장음표시 사용
571쪽
DE GRAτr A CHRISTr. ss qui ab omni spe deiecti violentas manus stibi inferunt, vincit boni suavitas , carere enim malis bonum est, quod dulcius ipsis videtur quam Tristem vitam trahere. isthaec omnia discunt, qui prima tyrocinia ponunt in rebas
philosophicis. Ad quartum. S. Augustinus laudato libro S. Cons a capite septimo ad filiem libri describit
acerrimam pugnam oppositarum voluntatum , quibus cor ejus discerpebatur quodammodo,N dilaniabatur : Hinc pulchritudo , castitatis delectabat juperius , inde temporalis peccati voluptas reis tentabat inferius, obversabatur mentis occulis casta dignitas continentiae , serena ct non dissolute hilaris honem blandiens ; ct omnia ossa mea clamabam e-dum ad eam , quae incomparabili assectu amplius mihi placebat. Sed retinebanx nugae nugarum , vanitates vanitatum antiquae amicae meae , quas sordessuggerebant , qua dedecora J Audiebam eas , o retam debant; plusque in me valebant deterius inolitum, quam melius insolitum. Itaque continentia speculative & in se spectata amplius Augustino placebat, sed practice & absolute minus quam
carnalis voluptas: ad illam ex parte assurgebat Oe saucid voluntate , ut ipse loquitur, ad istam totus relabebatur plena voluntate. Sic se habent omnes peccatores ; cum audiunt Psalm. 33. suis est homo qui vult vitam , ct duragit dies videre bonos r Quilibet eorum statim resisPondet: Ego volo ; vita quippe beata mirum In modum placet omnibus, sed cum ista ponitur conditio : Probibe linguam tuam a mala , ct Iabia tua ne loquantur dolum. Nolo, dicit homo
miser , beata vita displicet sub hac conditione. Unde me pasco , inquit ; Non potest ars sine impostura esse, non potest negotium esse sine fraudeisi timuero Deum, non liabebo unde uti. Tome II. A a
572쪽
vam. Et ita fit ut praetice amplius placeat perversa vita , quam vita immaculata dies bonos sola effcienS. Ex dictis evidenter sequitur, I'. velle, ama- ire , delectari esse verba syncinyma; 1'. omnem voluntati S motum , quocunque vocetur nomine esse volitionem seu complacentiam , quemadmodum omnis operatio intellectus est co- .gnitio, adeo ut voluntas, sive ex Odlo agat, sive ex Ira , sive ex timore aut ex tristitia, ea iomnia absolute & simpliciter velit & amet , quamvis secundum quid nollet , & quodammodo invita ad sic agendum se determinet; iVoluntatem non Polle velle aut amare nisi bonum saltem apparens ; '. repugnare volun
talem velle aut amare bonum, nisi ipsi placeat, lsapiat, alliciat & suaviter moveat. Cum . autem ex hoc sapore & complacentia boni ut mali universa inorum pendeat disciplina , quintidianumque fit periculum, ne malum sub fausa boni specie decipiat, aut quod vere bonum est & appetendum , non alliciat , vel etiam fastidium creet , quis non intelligit hanc Dei
esse gratiam, qtiam cum matre Ecclesia continuo emagitare debemus, da mihi inielis lum, o vivam. Inclina cor meum in tesimonia tua. svem te .culos meos, ne videant vanitatem , scilicet re- jriam mundanarum, quae tenebras menti offundunt, & ementita boni imagine corda nostra seducunt. Da populis tuis id amare quoa praecipis, id desiderare quod promitiis, ut inter mundanas υ νleiates ibi nostra fixa snt corda , tibi vera sunt gaudia. Figuntur autem corda amoris pondere , sicut lapis gravitate sua centro firmius adhaerescit.
Q. v. Cum voluntas nihil sit aliud quam boni appetitur, nonne eo ipso satis juvatur , quo Deus per
573쪽
quo beata sit : mercator enim inhians ad lucrum , Ui-ne movendus di urgendus, ιιι oblatam linanci Occasionem arripiat 'Sie doccbat Pelagius, & ideo haereticias ex sancto Augustino lib. de Gratia Christi c. 8.
Hinc itaque , inquit, apparer hanci eum gratiamaeossieri , qua demonstrarct revelat Deus quid agere
debeamui, non qua donar o adjuvat ut agamus. &c. Io. sed nos eam gratiam volumus se aliquando fatria tir, qua Dium gloνiae magnitudo nonsolum promittiιur , verum eriam creditur O speratur , necfo-ltim revelatur sapientia , verum o amatur ... hane
debet Pelagitis gratiam confiteri, si vult non solum Nocari, verum etiam esse Christianus. R. De fide est Doctrinam & interiorem men- ais illustrationem non sufficere, ut quis velle& operari possit in ordine ad vitam aeternam ;sed insuper requiri supernaturalem voluntatis motionem , quae appellari solet volitio, complacentia, amor , delectatio , suaVitas , psa affectio. Patet tum ex laudatis S. Augustini ver-Bis adversus Pelagium : tum ex dictis de ncces citate gratiar ad bonam voluntatem concipien dami, & ad remaliones superandas c. s. Pa- agr. I. Pag. ATO. AT 1. & 678. tum ex historia Semipelagianorum, qui ideo damnati sunt, quod docerent ex nobis esse affectum creden di ea quae de Christo praedicantur Trach. de In-Cam. c. 2 S. Paragr. I. pag. am.& ao8 & Trach. de Grai. Parag. 3. pag. 3 3 3 Dices iv. ait Christus Ioan. 6 . V. s. Omnis qui audivit a Patre, O didicit , venit ad me: Ergo ut velimus satis est ut, homine externas docente , Deus interius nos illuminet.
Distinguo anteced. cum S. Augustino lib. de Gr. Chr. capi I . & lib. de praedest Sanctorum
574쪽
DE GRAτr A CHRISTI . c. 8. omnis qui audivit secundum gratiam, C. esecundum litteram tantum , N. antec. Interior igitur Patris doctrina non solum mentem illj- - iminat, sed etiam voluntatem inflammat , ita
tir, inquit, S. Doctor lib. de Gratia Christic.13. ' 'non ostendat tantummodo veritatem , verum etiam imis i
pertiat charitatem. dccit. cap. 8. de praedest San. ctorum, suando ergo Pater intus auditur , ct docet 'in veniatur ad filium, aufert cor lapideum , ct da
Dices Non licet doctrinam Molinae aspe pere aliqua haereseos nota ; id enim prohibuit
Paulus V. referente Theodore Eleutherio lib. 6. c. 2 8. hist. Congr. De auxiliis o atqui semientia Molinae Deus solummodo movet hominum voluntates visorum suasionibus, quae vim habent eas alliciendi: ergo fide divina credem dum non est gratiam alitqr movere voluntatem quam objective per confruam veritatis revela tionem , qua Deus interius eo modo & in iis circunstantiis docet, in quibus praevidit volumtatem alliciendam & consensuram. Nego minorem et Accusatores quidem Molinae in famosis Congregationibus de auxiliis ejus doctrinam pelagianae haereseos insimulaverunt, lsed ejus Defensores criminationem constanter irepulerunt, agnoveruntque praeter mentis iuIustrationem necessarium esse Dei auxilium ,
quo voluntas supernaturaliter moveretur , f-mulque roboraretur adversus rebellem conis
cupiscentiam , alias quomodo Summus Ponti sex prohibuisset inurere censoriam notam doctrinae olim a Conciliis & Patribus proscriptae, Male ergo merentur de Schola Molinae , &invidiam ejus doctrinae conflant, qui eam,dum supra modum, contra Pauli V. interdictum erigere student, Pelagianismo commaculant.
575쪽
mus , donec sutim de ea judicium Romana Sedes promulget , pacem cum ejus discipulis retinebimus : quamdiu ipsi st Pauli V. d creto religiose submittent , nec doctrinam multo antiquorem , dc in Catholicis scholis
longe communiorem haereseos aut erroris accusabunt: dc si quae duriora ac acerbiora verba nobis alicubi excidant, noti in eos contorquentur, sed in larvatos Molini stas , qui Pelagianismum instaurant : dc ut multi suspicantur, Quietismum , sic dictum ; quia in illa Fanaticorum schola eo tendit gratia, ut quies cat, seu potius extjngu tur innatus ad beatitudinem apeetius, & omnis in statu perfecto voluntatis nisus & conatus, sive ad proseque dum bonum , sive ad resistendum carnis deta deriis. In hoc quippe totum Quietismi virus continetur, quod praetextu summae persectionis, sublato mercedis omnis intuitu , virtutis amor & usus paulatim intereat, dc prohibita cum vitiis pugna , libido deinceps dominetur. Ceterum quidquid sit de illa, suspicione , non desunt multa aliunde argumenta insanum illum Quietistarum errorem ab hcclesia sistemniter contritum reviviscere ac disseminari sub obtenu colligendi zizania Iansentana. Sed elucidatis jam quae delectationem spectant, veniamus ad propositam quaestionem , utrum in ea reponenda sit efficacia gratiae. Resolvitur quaestio. Dico : emcacia gratiae consistit in praeveniente delectatione , eaque victrici & moraliter determinante. Duae sunt Partes.
Prima pars negari non potest , cum ex di-
576쪽
ss8 DE GRATIA CHRIsTI.'etis gratia praeveniens sit supernaturalis moti voluntatis: motio alitem illa sit allectatio seu complacentia primus emctus finis, ex quo ho
Nihilominus psobaturus'. ex Scriptura Canis
I. Oleam, lusum: nomen ivtim , ideo adolescentula dilexerunx re. Trahe me, post te curremus in odoreMunguentorum tuorum. Hic fidelis anima, Christis onsa dicit sponim suum voluntates suavitare sua & fragrantia in sui amorem allicere. I. I n. c. a. simpliciter dicitur unctio. Psalm. χo. Praevenisti eum in benedictioniabus dulcedinis. Psalm. s o Redde mihi laetitiamsaluta-νu tui. Rogat aeger', cui, ex morbo , scilicerpeccati, panis strat poena ut curri pristina delectatione illum degustet. Psalin. cor
meum ut timeat nomen tuum. Psalm. r I 8.v. 66. Ubi
legimus, Bonitatem ct disciplinam, Oscientiam δε- Ime , S. Augustinus legit , suavitatem, o eruditionem, O elemiam doce me, scribitque , qui jam dixerat suasitatem fecisti cum servo tum , quο- modo dici , Suavitatem doce' me , nisi ut ei grati Dei magis magisque innotescat dulcedine bonitatis ZMatth. I 1. Christus gravi cupiditatum jugo OP-pretas vocat & allicit suavitate mandatorum
suorum, Venile ad me omnes qui laboraris o onerati estis,qego repetam vos .... jugum enim meum
smve', ct onus meam leve. Ex quibus clare eluceti insign, impietate & blasphemia non posse dici doctrinam esse Epicuream, & a ma
giitratu puniendam, bonum honestum non movere voluntatem , nisi ei placeat, eamque suavitate sua delectet. Probatur 2'. ex S. Augustino, qui in haec Verba , 6. Nemo potes, venire ad me , nisi Pater qui misit me iraxerit eum ', sic scribit Tractatii 26. Ioan . Noli cogiιare te invitum ualu;
577쪽
nabitur animus ct amore. Si Poeta dicere licuit, Trahit stia , itemque voluptas; non necessitas ined luptas : non obligatio, sed deletiatio ; quanto ma-gιόνιι. in nos uicere debemus trahi hominem ad Chri .
m, qui deleritatur veritate , delectatur beatitudine , delectattir justitid, delectatur sempiternά wid quod totum Christus est y lib. E. ad Bonifacium cap. 9 Tune bonum concupisci incipit , ciandelectare incipii in qua dulcedinis gratia se nos non pravenit Deus , non solum non perficitur bonum, si duee inchoatur ex nobis. Lib. de Gratia Christi cap. I 3. Haec gratia, si doctrina dicenda est , certὸ sic dicatur , ut altius re interitis eam Deus cum insabili suavitate credastir infundere, non solis per eos , qui plantant is rigant extrinsecus , sed etiam perseipsum qui incrementum suum ministrat occultus. Et nonnullis interjectis se peti it sanctus Doetor , Iustitia ex Deo dicitur quae datur per gratia beneficium , ut non sit terribile , sed suaυe mandatum , sectit Oratur in Psalmo: Suavis es, Domine, & in tua ma- v itate doce me justitiam tuam , id es , ut non
formidine poenae serviliter cogar esse sub lege ; sed tib
ra chahitate dele ter esse cum lege ... o hoc modo qui quis discit , agit omnino quidquid agendum didi cerit. & cap. 2 . legant ergo ct intelligant , intueantur atque fateantur non lege atque doctrina insonante forinsecus ,sed interni di occulta , morabiliae inestabili potestate operari Deum in cordibus hominum,non tiolis veras revelationes, sed bonas etiam voluntates. Lib. i. ad Simplicianum quaest. 2. cir- , ca finent, restat ergo, ut voluntares eligant χr; sed voluntas ipsa, nisi aliquid occurrerit quod delectet ,
algae invitet animum , MOUERI NULLO MODO POTEs r. me autem ut occurat, non est in hominis potestate . de lib. de spiritu dc littera c. 3.n tesse est ad bene vivendum , ut homo accipiat Spiritum-
sanctum, quo mi in animo dele latio , d lectioque
578쪽
16 1 rmias atque ancommutabilis boni. Sine hac delectatione frustra veritas innotescit, quando, inquit Ibidern veritas coeperis non Iaroe , nisi etiam seleetet, non suscipitur.
Dia igitur certa fiant apud S. Augustinum. OPerara in cordibus hominum, non
sola veritaris revelatione , non scientia media captante Opportunas occasiones ; sed internare occulta, mirabili ac ineffabili potestate. i'. Deum Iac operando allicere dc trahere voluntatem suavitate ac delectatione. 3'. voluntatem moveri non posse , nisi occurrat , quod eam selecter , quasi veritas coeperit non latere , msi
etiam delecter , non suscipitur. Probatur 3 v. ex communi hominum sense; omnes enim docti & indocti , sapientes & insipientes gratiam Dei mente apprehendunt, ut suavitatem quamdam, qua Deus inclinat co ca nostra ad ipsiam diligendum, & mandata Rus observanda. Enimvero, cum ex dictis a natura nc compsati simus, ut bonum nec Vele nec amare p*ssimus, nisi placeat, quid virulenti e restari potest in dono, quo nobis sua-Vis sit Vominus & mandata ejus desaerabilia super aurum & topazion E Certe nullus ita
male sentit, nisi qui naturam damnat tanquam a malo Principio conditam. Sed forte commu Dis sententia non carpitur ex eo capite quod
IuXta eam gratia sit praeveniens boni complacentia , suavitas, illectatio & delectatio ; insanus enim esset, nedum impius hujusmodi er-zr; bed ex eo quod illa delectatio asseratur victrix α Imallibiliter non tamen necessario, ut volunt Calvinus & Jansentus voluntatem ceterminans. Non audent quidem nonnulli delectationis victricis hostes gratiam pei se emcacem Palam aperte impugnare, sed dissimu-
579쪽
Dg GRATIA CHRIsTI. ss Ilanter sub nomine delectationis & blandae motionis , quasi sub eo lateat virus Iansentani erroris , timens enim ne adversum se concitent
integras Augustinianorum & Thom istarum Scholas, videaturque in ipsis impletum , quod praedixit Sapiens Eccli. H. v. 36. Admitte ad te alienigenam, ct subvertet te in turbine, ct alienabisa inis propriis. in id enim Scholae Catholicae nisi antiqua Augustianorum &Thomiliarum possessio p Novam Molinae Scholam admiserunt, cum ea pacifice hactenus egimus, & agemus quandiu Sedes Apostolica ejus dogma non damnaverit. Sed novi insurgunt pacis inimici , bellum indicunt antiquis scholis , ἐκ is turbine seu fidelium commotione eas a propriis abalienare conantur, fingentes delectationis nomen aliquid virulenti continere , ut solum Molinae dogma iis dominetur. Hinc est quod in 'Praevenientis delectationis nomen , u m & neces litatem curiosius inquisierimus , demonstraverimusqtie hujusmodi nomine, aliud non signi ficari quam voluntatis motionem, complacentiam, propensionem, illectationem , piam affectationem; quam omnes admittunt necessari ΛPraeviam omnibus actibus deliberatis, ut jam controversia esse non possit, nisi circa secundam nostrae responsionis partem, quae est de efficacia victrici & moraliter determinante. Itaque. Secunda pars probatur i'. ex omnibus Scripturae 3c Parrum tel imoniis, quibus supra cap. ParaS. I. demonstravimus in hoc statu existe re gratiam efficacem , expendenti enim ejus.
modi testimonia , qtiae frustra hic exscriberemus , evidens fiet dari in hoc statu gratiam per se efficacem. Quid clarius verbis S. Auguit inimox laudatis ex cap. et . lib. de Grati Christi, iuueantur atque Diea'tur non tegeatque doctrinά in-Α a V
580쪽
Ds GRATIA CHRISTI.sonanteforinsecus, sed interna ct ocoulid , mirabili ae inestabili potestare operari L eum in cordibus hominum, non solism veras revelationes , sed bonar etiam volun
Probatur ratione triplici. iPrima in hunc modum urgetur a M. Grandin qu . i. de divisione gratiae art. sech. 3. conclusione secunda tantum tribuendum est gra- itiae essicaci quoad determinationem ad bonum, quantum tentationi gravi quoad determinatio. 'nem moralem ad malum ', nullus enim negave rit Deum per gratiam suam plus posse in coNdibus hominum , quam Daemonem per concupiscentiam, Si l Deus in potens est, inquit S. Augustinus lib. de Grat. 3c lib. arbit. cap. 2I. sive per Angelos, vel bonos vel malos , e quocunque sit modo operari etiam in eorditas malorum pro meritis eorum quorum malitiam non ipse fecit .... quid mirum est , β per Spiritum sanctum operatur in cordi bus electorum suorum bonapAtqui Daemon nonnunquam determinat moraliter: cum Daemonem dico , concupiscentiam dico : nec tamen deest
libertas ; verba sunt ejusdem Theologi , qui
fic concludit : Ergo Deus Diud libertate moraliter determinare potest . . . Quod eo Drtihs intelligitur a Deo fieri posse , quod non exteritu solhm ,sed etiam linterrus docere potest, ae dirigere intelle stim , quod limprimere volantati assectiones supernaturales , ct
SUAVIT ATEMattrahentem moraliter,directe θ mς-
diatὸ insinendo in facultates piritales animae: Ex qu i hus Theologi verbis sic argumentari licet : Deus: Per gratiam suam eo modo operatur in icordibus , voluntatesque moraliter determinat lad bonum , quo Daemon per concupiscentiam lmoraliter determinat ad malum: atqui Daemon Per concupiscentiam moraliter determinat ad malum suaviter alliciendo : Ergo Deus mora '