장음표시 사용
231쪽
Pilisua dies men si, senti mi. ales
his De dieris, mensium, amor . g. 96. Primm dies mensis Atiam, mutuluam is ob noviluiuum festus es t , ii primis taliam sestivus haberi de, bat. Cui praeter Grificia ordinam, quae semper in noviluniis fiebant , & tunc etiam fieri debebant, adhuc alia, & dici illi peculiata,
assignatituta vide Nuin. cap. 29: verss. De illo dicitur , dies jubilationuerit is vobis, Num. p. s. i. item, memoriale clangoreu sive jubili. Levit. cap. 23:versa . Hic mentis septimus vocatur mensis Baalim. i Reg. cap. 8: veis a. Estai tein hic metas s ui dum computum politicum, cujus in formandis contractibus , &curandis corni lunibus vulgarit, isque ii ociis ratio sempcilia batur, Onuuiuununishun ; in, illo in z 3 cmium vi m Me dicit ur autem septimi , IN placomputrunmentium Ecclesiasticum, cib finem habitationis in AEgypto a ino limstitutum. Exod. p. ia: vers. a. Igitur luc diei ubi imonis in ipis novi aluit initio celei ratus est. Non obscure docemur )ubi lonem Sociorum, de qua est, min. cap. 23: versa r. Iubilatio Regii. mc est, nimis via Iacobo ct Israele, cujusma Dominum magmsicat, ta cuyus ynruus, udrat in Servatore Deo, Luc. cap. I. Wrs 6. 47. plenius incepturam cum initio aluit melioris, quem Prophetia vocat --mem acceptationis, annum gratiae, quo consonationem accipiunt i gentes non, qui- datur ornatus tu locum pulveris; oleum alacritaris in locum ludi . Escap. 6i:
Verc2.3. Vere sum tempora illa, quae sequuntur mortem , resumctionem de asceimsionem Dei Serv. noris, qui dicitur ascenisse cum Gingore de jubilo. Plata. cap. 7. vcrsi . tempora dies & gaudii. Sancti enim benediction: benedictoones intimili, Ephes cap. i: vers. 3. filii. quod est Ugauarum, ROin. p. i : vers. 17. gaudent ui De' sim, canunt canticum. n um Agno pro illismaiaevo, laetanti in deliciis Salvatoris, juxta monitum Pauli, Domino semper, rursum dico, Liamini. Plui. : .f. 97. Die decimo mensis septimi est dies expisionum . De Acrificiis in illo die octrendis vide ni pra gQχ- 6. Alia i mnen adhuc praeter illa illo die fi ri dcbebam. Num. p. 28: velf - ii. In specie jussit Deus in hoc die animas gere. Et subieetis seu aebilitabitis ani et in ve ad , Lexit. cap. 46: vos . I. cap. 23; veri 27. hoc est, jejuiure, nam jejunio debilitatur anima, viresque carnis minuuntur: Psalm. 3s: veis is . debilitam in I unio animam meam. Ii , qui extiamur simmine Christi: , carnem de vetustuin hominem, omnesque animae concupiscaentias sita igere de domare debent. Rom. cap. 7: vas i a. Non vivunt mundo , nec curant ea quae sunt carnis, sed vivunt Christo, qui pro illis mortuus est; citiusque regnum non est esses de potus , nec voluptas mundana, sed tristitia , qua es secundum Deum 2 Cor. c. 3. 7: vcis. Io. I i. Sanctorum expiatorum est jubilare ac gaudere in Dominindcui se eti. uia iurare & flere. Zach. cap. 12: vers ro. Vacare RPunio G precibus, omnino sanistos decet. Paulus de Banaabas dicuntur orasse D: ων. Achor. p. IA: is 23. f.' 8. In diem decimum cumtum ejusdem mensis septimi inciditi tu Π - ω , scis emta ρ' ἰγaec festum rab ernaculorum, se tem dierum: hoc dierum intervallo hia tarς dc bant m tabona Iis. Levit. 23:3 - 3μs v. o i. Plura durante hoc sesto, quam unquam alias, sacrificia Deus olsciri voluit. Nam. 29: ia 28. Vocatur id etiam coilectionis EZod. 23: i ς. quia illo lcmpore omnes provenIus terra, ex area, & e to culari comportabantur. Dcnoc sesto lege Deut. i ς:is-is. Cur Deus I pulum volvent habitate in tabrii iaculis, ipse inascat, Levit. 23: 3. Ut sit inuenerationes distrae, quudin
232쪽
festo vis obser variove. CAP. XI. Lib. 2.
Libernaculis fera hilutare si os Lyrtael, cum e xi illos e terra ODII ti. Sed ut carae ora festa sumini μα umbra , ita & hoc: id apparet e rach. eap. i r vers I 6. Et eritoninis serperstes ex omnisurgentibus, qua venerunt contra Hierosolymam, c ascendent ex anno in annum, ad adorandum Dominum, aci agendum festum tis acui rum. Et eris, qui non ascendet, non eru super ilios piavia, quae mystice intelligi debore clarum est. Festum Liber cillorum ultimum fuit anni Ecclesiastici. Fideles Novi T stamenti, in quos ultima seculorum inciderunt, I Cor. cap. i o: II. conis i Joh. cap. 2: vos i S. Atinti, ultima hora est, inde discere habent, illorum esse habitare in tabem naculis, hoc est, moscere, quod non habeant hic civitatem manentem, Hebri cap.
33: versi . quod sim sessites cs peregrini in terra, Hebn cap. Ii: versi 3. quod illorum απλλι πιι non sit in hoc mundo, Phil cap. 3: versao. quod illorum sit anhelare ad coelestem Canaan, quae civitas est fundamenta habens, Hebr. II: Io. quon- modiam Patres Israelitarum, in deserto in tentoriis habitantes, anhelarunt ad intrandum interram Canaan illis promissis; quodque debeant promti esse ad exeundum ex hoc mundo, quemadmodum, quila tentoriis habitant, cito sedem transferre, & alio se conferrepollunt Quod autem Itiopstita docet,omne verstitem ex omnibusgentibus festum hocmurum, illo notamr, fore aliquando, ut reliquiae illarum gelathim, quae contra sis cum pugnarunt HierosHymam, hoc est, Ecclesiam,quaeque militarunt pro magna illa tavalida civitare, qua omnes gentei potavit vino scortarien M,U dicit; TasAn Apociis: 3. io. derelim urbe hac visibili, agnostant, illos, qui Rigem exercituum aedorant, non autem amplius Bestiam, habitare debere in tabernaculis, &non intrare in civit tem illam, quae glonatur sereseo Regina, Apoci 18:7. & non debere aedificare domos in hoc mundo, in quibus se malisuros putent perpetuo . sed instar peregrinantium, & in via tentoria intendentium aflectos esse debere; li est, ad patriam & portum anhelare, sic ma quaerere. Id non facientibus minatur Prophetia idefectum pluviae, hoc est, mariae divinae & sanctificationis, qua ut campi aquis, corda suavitelli celantur,ad feret
cum mictus ustitiae. f. . Quinquagesimus qxulibet annus etiam sanἱtificari debebat. Et sinZ eabilis
num 'inquage'mum, promulgabitis libertatem in terra, o redibitis quis ique adpossessionem c familiam si m. Levit. 2s: Io. ii. I uir quolibet quinquagesimo anno oblisit istaelitis libertas quae servituti, captivitati,debitioni, dcomnio, noxiositati opponitur. Vocatur autem is annus jobel. Levit.a s: Io. Jobel hoc erit vobis. Jobelerit vobis annusquinquagesimus. vers. I 3. in anno iobel hoc Vox natur 'litu arietem significat, deinde ponitur pro , ouccina, Ex . I9: I3. quia buccinar c arietum, quae Plinius docet lib. I i: 3 7. cava esst,ta in mucrone demum concretis fieri selent. Qi' aut annus quinquagesimus publicabatur sonitu bucrina, ut apparet, arietinae, votatur ille Annus iobel, quasi datas Arietis, personitum buccinae arietinae promulgatus. Neque hoc caret mysterio. Libertas, quae publicabatur & concedebatur omnibu' iat umbra melioris & spirituriis ubertatis, quam Scriptura, ut bonum eximium & singulare a Rilio Dei acquisitum & paratum, depraedicati Ioh. 8:3 Sisibus vos
tiberaverit, vere tiberi eritis. Gad. Ποῦ i. Libertate igitur, qua Christus vos tiberavit at de qua etiam sermo est, Ef6 ita. misit me ad preoticandum captivis tibertauem Buccino notat claram altamq; vocem, qua libertas naec annunciari debuit.Vo pecusasorum tuo rum,extulerunt vocem.Es.s 2:8.Buccina iobelch.e. arietina, e cornu facta arietistiis, emcacia & jussione illius, qui sub figura arietis toties monstratus erat, qui ut ovis, ut
233쪽
Arus ad mactationem 3 D. . N B. Aetam&promulgaratri praedicationein. Dominiu, quisendit in altum, hoc est, Christus, de
verbum, hoc est, mandatum. Ev.rveti utium, libemtem litiam &iustitiam, exercitis
magnius, Pliam. 68: ia. Agiloscamus igitur arietina proclamatam essetatis, de Pacu, de Ierim coelorum acqustimem, hoc cit, sonora voce Agni ,& Apostolorum, quos ite jussit ώς ολην τL; inia μένον. linitum L loo. Etiam Ibraeorditiavit Deus sesta&Sabbata. Levit. 2s: 1. 3. . Tunc cessis terra Sabbarum Domino. Sex annis D abis atrum. Sed anno septimo, Sabbatum, cessatio erit terrae. Agrum tuum non se abis. quum legimus, non abs re in menteiri nobis veniet η -καροδοκία κάπως e pectatio rerum creazarum, qua vanuatisu
jecta sierant liberari a servitute corruptionis in tibertatem gloria fiatorum Dei. Rom. 8: I9.2o. 2I. Haec liberario cum advenerat, tum desinet crearum vanitati stadiecta cile, decessabit in veritate, ἔντως, Sabbatum Domno. rini pii, j. Ioi. Et haec de fessis, noviluniis, ac sabbatis dicta sunto, quae Deus, ciun abstinen iugi, ita ab omni omnino opere, stib Imma exterminii, in terra Canaan, cum in na multitudine oblationum pec inarum, observari voluit. Paulus illa numerat inter egena es in maelementa, quibis liraelitae olim subjecti fuerunt, Gal. : 3. 9.&de illis pronunciat Col. 1:r7. qua fiunt umbra futurorum. Unde liquet, quod Deus, injungenuo Israeli tot festi,
. tam lollicite, caute&tanta missione sanguinis pecudum agenda, non recommendarit
populo Hia μερώα optimam parrem, ut ita loquarc Luc. i o: t. quippe ipse saepe illa sprevit,&ie illa a suarum dixit, Es i: i*.i . Novilunium I Sabbatum, indicere indiditonem, non possum pravitarem ferre. Noviluniatastata tempora vestra odit anima mea. Amos s: M. Odi, reprobos a vestra. Hos 2:io. Abolebo festum e us, novit minium, Sabbatum e u. res c id secure dicere possimus, observanti im tot festorum esse partem non minimam I β εο- oneris, de δε γῆ iugi, quod olim P. at sportarunt Achor. IIo.28.& quamvisin illi siderit umbra bonorum futurorum, Imbr. Io: r. sua:
rum fuit multa molesta, cura, anxietas. Prosilit igittit illorum observantia, - ι sis illa entibus, ad bi roboramcntum, & fiduciae incentivum. & exspectationis sulcimentum. Fide autem destitutis non profuerunt, nisi ut a laboribus cottidianis respiarandi haberent tempora, & externa specie Delim viderentiar coluille, &mmidari ten rem exululace impleviile. Sine fide autem sina illa acti vix m. agis placere potuerunt Deo, quam scilla gentilivira,sicra Eleusinia, quorum, teste Maonio, tanta religio erat, ut non nisi integri &sceletis nullius sibi conscii intercile pollent, aut quicquid solennium convuviorum , t Crum, & feriarum unquam celebrarunt, & magna cum pompa ac singulati devotione agitarivit. Et quamvis fides festa olim fecerit utilia & multum docentia, tamen illa talia sutat, ut quemadmodum iactificia, ita&illa in Christo abrogata sint,&nunc pi culum seret, velle mi rusum de novo ins servire, Gah :9. aut pati, ut quis
Ecclesiam C. in uia ilLuumparte iudicet. Col. 2: ivariae I ICE. Sequitur nunc quartum tractationis nostrae caput, quod de βαπτ-- - ela diversi titionibus aget. Io 3. Lotiones variae suerunt dc multae. Ante tentorium in Libro erant dum. Lavabant sacerdotes manus pedes, quoties accedebant ad astare. Exod. or 3 o. 3 i. 32. Holoco rum laxabantiumua exta. Levit. 1:9.i . Qui ederat mortis num , vestes cinxem lavate debebat; δc, nisi Mim, iniquitasem suam pGrare dicebatur. Levit. IT:
234쪽
disersu Arionibus. CAp. XI. Lib. 2. 223
Levit. i : rs. is. Omnis pro vis, siNGinguinis, Ge semisu, purgare vestes& havare totum corpus debebat Myms vivis, L . IS: is . IK. f. io . Omnis a tua vini mundandi & auferendi siades habet. Igitur inlotionibus illiss striis i. sint ρκs: soriB notum depositio Frdium citreis de externe ita toti puritatem carnis adepti sunt, hoc est, ut a communione altaris, & tabernaculi, &civium non excluderentur. At aqua illa externa ad animam penetrare non potuit, nec purgue a peccatis, nec auferre inquinamenta cordis; nedum ut profueritad gratiam & justitiam: filiique potius in toti L abus illis profesta impuritatis perpetua; sed & commonfictio, ut illas quaererent aquas, quas Scriptura mundas vocat, quibus Deus se ag surum promittit domum Israel, Lech. 36:2s. de quibus ServatorJoh. 3: s.&Apostolus, Hebr. Io: 12.23. Ut enim non redemptrsu in nruptibilibus, auros argento, sic nec sin corruptibilibus altis, sed sanguine
uni pretioso, de Spiritu promissionis sancto.
ios. Quisuciumgladio, aut mortuum, aut ossa hominis mortui, aut sepulchrum Aquaestia attigerat diei impurus erat; deinde lavabatur aquo, quae dicebantur aqua foeditaris, hoc est, ad purificandum a sedilitate: de illis aquis agitur Num. p. I9. Ios. Sumitur vacca rubra ne vitio, expers Iugi. ducitura scerdote extra c. a: Vaera ubi mastiur: desanguine idus barrit contra lentorium septies: a dyuidam Vir combunt vaccam ante oculos illius, hiaeit, aspiciente Sacerdote in incendium vaccae proptercori cit lignum cedrinum, 'ssopum, coccinum: dein lavat se, de redit ad castra, i mr in usque ad vesseram. Ita &Vacca cremator cineres vacca cosiuit, &ponit extra castra, in loco tuo, virali ais purus. Cinis vaccae es in aqua aeditatu, de Πη expiatio. GLlumi cimae Limalle, de impurus est usque ad ves ram. Si quis mortuum hominem tetigerat, septem diei erat impurus. Ita autem purgauitur: superpulverem vaccae sun debantasses vivas, vir purus, hoc est, qui non tetigerat mortitum, tingit in illis
osse it impurum, bis, die nimirum tertio desieptimo; ita expiatur impurus, desipiimo domum He, sitis ante vestibus&came, purus est in vespera: si quis thligeret ira expiari, dicitur pHInis sanctuarium Domini, Sce indu debuit. Ita ob hominem mortuum e piari & purgari , dicitur Paulo i Cor. Iue: 29. lavari propter
mortuos: sumit Apostoliis ex hoc ritu argumentum pro resurrectione mortuorum: Gomnino mortui non resurgunt, quid igitur baptis intur seu lavanturPropter mortuos Θior. Vacca haec umbra &hgura Christi fuit i. Ratione Mecunditatis. Omnis divi- viatana proles, incalutatrens Christi partus est, Eph 3:is. 2. Ratione laetis&nutrimenti Christus sitis est, de potus: ubera Glutii, gratiar, veritatis distentat Lia tis. Ruberi vaccae notavit I. Communionem sanguinis, culus mTpis esse particeps, Imbr. 2: i . a. Effusionem sanguinis, quem pro nobis dedit. 3 Bajulationem nostrorumpe torum, quae rubent ut coccus. ELI: i 8. Vacca sine vitio notat Christi amo rem 6 α ικίαν. Hebr. 7:26. Ium expers, iniussoriam liberrime, nulla cogente necessitate, pro ii
bis s pondita Veniens in mundum, oneratus cstdemum 1 o, Dctui sub legem. GaI :
. in. is: 8. Matth. 3:is. Vacca mactatura Christus mactatata est, Apoc. 3:'. extra ea a : Christus extra portam. Hebri 13:ia.' Soguine vaccae aspereriur tabernaculum:
Sanguine Christi aspergitur Ecclesia. Ecuer: i 1 acca comburiimr: Christum flamma & is charitatis comessit. Combutitur in cineres: Christus extrema & maxima palliis est; ita ut videretur redactus in nihilum. Excisus est Atistias, i hi nihil uti quasi stipe suci Dan. 'ra , . Cum vacca comburitur Iunum cedrinum, sopus, coccinum : PasIi Christi est odor fragrantia ora onnauta litate, & cum multo Ianguinis nuxu. Cineres. Popui.
235쪽
Domini; r in locopuω. Cluis discum. ite in mortibus uis sepulchrum accipit, .ss 1 D. Jos luis corpus illius posuit I κ νώ -rse in cinersi Christi, hoc est, ii ita orie&ctaice illjus gloriantur. Gal.ὸ:i Cii Aseli in obse vationem. Cineres, mors de sanauis Christi valent in perpetuum. Mairemi vaccam est si cerdos. Christus, S. icerdos Altiuuari, tradidit seipsum. Ephcss: 1. Comburens, vir alim. Juctat Christum per manus improborum exsciderunt. Congem cineres dicitur vispistulit deles, sancti, v atiarnsunt Christum crucifixum i Cor. 2: 2. sacerdos impurus eratus ue ad vesseram. Christus ad finem vitie usque suit pro nobis peccatum a Coris. ar. Sacerdos lavat stiis. Christias juo Patara est ner sciurre Orionein e mortuis. Rom. c. ap. I: vers . I Tim. cap. 3: veri. i 6. Etiam combustor impurus criti Iuliis qui Dominum gloriae cruc erunt, conclusi sunt in impuritatem & inobedientiari, Rom. cap. II: veis 32. sed & lavarur ac purgatur. Subinnuitur spes miserationis &conversionis Juleorum. Etiam coirigens cineres impurus est, & lavari debet. Sancti
inest peccati labes, & cottidie sanguine Agni purgari debent. Cinis collectiis ponit extra castra. Exeundum est ad C istum εξω Hebr. p. i mers 1 3
Super cinerem illatur aqua. In Christo conjuncti sunt, sanguis, aqua, spiritui, a Iob. 1:8. Cinere sterguntur polluti. conser Hebr. 9: I3. Cinis Iunicis aspergens pollutos. Christi mors vivificat in peccatis mortuos; sanguis putisic. at a mortuis operibus. Hebris; vers i Observandum, pollutos ex attachi moriuomm hoc cinere puzari. Qui mo tuos tangunt, videntur in communionem venire mortis, &in iboetatem uitrare mortuo rum; acleoque ipsi sere mori. Mors polluit. Corpus enim, qiuod moritur scutor ς oniumst &putredo. Igimr notatur, Christi sanguinem & Spiritum es licere,ut corpora nostra a mi, re & corniptione purgentur, hoc est, resurgant. Christo & Spiritui illius i ius adscribit . resurreritio seu mortuorum vivificatio. Polluti emortuis ita de si,pura ita rum erant, ut in coetum & Ecclesiam tertim liceret intrare. Expergefacti e mortuis,per Chiistum & Spiritum introducuntur in glorias caeli. Igitur ex hi e conjicere facile in , quid sin ti cogita. rint olim, cum propter mortuos baptizarciatur, dc cinere junicis&aqua aspergeremur Nempe ex attactii mortuorum considerabant se urinoctu . Sed aspersi cinere, &ita pur gati, ut ad coetum liceret redire, considerarunt se, ut E morte vivos, &s Matth. 19: 28.) suturam corporium, tum sitorum, ubi hora advenisset exuendorum de deponendorum, tum beatorum defunctorum sibi possierunt ob oculos. Imur bene coimcludit Paulus, si mortui non reArgunt, frustra suisse illos, qui olini lati stant propter illos Aspersio citi eris fit leptimo. Noratur, &saepe&temperadfinem aeque qua rendam communionem mortis&languinis Domini; sin seque vi sanguinis Christi, tertio die restimere,& mo: duplex enim est resurrectio, una spiritualis, saujus vitae; una corporum, in ptimo, hoc est, ultimo Jc novissimo die. Qui cineris aspersionem negligebuit, dicuntur sanctuarium. Qui communionem sanguinis Iesu spernunt, Seresurrectionem mortuorum negant emplum Dra perdunt,&illos φλεδεο Θεος. i Cor.3:i7.
f. io 8. Notabilis est situs purificationis a Lepra; de qua lege Leviticas' i 3. Leprosi debebant elle lacera; caput ejus deteritum: masiacem, hoc eri os optriet, ta exesa mabit, Impurus, Impurus sum. Glus habitabit, extra coba erit habitatis illius. Levitia 3: 1. 6. Lepra typuspeccati dici potest, id totum homineminquinat. Omnegenus hi manum spiritualiter leprosum est. f. ios. Leprosiis ita purificadiatur. Adducebatur ad sacerdotem extra castra: Ω-mebat init duae aves, et lignum cedranum,cae coccinum bisopui: fiebat inde a tergillum cujus
236쪽
De I prae spiritualissurgatione. CAP. XI. Lib. 2.
cujusmanubriiiiii e cedro enit, illique illo coccineo alligabatur hyssepi fasciculus: tina adiis
ni Mur supera invi : viva avis una cuin aspergilio tingitur in si mnenia latae: inde Uirgitur philificandus Jeptias: avssaaue viva dimittitur infacus agra, hoc
bera abit: deinde lavatur, tonaetur, de tuncpsus habetur: lege, si placet, quae textus saceri latibus pro sequitur. s. iio. Leptainsuisse figuram diximus corruptionis & impuritatis, quae omnibus inest. Adu-Ergo in purificatione leprae sine dubio adumbrata est purificatio iritualis nostr e te pii. Sumitur Id in Christo verum: venit enim cum utroque. IIoh. s: nem avers G. Hic est, qui vehut cum aqua Usanguine. Aqua olbedientiae Christi purissimae, Sanguis, passionis&mortis pretiolissimae symbolum cae Uta si triuiali lepra, hoc est,pe cato purgaremur, clusiuit aqua, hoc est, per obedientia legis; deIanguine, li est, mone&ditissimis passionibus. Id exegit justitia Dei Zebaot, & Lex aeterna ac immutabialis. Igitur avicula, niactata Aper aquas, Christum 'ui tran adumbrat &ε es sio languinis&aquae notatas plicationem&imputationem justitiae Christi, tum adissiva tum passivae, ut ita loquar. Aspergilium e cedro notavit forsan Deum Patrem, sublimem, excelli im, robustum, ut cedri in Libano; ex hyssopo, Deum Filium, humilem reipretum, minorem fiditam prae Deo. P m. 8:6. 'sopiu in , hoc est, sub pariete exiens,
i Reg. t 3 3. inter vilissimas arborum cst; c coccino, Deum Spiritum Sanctum, qui ut pulpura sive ccus rubet igne charitatis&anaoris Dei ac omnis boni. Ita intelligitiir, v luntate Patris, Filii & Spiritus sinisti, nobis donari communionem meriti & mortis Christi ad justitiam& vitam. Quod avis una vitia dimittitur, rindia finguine notavit, Christumniactatum vivere, revixille,&per sanguinem intra sein findi ι. Hebris: i 2. coim fer Hebr. i 3: ro. Igitur Christus in avicula mactara propter passionem mortis. Est etiam 'avicula viva propter Spiritum immortalem S aeternum,& resurrectionem P mortuis. coimser i Pet. 3:i3. f. iii. Neque negari potest, cum in Sacris mentio fit, dippi,& rsionis, ad hos si- Lore, εmiles veritus Spiritum Sanctum respicere, eaque ratione autorem nobis fieti, iit in una. Mi i ' bris, quae olim luerunt, veritatem cs imaginem rerum contemplemur. Ita fit Psalm. 1 i: 9. 'f' Expiabis me hysopo, purus ero , lavabis me, et a nive massam. Vocabula luc sitiit remonialia, sive legali. 1, ab antiqua ceremonia desumta. Sensus autem Davidis mensque
plane spiritualis est: nimirum petit, ut hyssopo, hoc est, per meritum illius, qui ut hyimpus regermen vile, appariturus erat, expietur, de a pecc' oac maledictione ab luatur. Inde sibi Iron it puritatem naraximam, hoc est, ona in justitiam. Non possct autem uti malibus his termini nisi in legalibus his cerem insuillet umbra spiricitatis hujus benem est. Quod autem David ad legalem expiationem non solum respicit, stat excellentiores in
ment abuit gratias, c modo petendi constat. Expiabis me, o Deus, inquit: non alloquia . tur sacerdotem secundum ordinem Aharon,ciijus ecit expiare ceremoni. aliter. Deinde e b neficio, quod sibi pollicetur, rarus ero,prae nive exalbessam. Legalis expiatio plene purgare non poterat. Et hinc rursiun concludere licet, quid cogitarint sancti Patres, cinii obtulerunts rincia; cum aspersi sivit hyssopo; cum se lavaruntasuis; nimirum idem quod salitasIL mili David, sore certissime, ut Deus illos expiet ob emcaciam aeterni sacrificii, & pretium purissimi sanguinis, in plenitudine t porum offerendi. f. ii 1. Praeter haec. quae de oblationibus, cibis, festis, & lotionibus huc usque diis nimiri istu , mus, stant plura alia, quae Deus per Mosen populo lsraelitico praecepit, quaeque Apostolus l
237쪽
galia sunt δεκουωi S. Deus enim illa ελκομωo, hoc est, iure sito imperavit, sed carnis, quia sani tisicinit ad carnis tantum Hebr. 9:i3. quemadmodum δίι. ri λη- illorum observationem injungeias, inhvim cama, dicitur. Heb. 7:16. g. iis . Ad haec initi uita pertinent, quae m. andata legimus de Levit. 27. inter quae primarium est votum Noeir, Num. 6. dedecimis, Num. 18: 21 - 28. de non edendisti Nesibiis pla:itatarum arborum ante elapsam quinquennium, Levita i9:2 . 3 1. dc iaci dapenacula in oris vestium , Num. IN. 3 7., 8. de probandamHiereqvie in viri siti inciderat suspicionem , Num. s: I 2. 3 . de arcendis ab alti in lacerdotiim filiis, micilis aut mamcis , Levitiata. ii 2 . 22: I-7. Ut Sacerdotibus, ab elu sine torum, si quae impurata, .set si oriris. De quibus multa loqui policinus: copiosa enim abundat rerum varietas. At temperataiuavis cst prolixitas, immodica offendit. f. ii . Hinc tamen, dc quibus tractenus sermo sitit, sunt maxima pars legis illius, vulgo appellatur emoniatis: in Scriptura autem in Epheci:
imonialis. vers i s. Lex praecepti carnalis, Hebr. cap. 7: vers i6. citius inculcat Paulus ά άιγε, eάνωφελες infirmitarem inutilitatem, quaeque nihil co mmavit, Hebr. cap. :vers 18. i'. umbram habens futurorum bonorum, Hebr. p. io: veti. i. pae cogi in
Christum, Galat. 3:2 . cujus statuta apud Ezechielem dicuntur fiuile κ'
non-bona, dejudicia in quibus non vivitur. EZech. 2o: as. Infinita enim pecudum offerre
millia; ab omnibus abstinere carnibus; cottidie se Iivare Spurgare; omnes dies in otio transigere S abstinentia, po te non valet ad gratiam Dei acquirend. , ad peccatum e piandum, ad animam tranquillandam. Veris limum igitur est, in i Iustitutis non et Hur Miri. P.Miliis dicit, itur non potuistis in lege Mosis ustificari. Actor. i 3:39. Fides, Fidei L. tum illum utilem fecit & bonum, queniadmodum & de Abele dicitur, Hebr. ii: . Tutices es f. Psit sit cm P si ampra Cain Abel obtulit D)b. iiiii. g. II S. Hucusq*ς igitur de legibus tabernaculi. Sequuntur leges niλι λ: I I Politiae Oraelis. Confusionem Deus non amit, a Cor. i ς 3. bono ordine detest tur: ideo & utiles honestasque leges populo suo lancivit. Leges sunt πόλεως an is a civitaris. Ut corpus sine mente, ita sine lege corruit civita s. Duo fiunt primaria legsm c
pila, mutae αι F άλ- των ,.l τμῆ π ἐπιο,κων poena malorum, V honor bonorum. Od runt peccare boni virtutis&honoris amore; mali poenae rinidine. Fundamentum Legum
est aequitiis naturalijs,cujus reliquiae insitae sunt omnibus gentibus: hinc videas apud barbis etiam bonas leges. Et quia naturalis aem Vs sibi semper similis est, rideas in omnibus podilis easdem sere similesque leges: quales Bla puniendis l. itrociniis, caedibus, rapinis, i diti
nibus, adtillatis. Quia ramor omni u. Nitatum non eadem est conditio, non idem status, hinc fit, ut in quali et civitate sint particular quaedam leges, quae in soro illius obtinent, non ultra, livique illa stante stant, ruente ruunt: quales Leges vulgo dicuntur νομοι εοιι leges patria: & inde vulgatum verbum, νορι curi im S. II 6. Ita & comparatum cst cum legibin Politiae Israelis: quaedam stant communes
. . ' . , conkrmesque omnium gentium legibus S statutis, nimirum illae, quae de pimiendis adii populi . teriri parricidis, furibus, concubitis pueris, homicidis, filiis testibus,&c. lanciunt, nisi quod
tu nonnunquam in ratione pia narum executionum disserestia est. Attamen multae sunt pro-
Lia ' eriae Israelitarum, quae in foro illorum debueriint obtinere, de cum civitate Israelitica dostentiat, hec quemquam obligant ultra. Talis lex est de occidendo RG immorigero diro , Deut. 1i: Zo. 2 l. de imittenda uxore, e captivarum grege ducta, si non placeret, Drat. 2 i: imi de exscindenda urbe,γα cultum idololatricum admiserat, De rs: 13-i . Item
238쪽
I rael tibi. CAp. X I. Lib. 2. 2 7
li et D mei rati virginitate Uxoris, in odium delapsae Viri, Deiat. 22: i 3 - 17. de mi tendo libello repudii, ubi tamen de bat adeste pr turpituao cum ratione detest. nia, Deiat. 2 : i. a. 3. de ducenda pore. Dciit. 2s: Q. 1. 7. 9. Item L. de excludendis ccurru Domini sputiis; de excommunicandis gentibus, Ammonitu, Atiabitis, ne venire tin Ecclesiam ζr et ruein seculum , hoc est, quamdiu respublica lsraelitica duraret, Delit. 2s: vers r. a. s. hac lege miserae Iur sentes abalienatae sunt apoliti Ephec 1: i a. quae etiam omni illo tempore fuerunt in mundosiae Chrso, Deo, spe; p emi a testamenti promi Onim ibid. si quidem et t. iiii in placitis iiiit ut μεστ χ parae inter rivuι, Ephes cap. 2:vcrc i . is. impediens
f. ir 7. Poenas quod attinet delinquentium, eae suerunt diversae pro diversitate delictoriana, leves levibus, graviores gracioribus, gra 'ssiimae gravissimis. Quidam talus coin tium. missiuri pecuni ι luebant, D Laa: IV. nonnulli amputatione manus: ita mulier luere debebat, qu e in contentione . alterius apprehenderat, Deuti cap. 2i: vers I i. i 2. nonnulli perciis Itone & plagis, quas accipiebant dejecti in terram, non tamen plus qua- . ra. Deut. 23: i- . Supplicia Capitalia crant, aut ene. Filia cerdotis, ubi se Titscortata, 1 e crem imum Levit. p. 2I: vers '. Aut lapidatio, Dcut. cap. t 3:vocio. lapidabis istum lapidibus, ut moriaturi confer D t. p. 2I: vers. 2 i. Aut μ- densio. Deut cap. 2 i: 22. Cum erit in quoquam culpa Iudicii mortis, hoc est, quae mo
te pianda est, ta interficietur , o suspendet eum de ligno, de ita s is penso dicitur veri 23. exsecratio Dei essius ensis , quod Paulus ita enunciat, Galat. p. 3: versi i 3. maledictui, qui pindet de uo. Non debemus putare, si 'ei m revera maledictum spensus. fuisse: potuit enim fieri, utatu pererrorcin, aut malitiam justus & innocens uulpenderetur; qui quatravis hoc supplicio affectus, non incidi licet in maledictionem, sed potius morte sua lora casset Dominum. Job. 2 i: is. i'. At quia in lipno . abolenda erat mal dictio, qui pro nobis fastus est Christus, G. alat. 3: i 3. placitit Deo T. O. M. hoc genus mortis insignire mal Asioni titulo,ut citet commonitorium de maledictione in ligno, cui Sacerdos&Spons brastixus est, abolenda& expia.ida. Sacri, cui pecuinis adscribitur expiaris, quia sinit typus illius sacrificii, quod vere expiatilia censeat nus uno adscribi malediactionem, quia in ligno benedictus Domini Iedielio ad tollenidum maledictionem stiturus erat. Igitur is rasi olim nominati liuidem sunt matritillio,non tamen fuerunt. Christus aut suu ensus, non nomine tantiim, sed re ipsa maledidtio factiis est. Suspensi jubebantur eodem bie de eno auferri, desipeliri idcomitilio in iso cadaver illorum non debeb. at pernoctare,ne terra promisitonis pollueretur: Detit. 2 i: 23. quo notatum fuit,illos typice ad paucas tantiim horas maledictionem fiatile; Christum autem Dominum maledictionem omnino ablaturum que ab illa tenendum, h. e. superandum, sed in signum victi: & abolitae ma-ladietioni de cruce tollendum, S sepeliendum ci . Quod si quis suspensim in tigno, & ita in maledictione relinqueret,is videb.atur negare fidem maledictionis per Christumauserendae; & re ipsaposiuebat terram sanctam,quam in fide & spe redemtionis dia benedictionis,adducendae in plenitudine temporis, & in pignus illius h. abitandam acceperant. g. i i S. Ex dictis apparet,quomodo vertim sit, Lex per Mosin Zua est,Joh. i: i7. qu VLex, ut nunc generatim atque uni rse de illa loquamur, est l. Moralis. r. Ceremonialis. 3. Forentis cit judicialis. iis rabi describit omnia officia, quae Deo debentur & proximo. Summa il- Moralii pus Deum e coro corde. Decit. 6: 1. proximum tuum, sicutiet um, Le-F f 1 vit. 19'
239쪽
118 De lege morali, ceremoniali
vat. p. is: vers 18. in quo includitur etiam amen inimici. Leviti cap. IV: vos i7.is. In hisce duobu, praeceptis continetur zλ γ ο νορι tota Lex. Matth. cap. 22: vers. 37- O. Omnis haec Lex in uno et crbo impletur, Galat. cap. si os i . qui in uno verbo ostendit , Omnium reus est. Jacob. cap. 2:vcrsi so. Haec Lex est immutabilis & perpetua, justa, bona, Rom. cap. 7: ver . ia. ad vitam, de ad mortem , Rom. p.7: versi C. his sigillis munita. Qui fecerit illa, vivet in illis, Levit. p. i8: vers s. &, malediLIur, qui nonacis flare omnia verba telis ad faciendum iE.tDeut. 27 . 26. e quibus sententiis at p. aret, ex operibus legis non )umsicari ullam carnem. Rom. 3 :ro. Gal. 2: i 6. Etiam nota illi , qui illam non habent, hoc est, gentibus, quibus Moses illam Rom. 2: sq. rs.
Deut. 3 3: . In verbis Decalogi omnis subitantia hujus legis est: pciecipit enim amorem I A& proximi: unde de ministerium mortis, quam Lex ob peccatum omnibus adiudicat, diacitur insicu 'ptu uisse in lapidibus, hoc est, in tabulis lapideis. a Cor. 3:7. Non quod mens Dei, Decalogum de Sina pronunciantis, suerit, fixdus operum p uigere, &li in operino' tantum promulgare, sed quod voluit in verbis faederis quae sint decem verba, simul ostendere, quanam sint ossicia, quae sendii, per pratiam sanctificati, Deo debent, &in inbuis operibus bonis , ut justitiae& fidei fi u Eous ambulare Ephcssa: io. illos dccet, ct quaenam peccata sugere. Praeccpta hujus imis spatilin& i ius per Mosen populo ropctiit Dominus, nunc iisdem verbis, quibus usus erat in Decalogo ; nunc aliis ope ad
explicationem facientibus. consertavi cap. I9: vcrs 3. q. II. IT. I 3. ΙΑ. Iιγ. 29. o. 3i-
item, Levit. i 8. quod integrum sere caput commentarius est pnecepti s timi, non aiulteraberis. Haec Lex moralis est regula juris & in justitiae; o κ μα jωρον λῆ, επτα νορθωμα τ ἐκουσίων ri l άκου πων ἁμαρτημάτων , omnisque perfectionis & rectitudii sis imago. j. IIo. Lex ceremonialis , eundem habet autorum seu latorem, Ministrum, in cujus manu di posita cst, Mosten; sed tota alia est, quam moralis ; praecipit ob dientiam in externis, in donis, oblationibus, cibis, lotionibus: est arbitraria dc d gmatica; nec perpetua : nec susticiens ad vitam : nec utilis, nisi in fide illius si ita facientibus : potuit & observari ab impiis : est denique tota illa Lex q si unum m M
enum sacramentum , Christum, illi aeque &-pa doneis glorias
g. rai. Lex forensis dedit multa praecepto, quae natura omnes docet: ordinat p n quae ipsa honestas docet, & oratio stadet& communis utilitas postulat, ut malis infligantur. Eatenus non diversa est a lege morum. Dedit citam multo praecepta , quae ri tura non docet omnes : quae priva voluit silminus Legistitor este populo Cio, sep rato ab omnibus gciatibus : quae ad tempus politiae Ju Ce Cantum durare debuerunt; quaeque cum illa desierunt. Eatenus non diversa videtur finite a lege placitorum. Estque ita illa Lex quasi mixta, partim moralis, partim dogmatica: vocatur ramen forensis decivilis,
quia in foro & civilibus judiciis ustis illius obtinuit. g. ira. D fierentiam statutorum & judiciorum, quae Deus per Mosen populo in
.Lmcisi ipse Deus nota Obscure ostendit. Levit. cap. lS: vers. . s. si icia mea
s S, cieris , ta statuta observabitis. Et observabitis satura mea Iudicia , quae qVi s cit homo , vior in eis. Postulat Deus judicia & statuta sua obtervari, omnia, quae dedit, de sine dis inmine. Indicat, ita fore, ut observent statuta, 'lim faciens vivit. In genere prius dicit, ta 'dicia. In specie deinde limitat, stasuta, quae facit , vivit , ut ita innuat, statuta, quae dedit non este unius generis , naturaeis hido
240쪽
hviolis 1, ouaedam, ut Mens in iis vivat; qu aedam ut non in ilius iens vivat, hoc est, quo dam moralia, quaedam ceremonialia. consertaec iuro: ii. ia. Notificam Hii tuta, γα faciena vivit, o etiam Sabb ita a di illu insignum, deinde vers. 1 3. Et etiam ego deis i ii statuta non bona udicia, in quilin non vivent: quae intelligere u dictis ficile est . f. i 23. Le bus & it tutis divinis magnam concili. ivit autoritatem, de ut multo cum mouillas obiervarent i. inodus tradendi, qui fuit saepe publiciis, ut de montu sint, i obis. ubi vox audita, & Anus tubae, & vapor, & simus, & tonitrua horribilia. 2. Ho i ribilis illa sententia, non tantum addita Legibus moralibus, sed & institutis ceremoni
. libus&serensibus, modul , qui non manet in omnibus. Galat. cap. 3:vcrs io. D t. cap. 27: vers. 2s. 3. Promta in transgresseres judicia, & severae immori rorum castig l tiones. nebri cap. 2: vers. a. Sermo exstitit Armsu , Gomnu transgressio: inobedientia pura am accepit retributionem. Hebr. cap. io: vers. 28. Si quu inruam faceret legem Mosis, ne commiseratione duobin aut tribus testibus moritur. Ipsae a manu Dei saepe
in illae castigationes, & coelestis illa vindicta. Nadab S: Abiha, ob oblatum alienum
ignem, comedundinet igne inde a facie Domini. Levit. cap. io: vers I-9. Nun cap. 3: vers. . Firius Israelitidis, ob nom natum nomen inovae , hoc est, quia malia erasi Deo, ut est vers 23. lapidibus obruitur. Levit. p. 2 : vers I 23. Inluaellias, rentes de malo, hoc est, de misero suo statu ardet gnis Domni. Num. cap. 1 I: Q. I. a. : Edum coturnices, & percutiuntur Num. p. i i: Vers 33. Mirjam loquitur in Mosen, oc lapis percutitur. Num. cap. ia: vers i -is. Viri, qui distaniave- rant ter 'Cuiam, moriuntur inpleta coram Domino. Num. p. i vers. 37. Vir ob iis Sabbato e mandato Dei lapidatur. Num. p. i 1:vcris 3 1. 6. Koris &Dalaia, Sacerdotium quaerentes vivi absoroentur. Duciti quinquaginta conjusati ill
im Vne a Domino devorantur. Num. p. 16: veris I. 3s. Iox in totum curtum, Uai
a te ferebat tot virorum taedem,pervadit servor e plaga. Num. is: r. 2. Sopentes ignes nutiunturin murmurantes. Num. ai: 6. Capita populi, ob tarnicationem cum Baal P r si penduntur. Num.1s: . Ipse denique Moses&Aharon ob incredulua on excludi uatur L . ab introit ilia terram promittam. Num. 2o: 8- i . s. Addi potest, Legem acceptam .is
2 36γις F AH. bo in disso*iones Angelorum; ita ut & Anyti apii videantur pro legis observatione excubias mille. . . ia . Populo tot statutis, legibus, judiciis, placitis onerato necellarii erant doctores, Doctores, div res, re res, secerdotes, legislatores. Horum omnium primus & caput est Moscs, filis si uim tota domo Dei. Num. ia: 7. Princepita Redemptor sca Li rator Populi iri. LO
fortes, Oentei peritos, illosque praeposuit Pornato Exod. i8:i s - 26. Deut. I: Io i 8.
Sed & postintervallum aliquod temporis adjunxit sibi e mandato Dei septuaginta viros es naribui lyrael ,siver quos positit Deus de Spiritu, qui erat super Mosen, quique in pe-
nant prophetare,&prophetando populum docere. Num. i I: I6. IT. 2S. 26. 29.
f. ias. Aharon cum Filiis ad Sacerdotium vocavis erat. Illoriini ibit non modo sacrificia adolere, Lai Tnaculo servire, discernere interfani tum esprofanum, inter urum impurum, sed etiam docere flos I9Hul γ omnia statuta, quae Dem locutus erati per m num Mosi . Levat. io: v. io. ii. labia sacerdotis servaruntscientiam, cael gem, institutionem debuerunt quae re ab ore sitius. Mai. 2:7. sacerdotibus dati Levitae, ut curam hiae it Aliatonis, vas brum iaciorum ci totius cocini. Num. :7.