장음표시 사용
381쪽
νoritur RFranei seu Eduardus. . Antoniusti liu . P. Laurentius Rebellu .
366 Syno is Annalium Societatis IESU.
IN Domo Prosessa Ulystiponensi duo praefinitum vitae tempus compleverunt.
I9. Maji P. Franciscus Eduardus, Fermoseliensis, adjutor spiritualis. Multa ipsi affabilitas inerat, charitas multa. Utraque secit acceptissimum in MaZagonia. Postea egit Procuratorem Conimbricensis, & Ulyssiponensis Collegii, ac tandem Profesta domus. Frequens in templo erat tum orando, tum vilitando altaria, tum confitentes auscultando, ac dirigendo. Alter postema Decembris P. Antonius Mellus, in oppido S. Columbae natus: Excoluit per annos aliquot Lusitanos in Maragonia, S urbe Tingitana. Comitatus est P. Antonium Viei tam missum a Rege in Hollandiam. Ultimos annos exegit caecus, ac morbidus. a. Angrae a. Maji P. Laurentius Rebellus Ulyssiponensis. Summo erat ingenio praeditus ad quaeque grandia. Velum comitialis morbus sie eum allii-xit, ut Medicorum consilio ad Insulas navigaverit, cum judicarent illud coelum hujusmodi morbo leniendo, vel frangendo esse idoneum. Appulsus ad Maderam coepit e suggesto sacro verbum DEI proponere maximo audientium emolumento. Inde missus ad insulas Tertias, primus suit Fayalensis Collegii moderator. Docuit inibi lcholas, & Angrenses annis pluribus doctrinam moralem, in qua habitus est insignis Magister. Ejus nomen per illas insulas, & viciniam,suit celeberrimum tum litterarum, tum virtutis opinione. Lactymas ille prior effundebat e suis oculis, mox eliciebat ex alienis. Cadaver inter populi concurrentis lacrymas teriae est mandatum. 3. Con imbricae i . Augusti P. Joannes Cabralius Louanensis. Scientias orae tradidit, ubi & insignitus laurea Doctoris Theologici. Rexit Scalabit num, Eborense, di Conimbricense Collegia. Visa est in eo antiqua sinceritas,& bonitas. Erga siubditos, & egenos liberalis. Non serebat nostros uti pa nis aliis in vestitu, quam coemptis a Procuratore, cum lubditus, nescio, quid in terioris indumenti haberet non soliti, quod coram ipso, & aliis conjecit in flam-
P. Doriscus 4. Eborae I 6. Maji P. Franciscus Aranea, domo Arronchiensis. Vix ex-- ' plicari potest eius affabilitas, qua sibi conciliavit omnium corda. Adeo laboris amans suit, ut etiam in suprema senectute rogaret Ministrum, sibi exhortationes domesticas injungi, dicens, esse non boni exempli, otiosam vitam ducere. - In Portuerisi Collegio a a. Junii P. Dominicus AZevedus, tria vota solemniter' professiis. Tolerantissimus suit in affectionibus corporis fustinendis. Semper in eo singularis micuit observantia S. obedientiae, & studium sugiendi otii. Duria praesentes erant, qui vellent animas expiare, non surgebat e sedili confessionum. Rem domesticam administrans, etsi commoditatem suam negligeret,suit lumme studiosus alienae. s. Julii mensis die quarta positus solita caeremonia primus lapis Helviensis Collegii templo, praesentibus Episeopo urbis Alexandro Sylva, Joanne GO mio Figuearedo tormentorum belli summo Praefecto,Tribunis militum quam plurimis, nobilitate, & innumero populo.
P. Ioannes Cabialius. Hmus lapis templi I Q. viens
Prosecti id Ametsi biennio proximo nulli navigaverant ad Indicas regiones, hoc an k'- no undeviginti operarii selectissimi eum desectum compeniar t. Pr erat omnibus P. Petrus Arochius Cetobricensis in Academia Eborensi Theologus Doctor, & Cancellarius, cujus generosum exemplum multos per
382쪽
movit. Novem spei suminae in Eborensi Collegio vivebant , caeteri Contabricae. Praeter unum Germanum, ac duos Belgas, inter quos erat P. Antonius Thomas mathesi praestantissimus apud Sinas, cuncti fuere Lusitani. Ex his P. Ludovicus Mellus natus Ansiami gloriosa morte occubuit in regionibus Malabaricis. a. omnes conscenderunt navem ab divo Antonio dictam. Die qua ta Aprilis de Tago provecti sunt in altum. A nono gradu ante, ad octavum post aequatorem duo sunt menses consumpti inter diros Guineae calores, & morbos immodicos. E quingentis viris, quos portabat navis, solum octo non decubuere aegri. Rapuit mors duos supra quadraginta. De nostris sublati quinque. Adamus Uncidenseldius sacerdos Germanus obivit primus. Insignem mi obeunti exercuerat charitatem suscipiendo in se onus aegrotis omnibus consilendi. Ex aliquot haereticis tres ad fidem Catholicam traduxit. Inter acerbos dolores exi plius ore solum audiebantur hymni, ac divinae laudes. Alter P. Joannes Franciscus, multum iuverat animas consessiones audiendo; proprii contemptus amans, ipse mundabat suppellectilem coquinariam ἱ ejus conversatio erat frequentior cum aliquot militibus virtuti addictioribus. 3. Hunc secutus Franciscus Soarius scholasticus recipiendus ad Societa. tem in India, verum ad ejus solatium, & virtutis praemium veste Societatis induerunt: quamvis esset multae nobilitatis, gaudebat in navis foco curare nostro. rum escas, ceu coquus foret, aut vilissimus servus. Mox discessit P. Petrus Arochius, qui non solum annis, sed exemplo praevertebat caeteros. Plerumque
diebus stingulis portionem praecipuam in mensa sibi appositam donavit pauperibus. Ad quaeque pia opera nemo promptior. Admirati sunt omnes ejus in diuturno, & crudeli morbo patientiam. Morti vicinus socios lacrymis profusis rogavit veniam commissorum , quibus eos Offendisset. Prope Caput Bonae
spei obiit. . Postremus ad Moslambiquium defecit P. Theodorus Uilarius Belga ι
cujus aeternam felicitatem DEus notam secit Ven. P. Antonio Thomasio in haenavigatione clarissimo. P. Emmanueli Marquio praedixit diem, quo erat morbo opprimendus. P. Josepho Soario rejicienti, quidquid escae, vel potus trajecisset, affirmavit id amplius non futurum. Eventus omnia probavit. Vigesima quinta Septembris perventum est Goam. s. Conimbricense Collegium a. Novembris capite suo orbatum est P. Mois p. 1 4. Joanne Gomesio Casteldevidienti. Scientias magna laude professus est Eb vis Gomessi rar, & illustratus Theologici Doctoris gradu. Easdem facultates tradidit Ulyia si pone, ubi propter insignem sapientiam plurimum consulebatur. Rexit tum prudentia, & integritate Collegia Bracharense , & Conimbricetae. Erat mitigenio, & amabili urbanitate praeditus. 6. Eborae 7. Decembris vitae cursum absolvit P. Petrus Nunius ortus F. mirru. Colarii dioecesis Ulyssiponensis domo locuplete. In tirocinio ob aegritudines nil, dimissus e Societate, ubi convaluerat, nihil habuit potius, quam in eandem reverti militiam; eam denuo complexus vixit inculpatis moribus, & observantiae
religiolae studiosissimus. . In domo tironum Ulysiiponensi 4. Septembris P. Franciscus Villius, s r incisa natione Gallus, Consessarius Resina: Mariae de Sabaudia. Magnae illi dotes ad vilia. sacrum suggestum. Rexit apud suos Collegia Molinense, & Aurelianense. Ut
magis DEO vacaret, amavit secessum a commercio externorum, quantum ad- milit ejus officium. Favit multum egenis. Negotia secularia, tanquam rem a
viro religioso alienam, semper refugit. Hydropitis de medio sustulit sexagenario majorem.
g. In Domo Prosessa Ulyssipone I 8. Julii P. Emmanuel Monterius Octo- p.
genario major, editus in lucem Monsortii dioecesis Et ventis. Praeter alios magistra-lo M aevi. tus egit Provincialem. Pecuniis ab uno consanguineorum datis comparavit
bibliothecam Portalegrensi Collegio relictam. Composuit, atque tyis vulgavit
383쪽
368 Smo is Annalium Societatis AESU
vit aliquot libros meditationum. Opus de memoriis virorum illustrium Assistentiae Lusitanae reliquit imperfectum. Vir fuit sine dolo, laboris studiosus adeo, ut vel in senectute postrema rogaret Ministrum, sibi conciones & exhortationes injungeret faciendas. . Francisci s. Roinae a9. Julii P. Franciscus Lopius, Ulystiponensis, Assistens, egre- π gius concionator, quod munus annis plurimis Ulyssipone exercuit, semper cum aviditate auditus. Ideo P. N. Oliva eum eligens dixit, velle se honorare omelum suum; quo significabat, & se Concionatoris munus praecipue obivisse, de . Am mi inde ad totius ordinis praefecturam evectum. Ibidem post non multos dies, '' nempe I. Augusti, longa aetate consectus est P. Antamus Gonsalvius Estremotiensis. Magna laude scientias professus Eborae, ubi Theologica exornatus purpura primariam Academiae rexit cathedram. Praefuit Provinciae Brasiliensi cum potestate Commissarii. Ad motus aliis magistratibus undique satisfecit. Tandem creatus Assistens, senii, & valetudinis affectae causa, ea cuia se abdicavit. Amabilis in viro sinceritas proluxit. Animas piacularibus flammis detentas tam frequens juvit, ut existimatum sit, eas apparuisse ipst tanquam Benefactori.
Ioanndi Se- Io. Ex Candidatis in nostram conscriptis militiam recenteri meretur Jo-
VI annes Sequetra, qui ad nos venit Eborae r . Octobris. Natus est in oppido ista. Cabessa de vide dioecesis Uvensis. Gloriosissima pro fide occubuit morte iaregno Tunquinensi. Illius vita, & martyrium circumfertur in libro, cui titulus: Imago tirocinii Eborensis Soc. JESU. Tumulva II. Ulyspone in templo Seminarii ex marmore surrexit tumulus ad I Dd. . um condenda ossa Fundatoris, S lectissimae ejusdem conjugis; illius defossis ossi- id ἄμ- bus, inVentum caput recenti adhuc capillo, perfundebat odorem suavissimum. lId cunctis praesentibus admirationem peperit, & argumento fuit de praeclaris 4
virtutibus, quibus vivens eminuerat. εMiraculum S. 1 a. Claudo hunc annum insigni favore S. Xaverit moniali in parthen ne Bracharensi, quem a remediis vocant, impenso. Erat illa oblequentisina lXaverio, ejusque novendiale fovebat. olim primas tulerat inter moesales sci- lentes musicen; nulla ipsam aequabat cantu & vocis suavitate: at ab annis du decim vox erat raucedine vitiata. Cum per se nequiret in obsequium D. Xa- iverit cantare, rogavit alias, id praestarent. Promiserat & hoc anno una, par ibatque cantilenam bellissime compostam; sed ejus sententia ad rem praesentem non erat. Aliam cantare renuebat illa. Quando, inquit, mihi, & meo San- icto non vis morem gerere, ego canam, meus Xaverius vocem restituet. Mi sruml oriente primo novendialis die, surgit e lecto voce in pristinam dulcedi- lnem reducta. Res vulgata auxit in D. Xaverium veneiationem. Momalis numquam in canendo suavior, & acceptior, per novendide totum cum plausu ex-
.. r. udita. Crevit etiam Bracharae in nostro templo novendialis solemnitas, sing x... aciei lis diebus e sacro suggesto memorante Concionatore aliquod ea innumeris D. m. raverit miraculis: quod hactenus illic non factum suerat. ,
422. illud eloquentissimum et s. Novembris eonticuit A. R. P. Paulus oliva Praepositus Generalis. Quatuor Pontificum egit Concionatorem, ad
quod munus excelsae eum dotes adornarunt. Extant egregia volumina typis commissa, tanti viri singularia monumenta. Rexit ordinem maxima prudentia. Suis exemplis, ac virtutum Praeclarissimarum documentis minimam Societatem nostram magnopere eveXIta et ius a. Patris optimi commemorationi adnecto filiorum in hae Provincia - posthumam recordationem. Eborae 4. Februarii septuagenario major annos aeternos inchoavit P. Benedictus Peretra Borbensis. Floruit plurimum tum vir tutibus, tum litteris. Antequam Sacerdotio mitiaretur, concinnavit quinque
384쪽
volumina ad humaniorem facultatem spectantia, resertissima omnis generis eruditione. Scientias sublimiores tradidit Ulysspone, & maiorem partem Eborae ;primariam Theologiae cathedram in Academia moderatus. 3. Romae librorum Censor, cum revertisset in Lusitaniam, gubernavit Seminarium Ulyssiponense. Magno ingenio adnexuit studium indefessum. Scripsit, & in lucem edidit plurimos libros Reipublicae litterariae utilissimos, qui
omnium evolvuntur manibus, & recensentur in Societatis scriptorum Bibliothe- ea: Addictissimus erat rebus sanctis, praesertim obsequiis BB. virginis. Postremis annis ita usum memoriar perdidit, ut vix recordaretur sui nominis i id majoribus litteris scriptum posuerunt in exteriori parte januae cubiculi, quod inhabitabat, ut legendo sciret, id suum esse cubiculum. Tunc optimi, quos a quisierat, virtutum habitus se prodebant sponte sua. Sacro misiae adsuit quotidie, in cella inveniebatur recitans divinum ossicium. Si misceretur sermo de rebus ad virtutem pertinentibus, loquebatur tanquam suae mentis constans, in
caeteris sibi non erat compoS.
4. In Lapensi Residentia et s. Januarii P. Andreas Veiosus Cerotici na- P.Amitis, istus. Amantissimus laboris in Societatis ministeriis, supra quam dici potest. Corpus tractavit ut insensium hostem. Majoribus se obtulit ad eundum in Aningolam: regressus in Lusitaniam petivit mitti ad Maranoniam , quod non concessere. Habens missionem in Lapensi domo maligna implicitus febre, enixe rogavit sesium, tumularet corpus suum in domo Virginis prope tribunal, ubi solebat considere audiendo poenitentes. Res ardua visa est, quod tota Domus sit in rupe condita; propterea nostri, qui illic decesserant, humati suere in templo Quwntelae oppidi vicini: tamen sarculo, & serramentis tentatus locus praeter expectationem praebuit spatium sepulturae. Primus ille suit, qui in aede Ω-era Lapensi tumulatus est. 3. Eborae as. Decembris P. Emmanuel Guedius, ortus Arrisanae de Mu-P. Emmam
si, Doctor Τheologus, 3c in Academia primarius Prosessor. Genius illi suavis-smus, & innata urbanitate gratus. Coluit specialibus obsequiis DEt Matrem. Ad augendum honorem D. Xaverit curavit institui supplicationem in die ipsi dicato. Complexus Infantis JEsu pulcherrimum simulacrum inter tenerrima
cum eo colloquia emavit animam.
6. In Collegio Polluensi ro. Novembris P. Antonius Alvarus. Dedi- P. Aut uatissimus erat nostris obeundis ministeriis. Rexit Fayalense Collegium. Multum tempus cum die, tum nocte impendit Orationi. Illius particulare examen semper fuit de conformitate cum divina voluntate. Quamvis morbi gravarent corpus , nunquam se audiendis confitentibus subtraxit. Mensibus vitae poliremis metuenda Iepra totum infecit. In hujusmodi angustiis DEo infinitas agebat gratias valde conformis cum illius placitis. Quod nequiret alaras facere, quotidie reficiebatur pane sortium. Ianta de ejus sanctimonia invaluerat opinio, ut externi poscerent tanquam reliquias de suppellectili, qua fuit usu.
. Non minoris existimationis Scalabi r. Junii P. Ioannes Nunius, Vil- P Ioa-Decovae Coelleris genitus. Conimbricae tradidit Rhetoricam, & Philosophiam. Gaudebat ingenio selicissimo: sed scrupulorum tempestas alsidua vix illum
sivit respirare. AEdituo templi edixerat, ne permitteret abire poenitentem ullum sne expiatione conscientiar, vocaret se iturum sine mora. Nullus propemodum obibat Scalabi, qui non curaret acciri Ioannem ad se juvandum. Non egrediebatur januam Domus, nisi ad aliquod charitatis opus vel missus, vel ab ex
g. In Farensi Collegito 8. Decembris Paschasius Franciscus Coad utor
nondum annum absolverat post biennium tirocinii. Ad unguem explebat tem- F--pora destinata piis exercitationibus: quod si die non poterat, minuebat noctu somnum, ne fraudaret animam Idam ejusmodi subsidiis. Contigit, quemadmodum testatus est illius Consessarius, ut traduceret integras noctes orando. MisAntonius Franco. Α a a rum
385쪽
rum affectus erat erga B. V. Conceptionem. Creditum est idcirco de vivis migrasse intemeratae Virgini sacro die. p. so suis s. In Collegio Michactensi I7. Aprilis P. Gonsalus Arezius, eodem in loco natus ex praecipua nobilitate, tametsi nihil minus curavit, quam natalium splendorem, & amplam divitiis similiam. Multum apud Insulanos ejus polle. 'bat authoritas. In peragendis nostris ministeriis nemo promptior, de magis asisduus. Vicinus morti novit unum de nostris esse animo parum erga ipsum benevolor sub alio praetextu coegit adesse coram, ac verbis humillimis, tanquam gravissime laesisset, veniam flagitavit. p. Amonius Io. Ibidem I. Septembris P. Antonius Diasius, Coadjutor spiritualis, Di si Nisensis. Rectorem suo Seminario praefecerat Episcopus ob ejus prudentiam,& virtutem. Verum ille altiora meditans, quaesito patrocinio, coepit DEI voia Iuntatem indagare. Inter preces sensit vehemens desiderium ineundi Societatem, eamque amplexus est Ulylsipone, cum septem di viginti numeraret aetatis annos. Ut se ad Evangelicae persectionis incrementa stimularet, illud Bernardi stequenter usurpabat: Antoni, ad quid venisti p Nuncupatis biennii votis missus est ad Collegium Michactente, ibi transegit reliquos vitae annos, modo Procuiarator, modo Collegii Minister. His occupationibus addebat publici carceris
II. Tantus erat ad eum, ut expiarent animas, concursim, ut non solum matutino, sed & vel pertino tempore cogeretur sedere pro tribunali. Ob peris spectas omnibus virtutes eum ut virum sanctum suspiciebant. P. Gonsalus Arezius, de quo proxime, illius consessarius aiebat, P. Antonium esse virum sanctimo niae admirabilis. Et si non prior ille obiisset, ex eo multa fuissent cognita de P. Antonio. Artus suos sie ille flagellis, serratis, & pilosis indumentis cruciavit, ut post mortem lividum corpus inveniretur. Divinarum rerum contemplationi semper de genibus dabat horas plures diebus singulis. Semel inter orandum repertus est a terra sublimis. Saeva ulcera orta suiferebat invicta patientia, frequenter usus Pauli verbis: cupio idolat, ct esse cum Christo. Tum de nostris,
tum de externis sibi quaesiverunt res, quas contrectavit. Vir saecularis, cum aliud non obtineret, secuit de capillis ejus partem. r. Loandae I 3. Novembris P. Antonius Almeida. Studuit accurate macerationi sui corporis. Quidquid apponebatur edendum, accipiebat ta quam stipem pauperi datam : idcirco non attendit, bene, an perperam condiatae essent dapes. Quendam Majores designarant ad Angolae missionem; verum ille commodi sui magis, quam religionis amans renuit parere, propterea expulsus: hostiam sanctae obedientiae litandam illico se obtulit Antonius. Dum in ea regione naviter explet optimi Societatis filii partes, plenus meritis ad
33. Nostris adjungo Ioannem Mayam laecularem, qui I 3. Novembris
mortalitatem exuit Conimbricae,& haeredem ex asse constituit Collegium. lngressias olim fuerat Societatem, ut erat genio, & natura verecunda, illi gravissi mum fuit cibos capere in triclinio coram tot hominibus, neque adhibita quantalibet diligentia potuit puerilis hic pudor frangi: unde recessit in domum se am. Reliquam vitam duxerat indulgens genio suo secessum amanti. Supremum decumbente illo, famulus vocavit nostrum P. Ariam Almeidam, ut ejus dirigeret conscientiam. Recordatus Joannes temporis, quo inter nos degebat, sua omnia bona reliquit nostro Collegio, rogans in templo nostro sepeliri tunica Societatis indutus. Pro ipso facta sunt sacrificia per totam Societatem. I . Quindecim hoc anno vela secerunt ad Indiam, sex Eborensi octo ex Conimbricens Collegio. Superior omnium P. Franciscus Sarmentus, qui Romam iverat Procurator. Eborense Collegium misit Ludovicum Fernandium Scalabitanum, Carolum Coumam Hibernum, Iosephum Carvalium Portale. grensem, qui postea Martyr Occubuit in Tanjaorensi regno ; Alphonsum inuindesium Villavisiosensem, qui consagrante navigio, di ipse consumptus eii; Franciscum Pinuam Lo utinensem, quem S. Xavcrius miraculo eripuit molli Goae Φ
386쪽
postea migrans ad Japonensem Provinciam, illam rexit; Simonem Carvalium Eborensem, qui plurimis annis exactis in excolenda vinea indurensi, modo , cum haec scribimus, senectutem degit in ora Piscaria. I . Conimbrica ivere P. Emmanuel Carvalius, & Franciscus Laynius, yssi ponenses; hie veniens postea in Europam, redivit factus Episcopus Me- vaporensis. Annis proximis, ut est creditum ex signis non dubiis, interemptus
est veneno ex odio justitis, quod perditissimos homines vellet corrigere. Emmanuel a Cunea Sangionensis. Franciscus Rodericius Borbensis. Antonius Proenia Soutensis. Alexander Musa Chavensis. Ignatius Martinius Ulysii- ponensis. Franciscus Peretra Poyarensis. Antonius Guerrerius Castelvidensis.16. Tres erant profecturae naves. Praetoriam, in qua vebebatur Franciastus ravora, eonscendit P. Sarmentus cum parte sociorum, aliam dictam a B. Virgine de miraculis scanderunt reliqui. Initium a6. Martii factum est navigationi. Prorex, & navis alia r o. Septembris Goae jecerunt anchoras, felici usui itinere, & a morbis libero. Navis, in qua caeteri nostri vehebantur, a7. Augusti Murmugamum prope Goam appulsa est, pari valetudine fruebatur. Multa erga Societatem nostram benevolentia fuerunt usi , tum navis huius Magister, tum Praefectus: hie solebat dictitare, se tum saecularibus, tum aliis religiosis benefacere misericordia motum; at nostris ex amore, & debito. Alius in lamina cuprea gestabat scripta quaedam carmina, quorum erat sensus: se unice hominibus Societatis fisurum, &, quae posset, bona facturum. I7. Ad Marmoniam perrexit P. Emmanuel Nunius, domo Serpensis. dio ut ad Moderabatur Eborae quintum Grammaticae Gymnasium. Secretissime ambivit hujusmodi missionem, & pari secreto prosectus Ulyseiponem, quin aliquis id resciret. Maranoniam feliciter tenuit, illicque diligenter laborans ab indigenis una cum aliis de Societate per summam injuriam eth eiectus, & comprehensus a piratis, indigna apud eos perpetiebatur. Postea nostris imperio Regis in M, rauoniam revocatis, ibi inter Neophytos obivit.
Mortuo, ut anno superiore diximus, universae Societatis Moderatore, ha- Comitia uni bitus suit Provinciae conventus Ulyssipone pro eligendis Romam iturisv in v ς' cum jure suffragii. Praesidebat Provinciae P. Josephus Seixius, qui re-'' 'diit e Brasilia, ubi Visitatorem egerat, flaccesseratque P. Pantaleoni Carvatio. Igitur sunt electi Provincialem comitaturi P. Emmanuel Peretra Rector Eborensis, & P. Simon Τeixeira Cratensis, qui jam multis annis Romae vixerat. Curam Provinciae reliquit P. Dominico Lovado Penichensi. In eis Comitiis pra fectus est universae Societati A. R. P. Carolus de Noyelle Belga Bruxellensis, vir notae sanctitatis, & prudentiae, quarum evidens fuit argumentum vel ipsa suffragantium concordia; omnes enim, ipso excepto, in eum contulere suffragium. In Assistentem Lusitanum assumptus est P. Franciscus Almada. a. Hoc anno in templo Beththemitico apertus est tumulus Henrici Ca Amirus ruindinalis Regis, quod esset ex ligno, & Rex: fieri juberet ex marmore instar alio- si Tum illic quiescentium Regum, ac Principum. Cadaver occulte sunt intuiti 'U 'de nostris P. Benedictus Roderieius Doctor Theologus, & P. Alphonius Me-xiar erat integrum, & vestimenta exornantia tam incorrupta, & munda, ut apparuerit esse recens facta, & induta. Cum Leo Henricius Consessarius Regis eis eo us vestierit anno II 8a. Quod procul dubio tribuendum rarae Principis virtuti, ut tribuitur cadaveris integritas. 3. Ulyssipone per hos annos P. Sebastianus Magalanius dabat operam Conversia convertendis Mauris, & non paucos ad fidem permovit. Unum comperendi- --Π nantem, in secessu, quid tua interesset, per otium perpendere jusserat. In quiete aliquando vita est Dei para uber lacte fluens dormientis admovere labris, ac di- Amonius Fram. Aa a a cere:
387쪽
37a Syropsis Amniarum Societatis grau
cere: Quid cessas, fac jam, quod est facturus. Excitus somno sensit in ore dulcedinem insolitam, & humbrem instar lactis. Attonitus fidem statuit amplecti. Saepe aggressus est litteras ad Principem dare de novo animo, saepe retardatus. Tandem incipiente litteras, quas toties laceraverat, exarare, Sebastianus domum ingreditur: quid agat interrogat. Cui Maurus: icribo ad Principem, me velle tingi baptismo. Laetus Pater, absolve, inquit, epistolam, ut ego ad Principem seram. Gavisus Princeps tam bono nuncio, post acceptum baptilma Joannem Silvetium Magalantum sic voluit nominari) misit in Angolam praebito munere, unde vitam aleret. Moriturus eventum praedictum, quem ad id tempus obstinate tacuerat, aperuit sacerdoti nostro illius postremam conseisionem excipienti. Insuper rogavit, ad P. Magalanium B. Virginis tu se misericordiam scriberet. phosecti,4 4. Sexcedim ad propagandam fidem concesserant in orientem. Omnes Indiam vexit navis a S. Jacobo dicta , cujus erat summus Praefectus Caietanus Mellus, volventibus annis Prorex, & quidem praeclari nominis. Nostris praeerat P. Mathias Fernandius Portalegrensis, venit a Malabarica Provincia missus Romam Procurator. Unus de nostris Michael Amaralius, patria Lurarensis, inierat Societatem, postquam gradu Magistri donatus sexennio studuisset Juri Pontificior micabat ingenio, ac caeteris dotibus sipectandis. De ipso, cum reversus in Eu-
Conveisio ropam, suo loco multa memorabo.
I ehimi 1. Alius Ioachimus Calmius Ηamburgensis commercii mura Ulyspo-L3in M. nem petiverat. Forte de navi in littus descendit prope pagum Bethlemicum ad oram Tagi, ubi conspicitur regale coenobium Monachorum S. Hieronymi r subit templum, quo tempore Monachi piissime divinas canebant horas, ne una quidem saeculari persona intra templi parietes versante. Observat attente pi tatem , modestiam sacerdotum, & exactam in obeundis caeremoniis majestatem praeseserentem aliquid divinum, a fictionibus alienum. Tunc lecum: Quomodo fieri potest, ut verum sit, quod docuerunt me Magistri mei, statum monachalem apud Catholicos esse merum artificium alendi vitam, & lucrandi pecuniam celebrando festa, & psalmos cantando Θ nullus adest populus, res divina tamea fit exquisita reverentia, & apparatu. Si fictio hos monachos permoveret; abissente populo non tam accurati essent, ut video. Igitur ut hanc sum edoctus salsitatem, aliis me forsan imbuerunt. Hoc divino perculsus lumine coepit cum viris orthodoxis apprime doctis examinare suos errores: post maturam discussionem dissipantur mentis tenebrae; Romanam fidem complexus, init Societ tem Columbricae. Brevi sic virtutibus excelluit, ut esset omnibus spectabile exemplum. Illius semi Lusitana, & rudia verba ad permovendos animos habebant vim humana majorem. Non multum vixit in India. I nnes Se 6. Joannes Sequetra virtutis rarae tyro, de quo jam anno I 68o. memini,
Ebora migrarat Ulyssiponem ad continuandum biennium. Sentiebat intus uri se desiderio petendi Missiones Indicas. Cum serviret in Domo Prosesia, quotidie convenit Provincialem flagitans, nomen suurn adscriberet Indicis operariis. Semel, atque iterum verbis consolatoriis eum Provincialis dimiserati Tandem juveni importuno, vade, dixit, ne amplius intres hoc ostium, non co cedam. Tunc Ioannes: Bene est, abeo, rursus non attingam limen; sed sciat, Reverentia Vestra, me ab eadem hoc anno ad Indiam mittendum. Dictum noucuravit Provincialis. Navis erat per singulos dies profectura, cum defecit unus e destinatis, vacabat locus. Postulatur a Provinciali, qui vices impleat Magistet scholarum Collegii, qui se Obtulerat; non annuit. Precatus igitur est Pr curator, sibi tironem, vel laicum concederet. Hic ille: a me tiro identidem huc veniens petebat Indiam : eat M V ad Magistrum, si tiro in eadem mente est, do libenter. Percontanti Magistro laetus rei pondit: ecce ego; adjecitque, nunquid ego P. Provinciali dixeram, ipsum sponte sua me missurum Illi a LXaverio hane injectam mentem fama per id tempus apud nos vulgarat. His, de multis virtutum gradibus ad martyrii coronam accessit. . Mar
388쪽
. Martii 29, ventis faventibus, reliquerunt Tagum. Saeviere in ea navigatione acuti morbi, & nostrorum charitati patebat theatrum. Ad Caput Foeda temp.-Bonae spei faedissima tempestas sic omnia turbavit, ut tantum non merserit nais ' vem. Mirati sunt omnes, quod praesertim nostris incommodaverit. Nam vehebantur dimidia parie conclavis, ibat in alia Praefectus. Undarum, & venti furor partem ipsius conclavis ad nos pertinentis rapuit in mare, perfregit senestras, tantam aquarum immisit vim, ut nihil intus fuerit, quod non sit madefactum, & corruptum. Ipsimet religiosi maduerunt tanquam in stagno merinsi. Vestis adhaerens corpori siccanda fuit. Quidquid conclavis ad Praesectum attinebat, erat intactum. Daemon ex energumeno fassus est se dictam ruinam fecisse in odium nostrorum. Sedata tempestate, apparuerunt duo marina monstra magnitudinis & formae horrendae. g. Crevere mala: de nostris unus tantam non aegrotavit; de eAternis Nostri mo, viginti duntaxat. Mortui sunt, I. Julii P. Franciscus Sampayus post toleratum diebus quindecim morbum singulari patientia, qualis decebat virum innocentissimae conscientiae. Augusti a I. P. Josephus Gesmondus Italust in eo morbo sustinuit tentationem vehementissimam de spe ponenda salutis aeternae: egregie vir justus dimicavit cum hine se invadente : plane est consessas, non potuisse sibi quid atrocius evenire. Goam as. Augusti perventum. s. Conimbricae et a. Julii e corporis custodia elapsus est P. Joannes Se obit P. .. . ramus Balesimi natus. Tradebat morales scietitias praeclaro instructus ingenio. Porro sortitus est animam bonam. Modestia, & exterior agendi modus significabant cor Deo plenum esse. Febri acuta trigesimo die consumitur. Ibidem1 1. Augusti P. Antonius Carvalius Bracharensis, & senioribus Provinciae. Re- P. Misistis xerat tirones Conimbricae, Romae egit poenitentiarium . t Vaticani. Postremum erat Instructor Patrum tertiae probationis. Singulari, illi charitas in aegro, tos, & scrupulis agitatos. Plurimum est nulmus egenorum. Non sibi in Iaborando pepercit. Ante solis ortum surgebat, ut vacaret orationi, peculiariter
B. Virgini devotus: ideo existimatum est benignistimam Dominam voluisse triumphum suae assiimptionis hujus clientis obitu augeri. io. Collegium Eborense hoc, & sequenti anno vexatum est morbis inis stat contagii habentibus. Venerat Conimbrica socius iunior Iosephus Carne' sorita, cinrius Portuensis, 6. Junii absumptus. Inde creditum fuit initium factum morbo linius. multos menses Collegii parietes pervagato. P. Emmanuel Lopius tironum P. Em ini Magister, vir piissimns, & moribus innocuis is . ejusdem mensis decessit. Ali- L P quando concionantem audiverat peccator, qui in vitiis obcalluerat: penetratus
intimo dolore Patrem conquisivit , & homologesi faedissimam detersit animam, nec post eam consessionem vixit plus uno die. ri. Julii I 6. Josephus Femandius Porti manensis tiro Coadiutor. ob inno- Iosephu, centem sinplicitatem videbatur alter Juniperus. Erat triclinii Praefectus; unde dicebant socii, ipsum lagenis triclinii e manu pendentibus, & reliqua sui muneris suppellectili onustum Coelos intrasse. Die as. Septembris non e morbo adet P. Antonitis
huc grassante, sed phthisi absumptus est Antonius Gonsalvius Coadjutor spiritua- us luna lis, qui musicen didicerat in Collegio Archiepiscopi Eborensis, di major natu
Societati aggregatus est, modestissimus juxta, ac patientissimus, Eborae in lucem venit. Secunda Dctobris Iosephus Crucius Coadjutor temporalis, bibliopega Iosephus is opificio, multa charitate servierat aegrotis. τ' Ia. In dies magis febri laeviente, 7. Decembris occubuit morti Joannes Machiadus scholasticus, paulo post abiolutum tirocinii biennium. Decima ej - Ioranta Maadem mensis Franciscus Nunius Coadjutor Mons asiensist ab annis quatuordecim agebat valetudinarii Praesectum. Illius virtus erat notistima, cumprimis suis; charitas in aegro antes. Quotidie in se flagellis animadvertebat. Horas anteis Iucanas orando praevenit, ut persoluto penso te ad reliquos labores compararet. Sic praesenti contagio cunistis invigilabat, ut eodem correptus malo ceciderit instar victunae charitatis.
389쪽
P. lx Uti I3. Decima tertia Septembris tres letho dedit. Primus erat P. Ignatius - Carvalius, natus monte majore novo. Magnis clarebat dotibus. Mansuetiores litteras cum Rhetorica docuerat in Maderens inista, inrisipone, & Eborae summa laude, sustinuitque theses de rebus hujus litteraturae Ulyssipone. Phil sopitiam pro sessus Eborae, & postea moderatus est sacrae scripturae cathedram. Morbo dejectus in lectum nihil aliud praeter aeternitatem cogitavit.
Ioanndi Sei- Iq. Alter Ioannes Seixius scholasticus Marva mensis. In tirocinio vehe-
menti tentatione pullatus deserendi Societatem id a Magistro petivit obstinate. Cum Magister eum verbis nullis emollire valeret, accersit in cubiculum, ubi erat indutus veste, qua solemus uti ad publicam flagellationem, & nudato tergo se flagris cruentum in morem cecidit, rogans, ne se daret praecipitem. Obstupuerat adolescens viri charitatem, & aliquantulum quievit. Cum paulo post resurgeret vesana cura, translatus Con imbricam, quo Magister etiam migravit tirones recturus. Quia nee ibi omnino quiescebat, Ulyssiponem missiis 3 ac tandem mente in melius mutata, Eboram rediens nuncupavit biennii vota. Agno
. vit ille Societatis charitatem, miratusque est suas ineptias tam patienter latas 1 Magistris; nee fraudavit eorum spes: fuit enim optimus religionis, charus omnibus ; pollebat eximio ad scientias ingenio, & singulariter diligebat Societatem. p. Emmanuel I . Hi duo ante auroram, post ortum solem raptus est Collegii Vice L M, Rector P. Emmanuel Luisius Doctor Theologus, patria Bejensis. Triennio proximo rexerat idem Collegium ἔ in ejus Academia explicuerat quondam Rhetoricam, Philosophiam, ac divinas paginas, egitque Cancellarium. Vix alius sui temporis eo benevolentior: omnium illis conversatio conciliabat amicitias. Scripsit, ac vulgavit vitam Principis Τheodosii Lusitani. Praeter Eborense gubernavit Collegia Eli rinse, & Ulystiponense: in eis cum observantiam, tum rem temporalem multum promovit. Inerat illi quaedam innata generositas, de animus magnarum rerum capax, qui nec insolesceret prosperis, nec succumberet adversis, omni fortuna superior. Nec desint materia huic generositati ex
16. In Farensi Collegio s. Januarii miserias humanas deseruit P. Petrus Marquius, Prosessor moralis Theologiae ; hujusmodi magisterio non obstante
singulis annis quaesita opportunitate, per dioecessim excurrebat populos edocendo. Eodem mense, quo est mortuus, obtinuerat prosectionem ad missiones Indicas. Helviae as. Decembris P. Simon Camonius natus in oppido Cabessa de vide. Pollebat insigni ad sacras eonciones talento; id Ulylsipone tam multum exercuit, ut redditae sint vires masno impares labori. Ne absumeretur, missus Helviam Rector, ubi plurimum fulsit ejus in pauperes charitas: nec erat
in 1llius potestate negare stipem roganti. Dictitabat ob id non minuendos, fel augendos reditus Collegii. Non defuit verbo sui servi DEus. Nam prove tus solito uberiores reddidere praedia.. I7. In Domo Professa D. Roelii a 3. Martii P. Ioannes Patri Ubstiponensis Coadiutor spiritualis. Pingui sacerdotio fruebatur in templo maximo ,
aetatis numerabat sex & quinquaginta annos, cum mundo remisit nuntium, multis jam exornatus virtututibus, nempe spiritu orationi, & corporis voluntariae
castigationi dedito. Juvit domus paupertatem plurimis eleemosynis. In Ulysesponensi Seminario 4. Februarii P. Dominicus Palva, Professor Theologiae,
natus Aldeae novae, magna litteratura, & majori virtute praeditus. Moderis tur in Con imbricensi Collegio primariam Theologiae cathedram Coactus obedientiae praecepto egit Bracharae Rectorem. Non attingebat in mensa deliincatiores epulas, si quando apponebantur. Specialiter contuluit religiosae paupertati, nec ferebat in ea committi desectus. Quamvis magni fieret ab omniis bus, propriae laudis verbum nemo ex ipsius ore audivit. IX. Funeribus domesticis adjungo viri externi de nostro Collegio C nimbricensi benemerui. Hic fuit Hiacynthus Gonsalvius Corrector nostrarum scholarum. Mira fuit illius innocentia, quae Consessarium de materia solicitum
390쪽
reddebat. Dominicis, festisque diebus expiata conscientia, coelesti pane ani mam roboravit. Quotidie aderat primo sacrificio, quod fit diluculo in templo nostro, ubi morabatur ad horam ineundi scholas; sub harum finem adfuit mi sae pro scholasticis audituris celebratae. Nemini nocuit, nulliusque corrosit vis eam. Si novit scholasticos meretriculis deditos, sine mora curabat, ut E domibus migrarent. Quos punivit scholasticos, exhortabatur ad virtutem. Parem sibi nactus piam conjugem , quae paulo ante maritum suum de vivis excessit. Ambo suerunt sepulti in templo Collegii B. Virginis sacello a Nivibus. Hia. cynthus reliquit Bibliothecae nostrae annuum reditum ea lege, ut Collegium de suo aliquid adderet; secus non frueretur legato.
NIhil remiserat pestilens morbus, de quo ante, grassari intra Collegium M* - , Eborense. Quinta Januarii defunctus P. Iosephus Quaresma Briensis. '
Septima Andreas Giramus scholasticus natus Villaevisiosae, constantissimus in amore Societatis, a qua eum non poterant avellere matris, & sororum importunae preces. Decima tertia ejusdem mensis Joannes Nunius scholasticus Serpensis, morte contracta ex assiduitate serviendi caeteris lue implicitis. Uigesima prima Ioannes Catualius scholasticus Interamnensis, adolescens moribus religiosissimis. a. Undecima Februarii P. Didacus Peretra Alvitensis, nobilis ingenii, &singularis virtutis ; Iuniorum agebat Ministrum. Sequenti die eorundem in spiritu Praefectus P. Maurus Almeida Alpaliensis: egregiam operam navisat con solando aegrotos. Annis pluribus tradidit moralem lcientiam in Hyalensi Collegio. Rector Angrensis promovit aedificium, atque pulcherrimum schoIarum
quarti, & Magistri tironum socius. Ejus virtutes praeclaras jam vulgavi typis. His victimis placatum genus illud morbi, quod Medicos torsit ignorantes mali radicem, & remedia. Qui deinde sepulti sunt, aliis de causis obivere. Senectute a g. Augusti P. Emmanuel Moralius. Podagra eta. Octobris Michael Gonsalvius Coadjutor. Abscessii 2 o. Novembris P. Emmanuel Colassus Redondensis: viri omnes boni, & pii. Longa sessus aetate Ia. Decembris P. Emmanuel Mattius Castet vidensis, integerrimae vitae, cujus virtutes praelo commisi.
Peretram Doctorem praeclarae sapientiae, natum Arrudae. Theologiam est professis Eborae usque ad primariam cathedram. Veniens Roma ex Comitiis generalibus tulit facultatem ad erigendum in nostro Eborensi templo sodalitium sod litas MB. Virginis a bona morte. Primus ipse in ea solemnitate verba fecit. Repen- .dit obiequium Virgo mater felice transitu illi concesso; nam stranguria diebus aliquot immaniter contortus toleravit acerbissimos dolores, velut animae purgandae ignem lustralem : tres dies postremos transegit sine cruciatu : his tranquillissime ad ultimum agonem comparatus. Plurima eleemosynis egenos solebat juvare; eas ipse cum subditis deportavit in carcerem; alias ostiatim insportis eas mendicaverat ad eisdem vinctis succurrendum.
Assistens, ortus Ulygipone de primaria regni nobilitate. Captus in bello, re- 4i μιμgebat enim partem equitatus, considerata ex successu parum prospero rerum vanitate, se dicavit Societati, in qua docuit Theologiam usque ad primariam cathedram in Conimbricensi Collegio. Subinde gubernavit tironum domum,& Prosessam Ulymponensem. Semper studuit virtutibus, praeprimis sui contemptui, & demissioni.