장음표시 사용
321쪽
S A N c et o Rnt M , Si c. so nem libro . contra Celsum, sanctuni Augustinum sermone secundo in PsalmumIri . Haec , inquam , non dicant, quia Idolum est salsi Numinis imago, ac proinde Imagia nes nostrae Idola dici non possunt, nec simulacra a simulando , cum nihil falsi repraesentent, quanquam a Veteribus nonnunquam simulacra ab ammilando vocemur ,ro. quia nisi Gentiles Idola deos promiscue putaverint , mentiuntur Prophetae, Isaias cap. 16. Baruch. cap. Habacuc cap. a. Nonnulli quidem inter eos eruditi opinabantur Idola eme deorum domictilia , virtutemque divinam illis infidere ac propterea esse adoranda, ex sancto Augustino serm. a. in Psalm. II 3. Alii adhuc subtiliores, &ut loquitur sancius Augustinus , purgatioris Religionis , sentiebant idola esse signa duntaxat rei,
quam colere tenerentur , nempe , secundum alios, Cereris, hoc est, terrae, Neptuni seu maris, &c. secundum alios vero, Numinum , quae illis corporibus regendis praesident. Verum hi postremi non erant omnino innoxii , tum quia simulacris sacrificabant, tum quia in superstitiosis ritibus cum multitudine errante circa Id la conamunicabant , quod a Catholicis prorsus talienum esse nemo non videt , 3'. quia unum & Idem erat apud Judaeos incensum p nere dc sacrificare , ut patet ex libru quarto Regum CaPite II. V. II. & capite 23. V. ac Proinde serpentem aeneum , cui adolebant incensum , in Idolum abominandum converrerant ;& idcirco Ezechias justo.Zelo illum confregit , sicut & alia IdoIa. Apud Christianos
vero thus in varios usus, etiam profanos usurpatur et ejus sumtu honorantur res Deo sacrete,
Sacerdotes , principes , dc defunctorum cor'
322쪽
iso D E C. 3 LTU ET Iuvo G Α τ i o N Dices : saltem Ecclasia non debuit defintro tanquam ex fide credendum imagines esse retinencias dc vetierandas ; illud enim fide divinae ieredi non potest quod Deus non revelavit : ' , atqui Deus non revelavit Imagines esse reti- InendaS venerandas , cum ex dictis illud se lmerae disciplinae, nihilque Christus de Imag, lnibus prascripserit , & quaecumque de iis ha- :bentur in veteri Testamenaei, Christianos non
spectent. Ergo: Oulinguo primam propositionem. Ecclesia'
non debuit definire tanquam ex fide credendum qimad uim & factum , hoc est , actoe .& de facto Imagines proponendas em venerationi Fidelitum P Concedo : quoad ius expmnendi ipsas Imagines quando N ubi jtidicave- ixit , Nego. Duplex itaque fieri potest quaestio scirca Sanctorum Imagines. Prima, quae est in imateria fidei, utrum legi divinae repugnet pi gere & venerari Sanctorum Imagines Cum autem hac de re essiet controversia Catholicos inter & Heterodoxos, Ecclesia illam diremit,& pro suo jure definiit credendum fide divina
non repugnare legi divinae pingere & venerari i Sanctorum Imagines , i psius enim est interpre- irari legem divinam ndelesque docere quid lper illam liceat , quidve interdicatur. Altera vero quaestio, utrum spectatis omnibus circun- stantiis expediat Sanctorum imagines in templis venerationi Fidelium exponere, pertinet ad disciplinam duntaxat. Unde, Ad confirmationem, concessa majore, distinguo minorem. Deusmon revelavit imagines esse retinendas & venerandas, positive prae- cipiendo illas retineri, & in templis collocari , Concedo : non se velavit las esse eas rerunere & in templis collocare , subdistinguo G
323쪽
Min revelavit stre clatim , Concedo: generatims quatenus revelavit legem veterem, cuius il luaerat Praeceptum Exod. to. Non facies tibi. . . . Omuem similis uidinem, promulgato Evangelio non obligare, Nego minorem : sic generatim reve.
lavit. Christianos jam non teneri abstinere a suffocato & sanguine , legemque hac de re ab Apostolis sancita in Act. non esse inter praecepta divina numerandam , quibuS numquam derogari licet. Expositis vero imaginibus Christi Sanctorum venerationem deberi manifeste colligitur ex scriptura, in qua frequenter
Praecipitur reverentia erga res Deo duIatas, Mad. Religionem pertimines. Initabis : S. Clemens lib. s. Stromarum, Ter
tulsianus de Idololatria cap. 23. & alii probant lege divina prohibet, Christianis omnem Imaoginem ; Lrgo. Distinguo antecedens. Lege divina prohibetur omnis Imago , ubi periculum idololatriae instat, sicut prioribus Ecclesiae seculis, quibus scribebant ill i Patres, Concedo; haec enim Prohibitio continetur in primo Decalogi Praece-Pro, quia, ut dictum est, idololatria & occasio
ejus proxima jure naturali prohibetur , ubi re-rnotum est idololatriae periculum, Nego ant cedens. Addo Patres citatos praesestim esse intelligendos de Imaginibus sanctissimae Trinitavis , patet ex eorum lectione.. 2'. E Z- ne improbandus inus Imagis sancti simae Trinitatis R. Primo, Ecclesiae nihil in hanc rem statuit. R. Secundo, nullus fuit usus hujusmodi Imaginum usque ad nonum seculum. De Primo Psecundo & tertio seculo testes sunt Patres laudati,Clemens Alexandrinus & Tertulliatuis. Do
324쪽
ri L floruit enim in utroque. De octavo Con cilium septimum nainque actione septima eorum calumniam refellit, qui dicetent Christianos Imafinibus Deum circunscribere. CBisiani , inquit , invisibilis ct incomprehenobilis Imaoginem nunquam fecerunt, intellige , paucis e2ceptis , ut sancto Paulino epistol3 12. ad Seu rum j sed secundum quam caro factum est , ea quae humana dispensationis ejus fiunt, pingiant. Non rejicit tamen usum exprimendi Spiritum san. clusi sub forma Columbae ; quia in ea specie apparuit. Neque etiam in usu erant nono seculo , ut constat ex Scriptoribus illius aevi, imo eas rejiciunt Henrictis a Gandavo decimoetetitio seculo, Durandus decimo quarto; narratque Aventinus libro . suorum Annalium , Io annem XX lI voluisse exuri quosdam qui ilatrem si is specie senis emiaxerant, utpote qui viderentur impegisse in errorem Antropomorphitarum. Eas quoque Post modum reprobarunt Toliatus de alii. R. Tertio. Usus illarum Imaginum per se nota est mattis: 1'. quia sensim sine sensu, Ecclesia miniine refragante, obtinuit I 2'. quia Deus in forma humana apparuit , Gen. 3. V. 8. Exod. 3. v 23. Dan. 7. v. Cum ergo An
geli recte pingantur in 'rma humana, quia In ea visi sunt , ex Concilio septimo, quidni& Deus Idem licet Pictori, quod Scripturae, quae Deum saepius pingit cum membris humanis : ea ratione veteres etiam Christum pinxerunt sub agni specie , quia Scripturae ficit. luna nobis exhibent , Synodus tamen Trullana septimo seculo hunc morem improbavit Cano-ne 81'. '. Romae in Tribunali Inquisitionis arrno Ἀνν. Proscripta est haec propositio Dei Parrir
325쪽
privitierum nefas est Chrisiano in templo eolloca re. R. Quarto. Omnes concedunt usum Illum respectu rudiorum non esse sine aliquo periculo, saltem remoto; quod Patres Tridentini indicant sessione 1 s. his verbis : suod Raliquando historias ct narrationissacra Scripturae. cum id indocta plebi expediet , figurari contigerit ; doce tur populus non propterea divinitatem figurari, quase corporeis oculis conspici, veι coloribur aur figuris ex
primi possit. κQ. Quomodo colendae sunt Imagines pR. Iam diximus non colendas , nisi cultu recpectivo majori vel minori, pro dignitate exemia 'plaris. Sed in quo praecise consistat ille cultus, ec quomodo in praxi sit exhibendus non conveniunt inter se Theologi; quia non codem modo ab eis concipitur Imaginum ad sua exemplaria habitudo , ex qua nascitur Omnis earum ex cellentia & cultus.
Alii volunt imaginem esse signum duntaxat
institutum in memoria prototypi: unde infe runt non deberi Imagini nisi cultum exteriorem, hoc est, cultum, qui coram Imagine , V. s. Christi, ita exhibeatur, ut non ad imaginem, scd ad ipsum exemplar terminetur. Refellitur haec sententia , quia ex sanctis Pa tribus & Conciliis sacrae Imagines honorandae sunt cultu proprio, sicut templa , vasa sacra, dc alia religiosa instrumenta , id est, inferiore .
eo, quo eat um exemplaria assiciuntur : v. g.
Crux & Imago Christi non est veneranda eo latriae cultu, quo ipse Chlistus adoratur. Atqui exterior ille cultus i'. non est proprie Imaginis , licet coram ea pendatur ; quia volunt iis affectiis, in quo diximus honorem csse tialiter consistere, nullatenus ad imaginem imclinatur , sed ad ejus exemplar: ut videre est
326쪽
yn exemplo ejus , qui, ne e meimoria excidae ise ex praecepto teneri recitare, V. g. canticum in Deum laudamus, antequam cubile petat, cal- lculum vel aliud signum in patenti cubiculi loco ic collocat 3 quod eostea viso praedictam orati nem genibus flexis 1 dens, non censetur venerari Calculum , cum in eo nullani excellentiam' apprehendat, nec voluntas ejus ad illumipclinetur , sed totus cultus ejus, sive interior , sive exterior, ad Deum unice dirigatur. Cultus ille exterior coram' imagine Claristi, aut seiustissimae Trinitatis, est supremus & latria ;' quia in illo apprehenditur infinita Dei excerulantia , de voluntas plene & omnimodὰ se demittit. At oncilia honorem longe inferiorem tribuunt Imaginibus , ac proinde distrinctum, & ipsis proprium , quamvis relativum , depen ditur vasis sacris. Nec dicas Gallicanos Praesules capite primo ilaudatos docuisse odiguo & nono seculo sacras fsmagines petinendas ad memoriam duntaxat, 'non ad cultum,mec comparandas vasis sacris: inam ibidem demonstravimus illos statuisse Imagines honorifice habendas , & in templis .collocandas. Non eis itaque omnem honorem negarunr, sed eum ilhin, quem Graeci illis trubuebant , qui nimiu3 ipsis videbatur , salva ta- lmen charitate & pace. Non tulerant etiam imae, lgines cuna' sacris vasis omnimode componi, sed lex Parte tantum ; nam iii factis vasis duo sunt attendenda: Primum, quod conda ictu corporis Christi sanctificata sint i secundum , quod habit ad imm habeant ad Deum ut pote ad ejus cul- ltuna destinata. Priori respectu distant ab imagi- l rubus, pqiteriori cum illis conveniunt.
Alii Theologi in Imagibus exemplaria a P Prehendunt,ita ut Christus , v. g. in Cruce vel
327쪽
in alia emgie, sit simul cum illa figura, tota istadorationis objectum'; quemadmodum Rex
purpura circundatus non dupli Cem venerationem terminat, alteram , quae in Personam ejus Tendat, alteram, quae Vestem ejus spectet. Ur le ,
in hac sententia idem plane honos exhibetur Imagini, qui e temptari ; quia ipsummet exem plarin imagine app*benditur ac proinde Crux& alia Christi effigies cultu latri*, respectivo
Refellitur haec sententia iisdem momentis, quibus praecedens, quia juxta illum explicandi modum , non imago , quae ncin attenditur , sicuti nec purpura Regis in allato exemplo, seclipsum exemplar hono tur. Atqui Imagines sunt honorandae cultu proprio & inferiori. Adde, quod ille venerataonis modus est. Periculosus, S Haereticis nostram Religionem blaspheman- est ansam praebet , Idolola; illa vero suam superstitionem excusandi; quidni enim idolis sacrificarent tanquam Divinitatis Imaginibus, si tales Imagines hoc explicandi modo merentur Cultum latriae Alii denique, quorum sententiam ut veriorem , Conciliis magis conformem, & in praxi rutiorem amplectimux , docent Imaginem christi , yel alicuius sancti, concipiendam , ut ejias sinulitudinem expressam , atque ideo nobis pretiosam ; qiata haec similitudinis relatio &habitudo est quaedam excellentia a Protot ν po lacri ara, propter quam omnes homines senta quodammodo a natura indito, amicorum imagines solent charas habere, diligere., osculari,M .i xi honoratiori loco collocare. Sed, cum excellentia tanta non sit in imagine , quanta in Proto UyPO , honor qui excellentiae respondere
uiset , τqualis uixique tribui non potest, si-
328쪽
3io D g CυLTU sT I NVo C ATIONE,&c. cui nec vasa sacra pro ter habitudinem , quan habent ad Deum , pari cum Deo veneratione afficimus. Ita Patres Nicaeni , qui actione prima, secunda , & tertia, semper distinguunt inter adorationem Imaginis & exemplaris: chm, ique actione sexta Iconomachi Christianis ex-Probrarent , quod eamdem Deo & Imaginibus adorationem deferrent, Synodus exclamat: spoliditatem l Chrsiam quippe adorationem, quae is luiritu overitate est, neque Imaginibus, neque Ruramvinae Crucis impediti sunt ; adorationem , quae per lmem est, nisisisti Deo osserunt. Quod idem reperit lactione septima in dufinitione fidei, quam su- lPra exscripsimus. Ergo cultum Imaginum Criι- cis & Christi confundere non licet cum cultu, qui Deo exhibetur , quandoquidem Ecclesia utrumque sollicite distinguit.
329쪽
Ic Tractatus cum praecedenti ita connexus est, ut sub uno & eodem titulo de incarnatione & Gratia disserendum videretur. Enimvero Incarnatio se habet ad Gratiam , sicut causa ad effectum , fons ad rivum p namque ex dictis Filius Dei incaro ius factus est nobis iustitia& sepientia, quatenus promeritus est nobis omnia gratiarum genera , quas tanquam Vivificum Ecclesiae caput in eam , quae est corpus ejus, continuo in- fuit. Ordo igitur doctrinae postulat , ut expensis quae Incarnationem spectant, exPOnamus quinam sint fructus ejus , hoc est, quam Pretiosa , quam magnifica, quamque neci illara sint gratiarum dona, quae ex illo mylle
330쪽
De paria Christi Gratias a epirone. i'. in Gratia sic dicitur P . R. Quia gratis dature, est enim
donum gratuitum , nec rependitur u i merces
aut debitvm. Si gratia, inquit Apostolus Rom.1 I. iam non exueribus ς adsequin gratia jam nos est gratia. Q. z. suoruplici modo gratia sumitur 3 R. Triplici. i'. Late pro dono naturali gratis concesso , qualis est creatio aut conservatio, Astam non Promeruinuis.' Im hac acceptione Angeli dicuntur in Concilio generali VI. gratia immortales. Σ', Stricti us pro dono superna turali 'ad salutem aeteream ordinato: mdepe denter a meritis Christi concessis Talis fuit iΗ nostra sententia gratia' Angelorum & primi Parentis statu innocentiae ; talis quoque gratia Christi quam diximus ipsum non promeruisse. Strictissime pro dono Iupernaturali post lapsum primorum parentum collato meritis Christi. Gratiam 3'. modo duntaxat hic accipimus juxta sanctorum Patriam mentem, aς praeserti iΠsancti Augustini epist. i 7. alias 's. in qua sic scribit: Illam gratiam qua creati sumus homines etiamsi ita appellandam non immerito intelligimus; mirum est tamen si ita appellatam in ullis Iegiaximis Prophetieis , Evangeticis , Apostolicisque litteris Legimus. Hane Apostolica doctrina gratiam so nomine appellat , qua satvamur ct iustiramir side Christi. Gratiam se aeceptam pelagius, a quo Pelagiani & Semipelagiani, necessariam negavit