장음표시 사용
551쪽
Da GRATIA CHRIsTI. Ψ33 quia di hoc in illo esse non posset , si homo ipse nouesper : enm vero tit homo sit, non habeat nisi a Deo, cur non authori Deo tribuitur etiam quod in illo es bonae voluntatis ' sed hoc modo etiam illud dici potest malam quoque voluntatem Deo authori esse irast en - dam , quia nec ipsa esse posset in homine , nisi homo esset. si 'apropter nisi obtineamus non solam Ua-Iuntatis arbitritim , quod huc atque thuc flectitiιν ,
. . . . sed etiam bonam volantatem , nisi ex Deo nobis esse non posse ; nescio qAemadmodum defendamus quod dictum est, qtiid enim Labes quod non accepisti; Nam si nobis libera quaedam voluntas ex Deo est qtus adhuc potes, espe vel bona vel mala; bona vero voluntas ex nobis est, melius est id quod a nobis , quam quod ab illo est. Q Jod cum sit longe absurdissim una , idem sanctus Doctior testatur lib. de praedestinatione Sanctorum cap. . hoe Apostolico praecipuὸ testimonio , quis temisia cenari , se fuisse convictum, cum de hac realiter saperet.: At , inquic t Molinae Discipulus, Pelagius, reponebat posse in natura, nos vero in gratia sufficiente. Verum est; sed quid inde nisi quod illi a Pelagio dissentiant in hac parte , de qua nulla est inter nos controversia a sed sicut Pela-λ gius contendebat praeter illam possibilitatem a Deo naturae nostrae gratuito inditam non requiri aliam gratiam ut liberum arbitrium conver- tat se in bonum naturalis ordinis, illudque perficiat cum concursu Dui generali qui deest nemini ; ita in sententia quam impugnamUS , Praei ter possibilitatem supernaturalem quae habetur per gratiam suffcientem , liberum arbitrium alio auxilio non indiget, ut bonum supernaturalis ordinis velit, perficiatque cum Dei concursu supernaturali: quam opinionem S. Au
552쪽
s DE GRATIA CARIsTr. sit contraria gloriae victricis gratiae Christi,& ι foveat hominis superbiam qua nimis in se conis ilfidit cum morali periculo damnationis aeternae. INam si in tanta infirmitate vitae inquit lib. t de cor. & grat. c. I 2. ipsis relinqueretur ves tas i ista .... nec Deus in eis Operaretur tit vellent, inter
sol ct tantas ientationes infirmitate sua voluntas ipsa isticcumberet. IAd confirmationem dico nec sapientem con, a
filiarium uti ad salutem sua sapientia , nec a itificem sua industria, nec quemvis suo ingenio, inisi Deus ipsis dederit non solum posse per gra- ltiam suffcientem , sed etiam velle dc perlice- i fre per gratiam efficacem , ct Me ab illo esse δε- sprecandum , ejus gratia didicimus, dum antea late- lret ; eius gratia dileximus, dum antea non delectaret, ἰ iinquit S. Augusti mis cit. lib. 1. de Pec, mer. c ir; . ubi addit Deum optimum , ideo etiam Saηais .isuis alicujus operis justitiam aliquando non tribuere , . svel certam mentiam vel victricem delectationem , ut
cognoscaist non a seipsis , sed ab illo Mi esse lucem , s
qua imisinenltir 'tenebra eorum . O fuantialem quadet fructum suum terra eorum , ut qui gloriatur, non in se sed in Domino glorietur , qui non solum dat posse , sed etiam velle operaIi.
Verum de his plura inferius. lDices 1'. Theologorum est: explanare quae obscurius Detunt tradita , & iis fidem conci-ssiare , excogitatis novis explicationibus ad cap tum fidelium magis accommodatis. Erso novitas In rebus fidE1 & morum non est prorsus eliminanda. Distinguo antecedens: Theologorum est explanare quae obscurius fuerunt tradita & iis fi dem conciliare , retento dogmate & Scripturarum sensu, quem Patres tenuerunt, Conce- do: mutato dogmate , & spreto Scripturarum ,
553쪽
DE GRATIA CHR1STI. y ssensu quem Patres posteris commendarunt , ut patet ex allatis testibus , Nego anteced. Porro novitas , quam im Pugnamus , immutat gratiae dogma, Scripturam contorquet adsensum sanctis Patribus ignotum , ut ipsemet Cardinalis Bellarminus agnoscit lib. I. degra tia & lib. arb. cap. ii. Opinio eorum, inquit, qui gratiam sicacem constituunt in assensu ct cooperatione humana , ita ut ab eventu dicatur gratia ess ax
. . . . Omnino al/eeta est a sententia Scripturarum . . . .
evertit om vino Det amentum prae sinationis diet ime. Omitto quod esset abuti vocabulis , vocare gratiam
sicacem. Esto reddat mysterium creditu facilius ; sed quae creditu uini nciliora , non debent censeri veriora, alioquin verior esset sententia Socinianorum circa mysterium sanctissimae Trinitatis, & Sacramentariorum Circa Sacramentum Eucharastiae , utpote quae solvat omnem dissicultatem.
. Instabis: Nova est. & a nullo ex sanctis P tribus tradita isthaec modernorem propositio, gratia est per se essicax: Ergo a Scholis quoque Catholicis est rejicienda. Distinguo antecedens. Est nova quoad explicationem & sonum verborum , Concedo: quoad sensum & rem significatam , Nego antecedens. Fas est autem , inquit Uincentius LyrinensiS commonit. I. cap. ut pryca ilia caele-yis Philosophiae dogmata processu remporis limentur, potiantur : sed nefas e' ut commutentur , nefas ut detruncentur , us murilentur. Accipiant licet e dentiam , lucem , dipinctionem'; sed retineant necesse est plenitudinem , integritatem , proprietatem. Et ca P. 17. intelligatur , re exponente, illustrius quod ante obseuritis credebatur .... eadem tamen
qua didicisti ; doce , ut eum diem novὸ , non dicas nova Sic Ecclesia , cum Ariani Filium Patri
554쪽
3i6 DE GRATIA CHRISTI.similem aequivoce confiterentur , similem, in- 'quam, propter divinas quasdam proprietates, non propter identitarem substantiae, excogitavit vocem Consubstantialis, qua distinctius exprimitur antiquum fidei dogma , & secernitur ab errore recens inducto. Sic adversus Sacramentarios commenta est nomen Transsubstantiario , quo dispelluntur quae de Sacramento foecharistiae ambigue docent. Eodem plane modo , cum Molinae Schola retineret nomen gratiae emcacis, necessum fuit, ut aliae Scholae exponerent , quo sensu Scriptura & Sancti H Patres docerent gratiam esse emcacem , adderentqhie voces per se , quae nihil immutant
circa antiquum dogma , noucque dinerent, , sed non nova. PARAGRAPHus V.
Utriis emacia Gratia reponenda sit in eircunstantiis
o. Probatur 1'. ex Scriptura , quae in te tibus jam laudatis Patagrapho praecedenti, efficaciam gratiae clare repetit ex absoluto Dei
dominio in voluntates humanas , docetque Deum pro libito eas immutare etiam in cit-cunstantiis minus, congruis. Auferam , ait Do minus EZech. ii. cor lapideum is carae vestrὀ, ct dabo vobis eor carneum, ct Spiritum meum ponam in medio vestri , ct faciam , ut in praeceptis meis ambulatis. Quid est autem cor lapideum, nisi cor durum, male affectum, & pessime dispositum illud tamen Deus subito immutat,
cla In carneum convertit , non expectatis congruis dispositionibus , nec captato tempore
555쪽
DE GRATt A CHRISTi. S Topportuniori , sed potenter efficit , ut operetur. Sic Esther cap. is . convertit cor Regis Assile risin ruansuetudinem. Luc. ca P. 7. Peccatricem immutavit in circunstantiis minime consentaneis ,& capite 23. Latronem nequissimum, & in Cruce blasphemantem , Matth. a . . ii congruum in circunstantiis, in quibus emcaciter vocati sunt Iacobus , Joannes reficientes retia, Matthaeus sedens in telonio, Saulus spiraris minarum & caedis in discipulos , de quo sic scribit Sanctus Augustinus lib.
I. ad Simplic. quaest. 2. Quid volabas Paulus , nisi ut invaderet O traderer , vinciret necaret Christianos 3 quam rabida volaritas, qutin furiosa ,
quam caeca s qui tamen una desuper voce prostratur, occurrente utique tali viso, quo mens illa o volun-sas refractd servitia retorqueretur, ct corrigeretuν ad fidem a
Nec dicant Patroni hujus sentcntiae in hii
jusmodi vocationibus extraordinariis, gratiam emacem alio operari modo, quam in Ordinariis, namque omnibus emcaciter vocatis dicitur : Auferam cor lapideum de carne vestrE .... O faciam , tit in praeceptis meis ambuletis, EZech. II.
vers 19. & cap. Vers 36. Ad omnes Dei filios extenditur illud Apostoli: Quicunque Spiritu Dei quatur, ii sum filii Dei , Rom. 8. versi I 4. Deus esὶ enim qui operatur in υobis ct xelle σpescere , Philip P. z. v. 13. Dabit spiritum bonum petentibus se , Luc. II. V. I . quam autem
dogma quod hic impugnamus , alienum sit ab obvio & genuino sensu horum lex tuum , vel inde patet quod dici queat nisi improprie & metaphorice illum date velle & operari , tribuere cor novum & spiritum bonum , qui alium trahit in suam sententiam exploran- ejus animi propensionem, dc captando sena
556쪽
DE GRATIA CHRISTI.pus locum Ue opportunum 1 quis enim impietate ejusmodi orationem dirigeret ad consiliorum aut studiorum moderatorem, da mihi spiritum bonum , aufer a me cor lapideum, decor novum crea in vinceribtis meis pProbatur 2'. ratione, tum quia scientia media, qua tanquam fundamento nititur haec opinio, communiter rejicitur , ex dictis tract. de Attributis: tum quia praedestinatio, etiam ad gratiam in hac sententia praesupponit, si non merita , saltem dispositiones & praevisum consensum voluntatis , si gratia concederetur ex quo sequitur efficaciam gratiae esse ex consensu praeviso: tum denique quia is occasiones captandi modus ad alliciendas voluntates liberas , lest indignus Deo, competitque solis creaturis. Enim vero cum frincipes terreni non possint direct e agere in subditorum Volvitates , coguntur explorare eorum genia & mores, dc extrinsecus adhibere pollicitationes & minas
idoneas ad flectendas eorum cervices. Contra Vero Deus tam immediate dominatur voluntatibus nostris quam corporibus; & ficiat dat il- ilis esse liberum, ita & velle & operari similiter liberum. Cor Regis, inquit Sapiens Prov. 2I. io manu Domini, quocunque voluerit, inclinabit illud; illaesa tamen ejus libertate. Si enim anima nullo mediante potentias suas efficaciter determinat & applicat adactum modo ipsis competenti , nempe intellectum necessario, voluntatem
Vero libere; quanto magis Deus , qui est ipsis intimior quam anima, & aquo magis pendent in esse & operari pPorro sententia, quam impugnamus, De denegat ejusmodi imperium in voluntates humanas , exhibetque liberum arbitrium veluti speciem quandam divinιtatis quae ita est inde-
557쪽
DE GRAT i A CHRISTI . s 9 perulans & domina suorum altitum ut Deus
Ipse, nisi eam spoliet juribus concessis , hoc est necessitatem ipsi inferat, teneatur fingere se ad ejus nutum , & observare quae foret ejus propensio in praevisis circunstantiis , ut ab illa obtineat quod intendit: an non de Deo sentit indigne , qui ita sapit pDices: Scriptura & sancti Patres emcaciam gratiae reponunt in Congruitate : Ergo.
Probatur ant Cc. I'. ex cap. II. Matth. ubi
Christus sic exprobat incredulis: tibi CorOzarn , vae tibi Bethsaida ; quia se in Tyro ct Sidonefactae essent virtutes , quae odia sunt in vobis , olim in cilicio ct cinere poenitentiam egissent. Quae verba' intelligi debent de aequali gratia non solum
exteriori, sed etiam interiori , alitis non magis aequa videretur exprobratio, qui in s dux de milite victo quereretur , ejusque probrum augeret ex alterius militis victoria , q ii melioribus armis fuisset munitus. χ'. Ex S. Augustino lib. i. ad Simplicianum quaest. r. sic scribente. Verum est ergo , mutii vocari , p.rtici vero electi: illi enim electi, qui congruentur vocali: illi autem qui non eongruebant ct cooperabantur vocationi , non electi: Pia non secuti. Ubi sanctus Doctor totam emcaciam gratiae reponit in congruitate, quam habet ad voluntatem humanam : haec autem congruitas Petitur ex scientia media Dei moventis , eo modo quo scit aptum esse ut voluntas obtemperet. itur miserentis est Dei, inquit , qui hoc modo vocavit, quomodo aptum erat
ii secuti sunt vocationem. Di inguo anteced. in congruitate ad infallibiliter determinandam voluntatem , petita &ipsius mei gratiae entitate, Concedo : in congruitate petita ex circunstantiis temporis δίlcci per scientiam mediam exploratis , Nego
558쪽
antec. Itaque non negamus , gratiam ex enti- tale essicacem, esse aptam & congruam Volun- tali fleetendae. Congrua illa grati caruerant i habitatores Corozain duplici ex capite , i'. iquia erant indurati; quia non erant prae- ideltinati,& secundum propositum vocati. Ita S. Augustinus lib. de dono perseverantiae c. a I A. Tyrii relicitisunt, inquit, ct Θdonii , qui etiam credere posuerunt, si mira illa Christi signa vidiν- sjent ; sed quoniam ut crederent, non erat eis datum, aetiam unde crederent, est negatum .... non ergo er i a se excaecati sicut Iudaei , neese induratum cor ori irum O bdoniorum,quoniam credidissἰ nt, si qua ta v derant si, signa vidissent. Sed nee illis profuit quodpo- xerant credere ; quia praedesinati non erant nee illis OH liuisset; quod non poterant ,s ita praedestinati essent, ut i eos caecos Dea; icuminaret edi induratis cor lapideum i lauferret.Verum quod d xi Dominus de Tyriis di S δε- niis, aliquo agio modo potest fortassis intelligi.Eo scili- hicet modo quo sanctiis Doctor seipstim ex- plicat citata- quaest. 'La. lib. 1. ad Simplicia- num, his verbis : Non potest essectus miserico, dis icDei esse in imminispotestate, ut frugra ule misereatur, os homo notit; quia si vellet eorum misereri, posset ita vocare, quomodo πιum esset, ut moverentur . di se- i
Primum. Gratia, qua Tyrii & Sydonii poeni- l.
rentiam egissent, si eam signa vidissent quae Corollae, in mente sancti Augustini non foret auxilium, sine quo illi credere non potuissent,& cum quo credere potuissent , si voluisi auxilium , quo infallibiliter cre- didissent. Quid enim aliud innuunt laudata Ver- Vba , lib. de dono perseverantiae, di- . 'oru Dominus de Tyriis O Sydoniis , aliquo alio mom
potes sim assis inieuli , nisi quod de Tyriis ac
559쪽
Corozaitis, non eodem modo dicendum utrosque potuisse credere; nam isti , cum possient, non tamen crediderunt propter malitiam &duritiam cordis. Illi vero sic potuissent , ut actu infallibiliter credidissent, non quia sic indurati non erant; sed quia praedestinati alio modo moti fuiment. Secundum. Iusta fuit objurgatio Coroetariis facta, quia quod non crediderint , imputandum est propriae eorum caecitati & malitiae , cui obnoxii non erant Tyria &Sydonii, quemadmodum in allato militis exemplo , dux juste exaggerat militis ignaviam, ex qua victus est cum in altero nulla fuerit. Instabis : S. Augustinus lib. 11. de Civ. Dei
cap. 6.admittit eamdem gratiam in duobusaequaliter affectis, in altero habere effectum, in altero vero non habere : Ergo emcacia gratiae repeti pote it , vel ex eventu, vel ex congruis circunstantiis ; sic enim scribit: Si aliqui duo aequalia ter assecti animo ct eorpore, eadem tentatione agitati ,
videant tinius corporis pulchritudinem, qua visa unm eorum ad illicite fruendum moveatur, alter in volumiate pudica stabilis perseveret: quid putamus esse cat fae , ut in ilio fiat, in illa non sim voluntas mala P
Nego conseq. Nam S. Augustinus eo loci non
agit de gratia , sed de causa peccati duntaxat , probatque exemplo allato, Deum non esse illius audiorem, neque naturam ab ipso conditam, cum illi ambo homines sint aeque affecti animo& corpore:quod ergo alter eorum male concu- 'piscat, oriri non potest nisi ex mala voluntate. Nec ulterius perpendit S. Doctor, unde alter maneat in proposito castitatis, an propriis Viribus , an Dei auxilio Z quia ad ejus institutum
560쪽
Probant nonnulli: quia opposita Th mistarum sententia libertatem destruit, Deumque fecit peccati auctorem. Sed ab it, ut i pius ille error impingatur Scholae tot titulis de Ecclesia bene meritat , & ob integritatem doctrinae pluribus in Provinciis orbis Christiani a Summis Pontificibus, velut in specula postrae,
ut contra grassantes profanas novitates Invi-Enimvero ejusmodi criminatio vel uno animae rationalis exemplo facile diluitur. Certum qui inpe est quod anima suas potentias sa quibus realiter di stinctam supponunt Thom istae j physice
Praemoveat & applicet ad operandum , sed
modo cuilibet earum attemperato , nempe ita movet, . g. intellectum , ut necessitrio cogitet; . Voluntatem vero , ut libere velit sicque.tan- ltum abest, ut anima sua praemotione tollat li-
.rtatem , cum illam astruat, & in actu ponat. Hoc sentimus & experimur in nobis, adeo ut opus non sit alia probatione. Similiter Deus . intimior creaturis, quam anima suis potentii' 'illas praemovet modo ipsis consentaneo , aliis operandi necessitatem imponit, aliis actualem libertatem tribuit. Neque vero propter praemotionem Deus m gis est auctor peccati, quam propter concur sum , quem omnes aliae Scholae coguntur admittere , quia nihil objicitur contra praem tionem, quod non facile retorqmatur contra