장음표시 사용
61쪽
ε, ARISTOTELIS DE ANIMObranam ea omnia qua tactum mouent ,stense comprehenderemn , ignari eius rei quae prohiberet intercederet, certe eoia modo quo in aere nunc σ aqua,a semessemus. Ea enim contingere videmur, nec aliquid nobis interiectum uidetur. Sed hoc interen inter ea quae tactu, m ea quae oculos, aure que mouent, quod bassenseu per cipimus, cum aliquid in nos agit medium e res uero quae
sub tactum cadunt, non a medio, sed una cum medio moti flentimus. Cui simile in eo quiperstutum ictus est, animaduerti licet. Neque enim scutum pulsatum per fit, sed ita accidit, ut ambo percuterentur. Omni noque uidetur caro oe lingua eandem habere rationem ad sentiendi instrumentum, quam aer oe aquaad ast Elum, auditum, odoratumque habent. Quod si sentiendi instrumentum contingatur, neque illic, neque bissensius afficietur : uelut si quis aliquid album in extremis oculis ponat. ex quo etiam perstimum est, eam partem
iη qua situs sit, tangendi senseus esse interiorem, in qua idem fiat quod in caeteris . si quia enim ponatur seveream partem, in qua Histenses tangendi, nihil percipiet:
sin carni apponatur, percipiet. Ita fit, ut caro medium eius sit, quod tactum mouere potest. Ea autem quae sub tactum cadunt, corporis sunt, qua ex parte corpus es h differentias m diffinctiones. Disserentias autem appello eaό, quae elementa distingunt, calidum, rigidum,aridum, humidum: de quibus antea ubi egimus de elementis, diximus. Eorum uero flensius sedes oe locus in quoprimum ess tactus, pars est quae talis esse potest, qualia rei a sunt, ea qua tactum mouent. Sense enim percipere
62쪽
LIBER SECUNDVS. 6spere en aliquo modo assici m pati. Itaque quod facit, id quale en re si, tale illud, quod tale es poten, facit.
Quocirca rem aeque calidam, aut Irigidam, duram, uel
mollem senseu no percipimus, sed eas quae illis qualitatibus praestant, quod flensius sit quasi quidda medium repugnaliae,quae in rebus iis quae flensium moueret unt reperitur, ob eamque causam,ea quaesiubstensum cadunt iudicet. Est enim in mediocritate uis iudicandit stertim cum si cum
duobus extremis conferatur,alterutrius nomen obtineat.
Et quemadmodum id quod album m nigrum quippiam
senseu percepturum sit, neutrum eorum reipsa esse debet, sed ei modi ut utrunque esse possit, itemque in cateris sensibus sicetiam tactus, nec calidus,nec rigidus esse debet. Praeterea ut aspectui quodam modo,m ea quae oculos mouent, mea quae non mouentsubiiciuntur,itemque
aiat sensus in cotrariis uersantur claritus,m rei est quae sub tangendistensium cadit, m eius quae non cadit. Id autem sub tangendisensium no cadit, σ id quod plane exiguam habet disserentiam,m rationem eorum quaesiub talium cadunt,ut aer: σ rerum Aub tactum cadentium exuperantiae, quo in genere ea fiunt, quae uim habent ad interime dum. Acrisingulis quidem sensibus prima qua dam ac rudiforma Aubiecta diximus. De toto autem C .ia. sensuumgenere,hocintelligendum enensium es id quod uim habet accipiendisine materia formas m steries rem substensium cadentium: ut cera annuli formam sine ferro,
aut auro accipit, signumque aureum aut aeneum recipit, non qua ex parte as, uel aurum ess . Eodemque modoon qui ae flensius ab eo quod colore, aut sapore, aut,
63쪽
sono praeditum est, assicitur, quod non sit quatenus unumquodq; eorum est basiue illa siubstantialed quia tale,amque ex ratione. Principium autem sentiendi est, id in quo haec talis uis reperitur. Atque id quidem idem ensed eius est natura,m ratio diuersa. Quod enim flense percipitis id quaedam magnitudo,sed non eo ipse,quo uim habesntiendi nessensius magnitudo est ed illius uis σ ratio. Ex quibus hoc etiam persticuum est, cur ea qua mouensn-μum qualitatibus excessat ensius instrumeta labefactet. contentio chordae uehemeterpulsentur. Illud etiapersticuum est,quamobrem ea quae gignuntur e terra non stentiant,quae oe partem quandam animatam habent, oe a
rebus tactum mouentibus afficiunturinam oestigessunt m calent. Hoc fit propterea quod medio carent, eos principio quo ecies rem Aubstnsium cadentia recipitiquodq;
patiendo materiam ipsam retineant. Quaeri autem potest hoc loco, nu aliquo modo afficiatur ab odore i quod oti facere nonpotest aut a colore id, quod non potest cernere. Quod etiam de caeteris quaeri potest. Cum uero odor idsit quod odoratum mouet, oesi quid odorisensium afficit, id odor facia profecto nihil neque eorum quae olfacere non possunt,ab odore affici potest, eademque est ratio caetero rum: neque eorum quaepossunt , nisi quatenW quodque eorum uim habet sentiendi. Quod hinc etiam perstici potest, suod nec lumen sir tenebrae, nessonus, nec odor, ullo modo corpora afficiunt std ea talum in quibus insent, ut stiritus cu tonitru ligna discerpit. Quaquam res quae sebiactum
64쪽
tactum cadunt,atq; sapores corpora asscisit. Aliter enim, a quo tandem inanimatae res paterentur, atque immutarentur An illa etiam assciunt an non omne corpus eam uim habet,ut ab odore oesonopatiatur,oe ea Pae ab ii lis assiciuntur, nullo certo termino miscentur, nec manet'
uelut aer, qui olet quastaliquid acceperit. Quid est igitur odore assici,nisi aliquid accipere em quasipati'an olfac re quidem en senseupercipere,aer aureassectus, cito eiusmodi eficitur,quisenseum moueat'
ANIMO LIBER TERTIUS. ON esse autem senseu nisi quinque bos aute dico, sectum, auditum,
8 odoratum,gu tatum m tactum ex his intelligi potest. Si omnia quorut tactu ensius en, nuc etiam flensium
habemus omnes enim eius quod tactum mouet quatenus mouet, assectiones, tactu a nobis
percipiuntur necesse est,siquis siensius absit, partem etiam aliquam nobis abesse,in quastensus sitstris. Ac ea quidem quae nos contingentessenseu percipimus,stensu tangedi quo praediti Ammiercipiuntur: quae autem medio interiecto
flense percipimus,ac non ita,ut ea contingamus,simpliciabin interuassis, ut aere aliue aqua, percipimus. Res a
65쪽
: ARISTOTELIs DE ANIMO percipiantur, necesse sit eum qui instrumentum flensius f
oetate natura cum illo medio coniunctum habeat, nimeam habere,ut utrunque sentiret it : uelutsi ex aere' sensus,m aer tum soni si tum coloris. Si plura sint eiusdem, ut colorG,σ aer,m aqua intrunque enim perlucidum est is etiam qui alterum eorum tantum habeat, per utrunque sentiet. Ex duobus autem quae simplicia seunt, aere oe aqua,stensiusfium constant: pupilla enim nataram aquae,aultus,aeri odoratus alterius horum imitatur. Ignis autem aut in nullo reperitur, aut communis e lomnium. Nihil enim sine calore uim sentiendi habet. Temra uero aut nullius est, aut certe maxime tactu, propristate quadam admixta est. Ita relinquitur nullam essestensus instrumentum quod aquae oe aeris expers sit. Haec autem etiam nunc nonnullis animantibus seuppetui. Omnes
igitur stensius in iis animantibus quae non sint impers cta nec debilia, reperiuntur. Constat enim talpam oculos sub cute babere. Ita si nulla e F alia natura aut assectio, quae non aliquam naturam,quae hic est,atringa profecto nullus flensius abest. Nec uero fieri potest,utproprius fit u lmstensius eorum quae communia seunt, quae eadem uno quoque fense improprie σper aliud percipiamus: uelut
motς, statin gurae,magnitudinis, numeri, uni . Haec enim omnia motu sentimus:ut magnitudinem, motu Ita figuram etiam,quippe cum figura, quaedam sit magnitudo : quod autem quisci ex motus priuatione numerum uero cohaerentis naturae priuatione: tum uero iis quae propria sint.Vnusquisque enim flensius unius stensium habet. Ex quo pes icitur, feri nonposse, ut cuiuis horum syus
66쪽
LIBER TERTIUS. στquidam stensius tribuatur,ut motui. Sic enim fiet, ut nunc cum dulcis rei sensium allectu habemus. Id sit proptem ea quod utri que stensium habemus quo, cum cocurrunt, ea agnoscimus. Aliter enim nullo modo, nisi aliena ui
non flua aliquid flenseu percipimus, ueluti Cleonissilium, non quia Cleonis sit filius, sed quod albus,cui Cleonis esse
filium accidit. Atqui eorum quae omnium stensium communiasunt, communem iam flensium habemus,squeperse ac non per aliud. nullus igitur est sensus proprius eorum . Neque enim aliter ea senseu perciperemus, nisi id quod dictum es , ut nos Cleonis filium cernimus. Q autem sunt alterius propria, ea sensius alii improprie ac
per aliud percipiunt, non hoc ipse quod sunt illi ipsi guli stensiin, sed quia unWst, cum flenses simul in eodem uersatur, ut bilem amaram esse ac rufam. Neque enim certe quidem diuersus sensus utrunque unum esse
iudicat. Itaque fallitur,cto quid rustum sit bilem esse ex stimat.Sed quaerat hoc loco aliquis,quid itaplures flensius
non unus tantum nobis sit datus. An 'ne consequentia, Gr ea quae communi unt omnium nos fugiant, ut motus, magnitudo,oe numerus S Praestertim cum si astectus unus esset , Gr idem in cundore uersaretur, magis haec nos laterent,omniaque nobis candor esse uiderentur,propterea quod color m magnitudo simul in eandem rem cadunt. Nunc uero quoniam in alio etiam flense communia insen planum fit,aliquid aliud unumquodque eoru esse. Quoniam autem nos ipsos cir cernere cir audire pedi Opicipiamus, certe uel assectu nos cernere necesse estpe
ripiamus , uel abo flense, qui idem cir in a petis est,
67쪽
oe in colore qui obiicitur, uestur. Ita uel duo flensius eiusdem rei erunt, uel idem in se ipsi uersabitur. Iam usra si sensus alius in sectu uerstetur, aut nullus erit in eo finis neque modus, aut certe idem erit seu fiussiensius. Ita in primo hoc faciendum erat. Verum illud non caret dubitatione. Si enim sectu σ oculis percipere aliud nia hil ess nisi cernere, σ color cernitur, aut id quod colore praeditum est: profecto si quis cernet id ipsium quod
cernit, colorem etiam res quae primum cernit habebit persticuum ergo enhnon unum ac plex esse oculispem ripere . Etenim cum non cernimus, tum tenebraue m l men, quanquam non eodem modo, interno*mus .pra terea id quod cernit, quodam etiam modo coloris Hi pa
ticeps , quippe cum sedes sensus rem quae ipsum moue mne materia recipiat. Itaque rebus iis quae Aub sensium cadunt absentibus, oe sens, m uisiones insent in f bus. Quanquam autem rei qua sensium mouet, oestn-sus unus eIl, oe idem actu ueluti semus qui re si est,
ab audiendi arita non differt, eorum tamen eadem natura m ratio non est praesertim cum feripsit,ut is qui auditu si raeditus, non audiat, oe quo onum habe non semper resonet. Cum autem id quod audire potui, in eo
ipse occupatur, oe resonat id quod ni est particeps,tum denique simul, auditus, seni actus est,ut illud auditio,hoc finitus dici posse uideatur. Quodsi oe motus effectio, oe passio in eo sunt quod fit,profecto sit necessent, onus, oe auditio re ipsa,in eo quod uim eorum recipere pote i. Eorum enim quae efficiendi oemouendi uim habent usius oe functio in eo quodpatitur oe accipit, in e est.
68쪽
LIBER TERTIVS.on. Itaque non necesse en moueri id quod motum asse rat. Eius igitur quod uim resionandi habet, functis,senus dicitur.aut s licet uerbumsingere)sonatio: eius autem quod audiendi, auditus uel auditio. Duobus enim modis oe auditus oe sonus dicitur. Eadem esi ratio iis reliquorum stensivum, oe eorum quae sensibus subiiciuntur . Ut enim effectio, m perpessio in eo sunt quod patitur, non in eo quod facitfic rerum quae siensium mouent actio in eo ess,quod uim sentiendi habet. Sed in quibusdam n
men habueri; ut senitus, ut auditio, in aliis alterum uacat nomine. ἔροως enim, intuitum uocemus sensius oculorum functio dicitur coloris autem, nomen non inuenit, ut
degustatio'nctio est rei qua apta est a Uania, aporis
autem nomen non habet. Quoniam autem unus actus est
rei quaestensium mouet, 'r eius quastense percipere potest, natura autem σ ratio diuersa, necesse est, simul σinterire oe construari tum auditum qui ita dicatur, tum senum,tum saporem, tum degustationem, aliaque eodem modo. Quae autem ex ut m potestate dicuntur, non necesse e L Idque non recte tradiderunt ij qui ante nos de naturae ratione disseruerunt, nihil eorum quae alba nia grasintsine an ectu, necsaporem sine gustatu posse exi-sere. Quadam enim ex tarte recte,quadam non recte dixerunt. Cum enim duobus modissensius O id quod stre Lbuspercipitur,dicatur,m ex ui quae in es est, oe ex uatque actione de his quidem uera ess, de abis non est uera eoru sententia,ilisque uno modo oe simpliciter de iis disse rebant,quae non uno modo dicerentur. Quodsi concentur quadam uox hoe uox atque auditus, siunt quasi unum
69쪽
G non quasi unum oe idem, oe concentus ratio Mauditus etiam ratio quaedam sit necesse e L Ob e que causim aures obtundit atque labefactat id omne quod nimia quadam oe acutie oe grauitat nipraestat. Itemque in saporibus gustatum,in coloribus etiam aspectum, id quod nimio Iulgore nimiaque opacitate praeditum est,m odoratum nimis dulcis aut acer odor , labefictat, quod fessus quaedam ratio sit. Itaque iucunda oeg ra fiunt, sincera oe simplicia omnia, cum modus quidam ratioque adhibetur. Veluti quod acutum ess aut dulce, aut spum. Tum enim grata sunt. Quanquam ea qua
permixta confusaque sent, maius habent cum concentu commercium, quam acuta oe grauia. Tactui autem propositum est id quod uim habet caloris aut friagoris, flensius uero, ipsa ratio temperatio e L sed ea in quibus bae affectiones maioressiunt quam decet,uel ossen dunt flensius , uel labes fiant. Ergo unu urique sensus O influbiecta acproposita re quaestensium mouet, uersatum m in sentiendi parte, quatenus flensius sedes en, in-eI , propositobi ad sinitendum rei uarietates dio renti que diiudicat.Veluti alba m nigra,sectus: dulcia oe amaragustatus. Quod etiam sit in caeteris. Quantam autem alba m dulcia Vul rue res quaesensibus percipiatur collatas interst,intemsimus atq; senseu percipimurim disserre interst, ct quid differant, hoc sensu
faciamus necesse e L Sesus enim hac mouentiasiunt.
quo perstici licet, carnem ultima non essentiendistilo. Necesse enim est, id quod iudicare tangendo iudicam.
70쪽
LIBER TERTIVS tbis differre iudicetfed alicui uni horum utrunque notum esse debet. illud enim perinde en ac si diceres, cum huius ego,tu illius flensium habes, constare ista esse interse diuertasa.Vnum igitur aliquidsit oportet quod aliud dulce, aliud album esse dicat. Cum ergo idem aliquid hoc dicat, profecto ut dicit, itam animo σ stnseu percipit. Illud igitur perstimum es , res esse diuersas a diuersis non posse iudicari. Quod etiam fieri non posse in diues tempore, hinc pernici licet. Vt enim idem asperit, aliud bonu esse, aliud malum,sic quando unum diuersium esse dici etiam alterum dici neque id quando per aliud oe improprie,uelut si nunc dico aliud esse, non tamen nunc aliud esse dico,sedit m nunc dicit, oenunc esse diuersium. Simul igitur. Ita unum quippiam est quod diuersa esse illa tuaicat se;
in uno quodam ac minime distin is tempore facit. At uero feri non pote i ut contrariis motionibus id simul agitetur, qua ex parte diuidi non poten, atque in tempore quod diuidi nequeat. Siquidi enim dulce Uffensum, uel
mentem hoc modo mouet: quod autem amarum ess, con
tra, oe id quod album est alio modo mouebit. Num igitur id quod iudicat simul σ numero diuidi m tempore separari non possit, cogitatione autem er rationet is pamrim ergo ut diuiduum res distinctaspercipi partim ut individuum,quippe cum ratione diuidi posii loco uero,tempore numeroque non posit. An ne id quidem fieri pote is Et si enim idem uim habeat,ut diuidi post oe no possit,atquesit contraria,tamen reis utrunque esse non potest,sed cum id quod esste poterat in rem confertur,tantum idua res en, nec idem simul album . nigrum esse ullo