi Agentes ea.petate solebant, decorari. Cingulum enim dignitatis erat insigne ; qua de re vies Gothola. in I. 3. C. T. de po sulando. Igitur superior constitutio ad rem facit : R male intellecta, atque allegata est a Pragmaticis. His adde, quod eorum Opinio contradictionem involvit, nam si potestas cognolcendi de criminibus inseriorum Judicum concessa est alu

perioribus Romanis legibus & per

consequens a jure communi, eadem ratione competet & Magnae Curiae :Unde hac in re nullum ejus est privilegium , nulla praerogativa: Quomodo igitur eam numerant inter speciales eius praeminentias U. Hanc praee minentiam tradunt

Tapia in dicta constit. Magister Iustitiarius n. 8. Capi blancus de Baro

catam esse Regiis Audientiis. Ue. rum ex quadam in edita constit. Fri. derici II. relata ab Asflictis in constit. Capitaneum, deducitur, proprio jure Regias Audientias superiorem p rogativam habere; nam placuit Imperatori, ut generales Curiae celebrarentur , quo facilius a gravaminibus inferiorum judicum provinciales tuti essent, stremo haec addit:

Clamores autem fasses contra alios

inciales decidat Iustitiamus. Uerum ne quis dixerit: cum hae et facultas sit propria Regiarum Audientiarum , lupervacaneum erit, eandem curam tribuere Magnae Curiae, quandoquidem in ipsis provinciis ossicialium delicia coercentur: sciendum est, in sorohanc distinctionem observari, usu , Arescriptis Principum confirmatam εvid. Tapiam loci cit. , 8c Dangam da pugna Dodiorum tit. de praeem. REI. Aud. , ut adversus ossicialem Regium cognitio pertineat ad Magnam Cu.riam, adversus Baronalem vero ad

Regiam Audientiam . Et refert idem Tapias

SEARCH

MENU NAVIGATION