Thomae De Vio Caietani ... In Praedicabilia Porphyrii, Praedicamenta, & libros Posteriorum analyticorum Aristotelis castigatissima commentaria, nunc primum ab innumeris erroribus diligentissime castigata, additis annotationibus, & scholijs in margine

발행: 1556년

분량: 239페이지

출처: archive.org

분류: 철학

121쪽

salitate, li-eet lia quato spectat. petilius

Qui modi

per se late-diantur deis monstrario

Passio subdistuctione quo e6patetur ad subiectum.

dine,sed ea tantum quae diuiditur contra in alio. haec. n. solitudo est quae tertium constituit modum. nec ista se studo rara rem intelligenda est negatriae, quia modus importatus in ly per se ut eonstituit substatiant,positiuus est, licet negati ues ilicetur. CIRCA quartum modii perseitatis dilige ter aduerte subtilissimam. S. Tho. expositionem, fin qua iste quaratus modus distinguitur a seeundo sormaliter ut dictum est)quia perseitas secundi est perseitas pdieationis, quarti vero eausalitatis. Et quia contingit quandocv idem sit per se eausa alleuius, oc per se subi edium eiusdem ut patet de subieisto respectu propriae pastionis, ideo quando seeundus modus de quartus eoincidunt in una propositionem sm diuersas eius conditrones. Apparet autelicie manifestius ii supra in hae propositione, animal ra/tionale mortale est risibile, tir qua subre qum,oc ponitur in ratione praedicata,re causa illius.ppria est. Unde tion intelligunt S. Tho. qui eius expositionem impugnant, ec ex rudi ingenio prouenit impugnare hoe: quia quar lux modus requirit causam, quae ala sit causa q, non suis hieetu,&q, diei debet,interiectus interiit secudum in teremptionem, hoc. n. salsum est, ut Albertus magnus in hoe loeo dieit,re ex Aristotelis verbis habetur. Mi. n.

Item alio modo quod propter ipsum inest unicui in P se. In quibus verbis suis cienter quartii modum per se disse

sinientibus, reduplieationis. aut causae,de qua non prae dicetur escius, nullo modo meminit, quin potius praedirationem effectus de causa in hoe modo concurrere

assirmat per tu quod ineatinesse. n.1 dicatione fundat. CIRCA secundam conelusionem selen d si est . aliud est loqui de his modis perseitatis in ordine ad totam de monstratione simplieiter, cic ali ud in ordine ad eius eo elusonem tm. Similiter aliud est loqui de illis in ordi.

Neud dem nitrarionem e ncludentem talem conclusonem et aliud in Ordine ad demonstrati nem simplieiter de in eo muni. Si enim loquamur de tota demonstratio ne, simpliciter re in eonium, si eoes modi ingredi ponstitit demonstrationem,maior. n. remitior re concluso

fieri ponunt de in primo oc in secundo re quarto modo,

ut patet discurrendo per demoni raciones, in demon stratur una diis nitio per aliam, vel passo prima per dii sinitione subieeta vel secunda passo per prima Se Ter lius autem modus ratione subiecti,etiam a demonstr tione uniuersaliter non exeluditur. Si autem loqua mur de demonstratione simpliciter eon eludente talem conclusonem. s. vere Oc simpliciter sui natura suam sei-hilem re quoad eius e ne lusonem tm, se dieitur Usecundus re quartus modus Latum demonstrationem in grediuntur Taceo de tertio quia ine plexus est. Et hoc modo intelligendan est. s. Tho in licie loeci, qui simpli citer stibilia,c lusJones sim naturam suam limpliciter scibiles interpretatus et . Themistius autem Averrois ec Albertus primo modo intelligendi sunt eum dicunt primum modum in simplieiter scibilibus admitti. CIRCA tertia coneltisonem sciendum est Q passio subdisti notione neeessaria, cuius textus mem In It, non eli ut quida putant passo una simplex et reulocuta n tale disiunetum sed sunt sorte duae passones inadaequais igillatim tali subiecto superiora , ad squale aute eius in serioribus, se ideo,eum disiunctione, neeessario insunt supera m ioc illud in earum diffinitione ut additum reei piunt. sevire duae differentiae ex opposto euaeuantes neras potestatem genera neeessario insant sub dis um ne, re in unius at ratione genus ut aditu radit. sed

rametaphvliei negoed hoe est sufferat dixisse , uia est, ibi autem siti iudiosam vitam eoneesserat nobis deus propter quid dicetur.

Num omnis proposito per se eo inerratur in pro positionem per se.

DYbitatur an proposito per se eonuertatur in o sitionem per se. Deo parte siquidem affirmativa est:

A quia omnis proposito,in qua subiectuin ponitus in ra tione praedaeata est per se secundo modo re in qua ursdicatu ponitur in distinitione subicisti est per se primo modo:eonstat aut . proposito per se in secundo modo e

uertitur in eam, in qua praedicatum ponitur an ratione subiecta. ergo conuertitur in propositionc per se primo modo, ut ista numerus est par vel impar eonuertitur in 11ham par vel impar est numerus. Pro parte vero nega tiua est,quia in subrecto cuiustu positionis v se clauditur nitrinsece ratio formalis innsrentiae praedicati,sed

hoe non potest saluari incomtertente xpositionem per se:quia impossibile est subiecitum de praedieatum ali cuius propostionis ita se habeant Qvntina de pedeat ab altero econuerso in eodem genere causs. ergo oce. In hae dubitatione quida seotias tenent sinpliciter partem negativam, re mouentur ex ratione seeundo loco adductia dc ex eo Q credunt subiectum Micari non pos sede passione in primo modo,quia ponitur in dissinitio F ne eius ut additum,quod nihil aliud estu esse extraneua ratione formali illius. Confirnranim opinionem suam ex dietis Averrois in secundo de aia. comen. os.&.cr. vhi dieitur i, color est visibilis per se,quia sub ectum est causa praedicati. Sed haee opinio peripateticis non con sonat. Tum quia iam mite sum est omnem eropolitione necestariam esse per se,ae per hoe eum ista sit necessaria, rationale est homo erit per se. Tuni quia ills propositio/xes sunt per se, quibus conueniunt modi perseitatu mdiffinitiones datas ab Aristo. Constat autem Q, aliis r tionale est homo Whis similibus Aonuenit diffinitio secunda modi per se,& illas par vel impar est numerus conuenit diitinitio primi modi,quia in illis subiectu po Natur in ratione praedieata .cic in his prs dicatum ponitur in ratione subiecti .ergo Se Nee est audiendum dictum eorum, sq, id quod ponitur ut additum, non praedicat in primo modo,quia est ex ira ratione sormale dis niti. Contrariatur n. primo Aristoteli,qui in hoc loco nota G ter exempla dedit de his,quae eadunt in diis nitione ut addita. Contra matur secundo Veritata, quia cum ratio formalis rei re diffinitio sint idem in habentibus diffiniistionem,& Apud Arist. septi no metaphylieae,person gum processu in passiones de accidentia aut non habet disi initionem ut liabent per additum, iiugae sedissint tioqiiidditativa aeeidetis in qua no claudatur in transe ee subiectum. Sed quod decepit eos est: quia aliud est suhiec una esse extra Ectentiam passonis c accidentis aliud est subie tum esse extra rationem quidditatiuam eius. Occum primum sit verum,crediderunt seeundum quo Q verascari: quod in apud peripateticos est error. Est ergo via media approbanda,et, nee uniuersalis aist maliva, somnis propositio per se eonuertitur simplici ter in propostionem per sciest Vera: quia non conuertitur ista, lictest animal, nee uniuersalis negati ua,s nulla propositio per se eonuertitur simpliciter in propositio nem per se,est Veriat quia ista, homo est animal ration, H',convertiturun ista animal rationale est homo steti, do modo ut et in tractatu de demonstratione. S. Tho. nomine insgnito dieituo dc ex hoe patet suiseienter subie is positum in ratione praedicati, inanis quod plus eli .est ipsa rata o praedicati , de eius eausa. Sed quaedam propolitiones per se conuel tuntur in per se. Oc hae sunt omnes quarum eonvertentes simpliciter sunt neces ,riae ex terminis. Nee obstat his quod Aristo. in serius dieet,in ista est per Meldens risbile est homo: ibi enim non accipit accidens Vt opponitur ad per se,de quo modo loquimur,ut in eap. is . patebit dimise ex textu. Confirmat autem sie esse ut diximus frequens philosopho rum exereitium in demonstrando,dum eonvertendo pinis Iam demonstrationes faciunt, ut patet dia utuntur in demonstrationabus utra Pharum,omne intellectivuest liberum Oc eco uerso omne liberum est intellecti uim dc similiter omne necesilarium est sterni ct econuerso,

omne

tur.

Ratio eri tis Nota

122쪽

n finiti

correla riuuinis

tua .

omne liberum est intellemitum. 5c similiter omne ne eeuarium est aeternum .de eeonu rs , omne aeternum est neeellarium re similitet omne generabile est eorru prahile,re ee nuerso, mi e corruptibile est generabile, re infinitis huius nodi propositionibus philosophi vititur in diuersis denion sirationibuste ni M autem et de monstrationes non nis propositiones per se assumiane. Vnde vel lateamur oes errare,quod temerarati est, vel concedamus multas propostiones per se eonuerti sin pliciterii per se. Ad rari nem autem in oppostum dicitur primo in loquendo de subie ut distingititur eon

tra praedi tum maior illa nee est probata,nee apparet vera uniuersaliter in ista.n.homo est animal rationale, praedieatum magis exprimit eausam inhaerere in subie

Ho ueconuerso: tamen n5estdubium quin sit per se in primo modo. Dicitur seeundo quod dato in ilia admitγreretur. Q in omni propositione per se subieetum Esau dit in se musam quare praedicatum insit sibi, sophism tum consequentis est ex hoe inferre, ergo elaudit in se causam formalem quoniam diuertis generibus eausam cotingere hoe potest, re propterea stat ex eisdem termi nis fieri duas propositones per se, re in utra p elaudere subiectu eausam in se inhaeremiae praedirati in subiect diuersi rode tamen,in altera. materialem dc essectiva, in altera formalem oce. Non est opus tamen hane deseriptionem propositionis per se admittere, sed stadum est in illis,quas dedit Aristo ex quibus haee non habentur. sat enim esse propositoni per se dixit si praedieatum poritur in ratione subiecti de eeonuerso,nis quis diminu. te eum diffinisse fingat. Auctoritas vero Auerrois ex secundo de anima non eonfirmat aduersarios, sed magis deiicit quoniam ibi Auerrois expresse dicit v, in hoe dissert seeundus modus per se a primo, i, in seeundo Rabiectum est eausa praedicati, n primo vero eeonuerso p dieatum est eausa subiere . Unde s ex hae auctorita te arguendum est manifeste coneluditur in non in omni propositione per se sume sitim claudit causam inlisren tiae praedicati in subiecto,cuius Oppost uaduersarii iudeconcludere volebant.

VNiuersale aute dico, in utiq; de omni sit,

oc per se secundum ip ipsum. Manifestu

igitur est quaecunq; liint uniuersalia ex necesalitate insunt rebus. Per se autem& secundum Q est ipsum, idem est. vi per se inest lineae punctum,& reetum etenim secundum qi linea.5 triangulo secundum si, triangulus, duo redii. etenim per se triangulus duobus rectis aequa lis est. Universale autem est tunc, cum in quo libet ec primo demon sit ret: viduos redios lia here, neq3 fagum: cuilibet inest uniuersale qua

uis est demonstrare de figura, et duos rectos hahet,sed non de qualibet figura,nec utitur qu Iibet figura demostrans. Quadrangulus enim figura quaedam est, non habet autem duobus rectis aequales. sed i scheles quidem duobus rectis aequales habet,sed non primit, sed tria gulus prius. Quod igitur quodlibet primum monstratur duos rectos habere aut quodcuque aliud huic primo inest uniuersale est,ec per se

demonstratio huius uniuersialiter est, aliorum autem quodammodo non per se,nem de ecies crure est uniuersaliter, sed frequentius, idest A per aliud. Oportet aute non latere, quod multotiens contigit peccare dc non esse quod de monstratur primum Uniuersale,secundu quod videtur uniuersale demonstrari primum. Decipimur deceptione hac cum aut nihil sit a c pere a superiori extra singulare,cb lingularia.

Aut sit quidem, sed innominatum est in dita rentibus specie rebus. Aut si contingat esse si

cui in parte totu in quo monstras,eis aute,que

sunt in parte quide inest demonstratio, ec erit de omni,sed tamen no est huius primi demonsstratio uniuersaliter .dico autem huius primi secundum quod est demonstratio cum sit primi uniuersalis. Si igitur aliquis demostrabit quod rectis quidem non coincidunt, Videbitur utiq; δε esse demonstratio .ppter id quod omnibus roetis inest, non autem est,siquidem non quoniasic aequales sint fiat hoc, sed secundum quod quomodocunq3 aequales. Et si triangulus non esset aliud cpisos cheles videbitur utiq; esse de monstratio. Et proportionale quidem commutabiliter est secundum quod numeri sunt,& secundum quod linee,ec secundum quod firma, oc secundum quod tempora sunt:quemadmodum demonstrabatur aliqn seorsum, sic contingens est de Oibus una demonstratioe demostrari:sedsunt pst id,quod innominatum quiddam

omnia liaec Unum,ut longitudines,sirma,tem

pora , 5c specie dii erunt a se inuicem,seorsum C accipiebatur: Nunc autem uniuersaliter mon stratur. non enim secundum quod lineae sunt, aut secundum quod numeri inerant,sed secundum quod hoc, quod uniuersale ponunt esse. Propter hoc neq; si aliquis monstraueritvnu queq; triangulum demostratione,aut Una,aut altera quod duos rectos habet unumquecpiso schelem seorsum 8c scalenon.i. gradatum non dum cognouit triangulum quod duos rectos habet nisi sophistico modo. nem uniuersialiter triangulum,neq; sit nullus est praeter haec trian gulus alter, net secudum quod triangulus est

cognouit, neq; omnem triangulum sed aut secundum numerum,secudum speciem non au tem omnem, etsi nullus est quem non nouit.

V Quando igitur non nouit uniuersaliter, ocquado nouit simpliciter. Manifestum est quode idem esset triangulo ella oc i scheli,aut Uni

culci:,atit omnibus. si vero non idem, sed altorum inest autem secundum quod triangulus, non nouit. Vtrum autem secundum quod est

triangulus,aut secundum quod est i scheles. re quando secundum hoc inest primo & vniuersaliter cuius est demonstratio Manisestum est,q, quando ablatis inerit primo,utis schelex sneo remoto triangulo insunt duo recti . sed eneum esse remoto oc i schele,sed non figura aut termino, sed non prinais duo ergo primo.

si quide

Regula em ostendi

uniuersale

Regula eo

gnoicendi uniuersale.

123쪽

POSTERIORUM ANALYTICORUMLquidem triangulo secundum hoc inest alijs,

ct huius uniuersaliter est demonstratio. Summa lautiis capituli haec es. UNiuerseIe dico qu eum de omni sit oc per se, est se

eundum quod ipsum. Quaecumv sunt uniuersalia ex necessiate insunt te bus

Per se & seeundum quod ipsum est idem. uniuersale

autem tue est eum in quolibet α primo demonstratur, profositio decu utur Vt lexemplariter. seeundi. Dem Onitrario per se huius uniuersalis est, aliorum autem quodammodo non per se. Modi ei 'Erramus autem circa uniuersalis acceptionem tripli tanda. citer.vel cum nihil si accipere a superiora extra sngula re .ut s triangulus non esset aliud u isostheles. Vel cum in nominatum est subiectum proprium. ne ut in differontibus specie rebus et commutata proportio inuenitur in numeris,lineis firmis,& temporibus. Vel se tingat esse se ut in parte totum in quo monstratur: ut si de re Etis lineis non concurrere monstretur. coiret, siquis monstraret. unaquein triangulum quod duos ii ,. restos habet, triangulum non eognouit, quum ain duos rectos habet,nis sophistieo modo,nee uniuersale trian guti,nee omnem triangulum secundum sp Qiem, sed se cundum numerum,et si nullus est quem non notiit. Coisili. Si triangulo & i stheli, aut vitieui Q, aut omnibustium. idem erat esse cognoscens,liaee simpliciter nouit si vero non idem, sed alterum, non nouit uniuersaliter. Regula. Id eui priano inest aliquid seu euius aliquid est uniuersale non est id quo remoto illud remanet. neque omne illud, quo remoto illud non remanet, sed illud cui inest,

dc per ipsum aliquod quihusin inest. Series autem haec est.

LN Tn Nox Ns tertium praemittendum. svniuersa

liter in hoc rapitulo explanare quatuor saeit. Disinit man in primo ipsum uniuersale oc declarat eius diffunitionem ex conuenientia inter per se,& sm quod ipsum priis a propositione. secundo ostendit quomodo demon

strator utatur uniuersali secula propostione. Tres mois dos erradi ci rea uniuersale tertio declarat, duobus adiu ctis eorrelarinquorum primum sequitur ex secudi erro . .. . ris destructione. secundum vero ex radicali ratione,qua omnes eliduntur errores,distinctione. s. vel indistinctione sormali quam errantes non aduertunt .Regulam vi timo valde notabilem subdit, ad sumendum uniuersaleaeeommodatis exemplis i sthetis sigurae, re trianguli respectu ipsius habere tres θce. Num Desinitio praeditati .niuersilis st

eompetens.

CIrea diis nitionem uniuersalis dubitatur duplieiter.

primo quia videtur in ea eo mitti nugatio. Cum .n.

secundum quod ipsum si idem quod per se vi in textu dieitur superflue ut Sinin diffinitione ponitur. sumere

hat enim ponere seeundum quod ipsum. Insuper cum per se si de omni, non oportebat ibi ponere de omni .seeundo dubitatur quia non videtur dii initio illa explanare totam diffiniti naturam, sed diminuta ista siquidem pro stio, isos eles habet tres, seu homo habet sensum ta.stus de omni oc per se fila quod ipsum est,ta men praedaeatum non est uniuersale talis subie isti vide se patetiquia habere tres est uniuersale trianguli, Ac eae sensitiuum siti laetum est uniuersue animalis. Amum pium de elaratur quo ad tertiam parti lam, quia quoad primas duas euidens est. probatur ergo se,illud conuenit alicui siti quod ipsum, quod conuenit sibi cum re . duplicatione sul,quia sin quod ipsum re inquat um tale idem sunt: sed in qualibet istarum hoe inuenitur: ista. n. . . i. est simpliciter vera, homo inquantum homo habet sen sum tactus,5c similiter ista, isoseheles inquantum iso scheles habet tres. ergo . Et eonfirmatur, quia illud nisi nitio.

propositio ae adest alicui eum redupliciti5e re fim quod ipsum,quodanest ratione suae divinitionis quiddita tuae: sed supradicta sunt huiusmodi: ergo oce. patet minor. quia distin tio subiecti assumeretur pro medio fm viam e simunem ad demonstrandum talem eones usonem. Aledium aut est ratio quare maior extremitas infit minori. Ad primam dubitationem dieitur,u, quia in dicti nita one oportet explicite ponere superiora omnia usui ad ultima dis serentiam,ta tamen posteriorem implicite quodam do claudere priorem ut patetieum dieitur, animal est substantia animata sensibilio ideo in diffinitione uniuersalis explicauit de omni,& per se. Nee ob hoe sequitur nugati O,quia ad nugationem non sis cit qualiscum imclusio vatius in altero, sed exigituro, unum includaturis aliter de intrin.ece in coceptu sormali alterius ndicere animal rationale nou est nugatio, quia animal ut additum in conce u rationalis Odit , α similiter dice re nasus sinus oc similia. Et qin per se non ineludit soros Maaliter de omni,nec secundu quod ipsum includat sor mali ter per se,licit illa inferam, sicut etiam rationale in fert animat,ideo nulla nugat O in.ppo sto aceidit. Quod aut per seno includat formaliter de intrinsece de omni, patet ex diffitutionibus u se in eapitulo βcedenti. Quod Vero fm quod ipsum non ineludat formaliter octaurinsece viritui patet ex hoe capitulo .ubi Aristoteles in prisma propositione ,expones sim quod ipsum,ait quod idesonat quod primo. clarum autem est ex dicendis, , in ratione primi sor maliter oc intrinsece no claudit aliquod horum. Nec te decipiat ciuod diei eonsueuit Q ista se hahent seut superius, inferius,eo. n. sensu distia est,quo dicamus si, rationale dc animal se habent ut inserius resummus,quia omne rationale est animal, oc non Gon tra,vnde ex hoc non habetur, q, posterius inter ista in cludat formaliter re intrinsece suum prius.

Ad seeundam dubitationem dieitur, in quia seeunda quod ipsum duo sonat. cly fm quod)quod denotat eauci salitate, oc ly ipsum quod importat ipsam causam vel rationem ellendo deo eum duplici distin stione intelligi potest. prima est ly ipsum pol dupliciter sumi. Vno modo pro omni eo quod a stualiter oc sor maliter res est, alio modo M eo tiA quo formaliter a eateris res dissere Seeunda distin stio est q,lν se dum quod potest dupli

citer sumi. Vno modo ut notat reduplicatum esse rationem 1 pradicatum insit huic. Alio modo ut notat re

duplieatum esse ratione adaequatam prs dira tum instsimpliciter. si primo modo utriusin distinetionis aeri piatur fim quod ipsum,se reduelleat rem ratide cuius atquod formaliter oc intrinsece i bi inest, denotans illud esse rationem, quare ipsum sit tale,re se per se Oc seeu dum quod ipsum sunt termini eonvertibiles. Sie enim omnis propositio per se,est sis quod ipsum de econueraso,quia tam in primo uin seeundo modo praedieatum conuenit subieisto ratione eius, quod actualiter Be sor maliter in subie to elauditur. Et de primo quidem ma 1 nisestum est de secundo autem declaratur: quia passo inest subiecto ratione alicuius intranstes partis suae dissinitionis,partes autem diffinitionis tales eonstat elaudi actualiter&sormaliter in diffinito: unde cum non is propostio per se si sim quod ipsum,ut hie de eo loquimur, non aecipitur in proposito, fim quod ipsum primo modo. Si vero intelligatur se do modo,utriusq; distinctionis, se sis quod ipsum) reduplicat rem ratione proprii sibi soli eoneeptus, quo sormaliter est talis, oc de notat illud esse adaequatam rationem talis praedirati ,α se per se est superius ad far quod ipsum. lie n.n5 omnia

proposito per se est sis quod ipsum.quoniam qticunm genus dicitur de specie est per se in primo modo re non est sis quod ipsum eo speeifiea disserentia non est ra

tio adaequata quare genus insit, eum genus inueniatur extra illam ,ec multa eonveniunt inferiori per se rata Iesuperiorum , quae non conueniunt ea ratione eius qua

dissert

124쪽

ubi supra

differt ab illi , ut patet de omnibua passionibus superiorum,dc se sumitur in proposito. Vnde ad obteistionea dicitur Q, procedunt utendo ly fm quod ipsum, primo modo A non secundo. homo .n. habet sensum ta tus smid quide quod sormaliter est, quia sna quod est animal, sed non secundum id quo dissert ab animali re caeteras

speciebus. Et similiter iuxtarrimum sensum reduplica tiua admitti pol. Ad con nrmation Edicitur , Q inesse alicui ratione suae distinitionis quid ditatiuae, potest in telligi dupliciter. Primo mcido accipiendo diffinitione a suis partibus, re hoe modo in dubie verum est, in quiequid vendicat sibi aliquid ratione sus diis nitionis,con uenit et sm quod ipsum quia disi nitio soli ditis nito eonuenit,& ipsum aesteris distinguit.& hoe modo talia est minor. Alio modo potest intelligi inesse alie ui rationesus diffinitionis aecipiendo diis nitionem ratione suarii partiti,se salsum est in proposito quod assumitur in

maiori reua probatio minoris proeedit hoe modo, diis nitio hominis non assumitur ut medium ad eonciti Bdendum ipsum habere tactu nisi ratione suae partis,qus est animal. suit ieeret. n. ammat assumere pro medio, ocsimiliter est de i schele 5c habere tres,ideo non cones dit minorem in eo sensu in quo probanda erat. Num per se I secundum qued ipse in sim idem. CIrca primam partem primae propositionis. per se,

5e sm qu ipsum est ide. Adverte aliquos. s. Tho.

expostionem non penetrare,credunt. n. sin. S. Tho.

per se& secundu quod ipsum idem sint eonvertibiliter. occasionem aut e tie opinali sumunt ex duobus. Primo ex eo et introducedo prs sata Ariistotelis verba. S. Tho. ait q, ne aliquis crederet aliud esse qu in diis nitione uniuersalis dixerat per se de secundia quod ipsum est,subdit

per se et ira quod ipsum est,ide est. secundo ex eo Q paulo ante diuidendo textum ait, Circa primum duo faeit. Primo ostendit et uniuersale continet in sere diei deos

per se. seclido ostendit quid addit supra ea,ihi uniuersale autem. Hi autem ideo ad .s Tho. mente non perue/ Cmunt, quia. S.Tho. expresse in seeundo contra Gentiles cap. s. multum interesse sentit inter per se A secundum quod ipsum. potest. n. ut elare patet idem conuenire pluribus per se, sed non potest idem eonvenire duobus mquod ipsum quia quod eo uenit alicui sim quod ipsum, ipsum non excedit, sevi habere tres non excedat trian

gulsi. Quod si sorte dixerint q, per se re siti quod ipsum,

simplieiter apud. S. Tho. disierunt, sed non disteriit sua ipsum in hoc textu,res tenent linguammpter tria. Primo quia super sui talem secudum hoc imposuit Aristo. s. n. synonyma,aut idem formaliter S conuertabiliter sunt, alterum superfuit. seeundo quia diminutus esJet. s. T. non decla ado i squi uoce accipit hie ει quod ipsum,oc in comum usu philosophorum. α prs sertim quia de

oes,& ipse ex hoe capitulo uti eosueuerunt proprietate vocabulorum, seruando sim quod ipsum,ut disserta per se,.5c sonat idem quod primo ut in allegato capitulo euidenter apparet. Nec superficietenus consderes hoe prs D settim plurimum siquidena apud me valet. Tertio quia S. o. hoc ex prelle dicit, di principium huius rapituli,

ira quo dicitur uniuersale aut dico quod clade omni si, de per se est secundit quod ipsum est) est dissiti itio ipsus

uniuersalis r q, s dissinitio est totam dissi niti natura ex plieat,& consequenter ly secundu quod ipsum no sum ptum est ut conuertitur cum ly per se. unde ideo Arist. dixi tu, secundum quod ipsum, V per se idem sunt,quia idem essentialiter sunt scut in serius re superius, propter

quod subiunxit quid addit supra per se, Q. s. addit ly pri.

mo. Quando ergo dixit. S. Tho. q, ne aliquis crederet aliud esse 5 e. intellexit aliud essentialiter. Quod vero smiserat diuidendo textum intelligendii est explanataue, seu declarative Aristo. n. primo ostendit.i. explanat uniuersale includit de omni re per se. 5c secundo osten

dit. i. explanat quid addat supra ea, α hae indubie vera sunt. sed eum his stat metiam primo ponat integra dissinitionem ipsus viri uersatis, in qua tia ita clare planumst quid addat uniuersale supra ea, sicut sine ludat illa, propter obseuritatem illius voeabuli, sin quod ipsum deelarati post per tu primo. Et hse videtur mihi sententia Arist. si quis in per se,& seeundum quod ipsum ideeo uertibiliter esse eontenderit si simpliciter hoe teneat, contra veritatem, Theophrastum Alberium. s. mo. ec viam eomunem tenet. Si autem hoe in loco tantumide intelligat,quia Themistit Averrois,ec. S. Tho .ver ha hoe sabi fauent ly secundum quod ipsum non laeun do,sed primo modo exponat. vel ly per se exaltet,& smeius summum eo viatur. re onus respondendi astumat.

Cirea secunda partem propostionis primae. s. uniuersale aute est,eum primo demonstratur. Notandum est et eum superlativum dupliciter exponatur. s. negati De Oc politiue, hie ly primo utrocu modo expositum veritatem habere oportet:quia quod eouenit alleui ut uniuersale eius ut modo loquimur de uniuersali nulli alte ri inest prius re sibi inest prius omnibus at is alias ei nocoueniret primo,ut in tot u habetur. eum autem audis

uniuersale oportere in He ita ei cuius est uniuersale, nulli alteri prius,esto cautus,et scito in quo ad hoc id ta tum censetur alterum quod formaliter dissert a subiecto sumpto secundia quod ipsum modo exposto. i. sumpto secudum id quo formaliter dissera a exteris. propter qd tam genus ipsius subie sit u quodlibet insemus ipso alterum in proposito est a su hieetor ita Q, s aliquid inest suis bieeto ratione sui generas, vel euiusuis superioris vel in serioris non inest illi primo. Disserentia vero propria subiecti constitutiva eum ipso conuertibilis alterum a Q. hiecto non est in proposto, setit nee tota divinitio su

biecti alte tum ab ipso hie eensetur. necp. n. disserent a talis torni aliter dissert a subiecto sumpto sin quod ipsum est,nein diffinitio tota ut de se patet. idem nanis est sono

malis conceptus omnium trium .differens seeundum diuersias modos concipiendi, seu lignisseandi illum. unde ex hoe q, hominis diuinitioni, seu conuertibili disseretis prius inesse dicimus iis bile u homini, no sequitur,ergo non eonuenit homini primo: quia ut di stum est alteri conuenire non dieitur ni salterum habeat conceptum formalem a subiecto secundum quod ipsum. Nee prae tereundum est v, sue tale praedi ea tum immediate fluata disserentia eonvertibili, sue mediate hoe non obstat. Tam . n. primam passionem v seeunda de u tertia ineste primo subiecto a quo originantur dicimus, eo ri, omnes a subiecto sumpto secundum quod ipsum effluant,sieee quaedam priuς natura alia. Nee in hoc ergo fallaris,ut quia passo tertia per secundam de subiecto demonstra tura priori,oc sinit: ter secunda per primam, QMpterea neges ipsam inesse primo subiecto. Ad demonstratione enim suffieit medium esse causam proximam praedira ti,M non oportet esse id a quo primo fluit praedicatum. Et si arguai. prius seeunda passo inest prinis, a subieeto. ua prima passo vere medita est tue, de prima passo dissert formaliter a subiecto. ergo non primo inest subiessito. Dieitur primo in maior est sella. qiai lieet insit seeutida primae proximius subiecto, non tamen prius. Dieitur seeundo u, maior uniuersaliter loquendo est impro pria, quoniam passo secunda non uniuersaliter inest primae, sed fuit ab illa a subi edto autem re fluit de est in illo.dicitur tertio , prima passio ut manet in ea vis ud ditatis subie sit non censetur alterum a subiecit . Dici tur quarto ad euellendas omnes huiusmodi ambiguita tes, 4, eum dicitur uniuersale alleuius est quod inest illi

primo A e. intelligit ut subie ito,ita id euius. a. est uniuersale sin quod ipsum, debet sub iei ips. a. ita a, an ut Io sormaliter diutiusto medieet subiici illi,sicet alteri e munieet ut medio. ec se causat illud, quod a nullo sibi

medieat hoe. beet altera comunicet ut eausae mediae,5 sic omnes obiectiones cellant.

Circa

Iest primo

quo intestis gatur.

Obiectio.

R ridetur. primo. seeundo.

tertio.

quarto. Nota

125쪽

cinc Λ deelarationem secundς partis prinas propistionis aduerte ex eis qus ibi dicuntur. sumitur illa repula gerieralis si, quando aliquid eonuenit alicui subiecto primo, per illud subiectu potest de quolibet alio euieonuenit tam superiori uin seriori ocu coniuncto realiter eidem demonstraria priori. Haec tamen regula qua

liter intelligenda sit propter qusdam praedeciaranda di

umue tute praedicatum couenire subiecto oportet ira quod per ipsuin tot maliter, ves participaraue inueti tum teperiatur in aliis.

sup.t.M.ia. regulam cognosccdi uniuersale. Dubitatus aritis' sol iri AE Miqud,quod conuenit alicui primo, possit inueniri inprimi dubii aliquo, in quo eius Primo subiectum non inuenitur sitieite a fine. se. Et quia haec qiis stio estineo sucia re valde neeessaria, ideo exemplariter declaro titulum. Videmus Q habere

tres angulos aequaleg Occ. Pr in Q conuenit triangulo,re

seeundario conuenit superioribus Oc in serioribus eo, puta saura , 5e is schesi, cic subiecto ec accidentibus eius, uta fri Oc albedint,triangularibus. In omnibus autem is nunquam inuenitur actualiter habere tres 5ce. nisi pinue matur in eis ipsus trianguli natura siti seipsam ut

patet. Nunquam .n figura habet tres squales 5ce. itis stirianstulam re si viliter nunquam i,aut albedo habet tres&e. nas triangularitatem sapiat. Quia igitur se vis

demus in huiusmodi, dubitamus, an uniuersaliter verust,. id, quod conuenit alicui primo, ita vendicet sibi illud primo subiectuti . Qinueniri non possi in aliquo in

quo non inuematur illud primo subae stum sm se. Die oautem sim se . i. sor mala ter, Ut distingimur contra virtualiter, ita in oporteat ad hoc niuersale alleuius inue niatur in alio, Prius primo subiectum lorinaliter si e5 itinctum illi alia, vel ut superius inferiori, aut econuerso, Vel vi acius potentis, aut e conuerso vel ut pars totio ut econuerso,& huiusmodi,ec nunquam sufficiateoniumctum esse illi virtualiter. Oritur autem quaestio haeeli in loeo propter examen ultimae particulae, quaere gulam eomplet. s. per ipsum alijs quibus a inest, ortetnamvdiscurrere sub ly. altis,qus referri intelliguntur re

aure non. Prima autem facie intuentibus textum, de ex

positores illustres apparet Q Uossbile sit inueniri uni

uertile alicuius absque eius primo subiecto formaliter Lx textu quidem, quia in tota eius serie nonnis de his fit sermo,quibus subieetsi formaliter comunicatur, ut in omnibus exemplis adductas, ibi etiam in sngulis eritoribus manifeste liquet. Ex expositoribus vero quia dicunt uniuersale, de quo loqmur,cosistit in ad squa tione subiecti ad praedicatum,&econuerso: a, si nautuo

ad squantur, ergo unu non inuenitur ubi alteria non est.

subtilius autem si perscrutati fuerimus,inueniemus, et id,quod conuenit alicui primo inuenitur ubi eius primo subiectum,non sormaliter, sed partieipative tutum reperit. Quod se manifestatur. queadmodo in textu hahetur, de sonant lixe tria.a. inest alie ui per se, sin Q uod ipsum est,&. a. inest alicui primo,ec. a. inest alie ui L n lillud inest eaeteris,ae per hoe nee esse est,ut vhieu ii verifieat aliud horti triti, hi veri se et quodlibet illoria Etua multa sunt,quae alicui insunt oc per illud caeteris quae iblud participant,ita a, non sunt illi subieesto realiter coit iuncta non multa sunt, aus conueniunt alie ui primo,&extra illud sci aliter, lieet no extra illud participaraue

inueniuntur. Sunt autem huiusmodi persectrones com

munes deo re aliis,ut in metaphysea ostenditur, misi. Pones siquidem tales deo sormas iter insunt, oe r ipsus

participationem formaliter insunt alijs,in quibus natu ram ipsam diuinam sormaliter non inueniri manifestuest,unde ex hoe potest se sormari ratio ad propos tum ostendendum. Qui uid inest alleuio per ipsum caelo ras, inest ei primo, ii ue sm quod ipsum. mrsectio c5mu Dis deo,& alijs,inest deo,& p ipsum caeteris ergo inest deo primo, siue sm 4 ipsum. Tune ultra. Sed in illis ea

I ANALYTI CORVM

telis non inest natura diuina maliter, sed participatiue lintergri aliquid, auod conuenit alicui primo, potestinueniri extra eius primo subieetum soria aliter,heet noparticipatiue,quod erat intentia. Maior est ipsa Aristo. regula,minor autem ex metaphysex suppositis. Et quia multis serte videbitur hoe no uti,de quaerent quoin modo poterunt glotare regulam Aristo. ideo eonfirmo supradiina a uictoritate. S. Tho. in secundo contra Gen sessido es tiles. p. I. volctis Peliaco uenit deo sim quod ipsum, ita Geta. .ec caeteris ipsius participatione .Fundat ur aut do trina eis. haec supra ipsis rerum naturis, quibus oportet nostros conceptus consermes esse. ita,vt sm diuersitatem re ii de ibus loquimur diuersmode oporteat applicare obuersales regulas ad ipsas. unde fit, ut quia res habens aliquod proprium , coniunieatur alijs secundum seipsam im modis supradictis,& etiam proprium eius comum, cetur eisdem, ratione illius sormes iter tara inuenti in eis, ut de triangulo dc eius proprietate patet. Quia vero resi aliqua non est eGmunicabitis in seipsam, sed participa.hilis,oportet et eius proprium in alijs an uentum parti capatione quadam illius primi subiecit eis instotile comunicatio proprietatis, comunitationem quandam naturae sequatur,ut se proprium non lateamur exire seu primo subiectum. sunt. n. vi proposita exempla sequa ii nur omnia alia adeo, quaedam diuinae naturae partici

Pationes, quas deitates participatae, re ideo s id quod

primo durinae eo uenit naturae eis conuenit,non exit sini

primo subie bini, immo comitatur illud. Saluaturigit mutua adaequarao sublesti,ta suis uniuersalis, non solii quando ipsum uniuersale inuenitur ina in eis,in quibus

subiectum eius formaliter inuenitur, sed etiam quando inuenitur extra suum primo subieetum formaliter quia non inuenitur extra suum primo subieetum participa liue,& hoe lassicit.& maxime quando tale uniuersile etiam participative nuenitur extra suum primo subie

istuma ieet soritialiter ut in sinalibus est. Regula ergo Aristo. dicens Q id est primo alleuius subiectum, cui iblud inest Oc fm ipsum aliis inest, inci est restringela quoad illa partieulam, re fina ipsum aliis,ut intestigatur ipsum formaliter innentum in aths, sed in sua amplitudine suscipienda,ut qualitercitui hoc fiat,d si modo salven tur istae duae conditiones.su, illud tale praedicatum .istiar maliter subiecto,ck q, nonnis per illud, vesse eunduill ud,vel ratione illius caeteris inst.

Quia demonstratio est ex ijs quae sunt persci

s' ex nece la s. Cap. 6.

SI igitur est demonstrativa scientia ex neces.sariis principiis: quod enim scitur non potest aliter se trabere qu.e autem per se sunt ne cessario insunt rebus haec enim sunt i eo quod

quid est quibusda: alia insunt in eo quod quid

est praedicatibus de ipsis quorum alterum opis positoru necesse est inesse: manifestu est quod ex huiusmodi quibusdam inim si demonstra tiuus syllogismus. Omne enim aut sic est,aut

secundum accidens accidentia autem non ne

cessaria sunt. Aut igitur sic dicendum, aut principium ponedum quod demonstratione cessaria est. si demonstratum est,illud aliter se habere non potest, ex necessariis igitur oportet esse sullo ismum .ex veris quidem enim est 5 non demonstrantem syllogisasse: ex necessariis autem non est, nisi demonstrantem hoc autem proprium demonstrationis est. Signum autem, Q demonstratio ex neces arras,quonia .

de instantias

126쪽

LIBER& instantias serimus sic ad opinantes demon. A

mare,* non necess., si opinemur aut omnino

contingere aliter,aut sermonis caula. Mani se

stum aut ex his ad stulti sunt qui se existimant redie accipere principia, si probabilis sit propo

sitio,& vera, ut sophistiae, Q scire,scientiam est habere. Non enim quod probabile est,aut ve

rum, principium cst,sed primum in gener cir

ca quod demon uratur, A. Verum non omne M

prium. Qirodaute ex necessariis oportet eue

syllogismum manifesta ex his eli. Si enim qui

non est habens rationem propter ciuid existente demonstratione non est sciens. Esse autem

posset ut Ade C ex necessata te et se C Baute me

dium , per quod demonstratum est, non ex ne- icessitate: no sciuit propter quid. Non enim est hoc propter medium. hoc enim contingit non esse, c5clusio aut necessaria. Amplius si aliquis nesciuit rem nunc, habens ratione, ec fatuatus est salua re, nec oblitus, neq; prius sciuerat. cororumpi autem poliat medium si non est necessarium quare habebit quidem rationem saluam, re salua, nescit autem: neq; ergo prius sciuerat.

Si vero non corruptum est, contingit autem

corrumpi, quod accidit, utiq; est et pollibile Seontingens.sed est unpossibile lic se habentem

confusio scire. Cum igitur conclusio ex nece ista te quia dem sit, nihil prohibet medium non necessa rium esse per quod dem cui stratum est. est enim 'non necessam; necessarium syllogizare,si -

conclusio cut Uerum ex non veris. Cum autem mediuis. 4-- ex necessitate cli ct conclusio ex necessa tate: si cui ex Veris veru semper. Sit enim A de B ex necessitate: N hoc de Q. necesse est ergo A CConcluso inesse. Sed cum non necessaria est conesulio, nem medium esse necessarium possibile est. st enim A in C non ex necessitate: ipsi autem B ex necessitate: hoc i ex necessitate A ergo in Cex necessitate inerit, sed no cocessum est. Qii niam igitur quod scuur demonstrative Opol tet ex necessitate inesse manifestum, i, A per medium necessarium oportet habere demonstratione.aut non sciet ne a propter quid, nem

quod necesse est illud esse. ted aut opinabitur

nesciens ,si accipiatur tanquam necet ariti non

necessarium, aut nech opinabitur, similiter θύsi quod sciat per meutata, siue propter quid,&

per immediata. Shmma huius capituli haec est.

DEmonstrativa se ieritia est ex necessariis. Probatur

quadruplieiter. primo a priori quia quod scitur est necessarium. secundo probatura posteriori se. quod est ex his,quae sunt per se est ex necessat s. ut patet induetiue in primo re secundo modo poscitatis. Demonstra tio est ex his,quae sunt per se. ma omne aut se inest,aut secundum Meldens quod necessarium non est.ergo oce. tertio probatur a priori quia concluso per eam scita est necessaria. tenet consequutia. primo ex ditarentia inter

syllogismum se demonstrationε orta ex fine proprio demonstrationis, qui est seire. Ouarto probatur a s no.

quia contra opinantes de monitrare initam uet v, assum ptum non si necessarium.

Stulti sunt opinati accipere bene principia,s probabi Coii. ulis si propositio de vera, ut sophi me, quoniam princiuium de monstrationis non est probabile vel improba ite, aut omne verum,sed primum re propriu vitieui. Seeundo probatur illa consequetia a priora,quia scire est cognoscere propter quid res est,necessarii autem propter quid necessarium esse oportet,aliter conclusonem oportet esse 5c pramissas non,ut patet in terminis generalibus. Tertio probatur a posteriori, quia siquis nune neseisi habens rationem saluatus, Ialua re non oblitus, neque prius stivit. lis est cognoscenseonclusonem necessa Nam per medrum non necessarium. quia cotingit illud corrumpi, si corruptum non est,ergo Sc. Concluso necessaria non inieri medium non necessa C5 lusio. rium: se ut nee concluso vera insere praemissas veras. Medium necessarium insert eonclusonem necessa Cociusio. riam esse. seut ex veris non nisi verum .patet in termis nis generalibus. Concluso non necessaria inseri medium non necessa cMlusio. rium esse patet in terminis generalibus. Medium non necessarium non insere eonclusonem non neeenariam esse. Reliquum erat hoc, addita. Cognos iis necessariam conclusonem per medium Coi hi, iunon necessarium, aut opinetur se per medium necessa theundum. rium scire aut non nescit tam quia re per mediata, vi

pter quid re per immediata. Series autem haec es. TRactaturus promin a,s ex qualibus sit demonstra

tio,intendens Q in hoe eapitulo declarare in demon. rgutui. stratio est ex neeeila res,duo tacit. primo ponit conclu lis sionem principale re quadrupliciter eam probat adiun isto post quartam probationem e t telario. sequentibus deinde aliis duabus tertiae rationis propositionibus. se eundo declamat habitudinem intermedium reconelii

sonem in syllogisino, penes hoe quod est esse necessa/rium tribus eoire lusonibus quartam residuam ostende libus,eorrelario opposito. ι mentum pli sosophi in Loe capitulo quod st.

CIrea principalem conclusionem scito quosdam,qui

bus non sat est ostendere ingenium suum in ad inuetione nouae expostionis, nisi mordeant alienam , quae a veritate non recedit, hoe in loco. s. Tho. expositionem impugnare. Aiunt enim q, non recta est expositio die s in prima huius ea pituli pro postione Amito. probat demonstrativa scientiam esse ex necessariis, quia quod

stitur impossibile est aliter se habere,propterea,quia intextu fit sermo coditionalis se. si igitur est demonstrati uastientia ex neces artis principiis, quod enim stitur non potest aliter se habere. Ex hoe arguit se. Nota coni ditionis . cly s. non consueuit poni supra esi sequens, danteeedens. ergo non probatur in ista eonsequentia de monstrativam scientiam eme ex neeessar s. sed assiimit. Pudet respondere. Manilistatur siquidem eorum es et ras,dum tibiipss non intendentes aliena slidare volunt, non enim illud totum est antecedens apud nos,quod fit ab ipsis nem totus sermo adductus unam antegrat eo ditionalem, sed antecedens est. Si demonstrativa seleti est,conseq ues v ero ex necessariis principηs.supple oportet eam esse resduum vero est probatio consequentiae, ut clare habes in expositione. s. Tho. Illorum aute ex positio an ressita vel non rectast, mihi curae non est,qui circa textus expositionem euilibet licentiam non nego dicendi,ut libet,dummodo textum non destruat.

Num omne per se sit necessarium.

Circa secundam propostionem principalis e estis

nis occurrat dubium non dissimul adum ex eo quod assumitur

127쪽

RE erroris

aliorum

assumitur ibi, et omne per se est neeessarium. Hoe. n. novidetur veru, quia ista, sortes est homo, est per se in pri mo modo dicendi per se, cum prsdicatu ponatur in divinitione subie sti, si diffiniretur, ut habet in quinto me taphy. eapit illo de per se,oc in ista non est neeessaria, iate poralis est re eorruptibilis. neeessarium aut aeternum

esse eonstat, quia impossibile est aliter se habere . patet

autem q, eius veritas teporalis de contingens sit ex cor ruptione alterius extrenia,sortis s. necp. n. geri potest viconiunctio signi grata per aisit malivam propositionem remaneat inter aliqua altero eorum corrupto. Ad euidentia huius dubitationis sciendum est,q, quia enuntiatio affirmativa de tertio adiacente non signifieat subie et um aut praedicatum esIesed coniustionem praedieati eum subieeto, ideo ad videndum perpetuitatem re ne eessitate veritatis fgnificatae per talem enunciatione, non oportet attedere an subiectum, vel prs diratum si vel non si re consequenter nee an si corruptibile, vesineorruptibile, sed oportet diligenter inspieere,an eo iunistio praedieati eum subiedio si temporalis Oc eorru ptibilis seu continges, an irpetua 5c incorruptibilis, seu Deeessaria , omne enim necessariu est ineorruptibile , 5ceeonuerso. 8cii militer omne cotingens est eorruptabilere econuerso. Ad videdum autem an coniunctio praeditati eum subiecto stineorruptibilis, non oportet attedere, antidicatum non possit esse, aut intelligi sine tali subieeto, sed econuerso an subiectum no possit esse,nee intelligi prima vel neu uda operatione intellectus) sne

tali praedicato. Tune enim euidenter apparet conluctio

praedicati re subiecti incorruptibilis, in subieetum intelligi non potest absqi colunctione ad praedicats. Quomodo enim eorrupitur coniunctio,qus nee sna esse, nec

intellectit desinere potest, eum aute in praedieatione quidditativa praedieatum ita elaudatur in subiecto, i, subiectu nee esse, nee intelligi sue illo possit,esi sequens est quod veritas per tale propositionem importata sit incessabilis reneeeuaria. Quia vero omnis propositio,in qua species praedi eatur de proprio indiuiduo, est praedicatio quid ditatiua ut patet eae speetes divinitione oportet cν quaelibet talis si necessaria S perpetua, 5e se ista

propositio. sortes est homo. es perpetuae de incorrupti lis veritatis propter neeessariam connexionem subiecti

cum praedieato. Ad id vero quod obheiebatur dieit, v nihil obest perpetuitati veritatis fgnifieata per .ppi,

sitionem corruptio extremorum. Sive enim homo sit, sue non semper est verum dicere,homo est animal, nec

mintis sue sortes sit sue non, semper est verum dicere sortes est h5,s vitiuoee utamur sortis nomine. si nano

sortis iis naine modo intelligas individuum humanu repostea individuum eadaueris,iam non uniuoee accipis

sortem. simile enim est ae si sortis nomine canem , aut piscem intelli Ieres. Vnde uni uocatione terminorii ser tiara smplieiter .Rabsolute neeessaria est ista, sortes est homo, seut re ista homo est animal. Et ad maiore claritatem suadeo hoe ex verbis Aristo. in. 4. cap. Declarans

squidem ipse in diffinitione de omni quid si semper dici de aliquo, ait q, est si nune est homo, nse est animal. i. quandocia si de aliquo veraseatur subiectum de eodem verisseetur praedi tum,ex quo habet , n, illud praedi eatum semper est in subiecto, quod semper sequitur ad suum subieetum re si neeessario sequitur propositio illa

non solii est perpetua, sed siti plieiter est nee aria. Cii

autem ad sortem necessario sequatur homo, oportet propositio dieens, sortes est homo, no solum semper sit Vera,sed necessaria. Decipiuntur vero in hae materia dicentes oppostum,quia ea squivoce sortis nomine visi tur,reno aduertunt, . no minus est necessaria ista, sor. est homo, i ista. sortes est sortes, quia necessario prima ad istam sequitur. Non minus enim sequitur. sortes est sortes. ergo sortes est homo, i sequatur A est sorte. ergo A est homo. illam aut e. s. sortes est sortes. esse perpetue

Ε in eorruptibilis. 5c necessaris veritatis simplieiter, est

adeo per se noti tm,ut indisciplinati re indisposti ad philosophandum sit quaerere eius probatione. Amplius propter protervos de debilioris ingenii viros. Omnis enunciatio cuius res significata non potest aliter se habereri sicut per illam ei iunctationeni fgnifieatur,est eni, iticiatio nee ellaria patet ista ex Ari. in praedicamentis. Si to subsui

eut enim ab eo res lignificata est ves non est oratio di citet s. dcitur vera vel salsa, ita ex eo inres significata non potest eta vium aliter esse,vel potest,oratio dieitur nece Taria vel eontingens: sed enuciatio quslibet, in qua species de indiuiduo proprio praedicatur est huiusmodi, Q. s. res signis taneam non potest aliter se habere, ii se ut fpnineatur per illam. ergo Oec. patet minor, quia res signa scata per huiusmodis positiones nil aliud est, ut coniundito subiosticum praedaeato vi patet. Talem autem coniuncionem

ut probatum est immissibile est aliter se habere . Est igitur ista sortes est homo, perpetus de simplieiter ne eeira F ris vera ratis, licet virum extremum possit non est e,hoe enim nihil obestot declaratum est.

Quaecunq. sunt pellem modo quo eorum naturalis dispositio erigit necellati sunt.

CIrca eandem secundam probationem prinei palis e5

clusonis. Dubitatur quomodo illud mel assumptis, scilicet. Quaecunm sunt per se sunt necessaria. verincet. Cum . n. omnas concluso demonstrationis si per se reproposciones, in ubus coluneta oes,aspectu aliaeelipses jummarium praedicacitur demonstrative cocludantur, eas per se oportet esse,& tamen necessariae non sunt, sapossunt aliter se habere eo rii lignificata. Clarum est. n. Primo I Moeorpora colestia aliter re aliter se habet sm lutiusmodi accident a. qiA non semper cis insunt. Adhoemia

Dpliciter indetur. primo negatur, in istae propositiones snt per se. quia non demonstrantur iti a tu, sed in aptitudine sed hoe est superius in quarto capitulo 1 probatim Secudo dicitur,o ista sunt necessariae in ordine ad cam C sas suas, ita in eclipsis relata ad lunam non inest si hine cessario,relata aute ad causam suani, puta interposito nem terrae, inest tibi necessario quia posta interposito sArine necessario inest. Sed nee responso haee se intelle cta satissaeit,quia hoc ad necessitatem conelusionis non sussieit. Primo,quia remaneret in rei veritate concluso non necessaria,qminea causano ponitur, sed subie, ii

puta luna re eeli piis. seetido, quia iterum redit qus stio eadem de neeessitate alterius praemissae in qua subie, to

causa coniungitur, puta interpositio terrae ipsi lunae, noenim est magis necessaria interpositio terrae ἰj eclipss, ct f hoe iterum dieatur praeei se nee enarium in ordine ad causam, iterum de illa causa quaeretur,ta si assgnabitur stus luminarium in talibus loeis iterum de necessi tale talis stus quaeretur. cum de ipse non si necessarius magis,aut procedetur ergo in infinitum in huiusmodi necessar as in ordine ad ea uias, aut ad aliquod neces rium in ordine ad subieistum de causam simul venietur.

Et eonfirmatur hoe, quia oportet non solum maiorem extremitatem inesse medio necessario sed etiam mediuneeessario inesse minora,re maiorem minori necessario coniungi. aliter demonstratio non est. seetidum autem in Varenhane rationem tantii modo tolligatio maioris extremi tatis eum medio est necessaria,unde non magis neees

ria est ista, luna eetipsat, ut ista, homo est disgregativus

risus,utra usin squidem praedicatum neeesarium est in ordine ad eausam suam, disgregatiuum nan ai visus ne eessarium est in ordine ad albedine, quae est eius eausa.

Et eum elaru si qneeesstas istius nostii it ad demonstrationis cones uti nem,dicatur is neees stas in ordine ad eausam praecise ad demonstrationis eonclusione non

sua et t. Amplius nectuariu praecise in ordine ad causam est neeessarium non nisi ex suppostione. s. si eausast,sed ad nee statem conclusonis demonstrabilis nosuffieit o reducatur ad nee statem suppostioni quia

se omnis

128쪽

se omnis eonelusio esset neeenaria: es ex fine primi peri ria diuidunt suffieienter propost Ionem. eum ergo eon hermenias habeaturi'quoi het .pposito neeessaria est ex supponticine. Ex supradictis ergo in quarto capiti lo sumenda est itis ot re dicendum est, q, istae sunt per sere necessariae: eo modo quo Ppetuae sunt: sempiter iis aut veritatis sunt, non sua omne tempus siri plieiter, sed si ammire tempus,quo praedicata inata sum ineste subiectis.

Tun ii squidem sallit qs nata est esse eoniunctio et opposito luminaria. Vnde ad id quod assumit, Q possunt

eoiv fgnifieata aliter se habere, eodem modo dieitur q, impossibile est eom seni fieata aliter se habere tempore uo nata sunt est e,licet aliquo tepore non sint,& hoe sufeit: immo ut in philosophia naturali experrentia ostendit) ad neeessitatem coetu sonis demotis irabilis sum eit, quod vi in pluribus non possit aliter se habere. Neeessi

ras enim.ppositionum de qua posteriora sitieus loquitur, ex materia sumenda est: re se ut analogiee, re non uni Moee inuenitur in diuersis rebus, ita analogiee in premis siet propositionem necessariam non claudi sub non ne eesaria. ergo clauditur sub altero membro sproposito

De quae est per se. titilla ergo restat foras propositio necessaria: sed otianes elauduntur sub per se. Quod aut Aue

Oisaeeipiat ly aeeidentale)vt dii tinguit ur eontra necesserium, patet ibidem: quaa immediate post diuisonem Detam subdit has consequentia : q, s est ex aeei delibus

non est ex necessarias quia a identalia non sunt necessariaroe s est ex necessarijs non est ex acti delatibus. Arist. oc hie ut diximus S in eapitulo sequentu ut ibi dieitur: re in eapitulo de per se, ubi post diuinitos modos per se

dixit quaecuma neutraliter insunt,aecidentia sunt, hoc idem sentit. Num scientia eo tria mpatur eorrupta re tata.

CIrea unam illarii quatuor conditionia quibus amiti; scientia dieitur in tertia probatione illius quaestio

nis. saluare, Dubitatur an scientia eorrumpatur comi

insta te. c.

I s. t. c. Is.

ss Neonclusionibuς demonstrationum diuersarii requi pia re se ita. Ixperientia. n. Ostendere videtur i, no oporrenda est. saluum est siquidem uustere spolitiones oca leat eorrupistientiam re stita eorrupta. Philosophi naui necessarias uni uoce neeessarias i res ipsae sqnifieatae rici hahentes scientiam de rosis: non perdunt eam hyemali sunt viii uoce neeessariae. Vnde se ut superius distinetii est de omni, in tres ordines:ita necessarium distinguen dum est. In separati squidem a materia est necessarium simplieiter: in mobilibus alit, sed ineorruptibilibus.est necessariu regulam erran mobilibus aut A corruptibili, hiis est neeeilarium ut in pluribus. Quouis ergo horum trium modorum proposito necessaria stulemonstratione ingredi non prohibetur. Omi in propositionem Leeessariam esse per se de econueris

.alias oes per accidens esse & non necessarias ostedit.

Clica id quod assumitur in probatioe eadem. s. omneaud se inest aut sin Meldens. Acridentia enim non Meeenaria sunt.)Aduertendum q, ex processit Aristoto iis euidenter apparet: 'ropositio per se in primo vel secundo modo re propositio necti saria couertunt: N pro tepore: tuo rosi; corrupte sinit:& similis est ratio in aliis. . Adhoe breuiter dicitur et eum ab eo. res est vel noest oratio α uniuersaliter scientia, quae conel usonia est habitus, fit vera vel salsa, ut in praediramentis dieit ur,oc

scietitiam salsam fieri si ipsam non esse, impossibile est

scientiam remanere re seita corrupta. 5c ideo notanter Aristoteles addidit intextu illam partieulam, salua re. Sed aduertere oportet, res scita.pprie loquendo no est subiectum vel praedicatum: sedeoniunctio praedae. ti cusubiostor qua quia nee etiariam esse oportet re per se in corruptibilem esse constat: si in corrumperetur: scientia ipsa neeessario corrumperetur. Vnde ad id quod in o inpostum ad dueitur dieitur: q, licet tempore hyemali corruptae sint oes rota: res tamen scita corrupta non est. Tu quia res scita non est rosa sed totam eae.aa quod est im-ci Melica

finem

positio per aeridens re propositio non necessaria, simili/ C possibile aliter se hasere: qm ueematium est & incomi. Ierco uertuntur. Si enim Ois propositio est aut se. i. per se in primo vel secundo modo, aut sin accidens:oc quae libet taliter per se est necessaria: oc omnis Fri aeeides est

mo necessaria: nulla remanet spositio necessaria, quae nost per se modo didio.& nulla remanet propcistio necensam a quae nct si per accidens. Aliter diuiso sufficiens ii 5 suis et,qua di sui est,onine aut se inest, aut sm accides.

Cum igitur oporteat hane eAuertibilitatem acceptare de veram esse,icato pro postiones per se in primo Se Desido modo vorari hie oes, quas sipra diximus eae per se tam proprie ch improprie. ec eas vocari per accides,quet nee proprie nec improprie primum vel secundum mo dum perseitatis ingrediun .Tu aut qui serutator es ope

ris hine aduertas , recta 5c consona Aristoteli fuerint supra a nobis explairata do, trina in capitulo de per se ec qi optime dissit uni sit, omnis propositio per se, portet v, sit in primo vel se elido modo. Reliquas enim Aristoteles expresse hie ponit esse non necenarias. Et quo/niam prauae dispositionis ignorantia multos oceu passeae detinere videtur in hae caecitate ut iam velut eo moras animi eonceptio a multis proserat) q, propositio ne eessaria comunior est propositione per se. Ultra ea,quae diximus eonfutandos eos esse duximus audi ritatibus apertis ut vel se resipiseant,aut erubestant. Themistius in capi. 14. huius expresse dicit, i, sola ea,quae dicuntur per se, sunt ne uaria. 5c didit Aristotelem hoe demo strasse: constat autem ab exesi sua ad uniuersalem terminis transpostis tenere argumentum. ergo omnia neces saria sunt per se. Averrois quom in comen is huius ex presse dieitici, seut dixit Aristoteles demonstratio non evadit quin in aut ex propositionibus per se aut accide talibus:& accipit accidentale ut infert couertibiliter no necessariu ut probabit. ergo apud ipsum S Aristo. propositio per se, propositio aecideiatalia.i non necessa. ptibile . Tum quia rosa suo modo seita. i. vide quo est seientiar ut se incorruptibilis est.rosa.n .vniuersuis: de qua est seientia: eorruptilis non est, ut infra dicetur,sed hae rosare illa corrumpunturi de quibus DG est scietia. Et sarguatur: rosa est eorrupta tepore hyemali. Rωsa est res scita saltem vi subieetum. ergo res scita est eorrupta. sophismast ira saliaetam aeei leniis. sed de hium . Ex hac autem tam Deili surdata re breui insone

apparet quantum vagentur illi,qui scientiam remanere eorrupta re ideo saluant: quia remanet semper res in causis suis. hoc enim est per a idens: nihil enim minus rei maneret seletia mea de trianguli passioibus re rosa 5ce. sola anni hilarentur me solo remanente r* si remaneis vel prima causara ut corpus csleste&e . extranea enim his sunt a seientia iam habita: nulla enim mutatio ex his sequitur in ea.

demon fistulis e sex his quae sunt per si,

non ex his quae sunt per accidou. cap. T.

ACcidentium aut non per se, quo determi

natum est per se,non est scientia demon strativa. Non. n. est ex necessitate demonstrare coclusione: Accidens. n.contingit no inesse.de tali. n. dico accidete. Atqui dubitare fortasse aliquis posset,cuius causa haec oportet interroga

re de his, si no necesse est coclusione esse. Nihil enim disteri si aliquis interrogatus qua cuncti,& postea dicat conclusionem. Oportet autem

interrogare non tanquam necessarium sit propter interrogata . sed q uod dicere necesse est is

129쪽

Tertia eo

elusio.

Corretinu. Prima eon. Husio.

Ri,sia. seeunda coelusio. Tertia e elusio.

la dicenti de vere dicere si vere erunt quae sunt.

Quoniam aute ex necessitate insunt circa Unuquodq; genus quaecunoen se ec secundia quod numquodq; est, mani testum est: quod de his

quae per se sunt, demonstrativae scientiae ex talubus sunt: accidentia enim non necessaria sunt. Quare non necessarium est conclusionem scire

propter quid sit, neq; si semper sit, non per se

autem. vi sunt per signa syllogismi. quod enim per se non per se siciet, neq3 propter quid. Propter quid autem scire est per causam scire. pro pter ipsum ergo oportet ec medium tertio, ecprimum medio inesse. Summa huius capituli haec es.

SCientia demonstrativa non est accidentium non per

se. probatur a priori, quia ex necessitate demonstrateonclusionem aecidens autem contingit non esse.

Quare de accidentibus non per se sunt interrogatio nocti ex eis non potest fieri eoncluso neeessaria. Oportet interrogare de his, non ut ex eis fiat e5elusio

necessaria, necessitate consequentis, sed necessitate con

sequentiae oc vera si vere sunt praemissae. Demonstrativae scientiae sunt de his, quae sunt per se,NFin q, unum quod pest. Probatur a priori:quia est, de

re ex necessa res ei rea unumquod ai genus. Aeeidentia enim quae reliqua sunt, non sunt necessaria. Non est necessarium eo elusionem scire propter quid

si si mediu semper est & non per se est. Probatur a priori: quia scire propter quid,est scire per eausam,tunc auteconcluso per se non per se stitur. Propter ipsum ergo oportet medium tertio. 5c prismum medio ineste.

Series utilem haec est.

nxerana Tvnus inhoe rapitulo demonstratiota propositiones esse per se, prima conclusone determinateones usones demonstrationis non esse per accidens, suis hiungens citra hoc dubitationem quanda oc soluens. In seeunda deinde conclusone, demonstrationis eo nelusones per se,& prs missas per se, α fm quod unum quod mest fore determinat. Et quia praemissas, quae faciut stire simpliciter, oportet esse per se praemissas, ideo dedueit

tertiam conclusionem,& eius correlarium ex ea. Num demota rationis concluso possit esse peraeeideus.

Chea primam conclusionem dubitatur, quia videtur

in demonstrationis concluso possit esse peraecides. omnis enim concluso, in qua propria passio inserioris praedi eatur de superiori est per accidens, eum etia ipsum in serius superiora accidat. multae autem tales demonstra 'Due concludiatur. igitur multae demonstrationis eo nes usones sunt per accidens. minor habetur ab Amstotele

superius in capitulo quinto ubi dixit, in licet uniuersale trianguli non demonstretur ptimo nis de triangulo per ipsum tamen triangulum contingit monstrare defiguista, o habet duos rectos. Ad hoe dicitur, i, aliud est concludere passionem inferioris de superiori, 5c aliud est concludere eandem passionem de eodem superiori partieulariter sumpto. passio siquidem inferioris, qua- uis aecidat superiori non aceidit tamen ei particulariter sumpto. Vnde ista est per accidens,laura habet tres angulos aequales duobus rectis, ista autem est per se clicet reductive ) aliqua figura habet tres angulos aequale duobus rectis. Lim prima si per aecides probatum suo fietenter est. Quod autem se da st per se re necessaria, probatur se. Omnis coci usio ex veris neeta js 5c me

se recte syllogizata est neeessaria Ac per se,ut habetur ex

praecedenti capitulo, i dictum est ex necessariis neces sarium tantum sequi,& o propositio per se se necessaria conuertuntur:sed cones uso,in qua passio inferioris praedicatur desuperiori partieulariter sumpto recte syllometatur ex veris necessariis, oc per sed ergo talis concluso est ne eessaria de per se. Minor exemplariter ostenditur, iaciendo talem demolistratione in primo tertiae. omnis triangulus habet tres angulos aequales duobus rectis. omnis triangulus est figura. ergo quaedam figura habet tres angulos aequales duobus rectis. Quia ergo aliud est concludere de superiori, Ac aliud de superiori particulariter sumpto dicit ur ad dubium Q nulla eoncluso, in qua passio inferioris pridieatur de superiora est demonstrabilis,lieet si demo strabilis de eo partieulariter sum pto. Et ad id quod adducitur ex textu Aristotelis, dicisturo Aristoteles intendit eo modo quo nunc declam tum est. Unde eum dixisset, re tamen est de figura monstrare , . habet duos rectos, subiunxit. Sed non euiuub

bet figurae est, nee utitur qualibet figura demonstrans habere tres. ubi elare insiluat in non de figura, sed d equadam figura demonstratur habere tres. Quod si obieceris ex eo Q indefinita particulari aequi ualet,quod sicut particularis in tertia figura eonelusa est, ita inde Gnita concluditur , re eonsequenter ita est necessaria ista, figura habet tres, seut ista, quaedam figura habet tres. Alemento et posterioristica doctrina traditur hie, se eundum quam . quia ad materiam descendit subiectuna simplieiter et abso fgno, iuersalis magis vim obtinet quam particularis α propterea incompacte loco parti cularis subiectum simpliciter absips gno poneretur. sed quoniam in verbis vis laetenda non est, ubi de rebus constat, ideo dicitur in dummodo demonstrans passio nem inferioris de superiori utatur ipso superiori non Vt superius est,seu non uniuersaliter, sue hoe saeiat parti

cularietatione, sue indefinitione, non est eum: quouis nano modo loquaris oporteis demonstrare vis quod superiora particulariter secundum rem utaris. Vndere

Aristoteli ubi supres non sat fuit direre, non euiuslibet silutae est, sed addidit nee utitur qualibet figura demonstrans habere tres, sophistieas importunitates per l, excludens. Ex his habes qualiter intelligenda st re gula illa ex quinto rapitulo sumpta stilicet. Quando ali quid conuenit alie ui primo, per illud subiectum potest de quolibet alio, cui inest a priori demonstrari, intelli genda est enim quando eoniunctio illius alterius eum

primo subiecto illius proprii est neeesaria ecpet se,aliγter altera praemissarum esset per accidens: quod demonstratio non patitur,ut hie patet. Hanc glosam diligentet

memoriae commendato.

Num quae per se insunt neeessario insint. Circa probationem eiusdem primae conclusonis, ad uerte quod ibi expresse Aristoteles ait acti dens non per se non ex necessitate inesei declarat se loqui de per se eo modo, quo superius determinatum est de per se. oc consequenter omnino vult omne accides, quod necessario inest per se inest,re omne accidens,quod non per se inest, non neeessario inest, ita Φaceidens neces rio inesse 5 per se inesse eonvertibiliter se sequi asserit. Et quonia sententia haee profunda est, subtilis ima eam S. Tho.expostione deelarauit, requia sua quo expo stio diiseultate ec dubitatione non caret, eam declara re volo dc enueleare secundum vires. Intendens igitur declarare. S. Tho. praedictam Aristo. sententiam qua dieitur. Q s aeeidens per se non inesh eessario non inest Cum aeeides triplex sit. s. separabile inseparabile,re propria passio: primo reiectio, quia non ne eessario inest ad duo residua se eonuertit, od supponensu, utruq eorum necessario insit, declarat is utrunm eorum per te inest ei cui necessario inest tali proeessu, omne aecidens, quod necessario inest alie ui subiecito, oportet quod habeat

Nota

kbi supra

in fac

130쪽

ti me

derate

Dubila se a

tundiam Dubiu ter

in illo subiecto eausam ex qua ita quat non possit nosequi,aliter non esset assignare causam huius necessariae connexionis. Sed utrunqi horum. i. tam propria passio, Riaceidens inseparabile necessatio inest. ergo viritiphorum habet in illo subi fio, cui necessario inest,caulam, ex qua ita fluit u, no potest non sequi. Tuncvltra. Omne Meldens habens taliter causam in subie to aut causatura principiis speeiei, aut ex prinei piis indiuidui. 14 taliter causatur ex principns speciei est propria passio, re consequenter eius subiectum, eui neeetano inest, en species. Si vero taliter ea usat ex principiis indiuidui est accidens inseparabile.& e n sequenter eius subiectum eui nece Diario inest est individuum. Tune ultra.omne accidens, quod eausatur ex principiis subieeti, recipit in sua disinitione illud subieetum, ex cuius principiis causal,quia unuquod in diffinitur ex propriis principiis. sed accides inseparabile eausatur ex principiis indiuidui. ergo in diis finitione aeeidentis inseparabilis ponitur individuum. Tune ultra. ergo aceides inseparabile per se praedicat de inditia duo in seeundo modo dicedi per se. ergo de primo ad viti muti omneae eides quod necessario inest alleui, anest illi per se,quod erat declarandum. cinCA hune processum quadrupliciter dubitatur. Primo circa id quod supponitur. su accidens insepara bile neeessario inst. primo quia hoe est contra Porphy rium dieentem Q accidens vi comprehendit sub se seposerabile ' inseparabile est v, eontinuit eidem inesse & no

inesse 5 quod adest re abest subiecto pter subiecti cor ruptionem. Si enim aeridens inseparabile abesse potest, non inest necessario: quia quos neeessario inest impossit,ile est non inesse ut dicitur in seeundo perihermenias. Secundo quia quod neeessaraci inest semper inest, pcei dens autem inseparabile non semper inest, quonia pulli comorum albi nasci dicunt oc postmodum nigrescunt.

Tertio qm Albertus in prs dieabilibus suis dicit in corvi

possunt fieri albi. impossibile est autem seri oppositum eius quod necessarium est esse. ergo Ace. articu NDO dubitatur circa processum ipsum. videtenim incGmittatur aequivoeatio illius termini. s. inesse neeessario quia nune ut sumitur pro inesse m rem, nucvero prout sumitur pro inesse m intelleis tam eomponetem re diuidentem. eum enim supponitur accidens inse parabile inesse necessario intelligitur sim rem tantum ut

Porphyri us dixit quia potest eoruus intelliga albus. Cliautem Aristoteles ait, Q mne aecidens,quod necella

rao inest, per se inest,intelligitur de illo aecidente quod necissario inest sm intellestum componentem dc diui/dentem. i. r, ita inesse intelligitur Q propositio negativa

remouens tale aecides ab illo subieeto, sit non solum tausa sed impossibilis, re implieans eontradictionem occaceidens enim quod se neeessario inest per se inest,quia cibis subiecto diffiniri non potest,non aute omne quod fim rem a subieeto remoueri non potest, ut de nigredine corvi patet Sc. Tnn Tio dubitatur ei rea id quod in sine assumit. s. in diffinitione accidentis inseparabilis ponitur indiuiduum. Hoc enim videtur omnino impossibile, quia in

ter aceidens 5c subiectum proprium, per quod diffinit, est talis adaequatio u, soli illi conuenit primo, eis alteri

conuenit,ratione illius conuenire necesse est. Inter Me dens autem inseparabile, oc individuum talis adaequa rio non videtur .intuemur enim nigredinem , quae accis dens inseparabile est corvi extra speetem eoruorum in Hemra,re non propter indiuidualem eomplexionem eoruom,ut patet Ace.oc stir de albedine respectu e igni Sc. V ARTO dubitatur ei rea eone lusionem prinei pali/ter intentam ex hoc processu. Q aeeidens inseparabile sit accidens per se. Est enim regula generalis ex quinto rapitulo huius sumpta, i, omne aecidens eGue mens plaribus per se oc uni non ratione alterius, conuenit eis ra tione alleuius comunis per se inuenti in illas, quoniam oportet eii iusin accidentis per se inueniri subiectum euieonuenit fim q, ipsum. Aecidens autem inseparabile, puta nigredo eo niter it e iis pluribus, re non ratione ali/euius eo munis per se illis eonuenientis. ergo non conuenitandi uiduis eorui per secte. quod non eonveniat eis ratiotie alicuius comunis,ex eo patet, quia principia iiDdiuidui sunt eaula aeeidetis inseparabilis, ut dictum est. principia enim indiuidui e5munia non sunt pluribus is

sed indiuiduo euius sunt prane pia propria sunt. Quod autem illud comune si fingeretur) non insit per se indi

Uidu is, ex eo patet quod omne pri icatum per se, aut est genus,aut est species aut dii ierentia aut proprium. Tale autem commune nihil horum est, ut clarum est. Praeterea, istud comune aut est substantia, aut acetis

detis: s substantia, ergo datur gradus substantialis me dius inter speciem Sincti uidua quod est alienum aphi losophia. si accidens iterum redit quaesti ,quomodo Πse insit illis pluribus indiuiduis, eum non inlat eis per se B in primo modo perseitatis,& oportebit inuenire unum

eomune aliquod comune per se eisdem, ratione euius tale accidens illis conueniat,& tune iterum quaeratur de illo aut est substantia aut accides, oc Meedendo ut prius. dabitur processus in infinitum,quod est absurdum tae. Postremo dieere , in accidens inseparabile si accides per se est contra eOmunem conceptum philosophorum,' unanimiter disserentiam ponentium inter a Gidens proprium re inseparabile, ex eo . illud est accidens per se, Me autem est accidens per accidens, inseparabile in . AD PRIMUM dubium dieitur, et de areidente iti, ' separabili contingit dupliciter loqui. Vno modo in ora dine ad speciem. Alio modo in ordine ad individuum. si primo modo sumatur, tunc est praedi tum accident, .le,ct accidens quintum praedicabile, M voeaturaecides det ac

anseparabile,oc se accipit ipsum Porphyrius ponens iu ςης

las deseriptiones oce . si autem sumitur seeundo modo tune cadit sub quarto praedieabili proprio. s. Nec conueC nrunt diffinitiones accidentis assignatae a Porphyrio, quoniam svi ostensum est) praedaeatur per se de indiuio duo dc vocadum est proprium, quoniam respectu eius ut dictum est aeeidens non est,sed proprium. Et quo/niam. S. Th .hoe seeundo modo loquebatur de aceidente inseparabili ut verba eius ostendum ideo redie minposuit ipsum neeesario inesse. Ad reliqua duo b Octa smiliter dieitur in quia oportet dissomni ter applica re regulas posterioribus rebus,dc non uniformiterini illis in omnibus, inde est v, nihil obstant do trinae huie ea, quae obiicied O adducuntur . sicut enim iam diximus, Cap. . sempite itas non eodem modo reperitur in physieis Mai s ct smiliter necessitas: propter quae scut stat aliqua probationem an materia physoli esse de omni,& tamerarere uniuersalitate suppositorum S temporum smplieiter, ut patet de illa, omnis canis habet visum,& s

milibus,ita stat eam esse necessariam, re tamen non sempiternam simpliei tersed physice. Constat autem q, ae

D cadentia, de quibus loquimur, physica sunt,ec ideo sat

est in eis inueniri necissitatem sempiternitatem uniuer salitatem dc perseitatem physeo more. s. ut frequenter seu semper deditetis impedimentis, quando natum est esse. Uergo corvi nascantur albi sempiternitati s mpliciter obstat non physes,seut carnem carere visu ante no

num diem. cauod autem corvi possint seri albi,nee ne cessitati simpliciter, non playseae obstat, se ut re homi nem nasti vel fieri eoum aut mutum. Clarum est enim qui uiusmodi propositiones chomo habet visum) homo habet auditum ,&huiusmodi sunt necessariae re per se.

oc demonstrabiles nisi ad sensum essent notae) Ac tamen impedimenta aliqua Deilius inueniuntur priuantiali minem talibus u. eotuum nigredine. Causa autem qua re impediri potest accidens inseparabile videt esse, non

quia illud a quo pra ino fluit, separabile si ab hoe coruo, soroquonia illud cui intra dieetur in primo modo perseitas dubii.

SEARCH

MENU NAVIGATION