장음표시 사용
241쪽
ax x INsT TuT1ONEs THEOLOGIARrent promiscuum , tamen ει innoxium , ut nomi aliud in ipsis puniendum censeret, nisi pervi caciam , & inssexibilem obstinationem , quam scilicet nos invictam animi fortitudinem , & in proposito servando perseverantiam , ac firmitatem interpretamur. IHanc quoque Christianorum constantiam. lichi aliud agens , summopere tamen extollit Arianus Philosophus sub Hadriano Imperatore, Doctrinae fama conspicuus, in Epicteto lib. II. Cap. s. et imi hoc dii crimen constituit inter ve in τε baptizatos , &baptismi fimulliores ; quod primi sortem animum , & Propositi tenacem ostenderent, non utique secundi . Galenus itidem magnus Christ anorum osor lib. li I. de dis- ferentia pulsuum , quum quorundam Philosophorum , & Medicorum pertinaciam notare vellet, ait: cuius Chrisianos Religionem suam abnegaturos , quam illi meliorem sententiam induant .
Itaque , quum homines non snt admodum vitae prodigi, libentius vero moi tem oppetantiquam dirissimis suppliciis se cruciari sinant; incredibile est, naturae vilibus tantam reperiri posse in tam ex qui sitis tormentis serendis constantiam , Immo etiam alacritatem et quod s in uno, vel altero Ob infixam menti Persuasionem.& corporis robur contingere possit , quemadmodum de paganis ipsis quaedam refert Valerius MaximiN Lib. III. Dictorum , Factorumque Alemi rabilium Cap. a. ,& 3.: an idem dicendum de tot millibus Martyrum, de tot invalidis sonibus , mollibus pueris, tenetisque puellis , dct
242쪽
. LIRER III. M 3 tot viris, ac foeminis in otio, in luxu , in deliciis nutritis pproximum est , ut argumentum diluamus, quod contra Miracula afferri solet . Μ iracula non semper fiunt in confirmationem verae doctrinae ἰ ergo nihil faciunt ad evidentiam e re dibilitatis Christianae Religionis . Probatur antecedens : primo ex illo Matthaei XXIV. Surgent Pseudo ciristi , or Pseudo pronetae , re bunt signa musa, ct produ/a ; ita ut in erro. rem inducantur, si sieri potes , etiam Electi. Secundo, quia Prophetia est quid , Miraculo majus t sed Prophetiae donum, etiam impiis aliquando contingit, ut de Balaamo testatur Sacra Historia Numerorum XXII. ; immo tunc etiam contingere posse , quum falsa prae dicant, testatur Moyses Deuteronomii Cap. XIII. Si furreririe in medio tui Propbeta , aut qui
somnium uid e se diear, is praedixerit signum,
atque portentum, ct evenerit, quod locutus es, ct dixerit tibi: Eamus , o sequamur Deos alie nos, quos ignoras , ct serviamus eis e Non auara verba Prophetae illius , aut sonmissioris ; quia entat vos Dominus Deus vester . Tertio ab exemplis. Mari prodigia secerunt coram Pharaone . De Miraculis tum Romanorum , tum exterorum Gentilium , agit Valerius Maximus per totum Canut VIII. libri I. Uulgata sunt in Romana historia , Tarq u nium novacula cotem secuisse . Tucciam Uestalem, aquam cribro portata . Claudiam Zona magnam navim, in Fidem suae pudicitiae , traxisse , dc alia quibus scatent Livius, de plutar
243쪽
a I 4 INsTITUTioNm TNEOLOGIAychus . Vespatianum oriue excremento , caecunire illiu ille , item manu , debilem contactu sana sese, Tacito siesert Lib. IV. Histor. arum Cap. 8 I. De Apollonio ThSaneo , quae non iactit mirabilia Philostra ius, ejus vitae Scriptor 8 puellam Romae nil rtuam ad vitam revocasse : Iecreta cordium P vi specta habuisse, ut & futurum linguas omnes calluisse , etiam avium t cc mpeditum Se 1 olvisse , de calceri eripuisse; e Domasiani Coni pectu evanuisse , aliaque his similia; unde Hierocles librum scripsit , cui titulus Philalethes ubi Christo Apollonium Opposuit, Contra quem scripsit Fusebius . Denique miracula sua venditant Tuicae ; non lunt igitur haec
Contra tamen dicendum , ex Miraculis peti maximum rebus credi ndis subsidium . in hoc enim Christus, se Mi sitam esse manifestavit , quum interrogatus a Diicipulis Johannis, an ipse esset Messas, respondit : Exntes renunciate D-hanni quae audistis , ct vidistis . Caeci vident,
Claudi ambulant, leprois mundantur , furi audiunt , mortui re surgunt . Tum etiam, quia in hoc Judaeorum contumaciam arguit, quod tot inspectis prodigiis, nihil de pertinacia sua re miti rem: oit enim Johannis XV. Si opera non secusem eis , quae nemo alius fecιt, pec sit Q. non
Sed antequam respondeam ad obiecta ; illud praei upponendum duco, non posse a Deo, vol Miri culum, v l prophetiam eontingere in confirmationem falsi; quod probo . Deus non
Potest mentiri, quod praeterquam quod est ma
244쪽
L1BER III. 2Is nisestum ex ipsa id ea Dei, patet etiam: quia,
s Deus posset mentiri , nunquam deberemus ei firmiter credere. quia semper post mus recte dubitare, an tunc deciperet. Hoc posito,qui
mi, acui uni edit in confirmationem erroris, deinceptionem alterius mentiendo procurat; paria
enim sunt, vel falsim testi sicari, vel falsum testimonium approbare ; unde appoliae S. Ruga sinus Epist. XLIX. inquit: Sicut humana con- fuetudo, verbis; ita Divina Poteutia etiavi, fictis loquitur . Si igitur Deus ni raculo, fallam Do- ct inam consirmaret; secto ipso mentiretur,quod ne sis e si dicere Nec obstat, quod dicitur Exodi Cap. I. quod quum obstetrices Aegyptiae mentitae fuissent Pharaon, in gratiam Hebraeorum, Deus iis beneficavit, ct aedisensit domos . Si ergo Deus, aliquando mandacium beneficiis compentat, jam mendacium approbat ficto ; & sic nulla est repugnantia , cur non possit etiam falsum dogma prodigiis confirmare.
Non, inquam , obstat; nam obse tricibus benefecit Deus: nou quod mentitae sunt , θἀquia in bomines Dei, misericordes fuerunt, ut ait S. Augustinus Lib. contra mendacium Cap.XU. Distingueta dum enim est inter beneficium , quod
praestiterunt Obstetrices Hebraeis , non Occidendo mares Oh timorem Dei, caritatemque proximi ; & mendacium coram Rege prolatum,quod Hebraeorum foeminae nulla earum ope , sed ab se ipss parerent : primum Deus beri gnd ma neribus prosequutus est: secundum Deo veritatis , placere neutiquam potuit . Nota autem in
245쪽
ri 6 INsTITuTIONEs TuEOLOGIAE textu Et quia tamveriant obstetrices Deum, aedificavit eis domos . quod ρώ eis, non potest referri ad obstetrices, quia in textu Hebraeo
est pronomen masculinum , non Demininum,
sed est referendum ad Israelitas , tui ut sensus sit : Quum obstetrices timerent Deum , idest Israelitat um , non interficiendo masculos , &Deus aedificaret illis, hoc est Hebraeis domos, seu ipsorum familias in dies augeret . pracepit Pharao omni populo lao , dicens t. quidquid m
sculini sexus natum fuerit , in sumen proιicite , M. Respondeo, nunc directh ad primum. Surgent Pseudo chrisi, &c. dico : non intelligere
Christum vera miracula, quae , Deo tantum fiunt; sed vel res miras , & insuetas , quae homines in stuporem rapiunt; sed per magiam naturalem fieri solent, quae tamen vulgus non intelligens miratur, & Deo tribuit; vel significare prodigia , quae fiunt opera Daemonum,quos multa posse supra humanam naturam, certum est ex revelaris ; immo etiam naturali lumine credibile est, inter mentes nostras, & Divinam infinitam, esse alias, atque alias sublimiores , MPersectioi es. quae plurima intelligant, & possint supra nostrum cantum . Sensus igitur Christi est. urgent imDositores, qui multa edent miranda, vel naturali sapientia, vel Daemonum 'otentia,
quae tanti esse videbuntur , ut si fieri postee etiam Flectos deceptura essent; respiciens sor. tasse ad Simonem Magum, & alios.
Ad secundum dico: Moysem in illo Deu- eronomii loco, non ea mente locutum fui me,
246쪽
L a a R III. 2I quasi fieri possit, ut sargat Propheta , & vera
vaticinetur, suadeos ad Idolatriam ; jam enim probavi, hoc Divinae Essentiae repugnare : sedlcquitur per enphasim, ut enim confirmaret in Fide Hebraeos , populum scilicet durae cervicis , & ad fabulas , supepstitiones. , impietatem,
quam ad veram dcctrinam proniorem r ait, et iamsi surrexerit inter vos aliquis , Prophetam.
se esse iactans aliqua praedixerit, quae derind. eveniant , quod etiam casu contingere potest, si ad Idolorum cultum instiget , hunc ne audiatis ς eodem nimirum loquendi genere, quo usus est Paulus ad Galatas I. Si Angelus do
Coelo evange5zaverit vobis , praeterquam quo evangelizavimur vobis, auarhema fit. Notabilis etiam est in citato Textu , locutio illa Methaphorica r sula tentat vos Dominus Deos vester. Tentat enim , qui aliquid scirci desiderat; quomodo igitur Deus , qui omnia novit, te nrare homines dicitur Respondet S.Τhomas prima Parte quaest. DA. arti c. a. in corpo
re ; quod licet finis tentantis , si scientia , no 1 tamen semper fit a tentante, ut ipse sciat , sed aliquando etiam , ut alios scire faciat ; & ita Deus tentare dicitur; unde sequitur in Texta allegator ut palam fiat, utrum diligatis eum. Sic in Evangelio S. Iohannis Cap. VI. dicit Christus Philippo et Unde ememus panes, ut masducent hi phoe autem disebat tentam eum: ipse enim sei bor, quid esset facturus ; scilicet , ut exponit Glossa interlinearis , Fidem illius, de futuro miνaculo consiuens ; erant enim Christi asseclae modicae
Fidei: unde exprobrat eis Dominus, Iohannis IV.
247쪽
diis signa , ct p, odigia videritis , non creditis .
Ad tertium respondeo , quod M. racula Ethnicorum ', vel sunt omni O ficta , di commenititia,vel mira quaedam sant, quae vires humanastion excedunt, vel a Deo quidem facta credi posse . iunt; veruntamen non in confiimationem erroris; sed in testimonium aliqujus recti facti , secundunt. Virtutem moralem. Exempla ergo, quod Tuccia aquam crubi o portavit,quod Claudia navim ingenia tem zona traxerit; si vera sunt, non ina movent,ut ad aliquam supernatu Ialem potentiam recurrere
debeam : potest enim in pquam aliquid natura- lithr injici , quod llatim coaguletur ; vel ita spissa evadat, ut non possit per sorulos cribri effluere: ut quod acris rigor praestat , id aliquid immixtum facere queat . Fertur & Archimedes effecisse, ut navis pergrandis ab Hie Irone constructa; quam innumeri homines in mare projicere nequiverant , a solo puero traheretur . . .
Veium, si quis Divinam Potentiam advocare prorsus velit, aio: rectis potuisse a vero Deo sieri, in testimonium pudicitiae Virginum,
quae controversam immerito patiebantur , nou ad Religionem comprobandam . Quis autem' credat, Tarquinium Priscuin novacula cotem secuisse, ad asserendam vanissimam augurum superstitionem , quae vel ipsis i se tentans Rotna -
nis, futilis erat impostura ξ Undh suith au modum Cato , mirari se a jehat; quod non rideret Aru Dpex, Aruspicem quum vidisset, ut narrat Cicero lib. II. de Divinitate: Uerius itaque dicen
aeum , collusionem fuisse s si unquam fuit j inter
248쪽
LIs Est I. 219 Tarquinium , & Augurem , ut apud minutari Plebem, inanibus Observationibus sidem conciliarent.
De duplici Vespasiani miraculo, quid sentiendum sit , paucis exponam, cum Daniele Huetio in Demonstratione Evangel. pio posita. IX. Cap. 39. num. o. inum Josephus historicus fucum facere Iudaeis coeptilet, quod Vespasianus esset Messias inque eam rem vaticinia quaedam Veteris Testanienti ei accommodasset ; eandem fabulam producere conati sunt,
adulandi studio , Aegyptii; quumque audissent, Iesum, qui Messias a pleritque habebatur , sputo caccum sima se , clavd cs, ac debilcs morbo libera ste r duos subornant , quasi unus caecus alter manu invalidus ellet: hi Caesare adeunt: primus, ut oculos sputo aspergat, rogans; secundus , ut pede calcaretur 3 uterque monitu Se rapidis Dei, ea petere assirmat . Reliquum fabulae , nemo melius Tacito nobis aperiet ; ait
enim ἰ Vespasianus primo irridere ; ospera ari et atque illis instantibtis , modo obsecratιone ipsorum , ct vocibus adtilantium in spem induci , po-sremn oestimari is Medicis iubet, an talis caecitas ac ibilitas ope humana superabiles forent : Me dici varie disserere ; huic non exesm vim lumi nis, sed redituram, si pellerentur obstantia ; illi elapsos in pravum arius ; si Ialubris vis adhi- beatu , posse integrari r id fortasse cordi Deis ct divino musterio , Principem electum denique patrati remedii inloriam pe=18s C resarem , irriti, uibrium penes miseros fore. Tandem, quum ex
compacto ga contis, concisidit Tacitus i
249쪽
aro INsTITUTIONEs THEOLOGIAE atrumque, qui interfuere, nunc quoque memoron ponquam nullum mendacio pretium . Haec qui Cunque secum evolvet, imposturam clarissimis deprehendet. Quod attinet ad Apollonium , Omnes co dati viri, tum ex antiquis, tum ex recenti Ori- hus, putant, Magum mille , quo nomine a Domitiano captus, & in carcerem detrusius est .
Porro Philostratus, qui ejus vitam, centesimum post annum lcripsit, hunc sibi scopum proposuisse videtur, ut invalescentem jam christi Fisdem, depit meret: opposito hoc doctrinae San Mitatis , ac mirificae virtuti fictitio simulacri . Multa aut .m Philostratus ex historia Christi, ὲn suam Apollonii vitam tranitulit . quod non est factis opponere facta , sed Mimum potius, vel simiam inducere . Praeter plurima incredibilia. quae Apollonio hic liber affingit , tot fabulis. ac Puerilibus naeniis undique redundat, ut lectione sola, quisque possit stultitiam, & vaniloquium Philomati manifesth inspicere . inter quae illud eminet, Apollonium animalium voces intellexisse , faeultate hac ab Arabibus imbutum, qui vel corde , vel hepate Draconis comesso. futura ex avium garritu praesentiunt . omnia autem prosequi , praescripta nos hrevitas vetat ; adiri idcirco poterit, qui cuncta ex integro discussit, Huetias loco citato Cap. CLUII. Sed ivdni gentius cum Ethnicis agamus Adm ttamus utcumque Mirac.la , quae ipsi ostentant, mo/o & ipsi admi ni nostra , neque enim aliud nequit s pstitur . Iam & nume
250쪽
L a s a R III. gallque possint miracula esse , vel vera , vel appa .
Tentia , omnes veritatis circumstantiae , pro m.
his stant. MIra edidit Moyses ; at longe mira. iliora Christus t ait enim se fecit se . quae ne mo alius fecerat; nec alths debuiss M Judaei Christo potius credere , quam Moysi, nisi eum prod giis superasset. li aeterea, unde tanta J daeorum in Jesum invidia, ut in eius interi- σtum, adeo atrociter conspirarent ι nisi ex stupendis fictis metuissent , ne totus Mundus post eum abiret 3 Itaque in Concilio aiebant et quid
facimus, quia hie homo multa signa Deit: si dramritimus eum fic , omnes Medent in eum . Iohan. nis II. Atque hic uberrima sese offert circumstantiarum seges , quae Christi Miracula comitantur . Si res in se spectentur , citra Omnem calumniam, superant hominum vires . Lazarus h mortuis revocatur post quatriduum , non in
angulo at quo , sed colam s. equentissima hominum turba, interquos ipsi erant defuncti cognati, ac familiares ; quod in filio viduae observatur . Si spectetur modus , planh divinus. non figuris, & suituro magico, sed solo vocis imperio ; undh ips Iudaei , quorum Religio vera , & magna prDferebat prodigia , stupore tamen ire cui s. dicebant : qualis es his , quia venti, ct mare obediunt ei Matthaei VIII .Quid. quod solo contactu smbriae vestimenti, fluxu sanguinis liberata mulier Θ Matthaei lX.; umbra Petri, morbis soluti languentes, Actorum V. Si pei sonam inspexeris, videas Nazarenum, Filium Fabri vulgo habitum, non potentia saeculi,