장음표시 사용
111쪽
Lib. III. De uritudine tintenda. ror
uerunt amentiam, eandemque dementiam.eκ-
quo intelligendum est, eos. qui haec rebus no- minas posuerunt, sensiisse hoc idem, quod a Sci, crate acceptum diligenter Stoici retinueriit, lomne is insipiem eis esse non fanos . qui enim animus est in aliquo morbo moibCS autem , hos x perturbatos motus, ut modo dixi, Pliil sophi appellant non magis est sanus, quam id corpus, quod in morbo est: ita fit, ut sapientia, sanitas sit animi: insipientia autem, quasi insanitas quaedam, quae est insania, eademque demeritia . multoque melius Iaec notata sunt
verbis Latinis, quam Graecis. quod alijs quoq; multis locis reperietur . sed id alia S: nunc, P v vo Io instat.' Totum igitur id, quod quaerimus, quid:ι, '. & quale sit, verbis Vis ipsa declarat 6. COs e Irinos ons nim sanos intelligi necesse est, quorum mens amisinte, Imotu , quasi morbo perturbata nullo sit . qui liuine .ia contra affecti sunt, hos insanos appellari ne- L ..cesse est . itaque nihil melius, quam quod est ' , in consuetudine sermonis Latini , clina xi μέ eae potestaιe dic1m Ueos , qui effrenati seruntur aut libidine , aut iracundia . quamquam ipsa τῶν iracundia, libidinis est pars. sic enim definiruriracundia,ulciscendi libido . Qui igitur exisse δραπex potestate dicuntur, idcirco dicuntur, quia αυτων. non sunt in potestate mentis et cui regnum to de Cie. itius animi a natura tributum est. Τ Graeci aut ede i nu. . .
A-νί, Vnde appelle ni, non sacile dixerim. ea tione. tamen ipsam distinguimus nos melius , quam illi. hanc enim insaniam, quae iuncta stultitiae
112쪽
patet latius, a furore disiungimus.Graeci volget illi quidem, sed parum valent verbo T que nos
atra bili solum mens, ac non saepe vel iracudias Non in grauiore , Vel vi more , vel dolore moueatur. n. e e. as quo genere A b mantem, Alcmaeonem . Aiarita Gmais,. cem,Oreste surere dicimus.qui ita sit affectus, he e duo eum dominum esse rerum suarum vetant duoe. . qui1,us decim bulae . itaque non emcriptum, si misda absut. Arq V , sed, a FVRIosus ussa η IN cIPIT . a sie o. v. 'ο- uim censuerunt,' id est, incone .sor. si laxi m iisnit te Vac autem,pssse tamen tueri . .,. I. i. mediocritatem officiorun, at vitae communem me laiast ut um , atque Usitatum . furorem autem esseh n. v.e rat1 sunt, mentis ad Omnia caecitatem. quod cit .Eι Veis iι maius e sic Videatur,quam insania,tamen eius
.aeisi ii a L modi Vς furor in sapientem eadere possit,e at s d p. non PQu insania. sed haec alia quaestio est, nosaatisra tu ad 8 Oposipum reuertamur 'Cadere opinor,in saanimis. i pientem aegritudinem tibi dixisti videri . a. e. ' Α.b Ego vero ita existimo. M. Humanu id qui, R dem, quod ita existimas. non enim silice nati. sumus. sed non naturale in animis tenerum εα οδι-- quiddam, atque molle,quod aegritudin quasi εν τουτα Len citate , quatiatur. Nec absurde Crantors w . Ille, qui in nothi a Academia vel in primis fuit m ct 'α nobilis. Minime anqu it, j enitar iis,qu3 3 iam Ne V λων se io quam indolensiam magnopere laudanti.qυς noc
113쪽
. m ercede contigit,immaniιatis, in animo 'uturis in. . .s 3 corpore. ' Sed videamus, ne haec oratio sit ho , u , minum assentanti uin nostrat imbecillitati, &-N Mindulgentium mollitudini r nos autem audeamus non solum ramos amputare miseriarum 4. sed omne is radicum fibras euellere. taynen aliquid relinquetur fortasse. ita sunt stirpes at ιουτον oetae stultitiae ed relinquetur id solii, e quod est . ruto, nisi ta . necessarium. illud quidem sic habeto natus animus sit , quod sine Philosophia fieri non potest , finem miseriarum nullum sore , quamobrem, quonia coepin us , tradamus nos η V ς ei curandos. sanabimur, si volemus.& progre. et V φrt adiar quidem longius. non enim de aegritudine n fel ri soliim , quamquam id quidem primum, sed I Eide omni animi, ut ego posui, perturbatione , morbo,Vt Graeci volunt, explicabo. Et primo tr - si placet, Stoicorum more agamus, qui breuiter adstringere solene argumenta: deinde no ς ε
14 stro instituto vagabimur. ' Qui sortis est, idet . . ,.
est fidens : quoniam CONFIDENS mala cian lπimo is suetudine loquedi in Filio ponitur, ductu ver ,
bum a confidendo, quod laudis est . qui aute T 8 '
est fidens, is prosecto no extimescit, discrepat 'enim a timendo,confidere. atq; in que cadit aegritudo, in eunde timoriquaru enim reru prae av.e.ca. . se ut a sumus in aegritudine, easdu impedete is, di .enienteis timemus. ita fi Vt sortitudiniae e. quo
gricii do repugnet. Verismie est igituν, in qu ε in nisὸ cas ea dit aegritudo, in eisdem cadere timore, Se in amfractionem quanda animi,& demissione. b hυς α' Cmm ea caduc, in eunde eadit,ut seruiar in L
114쪽
i x isti H se quandoque esse fateatur. quae qui reis η-d. m S pix, fecipi xidem necesse est timiditatem,&ι ' ignaviam. non cadunt aute haec in virum for- . temt igitur ne aegritudo quidem . at nemo, sapiens, nisi sortis . non cadet ergo in sapien- Φ et tem aegritudo. f praeterea necesse est, qui sor tis sit, eundem esse magni animi r qui magni animi, intrictum et qui inuictus, eum humano, res despicere , atque infra se positas arbitra. xi . despicere autem nemo potest eas Ies, propter quas aegritudinς affici potest. ex quo e Dficitur , rtem virum aegritudine numquam salsci. omnes autem sapientes , sorte S. non cadit igitur in sapientem aegritudo . & quem. admodum 8 oculus conturbatus, non e st pro ui '' affectus k ad suum munus fungendum z &Tu D' δ' reliquae partes, I totumve corpus, a flatu cum Ad, est motum , deest officio suo , & muneri: sic Ic ος conturbatus animus , non est aptus ad exse- εα quendum munus suum . munus autem animi est , ratione liene uti: de sapientis animus, ita semper affectus est, udi ratione optime Utatur. . nunquam est igitur perturbatus at aegitudo,
perturbatio en animi. semper igitur ea is pietas vacabit.' m Vertii mile etiam illud est, V eri Φειὰ temperans , quem G . Ut σωφρονα ιυ tu. appellant , eamque virtutem
vocant, quam soleo equidem tum temperantiam, tum moderationem appellare, nonnumquam etiam modestiam : sed haud scio, λα. secte ea virtus frugalitas appellari possit . quod ειν :
115쪽
Lib. III. de agritudine lenienda. I o quod angustius apud Graecos valet: qui frugi hominςβ , χρηιπόλεις 3ppellant, id est , tantummodo utile is . at illud aest latius . est enim omnis abstinentia , omnis innocentia , quae. apud Graecos usitatum nomen nullum habet,
sed habere pote ii ίλά . nam est innO-
centia affectio taIis animi, quae noceat ne. mini. reliquas etiam virtutes frugalitas e tinet. quae nisi tanta esset, & si ijs angustiis . . quibus plerique putant, teneretur, num quan esset L. Pisonis cognomen tantopere laudaret tum. ' Sed quia nec qui , pr opter metu Iospraesidium reliquit, quod est ignauiae : nec qui , propter auaritiam, clam de politum non . reddidit, quod est inius itiae t nec qui, propter temeritatem, male rem gessit, quod est et , stultitiae, frugi appellari solet, eo treis virtutes, sortitudinem, lustri iam, prudentiam, seu galitas n complexa est. etsi hoc quidem com n site o v mune est virtutum. Omnes enim iniet se 3 ne e .uist 'Nae , o di coniugatae sunt. reliqua Igitur, ν' quarta virtus,ut sit ipsa frugalitas, necesscs - Λ
est . eius enim videtur esse proprium , motu L Z
animi appetentis regere , & sedare, semperque aduersantem libidini, moderatam in omni reseruare constantiam . cui contrarium , . Q 'it vitium nequitia dicitur . ' Frugalitas, ut opi- ὰμ 'μ'Rnor, a fruge : qua nihil melius e terra oritur.' nequitia ab eo, et si hoc erit sortasse duriusi , ' ' si d tentemus, re lusisse putemur,si nil sit ab I 'to, Lo quod p nequid uaui est in tali homine i
116쪽
ex quo idem, mihi dicitur. qui sit frugi igitur,
vel si, in auis moderatus 1 Ac temperans , eum nece sse e si esse costantem: qui autem constans , . ' quietum: qui quietus, perturbatione omni va-aeumni ergo etiam aegitudine . sunt illa sapientis:aherit igitur a sapiente aegritudo. itaque non inscite Heracleotes Dionysius ad ea dil putat, quae apud Homerum Achilles queritur,
hoc,ut opinor, modo, is i Corque meum penitus ιurgescit tris ibias iris. m. Cum decore, atque omni me orbριum latide re in
' manus affecta rectE est, eum in tumore rs et L. aut est r aut num aliquod quoppiamin membrum numquod tumidum, ac turgidun no vitiose se habet sic membra igitur inflatus,& tumens animus in vitio est . die. at .nsi sapientis autem animus, semper vacat vitio . et MOppiam nunquam turgescit, nunquam tumet. at iratus membri animus,eiusmodi est: nunquam igitur sapiens irascitur. nam si irascitur, etiam concupiscit. proprium est enim irati, cupere, a quo Iasus videatur: ei quam maximum dolorem inurere. qqs autem id concupierit, aeum necesse id consecutus sit, magnopere laetari. ex quo sit,ut alieno malo gaudeat.quod quoniam nota cadit in sapientem, ne ut irascatur quidem cadit . fi autem caderet in lapientem aegritudo , caderet etiam iracundia. qua quoniam vacat, δo aegritudine etiam vacabit ' etenim si sapiens Daegritudinem incidere posset , posset etiam in misericordiam, posset in inuidentiam e cnon dixi in inuidiam, quae tum est. cum inuidetur δ' ab
117쪽
Lib.II f. He aeritudine senienda. ros
ab inu Mendo autem inuidentia recte dici potest, ut effugia revis ambiguum nomen im idiari quod verbum ductum est a nimis intuendo sortunam alterius,ut est in Menalippo, is ' Florem quisetam liberum iri vidit meum vide exa male latine videtur, sed praecla te s Actius. Vt rius apud enim videre, sic inuidere florem rectius quam Nonium flati dicitur . nbs consuetudine pria hibemur τ c. s. in inat Poeta ius filum tenuit,& dixit audacias ' Ca uidi. dit igitur in eundem,& misereri , & inuidere. sal. nam qui dolet rebus alicuius aduersis , idem ciuia L.M' alicuius et am secudis dot et: vi Theophrastus interitum deplorans Callisthenis . sodalis sui, rebus Alexandri Prosperis angitur: itaque diis est Callisthenem incidisse in nominem summa potentia, summaque sortuna sed ignarum, quemadmodum rebus secundis uti conuen
ret. Ataui quemadmodum misericordia, aegr- xudo eneκ alterius rebus aduersist sic lauiaeentia , aegritudo est ex alterius rebus seeuα-dis. in quem igitui cadit misereri, in eundem etiam inuidere.non cadie autem inuidere iis sapientem: ergo ne misereri qaidem . quo G hoc aegre ferre sapiens soleret,misereri etiam isteret abest ergo a sapsente aegritudo ' Haeςza fie dicuntur a Stoicis, concludunturque contortius. sed latius aliquanto dicenda sunt, de δή si usi sententi istamen utendum est eorum potissimum, qui maxime forti,& ut ita dicam, ratis ει virili utuntur ratione, atque sententia . nam criι-- Peripatetici, familiares nostri,quibus nihil est
uberius, nihil exuditius , allat grauius, i me
118쪽
diocritatem vel perturbationem, vel morborum mimi, mihi non sane. probant.Omne enim .malum, etiam mediocre, magnum est. nos autem id agimus, ut id in sapiente nullum sit omnino. nam ut corpus, etiam si medIOcriter u o. v. c. aegrum est, lanum non est sic, si in animo est sic in ani- ista mediocritas, caret sanitate . itaque prae res ii a clare nostri, ut alia multa,molestiam, solliciis mediocri- tudinem ,-angorem, propter similitudinem stita caret corporum aegrorum , aegritudinem nomina Ianitate . uerunt. hoc propemodum verbo Graeci omne
di ita L. animi perturbatione appellant. f vocant enim δι- θος , id est, morbum, quicumque est mo
tus in animo turbidus . nos melius. aegris enim corporibus simillima est animi aegritudo. at non similis aegrotationis est libido, non immoderata laetiti aes quae est voluptas animi elata,& gestiens. ipse etiam metus, non est morisbi admodum similis, quamquam aegritudini est finitimus , sed proprie, ut aegrotatio in is corpore,sic aegritudo in animo , nomen habet non seiunctum a dolore . doloris igitur huius Origo nobis explicanda est, id est, causa em
ciens agri cudinem in animo, tanquam aegrostationem in corpore . nam, ut medici, causa a morbi inuenta, curationem esse inuentam putant: sic nos, causa aegritudinis reperiata ,
medendi saeuitatem reperiemus . ' Est igitur 3 eausa omnis in opinione, nec vero aegritudini solum,sed etiam reliquarum omnium perturbationum et quae sunt genere quatuor , Partim
119쪽
Lib. III.de agritudine tinienda. ret F
bm plures . nam cum omnis perturbatio se animi motus vel ratio'is e pers, vel rationε- aspernans , vel rationi non obediens , isque motus aut boni, aut mali opinione x citetur e X aI- Ufariam qua tuos perturbationes aequaliter ciιetur distributae sunt. nam duae sunt ex opinione bo- ni: quarum altera , Voluptas gestiens, id est, praeter modum elata laetitia, opinione pr sen' tis magni alicuius honi: altera, vel cupiditas recte, vel libido dici potest: ciuae est immoderata appetitio ' opinati magni boni, rationi v me λλοῦ non ob rem perans . ergo haec duo genera, vo oluptas gestiens ,& l Isido, bonorum opinione ritur bantur: ut duo reliqua, metus & aegri indo, bori. 'malorum . nam & metus , opinio magni mali impendentis: e aegritudo , est opinio magni mali prae sentis : & quidem recens opinio talis
mali, a vi in eo rcctum videatur esse anui
ad autem est , ut is , qui doleat, oportere opi. - mrt 'strue netur se dolere . ' his autem perturbationi φρης ct mbus, b quas in vita hominum stultitia,t quasi ζ
quasdam immittit furias , atque incitat, om . L' I 'Vbus Virrbus , atque opibus repugnandum ' muest , si Volumus hoc, quod datum est vitae tra ς ψ' ' ς
. quille, placideque traducere. d se d e et e fas et '' allas inunc aegritudinem, si possumus, de pel f 'se' 'lamus. id enim sit propositum et quando qui dem eam tu videt i tibi in sapientem cadere γ' ' 'dixisti. quod ego nullo modo existimo. tetra, 'V ς enim res est misera Aetestabilis mni contentwne VellS, vi ita dicam, remisque fugienda quis 'malis enim tibi ille videtur Taninio prψ- .
120쪽
enatus,Pelope natus , qui quondam a foeer is x Oenomao rege Hippodamiam raptis e nactu v nuptiis. Iouis iste qui de pronepos. iamne erg t abiectus, tamque fractus ' L d me , , Nolite inc 'ait hospiter didires ad me usco Vtic itiis O illic , Ne contagio mea bonis umbra ve obluἔ,' at Vis 4 Tanta vis sic uris in corpore bare. - Tu te, Thyesta , damnabis, orbabisque Iuee propter vim sceleris alieni quid 2 illum n .lium solis nonne patris ipsius luce irae 3nam putas i .
' Refugeνe oculii coνyus macis extabu t. Lac Ha peνedere humore exsangueis genaset Sitis nidoris barba 'adore horrida, se Atoue intonsa infusicat pectus ini re scabrum..e.ma Haec ma Ia,ci stultissime ν ABeea,ipse tibi addi Isist ita. disti, non erant in iis,quae tibi casus in exe hW.c. non rat. & quidem inueterato malo, i cum rumor inerat tu animo rediisset. est autem aegritudo , : -- vis:&Ita celio, in opinione mali recent ς , sec maerom .idelieet Yestni desideri non filiae. illam enimi o. v c. Me eas,& iuro fortassie. regno, non aequo an cum tu- mo carebas. est autem impudens luctus maeroremor ani- se conficientis , quod imperare non liceat ii-- rel. beris. φ Dionysius quidem tyrannus,syra cusis in ita L. expulsiis,' Corinthi paeros docebat. vsique eo' l ' Vnde imperio carere tacin poderat . Tarquini. Veris Laer. in quid impudentius,qui beIlum gereret cum 21S, Platone qui eius non talerant superbiλmοῦ is,cum resti- hine pro tui in regnum nec vetentium, nec Latinorum verb Dio armis potuisset, Cumas se contulita dicitur ,