장음표시 사용
201쪽
x 1 INsTITUTIONEA THEOLIGIAE non autem Natura Verbi assumpsit naturam humanam : sed communica si , & non commani eari . assumere, & non assumere, iunt contra. dicto ita ; ergo de Essentia ,&Relationibus, con tradictoria verificantur. Respondeo : quod tunc de eadem re, non possunt praedicari duo contradictoria , quando non est v:rtualithr multiplex r verum Essentia Dei, lichi actust simplicissima, tamen propter sui eminentiam, est , ictu ab ter multiplex , hoc est equivalet rebus distinctis ; itaque recte dcimus, Naturam Divinam communicari , & non communicari; hoc est, communicari secundum conceptum relativum et eandemque secundum conceptum relativum, hoc est, prout Verbum assumpssse Naturam humanam; secundum Conisceptum absolutum, non assumpssse naturam humanam et Atque haec est ratio , cur Theologi in varias sententias abierint, & alius m datem, alius firma lem , alius virtualem distii etionem invexeria ς ad removendam , solichi contradictionem , qu frum modo abstineas, reali , quam . vis elige , nihil enim ad nos attinet.
P Rimus, qui Christi Divἰnitatem impugnare
ausus est , videtur fuisse Cerini hus ; liche
S. Irenaeus priorem eo, recenseat Carpocratem. Sed oportet, Cerinthum antiquiorem fuisse: nam
carpocrates collocatur a Theodoreto sub Hadria-
202쪽
no Imperatore: Cerinthus vero, fuit aequalias. Iohannis Apostoli; unde refert Eusebius Caesariensis lib. IV .Hstoriarum Cap. 14. Quod quum
aliquando Iohannes ad Balneum veniset uitum, animadvertens tum . illuc accessisse Cerinthum, statim se inde proripuit, dicens 'ne balneum fis hilo cacos, cum Cerintho nos opprimat . Johan nes autem decessit anno prima Imperii Traiani, ut tradit in Chronographia , Genebrardus; fuit igitur vetustior Cerinthus. A Carpocrate autem, tecta Gnosti orum oriis
ginem habuit, qui Christum dicebant, esse Filium hom nis, hoc est Iosephi , & Mariae , ullresert Tertullianus de Prael eriptionibus Cap. XLvII l .His adiungendi sunt Ebionitae, Pauliania Paulo Samosa teno , Sabelliani , & Photinus Syrmiensis Episcopus,Pauli Samosatensis discipulus, qui celebriorem fecit sectam sub nomine Photiniandrum ; quorum vestigia jamdudum
obliterata , novelli recentaverunt sociniani, quo- . Tum teterrimum , atque exitialissimum dogma
est, Iesum Christum esse hominem merum, a Maria genjtum; ita ut ante illud tempus, in rerum Lintura, nunquam extitarit: Vocari autem Deum,& Dei Filium , non quod essentia Divina fit
praeditus, vel . Deo Patre substanti vh generatus ; sed propter excellentem dignitatem,&functionem , ad quam ab omni aeternitate destinatus fuerat . Hos igitur refellere, nunc eo
203쪽
Iesus Christus natus de Virgine,
est verus Deus. PRobatur loco maxime expresso initii Evangelii Iohannis . Johannis, inquam , qui ut
ait Ambrosius lib. III. de Sacramentis Cap. 2. Maissore tuba fudit aeterra MUeria, quidquid locutus es, masterium est. Ibi post quam dixi i, U erbum fuisse ab aeterno Deum: apud. Deum omnia facta per ipsum;sne ipso nihilideinde subdit, idem Ver-hum Deum , a quo omnia sunt condita , carnem factum esse , sue hominem eum esse , qui vocatus est Iesus Christus, quem Johannes baptista Christum, id est Messiam esse, testificatus est Filium Dei, quo nomine deinceps appellatus est,& 1 Nathanaele, Johannis l. , Unigenitus Dei Filius. Respondet Faustus Socinus in Disputatione
de Christi Natura, edita Chracoviae anno I 66o. in prὶmis: nomen principii, non respicere aeterinnitatem, sed ordinem earum rerum , quas Johannes de Iesu Christo dilectissimo Dei Filio,
scripturus est ; pro quo affert exem' tum Moysis: In principio creavit Deus , cte. , quod a nobi=superius refutatum 4 Secundo, ait, Filium Dei appellari Veibam ibidem. , non ita ut si Patri consubstantialis, & coaeternus, sed tantum me taphorice, & metonΤmich . Metaphorice quidem, quia quemadmodum Verbo hominis, ejus voluntas co noscitur , ita per Christum, omnia Dei voluntas patefit. MetonSmicd vero, quia chri in
204쪽
Christus est autor illius Uerbi, quod per ex cellentiam , potest ita simplicithr appellari ; quip-ph quod aliis omnibus utilius si, & prae itan
Et quod ait Johannes, Et Verbum erat a Di
Deum, ita exponit : Jesus, quatenus Dei Verbum,onte Bulsae praedicationem patefieret , fouDeo natus erat . Rurius , quum Evangelista sic loquitur : Et Deus erat Verbum , negat Chri stum alithr diei Deum, quam eo modo, quo haec appellatio interdum rebus creatis Cotamunicatur , ut Psalmo Si. Deus stetit in unagoga Oeoru n , tu medio autem Deos di dicat. Ego dixi Dii esis, cte. Denique quod sequitur ρει Verbum caro factum est , aliter exponit, quam vulgo fit ; vertit enim , Et uerbnm caro Dios ex Graeco enim textu potest utroque mod Veitiin, quod sic intexpretatur , Christum fuisseca nem, hoc est hominem imbecillem , aeramnosunt, humilem , despectum solet enim Scriptura fiomine carnis , signiscare imbecillitatem, atque humilitatem. En novam , & imaginosam Socini inter-Pretationem, qui nescio, an aegri somnia, vel deliria absurdiora , & ineptiora esse possint . Bonam Fidem hic desidero , atque illud omnibu K. Christianorum mentibus infingendum, ex Ι. Epistolai Divi Petri Cap. I. advoco e Hoc prismRm intelligentes, quod omnis Prophetia, Scri- , pturae Propria interpretatione non fit; sivh ut in Graeco legitur non est propriae interpreta tionis . Adde regulam quamdam Sosii ni, ut suo
se gladio jugulet: ait enim Faustus in Epistola II. ad
205쪽
x 6 INsTITUTIONEs THEOLOGIAE ad Matthaeum Radecium: cognitionem veri doematis de Deo, Me sua controoeso durasse usq; ad tempora Concilii Nicaeni, is aliquando pos , inter eos , qui Christum profitebantur. Ergo, non Poterit melius sciri veritas Christianae Fidei,
quam ex Scripturis Patrum Antenicae norum . Videamus modo, quisnam sit germanus, & verus sensus hujus Scripturae loci , qui ex illorum interpretatione, & sententia colligi possit.
Immensi autem esset operis, si Omnes eo rum Patrum sententias, excutere velimus: proferendi enim essent Ignatius, Iustinus, Poli carpus, Athenagoras, Irenaeus . Clementes duo, Romanus, & Alexandrinus, Tertullianus , Orige nes, Cyprianus, &c. , quotquot Peruvius recenset lib. III. de Trinitate; itaque satis erit no- his, pauca de multis eligere testimonia. Primqm
est Ignatii ad Magnes os, ubi ait : Jesus G stis, qui ante saecula apud Patrem erat, ct iv sine ap. Paruit e, & paulo post : Uaus es Deus, qui te ipsimi -anissum reddidit per Iesitim Chrsuis Filium. Dum , qui est ipsius Verbum sempiternum. ε . Secundum, Iustini Apologetico II., ubi ait:
ecbrisum a Christianis, diei solum proprie Filium' Deo genitum , qui est Verbum ipsus , ct Primogenitus , ct Virtus, ac de illius voluntate hominera esse factum . Tertium , Tertulliani de Praescri- ptionibus Cap. XIII. dicentis, Verbum Filium De appellatum et in nomine Dei varia visum a Parmarebis . in Prophetis semper auditum ; postre-- delatum ex Spiritu Patris Dei , ct virtutata Vir inem uariam , carnem factum in titero
. Dul , ct ex ea natum egisse Iesum Grisitim .
206쪽
LIBER II. ITICetera vide apud laudatum autorem. Opponit Paustus pruno; Quicumque Fe-I. mo tuus est, is nota eli, aut litius, non est Divina Iubstantia , mori enim nulla Dcvina substan tia potest : ted Filius Dei Un: genitus, vi te e semia tuu , , eigo, non ulla Divina , sed humsitas Vbstatuta in Chri Itola est Unigenitus Filius
Respondent Catholici . Primum: Propositionem .esse universe fallam; nam is qui ve rhm tuus est, hoc est Persona Christi, vel Unigeniti Filii taei, constat duplici natura, seu sub -
1tantia , quarum una eli morti obnoxia , altera mortis expers.
Sed replicat Socinus , quod haec est petitio uincipit; & hoc modo, posse Omnes Contris dithio in s conciliari: nam dicet aliquis, album,qua tenus est album, non posse esse nigrum, quasi album possit esse non album: tale autem est hoc; qui est mortuus, quatenus est mortuus, non est vivus, quosi scilicet, qui mortuus est , possit non esse mortuus.
Respondeo : petitionem principii, non a ii . bis , sed ab ipsis committi; non enim ille Deliis principium, qui defendis sunm desin, & a L. eam defendendam, utitur principiis a se positis: Hsed ille , qui contra thesim disputans . utitur eo. quod est in qaaestione . ad impugna am tamquam medio . Νostra thesis est ea crem hypostasis Verbi, habet duas naturas in se subsistςn
tes, quarum una. immortalis , auera est mortalis , quum utraque in Christo Divi dici possit: una stricte & vere , quia .est a Deo communi-M cata
207쪽
t 8 INsTITUTIONES TII EOLOGIAE cata Pertonae genitae , ta est Verbum ipsum,ao Dei Filius; altera nimirum humana, nonni si lar ge , & nomine tenus, quia a Deo astumia,subsistent in eadem persona . Quum igitur ita argu-ihentatur Socmus: ille non potest mori, cujus est Dixina substantia; atqui mortuus eis, non habet
Divinam substratiam ; est illud ipsum , de quo
est qua ellio inter nos , ocinianos. Quod addat de eontradictione, nihil morori nulla enma est contradictio , quoties aliquid affirmator, & negatur de eadem re , sed non se cundum idem, ut loquuntur Dialectici . Cliti-itus autem verE mortuus est , sed ut ait Apo- holus, fecundum camem i hoc est, quatenus ho mo erat; unde mortificatur earne, dicitur a Divo Petro I.Epistola Cap. Ill. Negamus vero, eun isdem fuisse mortuum, quatenus Deus erat, si v
neundum Divinitatem. Urget Socinus . Filius Dei Unigenitus, non
est mortuus.secundum Divinitatem; ergo nec ensatio sequitur, ei a 4 Divinitatem, non eii e Filium Dei Unigenitum. Respondeo huic Sophistae : neque Filium Dei esse molium secundum Di vinitatem, neque proprie ld uendo,Vivinitatem ipsam, esse Fi- .lium D et Unige nitum. Divinitas enim, realithr,
di identice, est eadem cum Omnibus tribus Per-
sonis, licen ratione , & mentis conceptu , distin guatur . Quum autem dicitur Filius Dei Un genitus, vel intelligitur Ve hum solum, vel Ue hum incarnatum . Filietzs en im naturalis i dupliciter obtineri potest ; vel icilicet per naturam,& generationem formalem, qua natura ipsa , de
208쪽
, LIBER H. II e sientia cammunicatur; vel per unitionem sub stantivam in eandem rei sonam . Prior m Udusicompetit soli Verbo, a Patre genito et posterior vero, competit homini asi inpio, Per unitionem cum veroo itaque Filius Dei, ptimo motic, est ipsa Divinitas identich , grealiter, licet noni aisti*ne : non autem po iteriore modo et hamauitas enim per assum 'thonem, non sit Vivis: tas , se i conjuncta Verbo sit Deus, & Ueibum unitione , non generatione , qua Divina Natura
Ex hoc patet responsio ad aliud sophisma
Jonae Sclictingit; stum quaerat,im caru , sud humani natura pertinet qaidquam ad constituendam Filium Dei,vere,& fot maluer d ctum, a nore Pertinet Si pertinet; ergo antequam carnem asi. sumeret, non fuit Filius Dei vere, & personali Hr- Si non pertinet; quomodo carne, seu natu ra humana moliente, dicitur ipse Filius Dei vere, ac pro 'id mortuus p P tet, inquam , respontio ex distinctione proximh explicata : nam ad con stituendum Filium Dei, quatenas Per genera
tionem', naturam communicatam accipit, caro 'ipsa non pertinet , ita Verbum ante Incat- 'nationem, erat verh, de propria Filius Dei . Ad ' 'constituendum vero Filium Dei; quatenus a Tu- id alter/m staturam , quae ipsi uniatur, ipsa natura Pertinet, quae, ut adscita est in eandem hypostasim cum Vettici, ita est adscita in eam dem. proprietatem Filii, sed alio modo , quam Divinitas.; haec enim per generationem , illa vero per unitionem, cessit in eundem, di indivi
209쪽
rto , INsTITUTIONEs THEOLOGIAε1nstat adhuc sucinus. Per hoc , qaod an ma hominis sit unita corpori , per nullum loquendi modum dici potest, liciminis animam mori, licet corpuΦ moriatur; ergo, etiam si substantia aliqua Divina , quae in Christo esset, foret ipse Filius Dei Unigenitus ; tamen per nullum loquendi modum dici posset, Unigenitum Daei Fi
Respondeo , quod dum horno moritur,iton moritur corpus, sed totus homo ; nisi sa- matur pro toto, pars illa , quae sentibus nostris subjicitur . Sed, ne de hoc disputemus, dici-
ratis; aliter esse unitam animam corpori , ali ter humanam naturam Verbo': nam- anima , os corpus, non habent unam subsistentiam , neque
anima per se subsistensi assumpsit corpus humanum in suam hypostasim c sed utrumquε per se subsistit, & est pars tortus hominis . At Verbum, .& humanitas, non sunt partes Christi , sed amboso ut quid integrum , & completum; sed Ver
bum natura simul, & persona; humanitas natu ra , non pei sona . Verbum igitur assu in psit natu
iam humanam in eandem hypostasim; quae it
continet ambiis naturas, ut quae singulis conve- finiuiit, inter ipsas mutuo communc tur ', Unta . quatenus DolVerbi in carno
est , quae mortis dispendium sensit Hinc ber. a Vigilios in lib. II. contra Eutychen , ir quit 1 Iuum ergo dicimns, Dominum pasium , ct mortuum , non expavescat Ν synirius quia βμου umianitatem personaρ dicimur . Nursius quum dicimus, Dominum nec passum , nec mortuum, quia est omnι- n. .
dicitur Deus mortuus , sed non persona , sed quatenus Persona
210쪽
cintiliam iuriarae proprietatem dicimus.
Opponit Crellius Scripturae locum, e X Matthaei Cap. XXl V , & Marci XIII. t ubi Christus ait, neminem scire de die extremi Iudicii, nili solum Patrem, at ne Filium quidem; unde ita colligit. Qui ibius aliquando scivit diem, horamve ultimam judicii, is solus est Summus ille Deus; Atqui, teste Christo , Pater solus aliquando diem, horamve illam scivit; quare is solus, est Summus ille Deus . Hoc argumentum ab Arinis mutuatum' , iterum in Catholicos recudie Crhil us . Respondeo: sensum Scripturae, iuxt, cam plures antiquos Patros, eum ei se ; Christum ignorasse diem judiciti qua homo erat, scisse vero qua Deus . Nec obstat , quod Crellius retorquet; Christum simplieithr, & sine ulla limitatione , negasse, Filium scire diem, atque horam iudicii unde consequitur , eum de se toto sanius quantus est , locutum esse . Ridicul Equidem, quasi quum Christus dicitur, mortuu simplieitEr , & snh ulla limitatione ς cense uidebeat, totum ipsum , & quantus quantus est, mortem objisse ; ad coque etiam ipsius Animas.
DUO sunt, quae inter Catholicoq, & Ethe-xodoxos de Spiritu Sancto controveri . uerant . Primum , an esset Deus, quq d lice