장음표시 사용
261쪽
23a INsTiTUTiONEs THEOLOGIAE adorabant, qucrum etiam lepulchra ostendeban tur . At post quain hujus erroris metus recelsit, & persualum nobis est , Deum esse immaterialem; quid prohibet habere Imoginem, non dicam Dei , cujus nullum verum potest tilb simulacrum, 1 ed illitis Limae , lub qua homini-hus se ostendere dignatus e si Eadem adhibenda eit responso autoritati-hus Conciliorum, & Patrum , quas Chiiciunt. Quum enim S. Augustinus Lib. de Fide , &Symbolo Cap. VII. ait ' Nefas esse Deo Amulacra collocare ; intelligitur de Imaginibus, qLibus veram Dei naturam eiungere quis' velit quod sine errore fieri nequit; non autem de similitudine analogica , quae homines obtusus ad aliquam Dei notitiam , cultum , & amorem inducit . Ceterum s aliquam errCri, vel Ossen soni ausam Dei Imagines praeberent; non dubito , quin ab Ecclesia penitus eliminarentur; atque ita excusari posse puto Catholiccs quoidam , ut Durandum , Abulensem GPere sum , Censentes, Imaginem Dei non rect E fieri , &ab Ecclesia tolerari tantum , non proba Ii. Secundo Opponit locum Johannis IV. ubi Christus ita Samaritanam alloquitur e Spiritus
st Deus: ct eos, qui adorant etim , in spiritu θ .
Neritate oportet adorare.Ergo non in re corporea,
non in ligno , vel pictui a , quae sunt doctrinae , Vanitatis, ut ait Ieremias Cap. X. non in simu
Iacris mutis , quae sunt Imagines famae , ODoctores mendacii , juxta'phrasim Habacuc cap. II. Respondeo i totam legem esse inspicienis
262쪽
L 1 η g a III. 233dam . Dixerat Clit illo mulier : Patres nostri iumonte hoc adoraverunt vos dicitis, quia Iero- sobmis es locus , ubi adorare oportet . Jeius
autem Praesentiens, mox cessaturum esse utrumque ritum , hoc est tam Samaritanorum , qui adorabant in monte Garietim , quam Judaeorum, qui adorabant Jerosolymis, respondit: MGlier, creis mihi, quia venit hora,quando neque in mon te hoc, neque in Ierosobmis adorabitis Patrem. Hinc bifariam, locus hic exponitur a Sanis Patribus r uno modo a Chrysostcmo, & Cyrillo, qui docent illud , in Spiritu , dici ad excludendas caeremonias Judaeorum', quatenus corpcrales erant; in Veritate , quatenus erant umbrae, de spurae rerΗm futurarum . Altero
modo a Teophylacto, & Sancto Thoma , qui opponunt illud tu Spiritu , ritui Judaeorum , qui
Praecipvh externus erat, & corporalis ; illud, in Veritate , ritui Samaritanorum , qui saltus erat,& eironeus , illi enim & Deum, & Idola smul colebant . Sensus igitur est , ritum Christiano rum fore praecipvh spiritualem , & ab omni errore purgatum a sed quemadmodum ritus spiritualis, non excludit caeremonias corporale οἱ quatenus prosunt ad spiritualem cultum piO- movendum; ita adoratio Dei in spiritu, non excludit Imagines, quatenus homines memores t ciunt, & quasi monitores sunt spiritualis ado
263쪽
. PROPOSITIO SECUNDA . Angeli Dei , & in se, & in Imagine
i sunt adorandi. PRobatur quoad primam. partem . Genesis XIX. habetur, quod quum Loth vidisset
duos Angelos, ivit obviam eis , adoravitque prontis in Terram. Similia de Abrahamo dicuntur, Capite praeeedenti. Verum hi textus, non adeo sunt expiessi : possunt enim Scctarii respondere , Abrahamum , dc Loth non cognovisse ab initio eos esse Angelos , sed homines fortalie putarunt, ideoque intelligenda sunt haec loca de Adoratione tantum civili .; itaque Prose a mus auroritates, quae cavillati ibus hisce non
i In Cap. XXII. Numerorum scriptum est tapervit Dominus oculas Balaam , O vidis Ange-ιum flantem in via vaginato gladio ,.adoravitque esu 3 minus in terram . Hic certe non prius adorvmit, q-9 Angelum esse cognovi ridiculum adremi est ψὴςqre , Angelis deberi clu Item, cultam , nodi ruigi 'sum . praeterea in Cap. V.IO-isu et i quum vidissςt hic virum stante tu nudpto. gladiocait Noster es , an adversario in λ ,qui respondit; nequaquam, sed sium princeps exemi-.tus Domini ; Eteontinuo Iosue cecidit pronus in terram, de adorans, ait, &c Ubi manise Magnoscitur media illa species Adorationis, quam n Ostri Theologi Duliam v*cant, quae neque sit
264쪽
Lia ER III. 23scullus Latriae , neque cultus mer E policitas. Siquidem Locria , non fuit, quia non putabat Jolae . illunire Ile Uei mi instrum ; non cultu' civilis, quia non prius adoravit, quam reici vii-1et elle nuncium Dei. Denique, quod recth egerat adorando, patet: quia non prchibuit eum Angelus ab . Adoratiuuet; imo jussit majorem reverentiae mCdum exhibere, ait enim Solve calceamenta pedora.
tuorum ; locus enim , in quo sos , sanctus es . Sanctus autem non erat ille locus , niti ob Angeli praesentiam , quia non erat tunc Iosue in loco lacro, sed in campestribus Jericho . Opponunt Calviniani locum Apocalypsis Cap. XIX., ubi de Angelo Johannes JOquens, inquit t. r cecidi ante pedes ous , ut adororem eum , ct Hicet mihi, vide ne feceris ; conservus tuus sum, ct fratrum tuomum , habentium testimonium psu , Nefas igitur est', Augelum adorare , quandoquidem is Johannem prohibuit , ut a re illicita . Respondetur cum S. Augustino quaestion. sa. in Genesim , quod Angelus non sinit se a Johanne adorari. ad arcendum errorem: fortasse enim sic apparuit , ut existimarit Johannes
esse Christum t dixerat enim Cap. I. Ego sum. primus , o novissimus . ct fui mortuus ι' ecce
fum vivens , ctc. ; declaravit autem , se Chri- sturn non eise , licet eius per nam sumnere προ aderetur; itaque quum Iohannes , se ad adora tionem componeret , corrigendus fui non Pro .
Pter errorem Adorationis, . sed Proet Ado Tationem personae, & errorem qualitatis . De
265쪽
236 INTsTITUIONEs THEOLOGIAE , cetero anxius tum e Calvi milis icire , quem tunc putabat Johannes eum esse, qui, libi apparuerat ξ Si Deam ; in errore fuit , & ideo reprehensus est: Si Angelum ἔ tamen adorauit : cur nos reprehendimur , quod ipsum imitamur 3 Cetth scire debuit Johannes, an Angeli adorari possent;& sciebat certh, si scripta rae meminerat, ubi Angeli ab Abrahamo , &Loth adorati se erunt. Altera est hujus loci interpretatio ex S.Cre gorio, Beda , Anielivo, allitque , quod Angelus non passus est adorari, Ob revere utiam liu manitatis Christi : nam ante Incarnationem, Au- geli se ab hominthus adorari ferebant; poli hanc, quum Omnes Angeli coeperint hominem' adorare in Christo, reculant ab hominibus , sanctis praesertim, adorati . Nos tamen ossicii nostii tmemores, eorumque supernaturalem excellen, tiam intelligentes, Ac quantum supra nostram coninditionem pei ficti sint, ab eorum culta abstine xe mini m. debemus . . OP pDnunt praeterea locum Apostoli ad Colostentes II. is. Nemo vos seducat, volens in humilitate , ct religio i e Angelorum, qua non vi. dit ambulans . Quae verba exponens T h EDdo- retus sit et morbum hune adorandi Angelos in Phr
eia, ct Pi dia longo tempore haesisse , cujus era tia buoris apud Laodiceam Phrygiae oppidum habira, lege v tuit Angeloriorare , ct hodie Oratot ria S. ichaelis apud illos , ct eorum finitimos videre licet,
Respondet Petavius Lib. II. de Angelis Cap.
266쪽
LI aER III. 2 7 Io., Verb a Apostoli elle intelligenda, iuxti i
terpretationem x hi Flostumi Hontilia Ul. in dictum Caput, quod ibi refutatur e rum error . qui exutimabant, nos non oportere per Chi istunt habere aditum ad Deum , sed per Augetas i ideoque quali nostrae conciliationi inser viilent,&quasi nos ad Paciem adducere et indignum es et majestate Unigenit , ted majus humana tentalia te ; cultum Angelorum sirinplicioribus persuadebant, ut sis intenderent animum , tanquam 1is .
qui nos servassent . Hinc ubique Apostolus, quae de Christo dixerat inculcare studet, aien MPer sanguinem Crucis illius reconciliati sumus , pro nub/s passus est.
Theodoretus vero , non damnat oratoria in honorem S. Mi clipeis De O consecrata , sed tantum ostea idit, Regiones illas olim in AngelOTum cultum nimium propensas fuisse , quum tot essent ibi vetera monumenta, quae supestitios
quidem cultui jam pristi m sient dedita': deind.
vero ad congruentem cultum transissent . Sic Romae multa fuere Templa antiquitus idoli CUnsecrata, quae postmodum abolita superstitione, in veri Dei cultum translata sunt, ut Pan- tbeon , quod omnibus Diis dedicatum erat, ver sum est in Aedem omnium Sanctorum ; Tem
plum Castolis, & Polluciri hodie Sanctor. COLmae, & Damiani, &c. Si quis igi .ur ex Tem Plorum frequentia argumenteretur, sisse Romam divino cultui dedi illimam . non idcirco Templorum usum in Chiistiana Religione damnaret. Concilium autem Laodicense Cap.XXXV, non damnet quamlibet venerationem Angelo
267쪽
a 38 IMsTITUTIONES THEOLOGIAS Tum, sed eam, quae Dei propria est, ut ibi re oniam derelinquens Dominum nostrum Dymu risum , accessit ad Idola, anathema sit. Alii putant, Apostolum respicere ad quORundam recentiorum errorem , qui Pythagorica, di Platonica imbuti doctrina, consuerunt, Daemones, suis Genios, ut veteres vocabant, esse partim per elementa distributos, a quibus animalia omnia procreata sint ; ita ut nulla mundi pars, sit animae expers. Ad horum cultum. veluti mediatorum inter Deum , & homines instigabant, tum princeps baereticorum Simon, Menander , Cerinthus ,Carpocrates, aliique harum nugarum architecti. Hinc haei et corum
secta , qui angelici dicti sunt; quia in Angelorum cultum inclinati , ut testatur Augustinus haeresi 39. , di Epiphanius haeresi co .: quamquam uterque nihil certi de his, comperisse
Sed antequam venio ad probationem se, Cundae partis; supponendum est , veteres Patres in varia fuisse sententia, an Angeli corpus habeant, an incorporei sint. S. Iustinus in Dialogo cum , Τryphune, putat, Angelos non tantum corporeos esse, sed etiam vesci cibo nobis
ignos , quale fuit manna, quod pluit Iudaeis in deserto p idque in Psalmo LXXVII. panem Angriorum, Ocari. Idem sensi, Angelos a Deo praefectos orbi sublunari , habuisse cum foeminis tapri consuetudinem et in quo etiam errore c6mplures alii ex Patribus uri sati sunt, ut Cle- me ins Alexnndrinus IIi. Stromaeon , Tertuulianus de Eutra memiῆμμm Lib. IV. Cap. 1 o.
268쪽
L i m R III. S. Ambrosius in Apologia Davidis cap. 3. La stantius, aliique , falid intelligentes illud Qene. 1is VI. Videntos silii Dei situs bominum, quod essent pulcrae , acceperunt Fbi uxores, en , Maonati sunt Gigantes. i. '
Origenes quoque Lib. V Periarcton Cap. b. ait: Angelos consare corpore , sedo animas babere ; nam ς' mobiles sunt, a senseu rationali praediri. S. Baiibus Lib. de Spiritu Sancto Cap.XVI. ait: Subsantiam Angsiorum esse spiritum aereum, vel igneum . Cyrillius Alexandi inus Lib. IX. in Johannem , solum Deum incorporeum ess a discit; S ideo ςircumscribi non posse; cetera ve ro Q rcumsiscibi', quia corpora sunt . Caesarius
Dialogo I. , interrogatione 48. affirmat, Ayge los esse incorporeos, sed secundum nos , non ' cundum se, sed esse tenuia ςorpora, ut fumus.
aut ventus; quia distinguit Apostolus Corpora Coelestia,& terrestria. Mitto Hilarium, & Augustinum plutibus in locis, qui lichi alicubi vocet Angelos spiritales; Uidetur tamen respexisese ad mentem , quam in Angolis agnoscebat . quae corpus illud aethereum regeret Sed & in Concilio Nicaena II. Actione Myroponitur, probaturque sententia Iohannis I hessalonicensis, quod Angeli ivcorporei discuntur, quia non constant permixtione quatuor
Flementorum; it que respectu nolixi sunt invis biles . visi tamen sunt ii plerisque , quorum Deus mulos aperuit; ideoque non ψmnino incorpore i , sed adreae, vel igneae substantiae, ut
dicitur Psalmo ClII. Iui facis Auelos tuos f
ritus , ct ministros isos ignem in entem . E recen
269쪽
z4o INsTITUTIONEs THEOLOGIAE tioribus citantur pro ea sententia Eugubinus Lib. VIII. de Pereum Philosophia in Cap. 26. , & Ca-3etanus in Cap. II. ad Ephesios . Sed revera Ioquuntur de Cacs daemonibus tantum; quemadanobum S.Isidorus Libro l. de Di erentiis Cap. xa. ait. Angelos spirituales esse, Darmones aereo corpore praedics.
Oppositum vero ,.quod Angeli Sancti, sint
mentes, corporis expertes, si vh substantiae quaedam intelligontes, innumeri docuere Patres .
S. Dionysius Arcopagita in Libro de Coelesti Hierarchia, passin: S. ignarius Martsr in Epistola ad Trallenses et Gregorii duo , Nyll enus,& Nastianetenus: S. Epiphanius ; Eusebius Caesariensis : Chrisostomus , aliique . Tum vero Concilium Literanense IV. sub Innocentio III. in Cap. simiter, de Summa Trinitate . dccet, Deum ab initio temporis utramque de nihilo coa- idisse naturam siritualem, ct corporalem , An gelicam scilicet , er mundanam . Atque haec sententia hodie est inter Theologos communis a. Ceterum contraria opinio , quae censuit, Angelos vel corporeos elle , vel spiritus corporibus illigatos, non laxatur ut haeretica , t
ste Petauio Lib. I. de Angelis Cap. IV. ; sed tantum h e re si proxima iudicatur , quia haec restron adhuc ex prosesso ab Ecclesia definita est;& lichi Concilium Lateranen se citatum , fuerit
Oecumenicum, in ea tamen parte non tractat
de hae re ex proposito, sed obithr et patrum enim mens fuit, definire contra Manichaeos Deum esse autorem utriusque naturae ἔ Diabolum
270쪽
L I a x x III. a 4 bolum autem , ac ceteros Daemones creatos a Deo fuisse natura honos, sed ipsos per se factos esse malos: hominem vero, Diaboli sugge stione peccasse ; ideoque nullum esse Genium malum, si va Deum , mali autorem . Igitar, neque Concilium Lateranense proprih definivit, Angelos esse incorporeos ; sed tantum receptam per ea tempora Opinionem, Obiter inteXuit et neque Concilium Nicaenum loco ubi supra, statuit esse corpore Os r nam quum te elus esset locus Iohannis Thessalonicentis ;'Tarasus Patriarcha, quid inde sequeretur ita collegit : Offendit , Pater, etiam Angelos sporrere
pingi : nam circumscripti fune ct hominum specte
multis apparuerunt. Sancta Synodus etiam Domine . Hoc ergo Synodus approbar, Ange los esse circumscriptos , & in hominis sorinam apparuisse, ideoque pingi posse ; quod longh diversum est, ac definire , Angelos esse corporeos , Planh, quod attinet ad rationes , quibus probare nituntur Theologi, Angelos esse corpo ris expertes , ego nullam convincentem reper & miror Dionysium Petavium, virum alioqui peritissimum, contentum esse quibusdam algultis, non argumentis, praesertim dum de hoc Axticulo disputat: Si enim Scriptarae focos excutias , nihil certi comperies t quod enim ad Hebr. I. , dicuntur Angeli administratorii Spiritus. non Videtur rem demonstrare etenim, Spiritus, ob celeritatem vocat Paulus eo loci : Si quidem voce Graecis signiscat etiam veniam,