장음표시 사용
121쪽
ito De Agui Paschalis i p. signi f. CAp. IV. Lib. 2.
vile germen, & contemptibilis terrae mictus habitus est, non tantum postes & januae , sed ipsa corda aspergenda sint: conis i Par. i: 2. ει ν- leo F l . s. Expcibu me es modus ero. Et ut postes exteria i pergebantur, ita non inte ara tantum in Citnian debet esse fides ; sed Sexterna Christi confessio. s. Domus sar uitine notat.is ό interfector non tangebat. Coida san ne Jcsi notata, malignus non tangit. Caro Agni coli debatur nocte. um edit C isti ci embi butilius si uiuem, vitam aeterna habet Joh. 6: 1 . nullus alius cibus saturare potestaniniani in nac mundi nodie, ubi lux tum est sine tenebris, & gaudium non sine moer Ie, nec risis sine fletu. 7. migmassa, cum rami Uamaras debebat comedi. Clin- stus, ut , quem ignis legis & Divinae irae usi lavit; imo charitas omni igne fortior, dian domin Dei comisit, considerandus; neque e. ζυμη γ GL M s πινηOM, i Oώλώκωνει-- - ας I Cor. 1:8. accipiendus, lino &aisietiones Christi, quae πιυς si me A, non dulces sei acerbae svat, tolerandae. 8. Cum cruda aut a uu e Monon comedebatur. christiis non est iniam , Onicoctus aut tinperiectias Servator. Est i in bene coctus, de perpasiones dicissitanas consummatus, &-ἰλαc pro omnia it c tu nostris i Joh. 2: 2. neque enim ac si iter est elixatus ruit lenius habitus, sed igneas tus, tostus; inaxima, clxve majoraciae non poterant, Pallus. p. Caput, genua, in comedenda erant: nec aliquid servandum in matutinum. Totus Christiis ei iaccipiet
dias: qui aliquid Christi festidit, totum Christum rescit: nec dictetendus est Christus, sed
hodie totus, totus manducandus. io. Lumbis cinctis, pedibus calceatis, in Meritate cit medebatur Pascha, & in stiga trepida. Qui Chiii 5 communionein quami, illi cui tib sinti bim veritate, criceari pedes promptitud, de anniniciationis pacis Ephi. Q. I I s. inib& tanquam fugiens, mundum & quae in mundo stat, tau tuam cum timore & tr more Operetur. I I.Agno non visebamroLChristit, Men. ια- et μέληJoh. i': 3 336. i a. Incircumcisi non comedebant. Cum incircumcisis corde nulla Clinito commmnio. 13. Circumcisi omnes, etiam per cini comedebant, etiam servi, auro empti. BiChristo Iesis nomest Iudain, neque Graecus: non semus, cyse liber : non min, ne aemiana. Omnes enim unum otii in Chri Iesu Gah 3:2 i. i . dii nustonis nimis esset sta miliae uni , advocabatur vicinus. Haec est communio sanctorum,& in abundantiis & in desectibus communicam inter se. i s. Agnus vocatui miscrificium. Agnus Dei dedit se Esem pro nobis oblationem G victimam Deo, ad fragrantiam boni odoris Eph. 1'. 36. Idem agnus mactatus, assatus, comes is vocatur ton'm: ab esse nimirutii: quia aspectum sanguitus interfectorpraeter domos persediat Israelitarum. Hujus transiliis kii praeteritionis memoriale, imo de signum nait Agnus: vide Exod. I a: I3.i . Alias Agnus non est Pesach. Vides, ut sacrametata strant nomen illius res, cujus sacramenta sint. i . Agnus in posterioribus temporibus non debebat comedi extra civitatem sanctam,
Hierosolymam. Ecclesia est stacta Dei civitas & domus. In illa, non extra illam commi nio Chiliti est. i S. A iesuscitas parmum I raeti in seculum Hira de circumciso dicitur: quae tamen in Christo disit Genes i : is Agnus autem Descibus est Ecclesiae hin, hodie & in secus L Salusnon siit, non est, nee erit in ullo alio. Hinc & ipse est ben idtio, ta honos, ta gloria, ta robur in secus olorem Mota .r 3.imili xx 6. o. Ita videmus in Agno AEgyptiaco luculentissimum Agni ccolastis typum ; quem qui non admittit, aut detorquet, 'non omnem tantum selasim, sed omnem et uia i et myste- tum de fidem exuisse putandus est. Rogas in Israelitae in typo & umbra respexerint ad veritatem, id est, Clitisium, id quidem nulla ratione negare audemu , docente Paulo, side
122쪽
festo Azymorum. CAP. IV. b. 2. m
Mosem Papa fecisse, i nem sanguinis Hebr. ii: 18. Si Mota fide fecit, cene Milli. qui cunili fuerunt, a Mose &dum, eadem fide dia fecerunt. Qua autem ei nimirum qua credebant, Pascia vertim pro illis mactandum, &ab illis comedei dum esse. Moses, quid Ructas ilicet, non reliquit descriptum, ut nec quid aliae umbrae redim Eum tamen, quem significat&adumbrat, diligentissime descripsit. M idemeserint Iob. 1: 6. Ex iis mχ νος ri considerotibus, & a Si tu S. illuminatis haut sitit dis ficile agnos aere, Christum elle in Paschate, ill collimante & ducente verbo promissi
nis, Onaniumque iiDrarum & umbrarum exercitu. f. 13. Quanto autem corpus umbra, & veritas excellentior figura, tanto Agnus Des Chii , excellentior est agno legali. ex i ' In agno i ii videbatur esse salus, non autem erat. In Christo non umbratiliter, tibi ' Et certissime& verissime est. Non sanguis agni in postibus cohibuit interfectorem, sed sanguis Christi si dendus, & Spiritu aeterno jam oblatus : quem Angelus intersectorno rat optime. Ergo quod agnus & agni singuis valuit, non valuit per se nec propter se, sed perde propter Christiani. Agnus peccata Israd litarum non poterat portare, qui quid lex, quid Deus, quid peccatum esset, non intelligebat: brutis enim carentibus ratione intellia pere, non est datum. At Christus portat peccata non Iliaelis tantum sed muni. Ecce simu Dei ο ώρων τά οἱ bis ibis I κώμου IA i: a'. Agni sanguis, in se mutus, loquet, tur non meliora illa, sed etiain eo , peccati meliore sanguine adhuc expiandi commemoratio: laec purgabat a peccatis. Sanguis Mni Dei pacem, redempti
elatio iterabatur ; Christi unica oblatio sufficit,& omnia pe scit. Agnus agno succedebat: non enim se ei estis, secunda vice comedi poterat. Jesus Christias, Agnus Dei, semper est idem, semper vivens, ut nos sidet, & ut pro nobis intercedat.
Deoiarm Et V: s. a Deo in nuιndum missu GaI : . a Deo bis fas, i sipientia, jureae tio i Cor. I: m. a Deo exaltatus Phuta: 9. honore tab ria coronarus Hebr. 2: 9. glorificatiu Ioh. i : s. Et sanguis ejus in emphasi sauris pretissis i Pa. i: ili. Sanguo Testamenti dich. 9: ii. Hebri io: 29. Soguis a eryss-nis Hebr. i 1: r . & victima ejus, victima melior Hebr. 9:1 . Oblatio G viatim εἰς ρσα - Cisaiae ad odore agrantiae Eph. s: a. f. ic. Cum praecepto' de ni actione agni junxit Deus Praeceptum defesso a et morum; MMm servando ab limella in Terra Canaan. Festum a et moro proxime Pascha excipit Levitised integros istem illas durat: quod quia immediate cum Paschate conjiuictim est, unum idcirique si tum videri potest: neque enim Pascha sine 1 miscomedi debebat, neque s cstum a morum , nisi essit Paschatis antecedente & concomitante celebrari pol rat : & Deut: i6:3. ita habetur , septem diebus comedes si per il ud , Pascha , in m. Ergo inunea te postes uni Pasclutis azyma integro istem diebus comedi de lauit. D rante autem hoc festi e Iutare debebat omne fer tum ex omni termino Onael: idque 'sub poena exterminii, quam Deus aliquoties sumit. Igitur a vestera ei decimi quartit seu ad velleram ira vigesimi primi mensis Abib azyma comedi debuerunt. Die priamo hujus toti erat praeconium sanctitatis, hoc est, Praeconis voce aut tuba
signis atur, diem illum sanitimi esse. Idem praeconium fiebat etiam die sino. Septiamin dies vocat ' specialiterfestum. Septem dubiu comedentur Myma ; die autemsipti
123쪽
festum Domnis Exod. 1 3 imo & Π V: abstinentia; cessuis Domino; arm imi
opus debebat feri Dcuti i6: 8. Id enim notat vox conis Levit. cap. 7. n ag n*N ' κ'Π': btinentia cessitatio est, omne genus operistio arietis. Citin omnes septem dies festum facerent, tamen septimus dies pre omnibus aliis ii mane venit; decessario eruεροφία, άργία illi tribuitur, cum omen nec praecedentibus sex diebus opus aliquod, pniter laecellarii cibi praeparationem, fieri debeoat Exod. ia: i K. Porro festiam hoc jubet Deus obsereari in omnes generitones O aetii Juuta secuti Exod. i 2: i 7. conseri . t . pD quot. innis Ex L is: Io. De hoc scitote
iii; u,s se g. IT. Habet autem & hoc statuti im significationem amplam. gruscatio. I. Panis minus, sive pasta a ma cibus miser & tenuis est: ut enim sal condimentum carnium, ita fermetitum modicum condimentum est panum: hinc vocantur α υ , π panis assi tionis, inopia Deut. i6: 3. Igitur jussit Deus Israelitas comedere a nostatis vicibus, uti pe recordarentur , & nunqium obliviscerentur af Etionis i hui, quam in AEgypto tulerant: conserta cap. 3: vers 7. Videndo vidi 'πIUionem popul met. a. Primogenitis AEgyptiorum occisis Israelitae urgebantur, ut omnino festinarent, de celeriter ex AEgypto exirent; ita factiam, utpoLim leti massam, etiam ante linam serinci taretur, auferre debuerint. Miranda sane res, quos Pharao tam diu detinuerat, quorum missionein nullia miracula, nullae minae, nullae suasiones impctrare potiterant, nunc nolitruitum exire jubet, sed ita celeriter exire cogit, ut matri infermentatas secum abstulerint, neque adeo tantum Caperstaret temporis, ut satis e samentari potuerint. In Wημόσυνον igitur hujus miraculi jubet Deus comedia ina. Et indicabis Aliis tuis illo dis, dicendo: Propterea quodfecit Dominus mihi, cum egrederer ex se to. &, Nam manu forat eduxit te Deus ex uapto Exod. I :8. 9.
3. Z symbolum est a. Doctrina falsi; quae ut fermentum pastam ,
mentem inficit & aduherat Mauli. 16: c. Catete vobis a fremento Pharisiorum: consec λ Iz. tunc intelliebant , quod non dixisset cavere a fermento panis, peda doctrinam i riseeorum. a. Vita rueia ta morum corruptorum ; Fcrmentum enim , nisi austratur, omnem corrumpit nullam. o usuis, quod parum fermenti totam massiam ferme tat et Cor. s: s. loquitur Paulus de impietate, qualis in m νύα fortaris 1 illamque comparat cum fermento. Mali mores & scelera nisi emendentut& castigentur, totum hominem penitus& funditus corrumpunt. Expurgate stietur et ἱώ mxI .mὰν fermem ium vetus , ut sitis nota massa. Testrum agamus non in fermento malitiae nequitiae a Cor. 1:7. s. 3. Παλωί τ γ vetustatis. Massa enim, quando incipit inveterascere, incipit etiam sementare: hinc Paulus παλωὰ fermentum vetus. Vetusta autem illa, de qua Sacrae literae non semel loquuntur, est non tantum illli, qua innata nostra corruptio de natura peccaminosa vocatur ὀ -λα- κμων ανΘ vetus noster homo, crucii genuus Rom. 6: in deponendus Ephes η:22. exuendus Col. 3 :9. cui opponitur ο κ -
novus homo , qui induend is est, desiecundum Deum conditu, est Epic :α Col. Ποῦ 1o. sed imptinus notatur & dicitur elle et et ias titerae
Rom. 7: s. quae dicitur ασπκτει,ειν occidere a Cor. 3: 6. Per literani autem iam
telligitur, id quod olim fuit insculptum L. tabulis lapideis a Cor. 3:7. hoc in ,; nimirum omnis illa quae per Moseii data- ρ ν π ασετ
124쪽
M umsignificatione , pica. C A P. I V. Lib. 2. II 3
detinebantur, sive cui servabantur, & ad quem cogebantur, hoc est, Christo
omnia a Cor. 1:I7. GRὸ: is. f. IS. Cum igitur fermentiunt sumbolum sit remnatam variarum&distinc una, voluit Deus jubens Israelitas ab illo certis vicibus abstinere & azyma comedere, illos essicaciter docere i. Ut in sancta doctrina deside filiariter persitarent, & a sermento doctilia ae falsae dili
genter caverent. 2. Utab omnibus scandalis de impietate, tanquam fermento matitiae'n quuiae sedulo desisterent, inceritari Ara νεια unice operam datent. 3 .Ut spem & exspectitionem cottidianam alerent, eamque tumue dc jugiter foverent deno late, non tan-
tum sinctitaris, quae ab initio fidelibus donata est, sed & Spiriim, & veruinis, & tibem tris, & laetitia, quam in adventu promissi Mediatoris & Sponsoris , veri Paschatis, plenius & abundantius Ecclesia Dei viviacceptura esset, qua liberanda erat ab omni ve- is & servitutis, quae Israelitis non diu post, in deserto data &imposita est, curique obnoxii fuerunt παντὸς I per omnem vitara Hebr. 2: Is. de a qua non an-
te sunt liberati, cauma emisso Dei Fitio, quinati e muliere, factus sub legem, a lege dejuso Laeos, qui sub lege erant, redemit Gal. :& omnia nova iacit, Deo ut si quis
deuiceps sit in Christo, sit καιν κῶας creatura nova 2 Cor. 1:i7. nova Spiritus sancti mei sura, nova libertate, nova laetitia ditatus, de benedi mis ac cumulatus, de impictus omni b
neotictione Oirituali in supercalestibus Ephes i: 3.
f. 19. Quod autem septem diei. assigilantur festo a morum, nec id mysterio caret. Nu- septem merus septetiarius pluralitatem saepe indicat: septies cadit justm, id est, pluries. Esexarausitiu eritiet, in septimate non ta uel malum, hoc est, in plurimis de saepe occurrentibus angustiis Deus ad auxilium tuum practo erit. Ita simpliciter septem diei a motum docebunt, decepcdciemper veritati do nae, dei uictitati vitae ac puritati morum itudci dum de incumbendum esse. Saepe etiam nummis septem mystice complectitur omne tempus quod secundum Scripturas propheticas Deus I D. M. Ecclesiae Novi stamentitia hac terra concessit, quod tempus in septam periodos distributum est: quae periodi in Apoc hpsi cum septem tu compar.antur Apocis: χ. septem candeLibrorum aenigmate repraesentatur Apocii: zo. Et fides Ecclesiae huius univertatis, quae semper una erit de vera in Christum Dolitanum,in figura septem oculorum depingitur Zach. 3:9. Super lapidem unum Diem oculi. Ita a morum docebunt, Ecclesiam Novi Teila menti ii, omnibus septem periodis suis, ad finem usque seculi festum acturam Deo in amymis veritatis, justitia, libertatis, sanctitatis,gauit i Cotis: S. donecDeus manifestetur e coelo, tu sitille omnia in omnibus.
f. ro. Porro de id pulchic significat , quod prima die sessi azymorum praconium post sudictitaris fiebat. Ita post mortem Christi eiusque ascensionem in caelum sub prima tim seu stib prima periodo praedicatum est Euangelium libertatis ad omittendum opera
legalis jugi, quod Patres liraclitae vix portare potuerunt Actor. is: Io. imo de Opera gentium, quae mala vierunt Sc impia de maxime abominabilia, ut liquet Rom. p. i: versit -32. Talium Euangelistirum sub prima tuba suit carer magna Psalm.6S: I 2. morum. Tale praeconium sinctitatu videor mihi audire in excellentissimo dicto Pauli Actor. 13:38.39. Notum esto vobis, Viri fratres, quod per hunc vobis annunciatur remisio peccatorum, ab omnibu , quibus non potui s in lege Moseis; tisicari: dc Pini t ep. c. M .P a. . Ne
125쪽
a 3. Nea I hominum concupiscentiis, sed vitare e voluntare Deire inminean diremptu. μ satis enim se nobis debet praeteritum vitae tempus si e α ργωπα luntatem entium operari, dec. g. 11. Pariter quod Brimo adeoque ultimos bidena fiebat praeconium, notavit, quod sub ultiina tuba, hoc est, sentima periodopraedicabitur Euangetium regni in toto orbe Matth. 2 :i . ut homines abie operibus malis Deo servatoti vivant&serviant. Sub haerii hi se ur msterium Dei, quemadmodum nuntiavit servis sivis prophetis Ap .
septimus β. 22. Quod alitem 1 m*ies speciatim dicitur eo notatur, vi I. . , quamvisomni tempore vita fidelium icitiam & requies a peccato & corruptione esse de at sum Do- ultimo illo tempore imprimis fideles debeant festum agere in omni se ictitate & mi convenarum ιpus, exspectantes festinanteia entum diei Domini, & stladio omni
coris e i. Ultimuiri quod circa hoc tempus mandatum dedit Israeli Deus, est, ut post. tio pri- quam venit lent in terram Canaan ira re facerent omne aperiens vulvam Domino, hoc ibi iuri Domino traderent & conse ciairent omnes primogenitos, masculoi, tam ex hominibus quam ex pecude. Primogeniti bestiae mactabantur: sacri eo smasto Domino omnem apertione- vulva, masculos Ex . p. t 3: 'cis. I s. sanguis ill rum sit per altare spargebatur, & adcps illorum adolebatur Num. 18: vers. r 7. Prim geniti alitem sub & cum quibus intelligendae fiant omnes pecudes impurae Num. is: Is. ad lacrificia inidoneae, aut redimebast r per agnum, hoc est, illorum loco&pro illis subaetuebatur& mactabatur agnus; aut etiam cert/m Hur frangebatur: decervicabis eum Exod. i 3: Is. Primogeniti autem filiorum redimebantur: ta omnem iamogenitum filiorum meorum redimo, libero prccio Exod. I s: Is. quinque siclis argentei
in Aeso s pondere senectuaris Num. is: I6. Illi autem primogeniti redemti L neti maiiebant Deo ad faciendum cultum sacrum, & ad expiandum super filios Israel: & probabile est illos sacerdotes Exod. i9:1 a. S illos Iuvenes filiorum I rael, quos Moses misit, de qui j,
crisicarunt Exod. 2 : s. primogenitos Deo traducitas sculanistincatos filisse. Sed postea in. deserio accepit Deus profrimogenitis Levitas, de illos dedit Naaroni, ut opus sanLariis ciant, nesit agasuper paclitis, quum accesserant ad sentitum Num. 8:i .is. i7.i8. is. conser Exod is: II - 16.imu si Est autem S hujus status emphasis magna, quae&in gener e&in specie observa
ibi heis Inpenere renovare debebat consecratio & nractatio omnium ptimogenitorum, tam ex hominibusquam pecudibus memoriam duplicis beneficii. i. illius, quia De sis radem liberavit e domo iervitutis, occidendo&mactando omnes AEgypti primogenitos Exod. is: Is. a. Illius, quod Deus primogenita AEgypti caedens servatit omnia primogeniata istaelis, ita ut illoriun perierit nemo. g. 16. In specie autem exhibuit consecratio&sanctificatio fili uiri primogenitorimi longe plura & majora & spiritualiora. i. Primogenitos separari sibi Deus vult, ut sint sicerdotes, & accedant ad Deum cum gratis ni ieribus. Sacerdotium igitur est primogenitorum; de primogeniti jure prim genitum sunt sacerdotes. Is, cuijuravit Desu, Tu es sacerdos in seculum Psalm. ii o: .in vere Primolenitus, nec tantum sed & Unigenitus. Ante illum, est enim Primogenitus, ii postillum, est enim unonitin, non est nempe ita ut ille est, Filius c. in
126쪽
. l . Villitissigni catione. CAP. IV. Lib. 2. Iis
ainpotentia Rom. I: . aut, cui dinum Tu es F- -E hodis te genui Plabat ..Hebr. ars. conis Colos. I: II. Joh. I: IS. Ps. 89:18. Faciam eum n genitum, hoc est, compellabo, demonsti abo illum esse Primogenitum: ita hoc di in optime de Chri--st intelligitur conser. Hebr. 1:6. Rom. 8:29. Ap .i: s. Hic igitur Pimogenitiis SM cerdosii oner est, qui nos decuit Hebr. 7:16. a Deo vocatur, & liciae gloria dignus
judicatus. brasmenim nosibi ipsi sumsit honorem, ut esset sacerdos, sed is qui ad ipsium locutus est, Fibus meus es tu Hebr. 1: s. conser Jerem. 3o: 2 i. Et faciam illum accedere, nempe illum & Domniatorem, id est, Christum, Dominum. Sacerdotum autem esiaccedine ad Deum. vide Num. is: s. Mane non abit Dominus eum, quisuus U, Usanctum, se em sent accederea e. ita loquitur Moses ad Ko hirun, face mcium quaerentem Num. is: Io. ct accedet ad me. d. Exod. im. 22.ὶ Nam quis est, qui, umem recipiat corsuum ad accedendum ad me ' Ita sinetificatio leti traductio primogenit
vim testatur α loquitur, Sacerdotem nostrum, aeternum&fidelem, esse ταωπιτ, ρν - ης mi στως mn genitum omnis creatura Col. I: is. Et praeter illum neminem esse aut posse elle sacerdotem nostrum.
2. In primogenitis traductis Domino dc sanistificatis reliqui filii & tota si ictificabatur similia, ut & populus Dei vocarentur, & in beneficiis ac donis divinis partem haberent. enim primita sanecta, etiam massa, A radix sincta, etiam rami Rom. Si primogeniti sancti, etiam reliqui filii. In Christo primogenito sanctificatur α,- -τργὰ e ἐώ γῆ: omnis familia in coelistam terra, iatdc ex ipso δερμα εἶ nominatur hes 3:i s. Factus enim est nobis ἁγια ιος san tificatio 1 Cor. i: o. abluti estis,
sed sancti Mi estis, sed justificati estis in nomine Iesu, in Spiritu Dei i Cor. 6: II. lavit mi Linguine suo a peccatista fecit nos Reges sacerdotes Al . Ita Primogenitus
Doster, Sacerdos & Rex factus,etiam nos Reges de secerdotes fecit conis Rom. 8:19. ut sit Primogenitus in multi atribus. In illo Primogenito ad salactissimam fraternitatem eum sumus: imo & ad filiationem: σui eruiri acceperunt eum, dedit iLispotestatem, gerere se ut i Dei 3. Ut primogeniti praerrogativam habebant prae reliquis filiis; erant enim num D
mino, αγιον τω κυρ ω κλη9 ob Luc. 2: 23. ita Isiaci, cujus primogeniti Donati sanctificabantur, pr togativam lubet prae omnibus nationibus&familiis terrae. Τί Amsi diis oro, 'b δα- quae igitur est praemari Iudai' Rom. 3: i .conses. m. ': . s. &Amos 3: 2. Tantum vos cognovi. Dium elegit Deus primum omnium, ut esset ipsi populus ex omnibus populis D t. 7:6. Hinc totus Israel Primogenitus Dei nominatur: Fibus meus, Primogenia tiri meus Ipraeleste mitte filium meum Exod. ε: 2 2. 1 3. Ephraim est primogenitus meus Jerem. 3t: 9. Diti Enctificando Primogenitos, docere Deus viis totum Israelem Dei Priumogenitum esse, respectu omnium aliarum gentium, quas tunc ebat ambulare in viis pro iis Aet 2 : ι .
. Primogeniti a Deo postulati erant quasi portio Dei. Cenam portionem & asi sitam
habere in populo Istasitico voluit. Docemur, Delim habere λαον πευκα populumpe m Zarem Tici 2: i populum, quem antem reis Rom. S: a'. imo quos semper ut μυ novis. Novit Dominus - Απις αὐτῆ a Tim. 2: i'. tuissent GH nisgenisorum in caelis de ptorum Hebr. Ia: 23. hoc eri e mundo eleborum. κληρονομο haeredes Dei Rom. 3:I7. s. Primogeniti Isiacts redimebantur quinquesctis. Notatur,Electos Dei, quamvis noufini emti corruptibilibus, argento ta. auro, tamen revera Deo emtos elle, nimirum
127쪽
so illius Dos status Mesese in AEgy
116 Te consecrationis imogenitor significatione. CAP. IV. Lib. 2.
H eti pretiosi mo agnis uine I Pa. i: i '. qui Gguis est aeterni valoris pretiunx emisis pretio i Conis: ao. in illo sanguiau: habemus ilis re miron consummatissimam Ephes. i: 7. 6. Primogeniti Israelis illo presio siclorum redimebantur quas a morte, qua reliquae picudes purae niactabantur. Hosti fideles pretioso Chtisti sannilne a morte a terna&omni ira libo urplenissime: abolevirpore, Memminis habentem Pleb.2:Iq. Ubi tuus,mori,
f. 27. In hac autem consecratione & stataficatione primogenitorum ad faciendum Dei cultum & ferriendum Deo, praeter spirituales has adumbrationes, est declaratio quaedam impuritatis reliqui populi ; quod minitiun manus illius non suit dignae aut pi rae, ut ex illis accipiat D. iis munus. Quemadmodum etiam sui ctificatione , & v catione Primogenus omitis Creaturae, id est, Christi Domitii ad id, ut sit Sacerdos de Sponset fidelium & sanctorum --τ θ ον Hebr. 2:I7. satis probatur, neminem it lorum dignum aut aptum cile aut suisse ad pacem cum Deo iaciendam, & re nationis opus perficiendtun. f. 28. Hoc ipse docet Deus Ezech. 2o: 1ς. Et inisuros declaravi in donis eorum, quum jus transire omne aperiens vulvam, hoc est cum justi consecrari mihi omnes primogenitos. Eadem enim apud Erecthielem est phrasis, quae apud Mosen est in hoc negocio. vid. Exod. 33: Ia. Igitur quum primogcniti sanctificantur, Israel impurus declaratur in donis, hoc est, renudiatur quasi a Deo, eatenus, ut nolit e nianu illorum recipere munera, aut qucia libet sibi offerre lacrificia. g. 29. Fatendum tamen illam impuritatis declarasionem multo deinceps auctam suisse, cum etiam primogeniti rejcchi, ne offerrent munera, di Levitae in locum priamogenitorum allunati, & Aharoni dati sunt ad faciendum opus silurumhrael intentoriis conventus, ta ad expiandum se persilios Isiaec vide Num. 8:i'. f. 3o. Concludit Deus legem hanc his verbis: Et erit titu in signum super manum tuam, o in f ontais inter oculos tuos Exod. ii 6. is: verss. in memoriale inter oculos tuo. Debet scilicet lex Dei in fronte geri & dextra manu, ut per consessionem publicetur, quemadmodum ea quae in fronte impresti sunt, publice omnibus apparent; de in omni opere sit pro norma & regulas cui promovendo manus imprimis inservit. Confucum liac phrasi Apoci i 3: i 6. accipere signum bestia in dextram manum ci frontem: αApoc. I . habentes nomen Patris eγω scriptum in f Ontibus. f. 3 i. Ex dictis autem lacili negocio concludi potest , quis status Ecclesiae Israelis suerit in AEgypto. Foedus gratiae, Promissiones, Circumcisionem , sacrificia cum Patribus habuit & tenuit communia. Sed p cepta de mactando agno, de edendis azymis, de sanctificandis primogenitis nec ante, nec post diluvium Patri archis fiuit injuncta, & in AZgypto primum notificata; igitur Israelitarum propria sunt habenda: data tamen sunt haec praecepta , non ut in AEgypto observarentur 1, nam cum Israel jam in procinctu es let , ut ex . yyto exiret, demum dantur: neque ut in deserto stricte agerentur; videtur enim Israel in deserto divini cultas suisse aliquanto negligentioi ; unde & circii incisio ibi cellavit Jos . ue: vers 1 9. & Pascha ipsim non nisi semel legitur mactatum Num. cap. 9: veri i 6. & non potuit omnis illa multitudo fi- tuum ad amussim adimplcri inter pcrpetua itinera, & viamin peticula, & armorum strepitus ; sed data sunt ut in terra Canaan deductis perpetuae citent observationi. Hinc
Dcus praecipiens de Wimis, & de constarandis primogenitis , scii a Praesitur , Ei
128쪽
erit cum ducet te Dem ad terram Canaan, quamur. τὰ patrii m. tuu, ut det tibi uno cies cultum hunc in mensi hoc Exo L i 3: s. ii. ra. Igitur quae in AEgypto sulit praecepta post
Exitus Israelis ex AEgypto β. 1.2. eximia in illo eluxit sides Moss . 3-6. Columna nubis & ignis g. 7. Tradu filo per mare rubrum illiusque mysterium 8. 9. Baptismus in Mosen g.bio. Nubis &Naris rubri si malitudo cum baptismo g. rr. Pharao dc AEgyptus fuerunt typus alterius Pharaonis & AEgypti ; spiritualis nimirumg. I 2- 6. f. r. D Haraonis pertriaciam multitudine&sGestate; laganim divinarum devictam, ut tandem abitum toti linieli concederet, imo cito & celeriter exire juberet, sit pravisum est. f. a. De exitu Israe lis ita Scriptura ait Exod. ia: i. Et fuit in ipse illa die miserunt
omnes exercitus I ova e terra vi Vti. g. 3. In hoc exitu admiranda suit ndes Mosis, quam etiam Paulus laudat Hebr. II: 27. Fide reliquit Moses Omptum , non veritus iram Redis , invisit lem enim quasivid perduravit - ως ιιων Perduravit, persevcravit, nec stactus est ani
Non loquitur Apostolus de illa Epypti relictione, qua Moses, occisis Egyptio, si itin terram Midian: nam illuc Moses fugit, adeoque AEgyptum reliquit Φ' Η*pra
facie Pharaotiis quaerentis Mosen interficere Exod.r: i s. Hac autem relictio est talis, quam fecit nil metuens Regis iram. Igitur psima vice chira relinqueret AEgyptiim , si giens in Midian , fuit metuens ream: nunc saeunda vice cum relinquit gyptum, educens populum i scies in desertum , non metuit iram Regis. Unde apparet Paulum de hac postrema Ee pii derelictione loqui. f. s. Magnae lane fidei&admirand visit fiduciae laec res. Populum mimerosum, servituti quidem, stat tamen securae&tranquillis habitationi in terra Gosen, Somnibus abii dantias ciborum Exod. i6: s. Nium. ri: s.) alluerum,nMura impatientem dc morosum, ordine, legibus, politia nondum in unum corpus coactum, educere in deserium, regi nem insita feram, prope ad immane vastumque mare, spretis omnibus insultibus, quos facere poterat Rex Agypti, quem concest emissionis taedium lubire poterat, ut 5 hidiit, aut etiam aliae gentes vicinae&potentes, non procul a defetio habitantes, id suae fidei&fiduciae talis est, cujus aliud in sacris literis vix exstit exemplum. f. s. Sed unde tantus animus, tantumque Mosi robur , qui in initio vocationis suae tot difficultates moverat 3 Respondet Paulus : perduravit, invisibilem Hum quasi videns. Quia quasi ac propemodum vidinat illum, qui invisibilis est natura& elltiata, omnia vitans, a nemine visis Joh. i: r8. babitans lucem inaccessam i Tim. 6:i6. ideo Moses tam magnos gereb. at animos. Viderat invisibilem illum quasi visibiliter in tubo: expertiis erat illum in via, cum e terra Midian rediret, quamvis tunc invisibilis ille, Mosen intem
Relictio AEgypti polinicti Invisib
129쪽
roboratus tot portenta & insignia ediderat. Igitur invisibilem illum quas oculis suis videns
Moses, adeoque in se plane & plene certus re voluntate, potenua, pinis ita deveritate, imo & bonitate invisitatis Dei, oninem dissicultatem, quanta quanta a canae moveri po merit, vicit, & fide Egyptum reliquit, & populum ex AEgypto Lecum eduxit. f. 7. Nec defuit illi Dux, Coines, Custosque Dominus, qui ad Pharaonem illum miserat, & Pliaraonem ad shbjisonem adegerat, & qui Mosi toties dixerat, Ego ero tecum. Ille igitur Dominus insigni miraculo Mosen totumque roborat litielem: de dis ambulainante illos in columna nubis ; de nocile in columna ignis, ut G iEos duceret in via, cs no tirlucem illis' aeberet Exod.': it. Magi ex oriente vident stestam, quae illos &ducit ad locum Iubieracini uis, Rex Iudaeorum quem qiverebant Matth. 2:9.6Malus hiemi racillum. Et interdiu de noctu visibile Israelitas comitatur iurula, nec recedit unquam ab illis ; imo Dominus ipse dicitur in ambulare. Ira Deus suis est lux, ut illos illuna et: ignis, ut adversios consumat: nubes, ut sitiviter omnent a iiii, qui mole sitis esse possit, relligeret: columna, ut suos pulchre sustentet: & de die & de nocte illos comitatur; iuinquam a stabillis. Dominus in nube visibili ambulans coram istacte, visusabomiti, bus, inplenitudine temporis in carne visibiliapparuit&matii festitus est, oculis spectaturi manibus attremtus i Ioh. i: i. Prius posterioris fuit typus & quas praeambulum. 8. Quinimo ingenti & incomparabili miraculo traducit populiam per mare rubrunt, sive Erythraeum aut Idumaeum, & ut in Sacris vocatur Algosium, sicco pede: quam histi
riam totam p. aucis verbis Apostolus complexus est Hebr. ii: 29. Fide transierunt per rubrum mare tanquam per aridam , c us periculum facientes L EG prii ab:
sorpti sunt. Maximum hoc Dei miraculum & benencium etiam initat Ecclesia suiotis. temporis Ess i: 9. io. Surge, surge, indue robur , brachium Domini, ut diebus obm, generationibus seculorum. Nonne tu exsiccasti mare, aquin ab ι magna , psuisti m funda maris viam ad transeundum s. nos Z conis E G3:ir. I 2. g. v. Et ut haec traductio plena est miraciliorum, ita & plena est mystinorum. Docet enim & significat i. Israel ducitu e mari per mare: Ecclasia ducitur & liberatur a morte de
peccato per mortem & peccatu Ti. Ita mors mortem vincit: peccatum peccatum abolet:
maledictio instat onem exstin it..2. Aquae, quae; Israelem saliarunt, abs , las ni Plis
raonem: mors Chtisti credentes salvat; incredulos inin scondemnat; quantinerum Immai dignus est, qui Filium Pes & mortem illius contemnit ta conculcat 3 Hebr. i o: 29. 3. Per mare erat ambulandum, uta periculo stauri clienti Gammunionem nos oportet habere mortis Cliosti, quae justum hunc undis de filiabus sitis texit, ut situs nostra in tuto sit. . Postquam periarare transierant, nullas an lius metus , nulla a Pharaone exsp .etanda noxa eLat. Qui in communionem Christi te et admissus est, & morti illius con-igenitus & complantatus αφούως ine metu& horrore Domino servire potest. Ne time Iacob. nam redemi te. Cum transibis per mare, tecum ego, ta in fumis, ut ne inundent te Es 3: i. r. Denique S id mirandum accidit; eaedem aquae, quae braeli suerunt murus a dextra& siilistra, eadem hora fiunt tu cia Pharaotiis ab insta & a supra. f. io. Ita non tantuna videmiUIsraelitae Π π' pro 'salutem Domni Exod. i a is . . Sed etiam omnes in I fosin baptiet iis sium in nube ta in mara I Cor. Io: a. Videtates.
130쪽
eogit in bisAta syl DE Zionem dc obse Oium Dei Patris, qui nos creavit: filii , quinosi demit; Spiritus tacti, lii nos sanctificat; ita&aquosa haec nubes, sub qua Patres Istaelis fuerunt, & mare per quod λῆλθον coegit Israel iras in obse inium Mosis, ut servi Dei ,' &m fidem legitimae suae missionis,&veritatis doctrina quam tradidit. Est igitur quasi bapti-
sol in Mosen &in doctrinam & ministerium illius. Ita & miraculoen hoc Israelitae intuitisiuiti dicitur enim de illis Exod. i : 3 i. Crediaerunt in Dominum, is in af en servum Cy de ita u. Ut autem alia res est Dontinus, aliastrum, ita. alio modo credimus in Dominum, hum' ' alio in servum. Dominus Princeps Dei est ta con ymmator Hebr. i 2: a. testis stinamus & Most infallibilis, aut talem habens nite&ex se, qui quae dicit de suo dicit: servus nec fidemessicit nec perficit, non itistio, sed in Domini venit & lallitur nomine. Ergo Dominum recipimus propter se risum, sui a Dominus est. In servum credimus propter Dominum, quia Domini servus est: & qui in Dominum crechini, non possint legitimo Dei stivo, quia Domitio audita narrat, accepta refert, fidem denegare; plaesertina cujus minio tot testimoniis, signis &iniraculis comprobata est. f. r i. Ut vitam inrua Lluvii multa repraesentavit quae baptis inus noster, unde βαπl σ3Me Mire mnositiam dicitur άwetisti m aquis diluvii I Pa. 3:ro. ita & nufes & mare rubrum in muLtis similem eum baptismo habent significationem, niminam salutis e morte per mortem; communionis mortis ad vitam ;introitus in illum qui niortem abolet, de vitam illuminat. vapxismo. Unde &-dicuntur Patres in nube ἐζαπτία re 'i Cor. Io: 2. Est tamen magna etiam differentia inter baptismum nostrum, & hunc nubis de m. aris, 'liti paucis saluti, plurimis sint exitio: Epmnii enim perierunt & aquis his tecti ac suffocati Iunt: quique effectius fuit potius irae & maledictionis, quam nuncius gratiae de remissionis. ir. Ita nutic de Pharaone&potentia . Egupti actum erat, Sc Ista Ais pax &securitas spiritu collocata in tuto. Ut autem illi qui post diluvium convenerant ad condendam iret ran, quae ab eventu Babel vocata est, & ad faciendum sibi Nomen Genes Ii: I- . aliquo modo simile inierunt consilium, qualetu posterioribus temporibus factum est in civitate illa magna, quae in Apocalypsi vocatur,ῖαουλα ν Apoc I :9. Ic: I9. I7:1. Is: 2. Io. 2I. unde utraque civitas commune nomen adelata est, &ut dictum, appellatur, & prior in No exstitit osterioris; ita& ao cum fuit anteambulo, p ciuitar&Πpusillius cieturitio ma ae, quae et νευε d κως Ῥωualiter, hoc est, aeni .atice in Sacris vocatur So ma &-Apocir i: 8. suae es alas m. agna la tm vocari non pollet, nisi cum priore AEgypto haberet conveniennam, de in illa fierent , qualia in AEgypto facti sint, ut nec illa Sotaina dici pollet, niti prioris Sodomae tradux einet de aemula. g. 13. Ut autem civitas illa, πνευι ι latae ita cimi , agnoscatur, addit Apocalypsis, ori ὀ κυοι ηριων ubi es Dominus noster crucifixus est Apoc. ii: 8. Igitur ubi Dominus Jesus est crucinxus, ibi incivitas haec magna, ipiti tu dis . Egy
L is Hie statim occurrit merassonia civitas illa latranum Eci: ai. smic -ου ins=; si λιλcο - τους τε αλμd: RG cetrei ς ω etlu: Matth. 23 :3 7. Attianaen non in rimu α- illa, sed ἡλκ: extra portam si impassim est D manuas Hebr. in. Ir. Cives & PEncipes Hierosolymae ceperunt illuin quidem, & accusarunt, non tamen proprie occiderunt: Domini curis non licet ivterficere quendam Ioh.18: 3 I. Pilato Presidi Romano traditus, a P o condemnatus, illius justis cruci adfixus a camificibus dilictoribus Romanorum caesi, &intersectus est tita illumJudaei per murus improborum cruclxum occidorunt Actor. 2:2 3. Romani totum illo tempore subiugavcrant orbem; Palaestinam ceperant ; Iudaeam syriae