장음표시 사용
171쪽
l et Iust . , TheoI. Lio. m. de Deo irino eleel viam Abraham fieret, euo sum. Quid clarius 8 Si an iequam Abroham fieret, jam erat Christus, quomodo esseeoepit ex virgine Maria Z . . AT. Tandem cap. XVII. v. 5. ejusdem Ioannis Chri stus sic alloquitur Patrem ne clarilleo me tu reterytid temetipsum claritαte , quiam Actbui, Pritaritiam mundus esset via te. Ergo Christus gloriam habuit apud Patrem ante creationem mundi. Sed per mundum intelliguntur omnes res creatae r Ergo creatus non est Christus.
Sed tempus , quod concipitur ex successione, quae SO- his convenit rebus sinitis, et creatis , coepit a creatione mundi , et ante illam non erat. Ergo Christus non in tempore coepit, sed fuit ab aeternitate. Ergo ex tota aere nitate pariter praecessit Virginem Matrem.
Obeotiones Socini cino rum .a8. Plura objiciunt Adversarii, praesertim Sociniani, quae Pene omnia leniunt ad detorquendum sensum testimoniorum Ioannis, quae attulimus S. sis, et a6. Itaque contra primum dicunt, Christum antequam nasceretur eX Maria, fuisse quidem in Coelo, sed cogitatione tantum, non vero reipsa. Item, illum dici venisse de Coelo , quia fuit homo peculiari doctrina , et sanctitate a Deo don ius. Denique essingunt , Christum, Priusquam suo munere fungeretur , evectum fuisse in Coelum, ut Coelestem
s. Sed perridicula sunt ista subterfugia. Et quidem quoad primum ; si per Ioannem ille idem, qui descen
dit de Coelo , in Coelum ascendit, si mente tantum e Coelo Christus descendisset, mente tantum quoque ascendisset. Sed ascendit reipsa : ergo reipsa pariter descendit. Ad secundum dicimus, quod in aperta contradictione sunt Sociniani. Ioannes loquens de verbo in exordio sui Evangelii dicit: In principio erat Verbum , et Vertam o-rm vvd Dptim , el Deus erat Vereum. Et deinde sub-
172쪽
Hira II. Vindie. de Doomam de Div. Pera. die. adit: Et Verbum caro foetum est habiloisi in nobis, Si ergo Christus est illud idem verbum , quod tu prin cipio , sciliret ante Mundi creationem, erat apud Deum , quinimo per quod onmia facta sunt, et quod etiam in lemqpore caro factum est, nempe carnem dissu sit ex utero Virginis , et habitavit in nobis ; quomodo antequam fieret homo non revera fuit hi. Coelo apud Deum, ita ut propter Peculiarem tantum doctrinam, et sanctitatem ipsa e Coelo venisse dicaturr . . nAd tertium nihil respondemus , quia est manifesta fictio Socinianorum. Dicant , in quo Scripturae loco, aut in qua divina Traditione expiscati fuerint, Christum, antequam suo Redemptoris munere fungeretur , in Coelum
fuisse evectum, et tunc ipsis respondebimus. 5o. Tres paritet ineptas interpretationes IIaeretiei excogitarunt adversus secundum Ioannis testimonium. Et quidem primo vocem Abraham interpretantur secundum nominis etymologiam , scilicet pro . Patre multarum gentium, ut habemus Genesos ea P. XVI. v. 5. ita ut sensus sit: sequam multitudo uentium ad fidem vocetur, idest υoeotio uentium stat ad amplaetendum veram fidem, esso sum. Secundo divunt, verba, Esto sum tutelligenda esse de divina praedestinatione, ita ut sensus sit: Antequam Abraham fieret, esto stim in iaeternia deere is ymedeat nutionis. Tandem dicunt , Christum metaphoriee tantum',
non vero litteraliter , dici fuisse ante Abraham, sicut in Apocalypsi cap. XIII. v. 8. dicitur occisus ab origine
5 . Sed manifeste illudunt Sociniani. Et quidem primo diei mus , vocem Abroham hic intelligendam esse illo eodem sensu Prolatam, quo Iudaei loculi sunt: Ouinqua, seintct annoa non dum habes, et Abrotam viuitii p. . Sed sudaei l uti sunt non de etymologia nominis , sed de Patriarcha Abraham. Ergo verba Christi. Antequam Abraham miret, esto stim , pariter intelligenda sunt de prae-xistentia Christi , antequam Patriarcha Abraham nascere-
173쪽
Ta natis. TZeor. Lib. IV. se Deo Trino' ete. tur. Et, exinde Patet quoque, quod nec de praedestinatione , nec metaphoriee sunt intelligenda enit in Redem-Ptoris verba , nil seeundo , eti tertio loco Meiniani in
. 52. . Ad inritum tandem ejusdem Ioannis testimonium Sociniani respondent , gloriam . de qua loquitur Christus . non repetendam esse ex illius pruexistentia ante Matrem, sed ex Praedestinatione rante omnes. Et id primo evin-eere arbitrantur ex quo v. 2 . Christus dicit: refer, quoqdedisti mihi, υolo . in tibi sum eqO , et illi sint meminitit nideiant claritatum meam , quom dedisti mihi quin dilatasti me Gine ranstitinionem immdi. Quae verha dierint. nonnisi de Praedestinatione sum intelligenda . Secundo dieunt: elaritas, du qua loquitur Christus , nullatenus pro divina ueripi Potest. Etenim elarita. divina eadem semper est . nec Potest deli rere , nut suspen dio Sod Christus rogati Patrem esuri licuiri apud illum cin-riinie , quam habuit Priusquam mundus sieret. Igilii r loquii ut de claritole qnam ac tu non e habebat, sciliuet de executione Praedestinationis. Tertio. Christus illi, adprecatur quoque discipulis eamdem clariti lem , qnam ipses a Palim aeceperat. Si d d scipulis nultimode Ponvenire poterat Plaritas divina, sed tantum illa praedestinationis ud gloriam. Ergo de ista interpretandum est tοtum Joannis te timonium. SI. v. 'Toram Prorsus S in inni allatum Ioannis i stimonium interpretantur de Praedestinatione Christi. Ihi enim Christus dieitur revera habuissρ elaritatem apud Patrem priusquam . Mundus esset. Nini sit id ergo praedestinati ad gloriam , gloria ipsa frutini ar ab aeternitale, qud fuerunt praedestinati Z Ergo nul lunode de praedestinati ne intelligenda sunt veri,u Christi. . , quoad seeundum, et tertium' dicimuR , Per claritalem. lnam a Patre rogat Christus , optime intelligi posse elaritatem aecidentalem, idest ut lignoscatur , et veneretur apud homines, uti ab aeterno est apud Patrem: nee non
174쪽
quoad immanitatem , et , quidem eo modo , et mensura , quae convenire potest humanitati a Verbo Divino assun-plae in unitate siti 'Personae. Et hoc modo quoque tu
telligenda est glorificatio, quam Discipulis adpreculii e Christus , eo scilicet modo, quo illis eonvenire potest. Nod novus in Scripturis est hie loquendi modiis. Etenim Chri stus ipse Matth. cap. V. v. h8 dicit: Extote , perser
sicut Pater Mater coelestia perseeltis est. Milicet , estoreerfecti, quantum steri Potest, non vero reiPsti, ut 'r-
lia. Ob. Christus in Scripturis dioitiir primogenitus omnis Creaturae. Sed primogenitus est ejusdem naturae, et conditionis. quam illi , quorum est primogenitus. Ergo
Christus est vera creatura: et propterea coepit esse, cum conceptus fuit a Virgine Moria. . u. Christus in Scriptur. s diu iur primogenitus, non vulgari modo, sed ratione Prorsus peculiari et nova, Scilicet quia ante omnem icreaturam genitus est a Patre, non vero quod sit ejusdem naturae , ut sunt res creatae. Id primo evincitur ex quo dieitur etiam unigenitus. Sed quomodo unigenitus , si creatus suisset Secundo quia sie diacitur primogenitus , ut oinnia per ipsum facta fuerint. Sed eommuni more loquendi Primogenitus non est auctor guorum fratrum. Ergo Christus vulgari modo non est primo ,
genitus. Quinimo nullatenus in tempore factus diei potest, quoniam Per ipsum facta sunt omnia. Inde Patet quoque quanta sit impietas Socinianorum , qui Christum dicunt filium Dei adoptivum 55. C. Atqui Christus ita est primogenitus omnis ere turae , ut ipse quoque sit creatus. Ergo el: Proh. Christus est veluti instrumentum, Per quod ceterae creaturae factae sunt, non autem verus auctor illarum. Sed instru mentum est pariter creatura. Ergo etc. Prob. In Sc ripturis omnia non dicuntur sacia ab ipso, sed per ipsium. Ergo est veluti instrumentum , quod Primo Deus creavit , et postea Per illud creavit cael ra. ..
175쪽
6 Inom. Thoo L Lib. IV. cla Deo Trino ege. v. Falsum prorsus, et perridiculum, Deum aliquo medio usum fuisse in mundi creatione. Falsum quidem: nam de creatione habemus: Ipse dixit, et mcta sunt. Perridiculum , quia Deus simplicissimus est, et Omnipotens; ideoque simplici actu suae voluntatis operatur omnia. Nec novum est in Scripturis, causam principalem designari perparticulam pem nam ad Romanos eaP: XI. v. 36 habe.mus: Ex ψεο , et Per Osum , ei in ipso Sunt omnis . Caeterum Verbum , imago consubstantialis Patris, a Patremente conceptum , est terminus cid intret Sapientiae Pa.tris. Ergo si per Sapientiam Deus fecit omnia, per Ver-hum illa fecit. 56. Dieea. Chistus est verus Filius hominis, et quidem vere natus ex Maria. Sed illius hominis est creatura, et posterior suis parentibus. Ergo Christus est creatura , et posterior sua Matre Maria. Diat. mes . Chistus est verus filius hominis, et quidem natus ex Maria , quoud humanitarem tantum, Copp., quHad Verbum , quod humanitatem assumpsit in utero Maiariae , neuo. Ituque duplex Christi ortus distinguendus est, alter aeternus , quem ut verbum , seu terminux Sapientiae Divinae ad intra, a Patre Deo habuit, et alter in tempore , quem habuit ex virgine Matre, in cujus utero in unitate Personae Divinae humanitatem assumpsit. Ea quoniam, ut suo loco dicetur, Verbum cum humanitatem assumpsit , non assumpsit quoque humanam Personam , ita ut in Christo una tantum fuerit persona, et haee Persona Divi ut Verbi , non vero humana et idcirco dicendum , christum Matrem Mariam praecesisse. Unde ut sinis quaestioni imponatur, nos concedimus , Christi humanitatem esse Posteriorem Matre. Sed tamen quia ipsius persona non sulti humana , sed Divina , scilicet Persona Verbi quae humanitatem assumpsit, ideo dicimus, Christum praecesisse Matrem. Nee id ossicit , quominus Maria dicatur . et sit vera Dei Pura , quia revera concePit, et peperit Christum variam Deum , et hominem. Sed de
176쪽
Do Verbi Diueintlctte. 5T. Verbi Divinitatem acriter oppugnavit Arius ex Libya quarto Ecclesiae saei illo. Impius iste ambitione, et invidia exagitatus male ferens Alexandrum sibi praepositum in sede Alexandrina , illius doctrinam obstinato insectavit. Primum itaque asseruit, Verbum non suisse ab aeterno , sed ex nihilo in tempore creatum , et quidem fuisse veluti instrumentum , quo usus est Deus in mundi ereatione. Varios habuit Seetatores, quorum primi suerunt Anomaei qui dicti fuerunt veri Ariani , eo quod cum
Ario Verbum dicebant veram creaturam , quorum signi
fer fuit Aetius , et Post eum Eunomius. Deinde suerunt Semi-Ariani, qui vocem mmousion rejicientes, fateban tur tamen Filium in omnibus esse Patri similem, sed non consubstantialem. In variis Conciliis ab anno 3 5 usque ad annum 58s haeresis i sillaec damnata fuit. Sed majori solemnitate Arius proscriptus fuit in Coneilio Nicaeno primo Oecumenico habito anno 325 sub Sancto Sylvestro Papa , imperante Costantino Magno, ubi interfuerunt 3 8. Episcopi ex omnibus Christiani orbis partibus.
Hanc ipsam haeresim recentioribus semporibus Sociniani adoptarunt, et pertinaciter Propugnarunt. Contra omnes ergo sit
58. Prob. Sanctus Ioannes cap. primo sui Evangelii Christi historiam describens ait: In principio erat Verbum, et Verbum emi vud Deum, et Deus erat Verum. Ex quibus sic. Ex Joanne Verbum erat, non vero factum Pst: ergo fuit semper apud Deum usque ab aeternitate: Ergo non est creatum , alioquin dicere debuisset , ante omniα βα- Tom. III. ἐ
177쪽
28 Listit. Theol Lib. IV. de Deo Trino N .eltim est Verbum. Ilein Verbum dicitur suisse apud Deum. si ilicet in Duo. Sed quid quid in Deo est, est Deus: Ergo
Verbum psi verus Deus. Sed id evidentissimo asseritur per verba, Et Deus erui Verbum quippe voces istae non alium sensum reddere possunt, quam, Et Verbum emi Dei s. Ergo Praecisis verbis nostra Thesis exprimitur ab Evangelista Joanne. Sed etsi daretur , id quod verum nοn est , quod Deus , et nοn Verbum sit subjectum Propositionis, quid inde Z Nonne idem sensus redit Si Deus est Verbum, quomodo Tera non erit Propositio conVerSa , Vrebum rat Deus I Dicendum ergo , quod nisi rejiciunt Ariani so- annis testimonium , nullatenus dubilare poterunt de x er-hi Divinitate. Sed id confirmat Ioannes ipse cap. X. T. do, ubi Christus ait: Esto et Poler tinum SumtaS. In quo linitas ista 2 Si Verbum unum. et idem est cum Deo, quomodo non erit Deus I Nunquid creatura quantumvis nobilis et perfecta , unum, et idem dici Potest cum Deo. Quid creatura respectu Creatoris , quid sinitum cum infinito , contingens cum necessario2 Ergo si Verbum unum est eum Pnire , tempore limitandum cum aeterno , idem
5s. Prob. 2. ex Apostolo Paulo ad Philippenses eap. II. v. 6. ubi ait: Viii ( Christus eum in forma Diei es
lili dinem hominum sirectus, et Arabitu inrentus ni homo. Ex his ita primo argumentamur conira praesertim Socinianos: Verus Deus est, qui antequam sormam servi aeciperei,
jam ora i in forma Dci. Sod id Paulus dieit de Christo
Ergo et c. Sueundo , ille , qui se exinanivit accipiendo formam serrumi, creatura dici nequit; et ratio est , quia si creatura humani ivlem indueret, non se exinaniret, sed nobilitaret politis. Sesti Paulus id asserit de Christo. Ergo et c. Tertio tandes m. Uni aequalis est Patri ei ira rapinam , procul dubio est Patri consubstantiali . et Ponsequenter Deus. Sed cx Apostolo Christus praetor rapinam
178쪽
arbitratus est, se esse aequalem Patri. Ergo est verus Deus.
Dejiciuntur oberi ones Soctanorum. . Sed suo more Sociniani enituntur detorquere sensum testimoniorum , quae attulimus. Et quidem ad illud Evangelii Ioannis loti sunt in eo, ut evincant, Per voeabulum in princiPio nullatenus intelligi debere veram. neternitatem. Et quidem primo dicunt , quod Ioannes suum Evangelium scribens, Evangelii initium cum allatis verbis voluit designare; quapropior Sensum esse: primo dieo , quod erat Verbum, scilicet an lo mundum creatum esse Verbum. Secundo. Nunquam in Seri pluris aeternitas designatur per vocabulum Princi 'iam. Ergo nec Eliam designatur in Evnngelio Ioannis. Tertio. Si Ioannes per verha in principio designare voluisset aeternitatem, et non principium mundi , potius dicere debuisset ante Principium , non vero in Principio.Gi. s. Nihil prorsus sibi confiunt allatae interpretationes. Ei enim primo. Et si Ioannes seribebat Evangelium , Evangelium tamen istud nihil ni iud conlinere de-hebat , nisi vitam , et gesta Iesu Christi. Ergo ni cessosuit . ut inciperet Ab ortu et origine ejus. linquo duplicem assignat originem , primum, quam ut verbum, et verus Deus ab aeterno habet a Patrir , ut evidenter indieant verba , Verbum errat ulul Deum , et Deus ercti Verbum; et alteram , quam ut homo habet ex Mntro Maria , sicut in eodem primo capite legimus, Et Verbum earo mctum edi. Ergo per verba in Principio, Ioannorum non innuit initium sui Evangelii, sed aeternitatem. Get. Ad secundam interpretationem dicimus, quod li- et nusquam in Scripturis aeternitas designatur per vo- cubulum Principii, ipsa tamen clare evincitur per hoc ipsum vocabulum in Evangelo Ioannis. Etenim si mprincipio , scilicet in exordio mundi, jam erat Verbum npud Deum, ab aeterno ipsum erat, et nulli modo inei.
179쪽
8o D,tit. Theor. Lib. IV. de Deo Trino ele. pere poluit in tempore. Et quidem mundus coepit esseu crcalione, et iunc quHque necessario toPPit tempus, quia tempus consistit in Successione, et creaturae quia essent in liter finitae, necessario sunt in Sue essione. Ergo
si Verbum fuisset creatum, primo ab ipSo coepissct mundus , et ipSum esset prior creatura, Et propterea ab ipso coepisset lempus. Sed a Joanne asseritur quod jam erat in principio , scilicet ante creationem Mundi , et
consequenter antequam CoepiSSet iein pu S. Ergo ex Ioanne verbum est aeternum , et ab aeterno a Patre generatum , Et propterea verus Deus Patri consubstantiolis.
63. Interpretatio perridicula prorsus est. Utique damus vocabulum principium tu Ioanne immediale designare exordium mundi. Sed quoniam asscritur , quod in principio , scilicet in exordio mundi , Verbum jam erat , et quidem apud Deum , et erat verug Deus . et Detis ercti Verbum , quis non videt, inde designari ve bi aeternitatum Z Et quis propterca non dicet , perridiculum essu in hoc loco discrimen inter ante principium,
6 . Nec absimili ratione Sociniani corrumpere contendunt alterum Ioannis testimonium cap. X. Scilicet , Esto , et Inter tintim stimus. Ilaque dicunt , ibi Chri .slum loqui de uullule conren Sus , non vero nai UrBE , eodem Sane modo , quo ii pud ipsum Joannem cap XVII. v ii. pro Discipulis Christus orans canadein unitatem dicit: Inter Sctncle , fertire eOS in nomine itio, quos dedisti mihi et tis sint unum , sicut nos. Procul dubio si untias is illaec inter Discipulos , Christum , et Patrem , uou Disiuraei, Sed con Sensu S est , ita pariter
intelligenda cst illa inter Christum , et Patrem. Et id confirmutur ex expositione hujusmodi unii viis , quam ibidem cap. X. v. Zo. dedit ipse Christus : Si illos( Propudius o diait Deos , Od qnos Sermo Dei fractus
hos dieitis : quia bla hemas, quia dixi , Filius Dei sumZ
180쪽
Puri. II. Vindie. Domata de Div. Pers. etc. 8sEleui in hic Christus se excusans a sibi impulala blas-plieulia , quod se dixerit Filium Dei , adducit exemplum Prophetarum , quos saepe Scriptura appellat Deos.
Sed Scriptura non ex unitate naturae , sed ex unitate conseia Sus appellat Prophetas Deos. Ergo etc. iis . Christi adducia verba illo certe sensu accipienda Sunt, quo Sensu acceperunt Iudaei , secus de illorum errore , et culum uia Christus ad vitandum scandis tum , et persccutionem , redarguere debuisset. Sed Iudaei acceperant de unitate es,euitae, et nuturae , uoli Voro EouSen SuS , quoniam Scundalum passi fuere. Ergo et c. Et id clare confirmatur ex quo Christus Subdit: Si non facio vero Putris mei, nolite credere mihi. Si ctutem sacro , etsi mihi non , is credere , veribus credite tit cosnoscatis, et credes lia, quis riter in me est, et euo in Patre. Nunquid ex uuitate consevbus creaturae Ecficere poterunt opera Dei Patris, et Pater est in illis, et illae sunt in Patre8 Sed meminerint quoque Sociniani, quod ex hac Christi responsione ita Iudaei exasperati sunt , ut quaerebant eum apprehendere, et Christus exivit de manibus illorum. Unde lautus furor, nisi de unitate Naturae , et Essentiae Divinae Redem- Plor fuisset locutus 2 Quoad Prophetas , quos Christus in allato testimonio adducit in exemplum , dum qui, que ibi agnoscit argumentum a minori ad majus , agnoscit eliam illud , quod dicitur argumentum ad hominem et quasi dicere voluissct et si Scandalum non patimini audiendo , Proseias , qui sunt meri homines , uppellari Deos, quomodo nunc tantum scandalum, dum uixi me Filium Dei r Nonue et opera . quae ego facio, id evidenter demonsta ut 2 Caelerum quod Christus in litterati sensu se dixerit Filium Dei, patet ex quo tanto magis Iudaei exercebuit suerunt, ita ut illum apprehendere voluerint.