장음표시 사용
411쪽
Chtisti, retardatque anhelantem ad divinum consortium: Ergo virtutes infiisae & acquisitarquamvis versentur virca idem objectum mat riale , essentialirer differunta Confirmatur, simulque elucidatur nostra responsio. In homine justo triplicis generis lumen distinguitur. I'. Lumen sensiIum , quod movet Pa mones Puta amoris, gaudii, tristitiae , &c. 20. Lumen rationis , quod praeest Imberis voluntatis affectibus, scilinet amoris, gaudii, tristitiae , &c. 30. Supernaturato lumen fiades, quo reguntur fimiles animi affectus: atqui . in omnium sententia motus amoris , gaudii,
tristitiae , spectati ut passiones appetitiis senmtivi, essentialiter differunt a similibus motibus
appetitus rationis Propter diversum modum tendendi in objectum materiale utrique appeti tui commune: ergo a fortiori iidem motus apri petitus rationalis solo rationis lumine imperati , specie di itinguuntur a similibus actibus vi tutum infusarum ; cum posteriores illi actiis &pernatinali lumine vi longe sublimiori motivo eliciamur.
Ergo sicut mores brutorum induit, qui non , ratione , sed carnali sensu ducitur: sic Christianus a nobilitate filiorum Dei degenerat, & vilitatemfristinae conversationis relabatuP, oris sne supernaturali lumine dueem rationem sequitur. Hinc iIlae Apostolica exprobratio justi se quibusdam : Nonne carnales Uis, O secvndum hominam ambulatis I . Corintla. Jtutus quippe naniacendit humanam conditionem , sicut homo pe- Corinam , ut on suo , sed Spiritu Christi inha-hitante regatur , iuxta illud Rom. 8. uuicunquer. . . Spirixia aguntur- , ii sium filii De
412쪽
3y DE GRATIA CHRISTI . R. Quia est donum supernaturale & divunum, quemadmodum enim solus ignis ignitum reddere potest, inquit sancim Thomas, ita solus Deus in ordine supernaturali & divino con-
Dices: de fide est hominem justum bonis operibus crescere in justitia: atqui incrementum illud est nova productio gratiae sanistificantis&virtutum infularum : Ergo. Distinguo majorem , sustus potest crescere meritorie , dc ut causa moralis , Concedo ecrescere ut causa physica, ita ut per actus suos supernaturales physice producat Illud augmem tum gratia: sanctificantis virtutum imusa.
Instas: Actus naturales saepius repetiti in se tentia plurium Philosophorum physice gen rant habitum acquisitum : ergo a pari ac tus supernaturales physice producunt habitum super
Nego consequentiam & paritatem. Ratio dis paritatis est , quod habitus acquisitisntformae
Proportionatae potentiis animae, & ex illis naturaliter educanrur ab agente naturali: habitus vero infusi ordinem cujusque naturae creatae excedant, proptereaque dicantur supernaturales , quia anima , ut eorum sit susceptiva, debet divinitus elevari de corroborari. Justus autem bonis suis actibus meretur, ut Deus dex. . . secundi divitias gloriae sua, virtute corroborari per Opiritum eius in interiorem hominem. Ephes.
' . Quor dodividuntur Virtutes infisa 'R. Dividuntur in Theologicas & Morales. Q. 80. suid est Virius Theologica 3 R. Elt virtus infusa, quae habet Deum ero objecto materiali primario , & aliquod ejus
413쪽
attributum pro formali. Vocatur autem Theologica, a nomitie Graeco ΘεM , Latine Deus , quia versatur circa Deum , dc est regula divini
cultus.. Ergo sunt tres virtutes Theologicae . his verbis ab Apostolo notatae, r. Corinth I . V. I S. Nunc au1em mariem Fides, Spes, Charitas, tria haec :major autem horum est Charitas. Namqua totu-plex est virtus Theologica , quotuplex est virtus, quae erga Deum recte disponit , nosque illi immediate conjungit: atqui triplex est ejusmodi virtus. Cum enim in hac vita per fidem ambulemus , & non per speciem , I9. Fide credit 'us Deum, dc cetera quae nobis revelavit; quia verax est, nec selli nec fallere podest. Q. Spe confidimus nos Deum tanquam Ultimum nostrum finem & beatitudinem consecuturOS, tentationesque superaturos , quia est Omnipotens & infinite misericors. 3o. Charitate Deum .super omnia diligimus,& proximum sicut nosmetipsos propter illum ; quia est summe bonus dc infinite amabilis. Ergo tres sunt revera virtutes Theologicae. . 'Q. Quid est virnu infusa moralis 3 R. Est virtus supernaturalis , quae Deum non habet pro objecto , definirique Potest, virtus infusa , quae in mediocritate consistens, versatur circa bonum creatum motivo supem turali. Q. 3 o. Quare Virtus morauis ρ se in mediocrita-1e coa ii R. Quia objectum eius est bonum finitum mpote creatum, ac proinde potest eme excessus 'n illius prosecutione , v. g. potest quis elis in cultu divino superstitiosus ; nimis abstinercta cibo ; nimis se dejicere. Virtutes vero The kSicae , cum pro objecto habeant bonum infi-
414쪽
nitum , non pugnans nisi contra defeetum , qui saepissime contingit sideoquemobis semper cum Ecclesia congeminare incumbit, da nobis Mei, spei, ct charitatis augmentum. & cum Apostolis Luc. IT. Adauge nobis fidem quis enim tantam fidem adhibet Deo , aut tam firmam spem iuallo reponit, quantam meretur , & e uisi ha rum virtutum motiva LNotum est sancti Bese rei cssatum , Modus diligendi Deum , est.
amate sine modo. 110 . Cur virilites Theologica non dicuntur mora. Ies , cum loreo perfectiori modo mores dirigant pR: Sunt quidem morales; sed proprium DO. men sibi, vindicant tanquam nobilissimaevictu, tum species , quemadmodum homo licti sit ipse animal; quia tamen habet aliquid praestam laus, speciali nominu insigpitur. Q r 20. si ot lex est Huius moralis iit Generatim dis Iditur in quatuor virtutes cardinales, scilicet , prudentiam justitiam,
fortitudinem , & temPerantiam. . a M. Quare quaιuor illa Virtutes dicuntur can. dinales 3R: Quia senti praecipuae Virtutes inter mora-los , & tanquam cardines, quibus ceterae Inni'
Primo , namque viri s in vitium vertitur:,
ni si dirigatur recta ratione, quae est neccssaria morum Iegula. Atqui prudentia est ipsemet recta ratio , defihitur enim ab Aristotele, recta ratio agendorum: ergo omnis virius, prudentia vinititur:
Dilex :. Fidesest Christia certa morum regula erga mores Christiani non innituntue prudentita. Distinguoanteced. . Est regula generalis per. prudentiam inissam applicanda particularibus ,
415쪽
DE, GR AT r A CHRISTr. 33' casibus , Concedo: est regula particuIaris in praxi a prudentia independens , Nego anteced. linque etiamsi fidelis in lege Domini appsime edoctus , noverit quid Evangelium praeciPiat, aut Prohibeat , , egregie disserat de dileetionei Dei & proximi, de contemptu rerum temporalium , de patientia, , &de singulis gradibus humilitatis , . nihilominus nisi sit vir prudens μhonus, tanta scientiae. suppellex in illo prorsus inanis est , & ad praxim inutilis. Quid itai Quia inordinati affectus judicium ejus corrumpunt in casibus particularibus, judicat humilitatem in iis circumstantiis fore ignaviam , ad Zelum rectitudiois pertinere , si honorem sibi debitum vindicet, si impios deprimat, adeo ut nunquam occasio sese, offerat Iut opinatur) ad paxim. redigendi, quae alios iublimiter docet. inc luctuosa S. Bernardi querimonialib 1. de
Consider. cap. i . mpe sic se habent morιalium. camda , quodscimus, ei nεcesse non est , in necessitat: nescimus, nimirum quando nata occasione prae-
Ex quibus S. Thomas post Philolphum concludit scientiam quidem remanere In Peccatoribus; idem de fide dicito: prudentiam veromani me quia peccatores in prati judicant prout affecti sunt, hoc est male.
Prudentiae autem subserviunt, I . . Cura dosolicitudo rerum divinarum contra. negligentiant; χ'. docilitas contra temeritatria, & 9Iaz- sumptiqnem , quae saniora consilia nec requirit, nec datis acquiescit L 30. circumspectio, quae est attenta conlideratio circunstantiarum contra
animi levitatem & considerationem. Secundo cum justitiae ossicium sit omnibus reddere debitum, Cru tributum , tributum ... cui , , t aquid Apostolua Rom. I
416쪽
ng GRAT 1 A CHRISTI . sub illa militant religio , Pietas, observantia, gratitudo, liberalitas , veracitas , affabilitas, eutrapelia; harum quippe virtutum osticia allosita spectant , ut omnino omitti non possint sine illorum offensicnae,ac proinde quamdam habent rationem debiti.
Tertio, fortitudo, quae animam firmat in periculis, labore, & quibuslibet adversis, sub
se continet patientiam , perseverantiam sive contantiam , magnanimitatem , quae inclinat ad actus excellentes & heroscos , arduos quidem , sed animo generoso consentaneos. Unde fortitudo definitur a S. Augustino lib. de moribus EccI. cap. I s. amor omnia propter Deum facile perferenS. Quarto temperantia, i quae moderatur delectationes sensibiles, maxime gustus & vene
reorum utpote quae vehementius contra ratiωnem nitantur complectitur abstinentiam, sin brietatem, castitatem, pudicitiam, quae ave satur quodlibet incontinentiae signum In verbis, tactibus , & aliis corporis motibus: iVerecundiam , quae est timor & aversio cujuscunque rurpitudinis ; honestatem , quae servat morum candorem & venustatem : mansuetudinem &clementiam, quae cohibent irae Impetum , vindictae appetitum : humilitatem seu modestiam qua quis veriss1ma sui cognitione sibi
vi Iescens reprimit motus animi in magna te dentis : studiositatem , quae reframat inordiu
Q. I '. Omnes recensita virtutes infundauruν - ne
R. I'. Constat apud omnnes Catholicos imfundi fidem , spem , & charitatem. Quin multi Theologi ut Vega lib. 7. cap. 14. in Concilio Tridentino. Suates- lib. 3. de Gratia cap. s. N
417쪽
alii docent illud esse dogma fidei in Concilio
Tridentino definitum. Probatur I'. ex Scriptura Rom. F. V. s.c-νlias diffusa est in cordibus nostris per Spiritum Samdium, qui datus est nobis. Ergo & fides simul, de
spes. Fides quidem , quia charitas , seu amor Dei non potest esse sine praelucente cognitione : per mem autem ambulamus, ct non per speciem, 2. Corinth. Spes quoque, quia sine i pedivini auxilii charitas non tendit in amplexuSSponfiisumme diledii. Hinc Apostolus I. Cor.
cap. 13. concludit in haec verba: Nunc autem --nent sides, spes, charitas: tria hac. In quibus autem manent 8 non in infidelibus , ut Patet , neque In peccatoribus, qui charitate carent. Ergo ita justis. Probatur ex Concilio Tridentino seg. s. cap. 7. ubi sic habet. Hanc dispositionem . . . . justi- sicario ipsa consequitur : qua non est sola peccatorem remissis , sed χaqLiscatio ct renovatio interioris ho minis per volaritariam susceptionem gratia Odonorum. Quae autem sunt illa dona , nisi fides , spes charitas Haec en. m, inquit S. Augustinus Enchirid. Ca P. 4. maxim/, imo vero sola, religione sequenda sunt. Unde Tridentini Patres citato capite sic inferunt: Inh. justificatione cum remissi ne peccatorum haec omnia semia infusa accipi ismo peνI6um Cisrsum , cui inseritur , fidem, vem di chariatatem. Ac tandem Canone II. definitur : Si dixeris, homines justificari. . . sola peccatorum νemis sone, exclusa gratia ct charitate, quae in cordibus e
νtim per Spiritum sancturast dissioniur , atque iliis
Probatur 3'. ratione 3 quia ad suavem Dei providentiam pertinet tribuere causis secundis e Principium intrinsecum , suis operationibus Proportionatum , sic v. g. naturam Pecorinam:
418쪽
-o DE . GRATIA CHm Is TII quae est prima radix sensationum , instruxit se sibus, per quos proxime elicit operationes ani- males seu sensationes , naturae rationali dedit intellectum & voluntatem, quae sunt principia Proxima actuum humanorum. Atqui gratia san- ficans est quaedam nativa, supernaturalis, si ita loqui fas est seu divinus perfectionis gradus , non solum naturam pecorinam & rationalem , sed quamcunque creabilem excedensmquae essentialiter ordinatur ad operationes sibi consenIaneas, hoc est,supernaturales &divinas, cum modus operandi .sequatur, modum essendivergo debentur illi virtutes infusaei tanquam potentiae similiter supernaturales & divinae. Atque hac ratione Theologi communiter in prima parte agnoscunt in Beatis lumen gloriar per modum habitus, quo intellectuscorum intri sece perficitur ad eliciendam connaturatioti modo visionem Dei intuitivam. Unde Confirmatur noshra, responsio.' Gratia sanctificans est ejusdem naturae N ei sentiae , sive in patria , sive in via r per illam Beati aeque aqviatores formaliter constituuntur sancti, amicuDei , & consortes divina ius gratiae ,: actus as os naturaliter & primario tendit in utroque
statu, sunt Dei cognitio & amor; quid enim
amicitiata comaturalius quam amare , & in cognitione amati deliciari r Atqui Beati incognitione & amore Dei iron deliciantur. , nisi mediantibus habitibus luminis gloriae & coaritatis 3 ergo nec justi viatores , nisi mediantibus
habitibus fidei, spei, do charitatis , juxta illudi
Apostoli Rom. DIAstus . . . . . ex fide Uisit , raridicaliter quidem & habitualiter ex gratia Biὶ ficante ; actualiter vero ex fide, non mormarimplicat enim animam vivere per aliquid mortuum . sed . ex. fide riva , qψae per dilectionem
419쪽
Situr 3 quia non ambulamus per speciem , ad quam ultimo tendit gratia sanctificans;sedeam' expectamus in spe, quae viva esse nequit, quin admixtum gemimm habeat, teste eodem Ap stolo Rom. d. Nos Usiprimitias spiritos habentes ... intra norgemitis adoptionem Iliorum Dei expectantes ...dpe enim salvi facti sumus. &incti Spirum qui datus est nobis) postulat pro nobis gemitibus ineminaι bilibus. Ex quibus patet fidem, spem, & charitatem nunquam separaria gratia sanctificante in viatoribus justis, vitamque nOVam, 9uam Peccatores in Sacramento percipiunt , in actibus
harum virtutum maxime consistere.
R. Cum Concilium Tridentinum, &alia
praecedentia nihil expressa statuerint circa virtuteS mor es , controverita est inter Theologos, utrum revera in justificatione infundantur. Nihilominus communior , & longe Pro habilior esh affirmans sententia saneti Thomaeri t. quaest. 63. art. 3. & quaest. 6 s. art. 3.&totius ejus Scholae. Illam quoque amplexi sunt Richardus , S. Bonaventura, Vega., libro 7. in ;Goncilio Tridentino cap. 1 : Catechismus Romanus,.qui inter emeetus Baptismi numerat no-blissimum omnium mirtutum comitatum, quae in anima simul cirin gratia infinduntur. Favet etiam sanctus Augustinus , qui in Psalmum 8 . sic de virtutibus cardinatibus loquitur et Illa vi tutes nunc in valle plorationis per gratiam Dei donantur nobis. Idipstim suadet. alio mox allata in Confirmatio anem praecedentis responsionis. Namque gratia sanctificans est principium radicate & remotum omnium bonorum , constitust hominens formaliter justiim , quatenus paratum illun, reddit ad impli'ndam, tinam legem, , quae . Prata
420쪽
ηοξ GRATIA CHRisTr. cipit de actibus omnium virtutuni ut dicitur . Ethic. cap. i. Ergo gratiae sanctificanti veluti novae creaturae, debent respondere habitus o nitim virtutum, tanquam potentiae supernat ' jrales & principia proxima actuum supernaturalium : qui ipsi competunt , quemadmodum naturae rationali respondent potentiae rationa-Ies , iniciteruis scilicet & voluntas, quae sunt principia proxima actuum ratonalium,ad quos
Dices iq. Qui habet habitum virtutis, prompte &d Lctabiliter operatur ea quae sunt virtu- ltis. Atqui ix perientia constat peccatores post Perceptum Poenitentiae Sacramentum , in quo Peccata per infusionem gratiae sanirificantis re- missa sunt . easdem pati difficultates, quas ante justificationem, circa materias victutum:sive Theologicarum , sive morativiri : ergo nullae virtutes in justificatione infunduntur , sed acquiri debent stini io & labore. il espondeo ι'. hujusmodi experientiam non esse universatim. Plurimi quippe, etsi post comversionem tentationibus etiam gravibus pulsentur , mente tamen condelectantur legi De.& ad divina pie se affectos sentiunt. Hujusce mutationis unus ex bene multis testis sit Augustinus, qui de se sic scribit lib. 3. Confimap. I. suamsuave mihi subit actum est carere suauitatibus
nugarum, O quas amittere metus fuerat, iam dimi aere gaudium erat s Miciebas enim eas a me , vera ruct summa Stiavitas, ejiciebas, o inrrabas no eis, omni voluptate taleior. Quare ex quorumdam e
perientia rectius concluderetur illos posuis- lie obicem gratiae, nec rem Sacramenti per- lcepisse. l Respondeo α'. concessa majore , distinguς - l