장음표시 사용
41쪽
3o oblatioueprimorum temporum. CAp. IV.
potest omni cum certitudine assimis; non tamen etiam potest silmina coem certitudine ne ri, num per instinctum & impulsum Spirissis sancti internum 3 Sane suis ne bit 3 is, qui in onruit, sanctis εον ι εργῶν est scariter e ciens ri εργῶν ta velis ta perficere Phil. 2: i 3. num & hoc velle in illis non sit operatus 3 μdem derit, est enim Spiritus fidei in in qua obtulerunt, & voluntatein offerendi non dederiti Hic internus Spiritus saneti instinctus, haec interna ejus illuminatio vocis & l quelae instar fuit ad minutio fidelium. Ita ut dixit Spiritub Philippo Apollato, i ta acceis ad currum , Eunuchi scilicet, Actor. 8: 1 9. & ut dixit Petro, Ecce tres vira quaerunt
te Actor. io: i'. confer. Acbar. II: ia. non sane externe ad aurem, sed interne ad animam ; ita etiam fidelibus dixit, sani hosque jussit in fide sacrificia offerre. Ad hunc
internum Spiritiis saturi instinctum accessit externum de coelis signum, σμε ριαρτυρῆ τήν ita ἔ-σημειοις contestificante Deo etis Heb. 2: . quod innuitur Genes. : . de non ob ire indicatur his verbis, Grespexit 'ho ad Abel cs ad munus ipsius. Duo hic dicuntur. I. Restexit Dominus ad Abel, hoc est, palpabili argumento illi declaravit, illum grata Deo facere. 2. Et ad munus ejus idque visibiliter tellatus est, este sibi odorem fragrantiae; hoc respicere ad munus sumunt multi de ἐμπυο αδ insammatione, qua Deus iuud Gεπυρησε infimimavis, & flamma caelitiis demisia consumpsiti Ira Theon tio; ita&R. Solomon. Prua an ' descendit ignis ta insummavit munus Ebus, idque non omnino improbabiliter, usitatum enim illo tempore, quo sacrificia viguerunt, ut Deus e responderit de coelo illis, qui sacrificia in fide Gerebant in terrae L
vit. 9:2 . I Claron. 2I: 26. I Reg. I 8:2 . 37. 38. conser reao: . Recordetur Dominus omnium munerum tuorum, es holocaustum tuum incineret, emittat ignem c cc
lo, quod holocaustum tuum redigat in cineres. Nec sine ratione & sapientia filii divinus hic agendi modus, habuit enim απά mel κὴν Flamiari & ignis cielestis coim si sit pecus. Flamma notat charitatem Dei, omnipotentiorem igne, Omnibusque V lidiorem aquis; charitatem, inquam, tum Dei Patris, qui dilexit mundum ; tum Dei Filii, quem amor es et elus domus comedit Dei. Haec namina, hic amor, haec charititas in mortem & ignem amictionum tradidit Filium, qui ut pecus pura, agnus elissus, ta macula omnis expers, ad ma lationem ducitus eris.12. Haec itaque divinae sacrificiorum a patribus oblatorum institutionis ratio est destinctu modus. Spititus ciebas interne illos epit, ut offerrent. Deus igne de coelo oblatum comid. i. '' , &testatum secit, se tali fidelium actione delectari. Igitur ut adli a Spiritu s.ctaeis dis locuti μnt olim οι ἄγοι z ωπσι sandii Dei homines a Petri it 1 i. ita acti a Spiritu sancto DAM προσηνεγκ vidi as obtulemni sancti primitivae Ecclesiae filii&h
f. 13. Legitur autem &Cain obtulisse, qui tamen spiritum Dei non accepit. Obtulit sanE, at non actus a Spiritu Dei bono, sed a spiritu Dei malo conscia a Sam. iHi is .
a carnis Alsu, & a mentis concupiscentia, igitur obtulit tantina, mentem autem in coelum non extulit; terrestria captans, caelestia nec intelligens, nec anhelans, nec a saetisset a cipiens.
primis his f. ia Sacrificia primis his temporibus oblata non obtulit Sacerdos secundum ordi- u nem Aharon, nondum enim intraverat Leviticum Sacerdotium Hebr. 7: ii. sed fide suetum Eum quilibet, ita omnes erant ἱερεις sacerdotes Deo. Et quamvis illa iactificia
fuerint totidem figurae sacrificii Jesu Christi adhuc offerendi, atque ita & in illis fuerit: commemoratio quaedam petam, actualiter adlluc expiandi; & sacrificia intermittere
42쪽
sacrificis Caini V Abelis. C A p. IV. 3I
aut contemnere, siletu fidem & si in in promi iluin tanen abjicere& n tam habercit, men longe adhuc abstimini, ut euicerent illud jugum, quod deinceps Bointravit, sub quo Is rael gemuit, quod portare non potitit, quod Moses populo imposuit. Erant quod sinos si velim accipi, aliquo modo liberi ritus,& libera exercitia; nec cum tot p ceptionibus & institutionibus legalibiis, quot per Mosen additae sunt, copulata; nec cum hac cla sila, Asale inti qui non manet, em praecepta & iiij cta: denique detenninatio modi, quin temporin quando; loci, ubi debetiat mari, hominum judicio& dispositioni quadana
1s. Ita fideles fictificare jussi, ab initio edoeti sint, sxdus Dei non alia pangi ratione
quam V V super scrificio. Psal. so: s. Sacrificio opus este, ut cuia ccatore reconcili quid do-tur Deus per peccatumoflensus. Coeuitia de e κρο et omni m. τα - ταα , purea meliorib/u vicitimis, quam erant ille, quae de primogenitis gregum osse Nbantiar. Hebr. 9:23. Semen promi ilum ad obtionem peccati vi heira m G --τ tima sera adlistic manifestandum esse. Hebr. 9: una illa illius oblatione aliquando consummandosinperpetuum νοῦς illos sui sanctificantur Hebr. Io: i . Hare qui negat fideles sacrincia onerentes resperiisse, intellexisse, credidit te, expectasse, faciet e. Atu illorum cultum plane carnalem, brutalem&inutilem. Impossibile enim fuit, ut sat
Mis pecudum, quas mactivites offerebat a peccauillorum aufes t Hebr. IO: . aut conscientiam purgaret. Hebr. 9: I . & fideles priscos omnis illitari notitia, luce, fide & spe camille simul persuadebit. 16. I n igitur hic omittendum id, quod de primis offerentibus Abele de Caino, quite
scriptura perspicue notavit. Gen. : . s. Et respexit Domininia Abelcs ad n uestra. Ad Cain autem , ad munus ejus non respexit. Hujus discriminis causa investiganda cae Certe is id Cain primogenitiis videtiir prior obtulist & dAila de stuctibus terrae cujus erat cultor; nil C iniquo externacedens Abeliost Mntide primogenitis gregis, cujus erat pastor. Gen. 3. . Non autem dicemus cum Philone Judaeo usura rejecti muneris Cainatio esse. 1. Quod in Cain μεθ' ς ίρια post aliquot dies, non vero IZara , munus adduxit. quod colligere sibi videtur everbis Genes. :3. Et fuit in fine dierum, ta adduxit Cain dec. a. Quod obtulit π καρπων, μὴ Sοτο π καρπων afructibus, sed non aprimis fructibus, id quod colligite verbis,'adduxit de studiis terra Genes 4:3. neque cum aliis avaritiam Caini, &quini avara manu, despicas tenues obtulit, cui bimus: neque cum J ho nugabimur, Deum nolle coli πῖς κιδ επινοιαν πλεονέκυ-mφυκ iis, qua cura ta industria hominis avara violenter sicuntur, ut fiuges & fructus e terra, quam homo colit, & quae nisi acceperit innina, messesn respuit: neque chim aliis statuemus, ideo munus Caini Deo displicuille, quia si arrrixas moverat. Rixae enim post oblata mi nera demum ortae sunt: sed simpliciter respondebimus cum Johanne Apostolo ex i Ep.
Caini; Abelis Ergo quamvis oblatio Caini speciem habuerit boni, tamen in se suit mala, displicens Deo. Nimirum, sine fide impossibile est, Deo
eres grata facere. Hebr. ii: 6. Omne quod non est ex fide, peccatum est. Rom. i ras. Fides Abelis inerentis laudatur. Hebr. iit . Caini tacetur. Ergo non in fide Cain obli lit, putavit externum illud opus Deo placere; paucas illas fruges sisti re, ut debitum situm, quo Deo tenebatur, ex lveret; stiis esse, si proventus teriae acceptos retinet Deo; de caetero non cogitans ut parum sollicitus de Mediatoimei &hominum,de ejus morte &lytro, de iustitia I , de reconciliatione & peccatorum remissione. Hac fide quia caruit &
43쪽
Gira post oblatum Urejectum sacrificium C A p. IV.
delectitiis non sitit, neque Deus, qui parum cura fructuum acere , mundanas opes, extema bona, cum illis non indigeat, & tem tota sit ipsius&pleinludo ejus, oblatione es dono ejus delectari, aut ad illam respicere potuit, Retateis,flor, non sacrisicis;Waeniatione Dei prae heso su Hos. 6 . 6.) dc ut respicere non potitit, ita nec res exit. Gen. s. Et aa nc munm cras in non respexit. Sim lis huic phrasi est illa, qua M ses utitur Num. I&is. Ne respicias ad munmissorum, Datan, Core, Abiram;& Amos. p. a. a. Pacificum pinguium vestrorum non aspiciam. Rem autem ipsisa explicare licet ex Hebr. ii: . ubi de oblatione Abelis, ad quam Dominus dicitur respexille Gen. : . dicitur, quod Deus uredo sillimite Litusώ. Ergo ad muni Abesis reseicere, estsi perida testari, hoc est, testimonio externo & in sensus incurrente, quale potuit cile ignis κυνοπετηli, gratum id & Deo acceptum esse, indicare. Ex opposito lisuci, quid sit, respexit admunm n : tumirum, non est testatus Der illo, nec testimonio extemo&visibili illud approbavit, & quasi suum fixit, adeoque ignem e coelo non in id immisit. Haec etiam sententia est Abenti , I p an d mma πη mTN I Verum descenditi nis,umcineravit muniu Abel, ait non muniu Cain. quia g. 17. Non debemus autem silere id, quod Quia post rejectum munus egit. Miser ille. si post qui m, ρῆ ἐν e mago erat i Ioh. v. ia. pravitatem protraxit funibur iniquitatu, ta ut rudente plaus ipeccatum Es s: i 8. & malum cumulavit malo. Narrat scriptura retit ita l- illum magna ira incitatum &accensum a Deo monitum esse: Vme emessu, cur . est i vultu tuu ' Annon si bene egeris , acceptatio erit 3 si ea mente & integritate, qua par est, munus offeres, acceptatio illius erit. Irascebatur Cain munus illius non suisse acceptatum, docet illum Deus Ousam illius non acceptationis sive
mectionis, quia non bene egit, non in fide obtulit. Addit per , quantum periculi subsit in non recta Oollaione : cis non bene etes, hoc est, si non in fide offeres, ut hactenus fecisti, peccatum ad fores cubat , ut te absorbeat, &inte, ut mancipium suum&se Vum aperta quas janua plene intret, & totum occupet cum Omnibus sius concit piscentiis. Docemur, cui non retiti agit, hoc est, qui fidein &bonam repellit conscientiam, ante . ejus sores peccatum cubat, ut totum illum rapiat. Ea autem pecori astuta indoles est, ut non statim appareat ut hostis&pestis, sed abblanditur peccatori, desii bipecie suavitatisse illi insinuat, &ita initio itiam dulcedine ficta temperat, id intelligitur sub hoc verbo, Et ad te accusatio ejus. Peccatum & omnis generis concupiscentiam ia clim comit te tibi occurret, & se ubi de optima, qua potianora commendabit, ita ut ad tempus se tibi quasi subjiciat, &tibis iu&pta sit, ubi &quando volucris, id est in hoc verbo, Et tu dominaberis illi. Impii peccato de coiicii piscentiae dominantur, quando illa utuntur ad quaevis horribilia tentandum & agendum. In regenitis peccatum non debet domitinari Rom. Q ia. In irregentiis autem id non tantum dominatur, stallis in illud dominaniatur; peccatum servit illin illi vicissinyccato; peccatum se illis insinuat, illisque praeso est ubique. Haec nobis videtur simplicissima hujus loci interpretatio, quem aliter LXX. aliter Targum Oni celosi, alitet Vulgata, aliter alii interpretantur. f. i8. Sed parum valuit haec Dei moneta apud Cainum. Dixit enim, hoc est, locutus est Ca naa Habes statrem suum deinde insurrexit in sum, ta occidit ilium Genes. :8. filiam dendo sanguinem illius. Unde Dominus ita inquit, mox sanguinis statris tui clamat ad me de terra Genec :9. &Christus Matth.as: 3 s. mentionem facit 'Acsλ δκαδει sanguinis Abelisissim Iusti confer Hebr. ir: Σ . De hac caede ita loquitur Johaim nes 1 U- s: Iz. ω τῆ Iugulavit star rem suum. Sine dubio in rabiem actus
44쪽
achias Cain, quod imis suum 1 Deo rejectum erat,verba secit m Abele, jurgium ipsi movit, Deum blasphei vit, injustitiam Dei criminatus est, & ab Abele justo reprehensius&meliora monitus, quia vindictantia Deum imii poterat, in hunc iniurientem,justum, Dei servum essundere voluit. Ita odium Dei, invi ia, et ιλarumto amorvindictricii pidod uniendi regnum Dei, sitror advestis veritatem, fusa lapiciitiae propriae &iustitiae petivisio illum ad patrandum atrocissimum hoc facinus impulerunt. 3. 49. Mittamus autem Cainum, quem a se Deus dimisit,exeatque illeε contatione n ει qui exivit rim' 'ara a inde a facie, Ga conlpectu Domini Genes. est, inde ubi mirunus cum ipse locutus erat, atque adeo vocem re communionem Des deseruit, Sc Deo Tu repudium remis f. ac id tantum addimus, esse hoc nostro tempore multos Caini sectatores, de quibus citrii se I I. maeus quia via Cain ambulant. Tales sunt illi, qui consilium de actiones Cum sequuntur,*milia justatiaDei, Deum acervo fiugum, & per opus opriamin, falso sacrilicio coni die placare volunt; parati omnium illorum, qui cum Habete student a quaerit iustitiam Gnde sella, &redemtionem ac remisIionem peccatorum in sanguine Chriasti solo, & bona eripere,& sanguinem fiandere, nisi divinitus injustitia illarum coercita esset.
De statu Ecclesiae & praecipuorum fidelium ab Adamo ad diluvium, dc
inde ad mortem Noaclii. g. i. P Os uam capite eredente statum Ecclesiae, cujus Adam & Evasiere membra,
A quaeque post illos in terra militavit, obiter enarravimus, nutac de corumnis, netvibiu G aomesticis illius quaedam e sacris steris monebimus. Hic praeeuntem nobis habemus Aeoliolum Paulum cap. tr. epistolae ad Hebraeos. g. r. Isi turante omnes Abesem insigni ornat encomio vers .nde potiorem, irre tvictimam Abe a Camo obtulit Pre, per quamlestimonium Uecutus est quodjustus esset testant verdonu ejus Deo, ta per Ham de mortuo etiam sermo habetur. Ade clarustat Abel,side,i uana,quae mundum vincit,quae justificat, quae Christo inserit, quae per charit tem operosa est. Fide illa obtulit victimam; hile,quae credidit peccata elle expi ista victima ocis, quae omni pecuino sanguilae & adipe infinitis modis pnestantior est; victimas ficavit melioris hujus victimae umbra figuras,sicramenta; per illam fidem, quod iustus citet is monium accepi est enim illa illi imputata ad justitiam,ergo justus Hit,lion ex opstibus, sed ex fidesides potiorem secit victimam Abesis prae Caini vi bina, quae sine dusio ens mole & pretii exterioris dignitate illi non cessit; ita fides eulmi nostro pondus ad- quia fide obtulit, testatuis Devi'perdimu e ac illam sua, grata S accepta sibi, pilauce accepta ni, respexit enim ad illi; in fidem hanc & propter illam sentio de illo hiatur, edamu diu mortuus est, ita exstitit Deus ipse sermonem secit de illo
Genet. :9. Christiun Dominum non puduit illius meminisse Matth. 1 r 3 c. Pa Ius non semel illius renovavit memoriam, ut hic, & Hebr. ir: 1 . Acinuus est tamen: ria omnibus semel in umbit mori Hebris: a . At mortuus est juveni de morte non sua, occisus enim est, de quidem a fratre. od juvenis mortuus est, non in mamma cessu, eo citius enim Meraim Maimne cordio Rom. 7: is&lactita
45쪽
aliud semen Evae ponitur. set semen benedi Etium
particeps. mn eium burum esti Phit i :2 i. - αν --T ei moriturias ceni. quod omitis est, &quidenti statrui &quidem oblitam. qiri liri. oesularin, & Dei testimoisum cuius erat, nonne & eo vis ad cinanentisim iam maririi gloi n evectius est 3 moris se a lorificavit Deum. Joh. 2 i: i'. sataguinesio obsignavit fidem sesach iniam, pretiosissumna, propter jussiuam Dei, imo propter conscientiam his tulit tristu--χωνἀώως, &hoc ipsi Θεω I P .2:i9.1 . IR Doliutius palliis est pro illo, ille jam pallias est propter Dominum; pussactus Dolitani siri qui etiam juvenis, a cognatis suis & fatribus, innocens, ob vec m&jiistitianis dicatam, necidatus est; at neci multo ignominiosiori, & majores cruciatus insesenti, quam Abel experius, qui subito enectus, mortuus est antequam in ii se sensit, hinc & mors Chtilli, & s uiguis Clinis metara clamat prae sui me Abesis.
Hebr. i 2:a . Occisusest Abel, sed ea tantum parte, quae occidi potant, id est, carne. spiritus vitam&beatitudinem obuiuiit Avim Glω, propterysit . Rom. 8:io. e dcin die, eadem hora, eodem momento, quo mortuus .in propter Jesum Dominum, din Paradiso cui esu Domino; ita qui primi omnium e muniaci si lauasest, primus innium in coelum rec Utus ei qui primus omnium vita exutus est animali, prunus omnium vita & gaudio coronatus est caeless &permanciue. Cainus enecando fratrem, inimis seipsum quam fratrem enecuit. Sanguinis enim reus factus imio ii, necem sibi arcasvit aeternam; quique fratrem exstitutit, ne plius ellti in terris, ipse brevi poli exstit ictus est,& cum omni prosapia in diluvio periit, & ut locum tunc non amplius habuit in terris, ira nec locinia invenit in coelis. Sed rhodum teneat oratia. ε 3. Occisi, Abelea bini videbatur desemine sancto, cinus primis 'rentibus facta erat promissio. At Deus memor aeterni sui Testamenti, cum A lem, qui fuerat veres u promi nos Rom. N emomus resus itare pollet, qua iideparat erat, immolitare unigenitum, Pipromisitonesacceperuit Hebr. i i: i'. non id fecit, sed in locum Abesis posuit & reddidit illis Rilium quem Eva reputavit εις ατέρ' in semera Rom. 9:8. 3 voravit nomen ejus Set, ad lita ratione nominis, Nam possit -bi Dem senun aliud, in locum Abel, auem inici fecit Cain. Genes. 23. Filium hunc , Deo positum, &divina benignitate donatum satetur, non glori. turilluni natum inguiandi, aut volunt m carnis Iob. I: is. sed Des donum in illo miratur. Hiluuia hunc semes, nominat, habito Alpe bi non ad Senςrationem iraturalem, sed ad promissionem divinam, δύ regenerationc in spiritualein, cuina mulieris salactificatur ad nunticuit,
cum semine Serpen:is. Vocat illum emen aliud siccedit enim ui locum Abesis crudesito intersccti, ut quod promisso sbaami in caede hujus decessierat, id illi in natione
illius rursum accedcret. Cum Cainum peperiisset Eva,&illum reputavit in semen, putabat enim se aequisivi se Virum, Dominum, sed eventus docuit, illum ad sei non sanctum haut pertinere, adeoque salio in semen reputatum furite, hinc in modo citatis verbis, Caunimal semine videtur excludere, certe semini non audet aperte annumerare. Nunc autem Seruin putat in semen, Posiuit mihi si men. de docuit eventus,illum bene intanen putatum G
sq. Set enim Actus est nova sanc equesbipis propno; de revixit quasi in illo Ecclesia,quae in Abele ridebatur internecione deleta. Fides Scti non quidem disertis verbi in Scriptura praedicatur, neque in Apostolo positus est in catalogo Heroum, qui eximia claruerunt
fide. Hebr. I i. non tamen propterea ex illoriun numero exclusus fiuile censendus est; ut A , c rq Mostolus ipcitato capite erana non men tuti & omnes circumstantiae
46쪽
ctatum esse; qui si via Cain ambulasset sine Albio in grege Cainitati innumeratus si iii
sit. Si autem de Scio otiardam extra Mosen narrare licet , addairius sitias Suides Lexic graphiis nemini non talis de illo invocea n Seta in citavit. S 3 Amri
ε ινο- ε . Sensiis est, Setum ab hominibus sivi tenipotis Deum appellatum esse, ob oin nem pietatem , de ouod Hebraeas literas invenisset, & Astrolo n primus commendasset. Demone Seti Historici Arabes, Patticisses & Elmacinus, i idideriuat, illum inritae Godoliberos de nepotes adjutasse m a per se uinem a Gel, ne ullam cum initis conanimionem haberent; illumque sepultum . filiis in sipelunca secreta. sed redeamus ab incertis ad certa. Hic Setus genuit Rhum, cui nometa dedit Enos. natus hic putatur Anno 1 ri multilo condito. Significat autem Enos non I λ. σμ ονα obliviostum, ut putat Euse- v miix bius de Praeparat. Evang. rr: s. sed erim, qui incurabiliter aeger est. Ita hoc nomine Set evorare voluit in memoriam incurabilem illam miseriam, in quam per peccatum ceciditaomoe S. ane nisi Deus fanaret nostras infirmitates, nullum in Gilead pro nobis invenir iubalsamum. Hoc autem nomen Enos, quod primo usii nomen fuit proprium, Achim Mnomen omnium haeredum cormptionis Plesin. 8: s. cuidest inin homo miser, uir ' de is erui'Job. is: . quid est et in miser homo, ut mereatur vel, ut mundussit P. m. m. 1 o. Sumenemwtiscat homo malui Sc miser. coli cive eat. Psio ara . nu er homo, ut gramen dies e utis. Circa nativitatem aut etiam tempora hujus Enos singulare quid a Bim scripturaiotavit, nimii P .ut in Genes : 26. ntentia duobus , quam Cain cuin sc trucibus tuas multis involverat tenebim & corruption us, vel , Tunc coeptum est denominaria Rhosa, &senses erit, aliquos ii Kepit Iessie d omitiare a Jeliora, volutuleque nominari R a simi ut distinguerentur a animatibus illis, qui tantum vocabantur ita P 'ra hominum. censi. Q ii hunc senium haec verba vertit Aquila, sin u ALHι κυρί, tunc tum es vocisti ex nomine Domini. Ita notabitur dissidium, quod coeperat esse inter SIs Adami& nepotes, sine dubio de teligione, de cultu δ justitiaDei, de modo&viasi. tis; quibus, ii ad emplum Caini in carne sita & dignitate operum propriorum confinitibus; quibusdam fidem Abelis, id est , fidem in Iessium Coeristum imitantibus: &stinam, quae est ex fide, quaerentibus. Quoad phrasin confer Es n. 7. e. 6N I . . c. Sed tempus est ut anamus de Enocho, fisoJered. qui tantum trecentos & sexa- transegit, aliis ad seiacctutem longe altioreaia viventibus, ii notius lilius Metus alach omnium longissime vixit. De hoc Enocho ita Moses, ambula- t 7 a mnoch cum Deo, ta non erat, quia assumsit illum Deus G aes t: 2 . in quem
cum ita ci mentatus est Apostolus. Hebr. ii: s. Fide ora translat aest, ne videretortem, &non itaVeniebatur; quia trans uerat eum Deus, nam aure trosiationemam restimonium accepit Prata fecisse Deo,
2 exam mytimonium accepit Irata fecisse Deo, si ρες νακ τω λω.
f. Elogium, quo Enoch ornatur, est, ta ambulavit cum Deo, non inconstanter, sed re' io stuato, & limo proposito, mis - ψιiραο ρ - G. Luc. ,: 71. Id liquet
47쪽
36 Demochi an lacum comversatione. CAP. V.
Genes 1: ir. Stambulavit Enoch cum Deo, postqm m genuisset Metus ch, treem tu annis, fuit inu non unius diei , aut anni justus, temporarius, vere
justus , qui iudicium fecit* ustularan ,-veritatem servavit quais describitur Ezech. 13: s. Ergo non sine initula de fui Viro stabit Iarchius a poni' ' Π justusquitem fuis, sidimi sintentia ad resemidum ad improbos. Ambulavis autem Id totum est, quod Deus a fidelibus & sitis erugit: ita dixit A ia
hamo Genes i7: i. Mich. 6:8. Indicatu tibi 'uid bonum ... humi herambi lare cum Deo tuo. Paulusante omnia monet, dignὶ ambu cre vocas ne, qua vocati pumus Ephes 4: i . Ambulatores simus&viatores, de non habemus hic manentein civitatem, patriam meliorem quaerimus. In hacambulatique auteni
ambulandum est cuni Deo; ut sibi iacu ambulare sili. 1: 8. hicludit hocam laresidem, ἐλπίδα stem, ἀγάαενα uatem, ia reta Mi tm hac, quae νυritura , id est, in luc vita, manent i Cor. 13: i 3 . Fidem inquam, quae fiducia iniit Deum &serratorem Dei, Seredemptionem ac justitiam ejias; Charitarem, quae implet fructibusjustitiae,& obsequio sfacit Deo,& arcte uiaticum proximm Spem, quae inanima anchora secura es firma Idces Ita&Diocli ambulavit cum Deo; fide amplexus tautem&justitiam Dei; charitate sincera adfectius in Deum & proximum, in pietatem & doctrinam veritatis, Zeloque imis tus gloriae Dei; spe exspectans melior animae tauton, co Totisreii arrectionem,&adve tum Domini ad judiciuita. Id ambulare Enochi explicat Apostolus i. Per c αρε, α λω, quod proprie significat rit acere Deo, colere Deum. Ita si εςAR est cui Hebr
I 3: I ,. conferbita idem 4:I8. Autorem Sapientiae : I. 2. Per προορχείς τωλω, a cedere ad Deum. 3. per τ Θειν, quarere Deum. Fiaci est fidon enim ad Deum accedimus Charitatu in cliaritas enirn onviis boni Alaudis genetrix est, i Cor. is . -7. θυόοιο micus, quod enim quaerimus. id speramus nos. . inventuros; ut non speramus, quod videmus Rom. 8: 2 ira non quaerimus, quod non sp ramus. Apostolus ainem expresse facit mentionem fidei Enochi.
De nimirum Seminis promissi, Salvatoris&Donuni, quae fides est essicacissimum incentiumna, utpeccator amare Deum uicipiat. Unicum obsistaen fidei est Christus Dominus, heri & hiate idem & in secula. evita Neque hinc nostrae fidei positioni contruiatur, quod Apostolus addit,
Hebr. Gm qua accedi cs ad Deum, & in q Diocham l. it cum Deo, constare in eo, ut cred. amus I. Quod Deus es. 2. Quoa 1 Θαπδο ς mercedis retributorem se erit in hibet illis, quillium quarum Hebr. ii: c. Nam haec est ipsisIb illa fides, qua credulius te missionem peccatorum, tautem, justitiam & vitam aeternam. 6.9. Fidelis, &qui accedit ad Deum, debetcredere i. cuod De voLEr 'credere Deum es, unicum motivuin est ad amandum Deum & ad accedendum ad illi uia. sane Deum esse aeternum, omnipotentem, justiam, peccati vindicem, non prUne credinius, Elnaturaliter cogitovimus, pertinet id ad G γνω ν Θεοῦ , quod inanis inaestinoi nibus hominibus. Rom. i: i'. Haec autem notitia tum a ternae Dei potentiae, tum in ' lienabilis justitiae, quiliam instat, non facit per se, ut peccator Deum amet, aut quaera ' potius inret, ut Deum se at tanquam Vindicon, Ultorem, Iratum. Ergari fide, φαcredimus Deum es, quaque movemur ad accedendum ad illum , confinetur taci, qua credimus Deum elle, & sussicientem, ut neccata possit remittere, de imprubui justificare; & misericordem, ut velit remittere; & num, ut aetii remittat. Qui ita credi ,
quod Deus hoc est, quod non tantam inaeter ulmei justos,sed gratiosus,misericota, dives
48쪽
De mera fide spe talia: S de morbo. CAP. V. 3
dives miseratione, qui non delectitur morte improbi, qui vult Deus peccatoris fieti, certe illi Deus non erit terribilis, & accedere ad illum non verebitur. Haec aut fides necessario. imponat fidem & agnitionemJesu Salvatoris, peccatain se suscipientis, Deumque mundo reconciliantis; sine quo Deus gratiam& mis ordiam, citraabneginonem justitiaeexere re minime potest. Hanc fidem, Deum elle;&posleelle, de velle elle Devin peccatoris habuit Enoch: ergo habuit fidemJesu, Domini, Seminis promissi. 2: quod in mercedis re
tributore sitis,quii m Sane omnibus, qui Deum quaerunt, merces retribuitur. Deus enimnon vult, non potest, s ustra amari, frustia meri; sed aedentibus, Deum esse justificantetit improbos, remittere peccata, & illa fide accedentibus omnis illa merces imp tarur H --cundum grariam, non vero καὶ sic dum debitum, ut fit τω qm operatur Rom. : . Certe fides in Deum & Christiam non caret mere dc: reptaramae enim iustitit n. time N an merces tuam gnaviari Gen. Is: I. Qui quaerunt bonium, id est, fideiJoll. ,: am in gloriam cs honorem incorruptionem, His retribuet Deiu γta vitam atemam Rom. 2:7. sed ut dictum, omnis haec merces datur epulia; pratiae merces EM Hinc & illa fides, quam Enocii habuit, non fuit fimstra, ibi ii cita ipsi est, & merces retributa e grati
f. Io. Videamus nunc, qualem octi mercedem reportarit. De eo ita Mosese ambu- quilem lavit cum D m M Paulus: Unon inveniebatur. ClimSm dem tenuisset & bonam conisentiam, & in terra cum Deo ambulassit, tandem non erat, desiit cile, comparuit non inveniebatur neque in domo sita. En b. ne Ee in conventibus de coetu piorum, neque in ambulacris publicis. Quo ergo abiit 3 n 'o tutii in Dommin, viti a sit illam Dominus.In illa assumptione animadverti debet terminus a quo, & terminus ad quem. Terminus aquo est din lac, terra hac; a terra,c medio hominum illum abstitiit. Terminus ad quem, non est Hors,non sepultam , sedDeus ipse, caelum ,Dei habitaculum. Sumpsit eunt Deus ad se, , terra transtulit in cadum, mortem non gustavita Translatus est Ocn -ἰδῶν ut mortem non videret ; ergo rivum tulit&assumsit illum Deus. Iosentit&Tai moi celosi R ta non is sitam mori Domium.Item Flavii Phlius πος Θριον. Θ:ν-πλαῶν αιτς άνοι γ/ οι m. secesiit ad numen. id est Deum. Umde neque mors eyus literis relaetas. Quod attinet verbum 'o id ordinarie notat assumti si Ita de Clitisti αναλη dusserpatur Es 13:8. E Iudicio Gomissa' 2 assumptus est, nempe ad Deumet thronum illsus Apoc. I 2: s. &de Eliae in coelum evectione 1 RO. , Dic quid faciam , antequam auferar, assumar de te. & de fidelium alluit
'tione Pi diu. o: I6. Deus re metammam meam, nam assumet me.
g. ii. Eino cingratia ambulanti cum Deo Enocho facta; mortem non vidit, quam. Adam & Evagustarunt, & omnes fidelesgustare tenentur. Vivus, nulla morte piaecedet te, mutatione tamen tali mediante, qu ali ut novissimo die mutabuntur illi, qui tum non . dormient, talii vivis supererunt I Cor. is: s I coelum evectus est, locum gloriae&be titudinis, in ipsim inquam coelum ternum, in quod Paulus raptus soli , quamvis is ne v
sit an in corpore , tan extra corpus fuerit 1 Cor. ia: χ-3. Ita nonaniara exuta suo do
incilio, sed indutasio corpore ingresti est Hu: ὀι αδορὶ , quam e Deo habe v, όικία,
, αἰώνιον 2 Cor. s: r.& accessit ad Sion montem, civitarem
Dei usui, ad oriades velorum, is Ecclesiam primogenitorum, ta juicem Deum annium Hebr. Ii: 23. Igitur illos, qui contendunt Enoc minpar illium tantii nuteret
tron,in quo Adam integer collocatus fuit, alii impium, inque eo Gari iis Me ad pugnani
49쪽
cum Anticli isto, mutuis vulneribus decertamiam, quamvis autoritate vetustae traditionisia probare sibi videantur, ire& sibi plaudere jubemus. i a. Insigne autem & ingens hoc est beneficium, quo perpaucos divina dignata est
- gratia, nimirum ante oeconomiam legalem Mochum; lub oeconomia legali Eliam; in hi oeconomiae legalis Dominum Iom, parum isa angelos M atum R. 8.& sors ui etiam illos linctos, quorum corpora e monumentis post resurreEtionem Domini Iesu exie tiara, dc in civitates ancta multisapparueritiat Matth. 27:s i. nam ut illos moriem secunda vice obi illa stimamus, 'ropterrationes non paucas non pollumus. Bera Diuinis i lar et Respons Lxxxv. ad orthodoxos, de iis, qvi cum Christo resilirexerunt. α , , tam δὲ
f. i 3. Eli tamen in hac evectione Scallumtione Diochi, Eliae, IOChristi, ut similia ludo ita & dissimilitiido, Iesus essenatus est morte obita. Elias & Enoch mortepraeventa, . ut ita loquar. Jesus nuM amat est Actor. ir'. Elias curru vierata mis gneu, etiam cum turbine, procella 2 Reg. 2: it. In Enoch sesi modo, quo alliinatus est, scet
plura silet. Jesus prae alia discipulorum, videntibus illis, Elias vidente Eliu&escium te, Pater mi, Pater mi, currus Graelcsequites6stis Quinam fuerinto αλδε- En himriter talptura praeteriit; fini Ietanicii speci uores&testes, inde conjicere te est, quia Moses de illa loquitur, ut de re omnibus nota, nemini ignota: Nonerar, ima modum Deus. Attamen si quae est inter hos tres in hoc ristuc venientia, multo major tamen est disconvenientia. Itari ut victor mortis ,. in coelum, ut suum, quod in initio creaverat, jaua vero per sanguinem suum esectis, prasi vita novas recenti in tu erat Hebri Iorio. sita vi de potentia, simple merito intravit. Elias de Enoch, mento sieno, nimirum vi meriti & lytri Christi, pr agniti antectum mundus esset; potentia etiam aliena, ni miniinpotentiaDes; non ut victores iii se, sed in & per Victorem vi ctores ex gratia; non ut in ium jure naturae, sed stium jure donatae gratiae intrarunt&as si ii sunti Jesiis evectus est, ut dextra Dci exaltaretur, ut sederet & pro nobis interces ret, rediturus ultimo die ad se ium: En h&Elias, ut communione Sponseris&vi aeessicacia aeternae oblationis, & celebratione Dei iustificantispectatores, in coetu anges rum despirituum justoriim consumitiatorum gai cre ac beati possent. F. 1 . Exhibet autem haec assimario Enochi, qii venuste Tertullianus vocavit tili
dium immortalitatis, abundantissimam doctritum ad validam indix κη ni: nimimm d
centur illa, finem fidei & ambularionis cum Deo esse salutem, reportantei finem fider,
si temo arum i Petri ir'. qua te solantur pii Psilm. 73: 2 s. In consilio tuod cum ' ostea ingloria assumes me. Docemur, salutem este non tantum animae, sol & co poris: Eruta totus, &quoad animam & quoad corpus assumnis est. Docemur, in Noedem nostram esse repositam in coelis, apud Deum: Enochum Deus beatitudine cor naturus astumsit ad se. Docemur, hanc esse victoriam seminis mulieris de Serpente &condemnatione, uresectos Des ab . amore& communione Dei & vita aeterna non possint arare. Docemur, mortem corporis non esse iram, sed benedictionem : nam si es
ira. etiam illa Enocho fuisset serenda. Doccinur, fideles ante Christi apparitionem de mortem haeredes factos vitae aetem: Enoch primi mundi incola, a Deo alli tus est in riam. Haec & similia animum advertentibus facila cumini. f. I s. Enochus prclpheta fuit, unde Judas vers 1 . Pro et imit septimus ab Adin, En b. Judaei garrire assueti dicunt, Enoctu fitilleprophetam Θ γ 'na ma
50쪽
in gradu cel tis, , quain Mosin. . . Pmpheta sine sint, qui vir suis D i.
amsutavit cum Deo suo. Hus sine dubio causam egit. Eitis suacritatem contra lini os de obliti laus iudicia nunciavit; ncc minor luc in parte halbendus macho, quu praeco m iis fuit 2 Petri 2: &futura pra lixit;&parcetilbidus Eliae, qui propheta ibit&s,cundus ab Enocho vivi in caeloen assumtus est, & quid magis con ataneum vero, quam illum,quem prae inultis myriadibus fidamaagratia divi extulit, de primum omnium pDs nun&lioad Spiritum de quoad corpus consi inamavit, etiam in hac vita inter omnes eui uilla non tantuiniit sanetit ite vitae, ibi & in sancti zeli constantia & in dono uspiritus sancta, quae inter die ., εια trophetia donum o riuio censenda ruet, abundantia, ct indoctrinae&i ientiae elatis descendentis puritate & notitia
Ut autemJudas Apostolus Enochum prophetalia docet, ita & quid Enoch priphetavit, &de quare prophetiantius at, opportune & in rem nostram tradidit. Ita e sota hum dixissescribit: Ecce, venit Dominus cum mi utilibus sanctu ad .cundum )udicium de Ommbus, o aureo gumdum impios eorum de omnisus opensus imputatu sera, qtra impie com/nserunt ita de omnibus duris, quae locuti μm contra ipsum peccinores impii. Immarium subjectum, cujus in hac prophetia mentio fit, est Dominus, semen mulieris, contritor capitis Serpentis, in paradiis proinistiis, quem omnis lingua consilera debet Dominum au gloriam Dei patru Phil. 2: ri. Non est is tantiun Dominus , quia riis discάβη --Col. i: lG. Joh. a: s jure creationis, sed praecipue quia Ecclesiam α πιήσατο I itaue o P. Aelotaro: 2 8. sibique purgavit ci emit λαὸν - δειον Tim. 2: i. . Apocis: s. hoc est, jure redet tionis. Huius Domini adventum p vidit&- clavas: 'im inquit, particula prophetis non inusitata, conser. Es.7ri . Ecce virgo gravida est. Es o: ro. Ecce Dominus Deus cum robore vorat. Ecce merces ejus cum ipse, rem staturam quasi diu ito praemonstratu. Ecce Venit. Venturus adhuc erat Dominus, igitur dicendum sitis let seniet, sed loqui ciu Enocli de resutura, ut jam exstante. Ecce η- V enit, in spiritu deSde ea, quae sutura erant, ut jam praesentin tibi sillans. Ita fides est ἰλ in i modi ις, possicitatio c repraesentasio rerum, quae adhuc sperantur. Hinc ii: i. Et talis i quendi ratio familiaris est prophetis. vid. tas: s. Fiatus datus est nobis, puer natus est nobi , nasus inquit, qui in plenitudine temporis demum nascenduserat. GH . . ALventum autem Domini quod attinet, ecce venit, is in sacrisnotatur varius. Unus e monte Sina. iniit. 3 s: r. Iehova e Sina venit. Unus e Bellehem. Ex te exibu Dominator Vicitis: i. εξελόωστ et Matth. 2:6. ad Ton. Gaude filia nou, Rex tuus v v et ad te Zach. 9: . Unus cum nubibus, dic novissimo. Apo I:7. Ecce, venit cum utibiam, G videbit Humommu oculus, qui adventus vocatur παρωπια ζ N a Petr. 3:32.
vis. αὲ me M. Iacob. 3:8. τ διξης ζ μ ε ius σωτῆρίγ Tit. 2: I3. confer a Thest 2:8. a Tim. 4:8. abre: Γλωος κυριου 'b σοῦ - έρανοῦ et Theta. 1: En ius generaliter de omni hocadventu, praecipue tamen de novissimo seu postremo prophetivit. Veniet autem Dominus non solus, sed cum so dis myrtitatibus, intelligun-Mr Atacti, qui in sanctitate condati, initium suum servarunt Dd. vers. 6. quique ob nullitii sitiem, & quod numerus illorum pencinnumerabilis est, cum myriadibus con
rarantur, confer Hebri 12:aa. Dan. 7: Io. I in Sina venit cum Angelis. De . 33: a.
Dominus venit e mmaibus sanctis suis. imo &.m --Mm c terram I Tim. I: i soluod Iohanni est esse τὸ Giα adpropria. Joh. I: II. Tunc enim cecinit mustitudo coel