장음표시 사용
71쪽
Ordine Romano J & GRATimo ἱή, qui ex isto concilio id habet, praescripta erilat. m.
Eorum trium or functis. officium eorum vulis in hoc constitisse dicitur, ut i
nuas durante diuino cultu custodirent & fideiss a emet uti ori &exeommunicatis, aliisque ab ecclesita excludendis, distinguerent.
Sed haec, fateor, plura sunt, quam ut ex vetusta historia, sautem de multarum ecclesiarum statu & disciplina, possint coingobari. Nam speciatim in ecclesia V eam, ut alio loco endetur, non tantum catechumenis & poenitentibus, sed haereticis etiam iudaeis & gentilibus libertas dabatur veniendi ad
primatii cultus diuini partem, quam mi meatechumenorum voc
Dant, hoc est, sacrae scripturae lectionem & homilias seu se mones de ea factos, audire eis licebat; qui utpote ad erudiendum compositi eorum conuersioni poterant inseruire, ut adeo heic nulla distinctione opus esset. inar enim distinctio in altera cultus diuini parte, missa fidelium dicta, adhibebatur, ea dia- conorum, hypodiaconorum dc diaconis arum fiebat ministerio, quemadmodum dictum est supra , ubi de his ordinibus exposiviamus. Vt ita, quidquid ab ostiariis hac in re peragi oportuit, nihil fuerit aliud, nisi ut aperirent & clauderent ianuas, tamquam ministri & serui sub aliis constituti, eorumque arbitrio Ienitus se gubernari paterentur. Eorum quoque erat officii, ata precationum & conventuum ecclesiasticorum tempora indicere ; id quod durante persequutione peculiare requirebat signum, ut ne forte detegerentur. Et haec fortassis prima hunc ordinem in ecclesia Roma instituendi fuit caussa, cuius exemplum aliae ecclesiae gradatim sunt sequutar. Sed quomod cumque res se habeat, illorum officium &statio paullo digni re loco, quam notariorum & aedituum ossicium in hodiernis nostiis ecclesiis, videtur fuisse.
72쪽
Cantores a Dctoribuw distinctus fuerunt ordo in antiqua ecclesia. HAetenuinuinque istos ordines inseriores enarrauimus, quos ecclesia Romariensis a reliquis segregatos sine ulla idonea j caussa apostolicae institutionis auctoritate & charactere insigni-rit; quum tamen nullam aliorum quorumdam mentionem faciat, 'q ut, quum non minorem antiquitatis famam habeant, distin us clericorum ordo, aeque ac illi priores, merentur appellari. later hos priscae ecclesiae psalmistas, copiatas d parasolanos rClaro. HABERTus 9j, Mi LARMi Mus 9J & alii, qm in ecclesiae RomaMnsis, quinque tantum ordines inferiores admittentis tuenda fide animum suum occupatum habent, cantores & DcIores num Cum-demque ordinem esse dictitant. Enim vero quemadmodum ca-
novisi.e de ipsorum met ccclesia generatim pro duobus ordinibus eos habent, ita nihil potest este manifestius, quam quod a Prima eorum institutionc in ecclesia palmitiua semper ita reputati fuerint. Ab omnibus cnim scriptoribus corum facientibus mentionem, aeque ac vili ordines alii disti tunc recensentur, Uti citrio si huius rei lectoris animo satis fieri potest, si loca cκ PiiREM sugo bi, concilio Laodiceno PQ,&sic dictis apostolicis c
nonibus Γe , & constitutionibus DIJ, auctore ΓgJ liturgiae S. .
73쪽
Mares, epistolis sub nomine icΜΑTu Gip is, resTimino fiJ &concilio in ad calcem paginarum huc posita, velit consu
dorare. Speciatim vero iVsT1Nigrai uourta tum eos distinguit, tum
nos certiores facit, fuisse viginti quinque cantores & centum ac decem te es in ecclesia Constantinopolitana. Quod eos diaversos fuisse ordines, satis est testimonium. f. II.
Prima horum cantomni origo & constitutio, tamquam Omdinis clericorum ad initium taculi quarti videtur ei, referenda. Concilium enim Laodire primam eorum mentionem iniicit, nisi quis forte camones apostolicos paullo vetustiores esse existimet. Ratio, ob quam instituti sint, ad antiquam ecclesiae psalmodia - am moderandam & excitandam videtur spetiasse. Psalmodia enim a prima & apostolica aetate semper pars diuini cultus fuit, in qua Vniuersum ccclesiae corpus sese coniunxit: id quod tam euidens est, Vt, quamuis c AssvTiVs f IJ id neget,& exacerbo animi in ecclesias reformatas adfectu, in quibus generatim ista
psalmodia obtinet, cantiones istas ruenias protestantium appellata BONA tamen cardinalis plus vice simplici J non tantum com
, κηλων, λαι o. Memento etiam ubique degentium otthodoxorum episcoporum, presbyterorum , diaconorum, stibdiaconorum, , cantorum,
- Θεῶ ,-κ. v. λ. Si quis episcopus, vel Pre byter, VHo: conus, vel lector, Ues cantor, vel ostiarius, eum muliere Deo dedi ara c. terit, deponatur 6 e. o Cabassur. Notit. Concilior. e. XXXulli p. 1oi. edit. Lugd. M DC LXX. suo. Neque heic, Ut silpra P. 16. not. H in terentioribus editionibus inueni, quod nulta eum industria diu quaesiui, adeoque nescio, an adhibitum a me Viacobulum a idem illud sit, quo usus est Loioliea. Non puto tamen, ab eius mente IODSius abesse, quod auctor noster Binghamus meddidit a Protesant-IVbim. cm Bona Rer. Litiirg. lib. I. e. XXV n XlX. A primordiis ecclesiae psalmo & hymnos in conuentu fidelium Meantaeo, fuisse, apostolus adserit ad EphςC. c. v. - a L. XVI i. Ii. n. 3. Ab ipso Domino dc ab apo
74쪽
sessus sit, sed solide etiam, hanc ecclesiae primitiuae fuisse praxin, demonstrarit. De qua re id circo Mic plura non dicam,
sed obseruabo tantum, eius diminutionem ordinem emito in ecclesiam primitivam inuexisse. Vbi enim experientia docuerat, populum negligentiae atque ignorantiae suae culpa ad peragendam hanc cultus diuini partem haud idoneum exsistere, taliquis sollertior peritiorque praeeundo eum iuuaret; peculiaris hominum ordo institutus eique hoc negotium datum fuit, eo quidem consilio, ut vetus psalmodia restitueretur & emendaretur, non autem Vt aboleretur vel euerteretur. Et ab hoc tempore- φοι mores eanonici, hoc est, in canonem seu catalogum clericorum recepti, vocari eoque ipso a reliquo eccletiae corpore distingui coeperunt. In quibusdam locis consultum videbatur, ut ad certum tempus reliquis omnibus, praeter hoscc solos, cantare interdiceretur; ea fini sine dubio, ut antiquae ecclesiasticae harmoniae concentus instauraretur, quod alia ratione commode fieri non poterat, nisi reliqui ad certum tempus silere & ab iis, qui artis musicae peritiores essent, discere iuberentur. Ita canonem concilii L aerei suJ intelligo, dicentem, non oportere praeter canovicos cantores , qua δε sum ad censius, ex mentisana loeuit, Histos alios canere in erevis. Haec
temporaria erat prouisio, eo tantum spectans, ut antiqua psalmodia ad pristinam harmoniam & pci fcctionem suam redueta& instaurata reuiuisceret. Hoc sensu ut istum canonem a
cipiam , & prohibitionem ad tempus tantummodo factam esse existimem, eo magis me impellit, quod in saeculis subsiequutis populum antiquo tuo iunctim cantandi priuilegio stultum csse,
deprehendimus; cuius crebra fit mentio apud Avavs TINUM,OκYsOsTOMUM, BAsitam & alios plures, qui de psalmodia & cultu ecclesiastico suorum temporum nos faciunt certiores , qua
de re postea loco sito plura dicemus.
cur vocati υποβολλ. Notandum hela est, hos canonicos cantores dictos etiam fuisse υποβολῶς monitores siue inspirarores, ab eorum ossicio, quod Herat plebi cantum praeire. In quibusdam enim locis moris erat
75쪽
cantori siue psalmistae psal uni seu hymnum inchoare & dimi diam versiculi partem sua unius voce cantare; & tum popuIus in altera dimidiati verticuli parte respondebat, qui hinc υπη- χειν, hoc est, per modum respondendi succinere, dicebatur. Hoc
sensit simpu vius scholasticiu nomen υποβολεις in socRATE H intel- ligit; transfert enim illud psalmi prom minores: Atque ita VALE-,i Q, ipJ etiam & conLERivs id explicant. HAE os frJ a tem contrarium statuit, nomen non cautores sed Mures denotare, & ita cos Vocatos esse, existimans, quod concionatoribus partem scripturae sacrae suggererent, de qua sermonem ad populum facerent. Tum enim homilis saepissime in eam scripturae partem habebantur, quam quis lector modo praelegis et. Controuersia inter hosce duos viros doctos dissicilis est & feruida, cuius in rationes non inquiram amplius, sed intelligenti lectori eam relinquo dirimendam. Quodnam genm ordinationu habuerint. Vnum adhuc reliquum est, quod de hoc ordine obserue- tur, nimirum, quo modo in hoc ossicium immissi fuerint Et in hoc quidem caeteris inferioribus ordinibus uniuersis hic ordo
conueniebat, ut manuum impositione, siue solemni consecratione, ei opus non esset. In una tamen re ab illis discrepabat;
cou Socrat. lib. v. c. XLi . t pag. av. B. edit. Amihel. Ἐν- 6-άν--οῦς--ειτε εἰσὶν, ειτο πισύ. in eadem vibe Alex ndria οἱ Lores , Ultae absque ullo discrimine fiunt, rani catechume . ni quam fideles. νὶ valec insociat. ibid. co. r. Pessime Musculus dc Chris ophor nus vertem inιe Pretes. Optime vero Epiphanius exposuit Ualmi pronunt atores. --rum munus videtur fuisse, prima psumi verba praecinere. Populus deinde re Iiqua succinebat. s. 3.λώς dicebantur olim monitores, qui in scena monebant histriones, ut docet Feitur. Hi susserebatu actoribus, quoties memoria eos deficiebat. Erant di moriatores in precationibus, quorum meminit Tertullianus in Apolosetico, ubi dicit, christianos stu motutore prasse, crata de pe .
ω Coteler. Noe. In Constiti Ap. lib. ILe. LvlI. not. 34. Praecinebant cantores, populus vero saecinebat. Nullae ideo in socratis hilhoria ecclesiastica sita V. e. XXI . appellantur monitores ougressorer, Sabuipronuntiat es ac praeuuntiatores, quemadmodum docuit magnus interpres. ν Habere. Archierat. Part. lv. obcl. p. 33. Conticio, lectoras inria. ι dici, quasi ῬιMeRores velikegestores, non vero cantores, quod docto theologo, placui
76쪽
uod, ῆxiamuis caeteri ab episcopo vel chorepiscopo conserriolerpnt, hic a presbyteri conterri poterat, hanc verborum formulam, in concilio quarto CartiagorensibJ praescriptam, ad
hibente: Gde, ut quod ore cantas , eor.D credas, quod corde credis,
peritas comgrobes. Et haec Vniuersa est caerimonia, quam in eo rum inauguratione usurpatain deprehendimus.
I. I. Copiatae siue fossarii p; mitiuae ecclesiae clerisis adnu
ALius inseriorum clericorum ordo in primitiua ecclesia e-
rant ii, quos exsequiarum curam ascre & mortuis hone, nam sepiilturam prospiccre oportebat. Hi ab antiquis script ribus plerumque vocantur copiate, quod nomen CONsTANTIUS imperator in duobus rescriptis in eo iter Theodosi am faJ cis adsi gnat. GiPMANivs IbJ de ipsis loquitur eodem eos nomine appellans Marιάτας, & aiictori sub nomine icNΛTu feJ κοπιωντες discuntur. GOTHOFRLDus4 id a graeco Vocabulo κοπιαζειν derivat, quod significat quiescere; alii α ο τώ κοπετου, id est piam di & Ω- nuritationes, generatim autzm hoc iis nomen datum esse credi-
Conei L Carth. Iv. e. X. Pial muta, id eth, cantor porea absi. ue scientia epis pi sola ivllione Pre,isteri, offetum sulcipere, cantaudi, dicente sibi prethreto ir Vide, ut quod ore cautas, cactera. Cod. Theod. lib. Xlli tit. I. de lustrali GnIat. I . t. Negotiatores omnes protinus con enit aurit m argentu:Nque praebere: clericos excipi raiatiim , oui comatae appellantur, nec alitim citremquam cae irrim em ab huius eonlationist, qui It. lib. XVI. t t. Il. de Epite. leg XU. Clerici, vel hi, uiros copiazias recens usiis instituit nuneupari,' ita a ibrdidis mundi ibus debent immunis atque a toniatiuis ne inaestari, si exiguis adinsdiuti mercimoniis tenuem tibi viei um vestitumque conquirent, Ep. . Exposit. F d. n. XXI. viri cap. I. s. n. noe cx pag ε e Isnar. Epist. ad Ant Och. n. X ll. c. i. s II. not. qin P. ε thos . Conina ita Coa Theod. lib. xlv. tit. I. leg. I. Dicti eviatae coninmni seirentia hactenus, tamquam si diemes operarios, laboratores, Φῆ κίπω --rgo non naimu spioque mam, ias' τῆs κοπως seu
77쪽
vensifile Darii vocantur, a portandis cmortuis Corporibus, vel salida pilis. coruosn nus hos immerito inter fgJ Veteris ccclesilae clericos referri, cxistimat. Enimuero quando de rebus S ritibus veteris ccescitae loquimur, nescio quomodo iam agis
proprie loqui pollimus, quam si lingita veterum, qui ipsi ἰta
eos appellant, utamur. Nam non tantuna auctor sub vis. RONYMi nomine cos prininui tu eleritas ordoum vocat, sicuti sunt hoc req3ectu: sed signoravMus etiam ipse eumdem cis titulum tribuit, quum de quopiam, qui tcrrae mandanduS Crat, loqirens, Cleriri; in itiit fiJ, quiluιr Li ostieii ea ri, sumn linteo ca. mira oli Lissos sim Bunum Iapumes colastrue utcs ex incre tumulum P rmit. Haec causia est, qυamobrem EPIPHANivs & is serius personatus inferioribus ordinibus eos adnumerciat. NCque GOTHOFRE
lemcarios, divae memoriae Anathasii formulae lubiaceat, sima ea ct fixa mane. re voluimus. Item Nouel. LlX. vid. inst. F. V. subn t. rὶ p. 46. I Gothos ed. Not. in Cod. Theod. lib. XVI. tit. II. lis. XV. De eo tis obserua . dum, eoA separari hac lege a sericis, cum ean.en alias clericoriam numeru censeantur. i b) Hieron. de septem ordin. ecclesi vid. anteced. not. e) ιὶ Hieron. Ep. ad Innocent. de multeie septics icta Tom. I. p. 23 s. t epist. XUX, p. III. α edit. Francoso ε
78쪽
tius in has leges imperatorias Lil in coice Io vos o emendat
ones scribere necet se habebat, quae nomen clericorum concedunt, eoque intuitu casdem ipsis immunitates & priuil
gia indulgent. Hoc enim ideo tantum factum esse intelligitur, ut lingua&stilo aliorum ccclesiasticorum scriptorum Vigrentur. Tempore Cons a latini φν imum instituti.
Hic ordo tempore coNsH-iNi primum institutus esse via 'detur. Nam corasTANTius eius filius in Una legum istarum quas
modo adicPuimus, ec co,tamquam nouistime instituto, loquiatur; nec ullus priorum trium saeculorum scriptor reperitur, qui ullam umquam cius iniecerit mentionem, sed per omne illud tempus cura sepeliendi mortuos ossicium tantummodo caritatis erat, ad quod perficiendum christianus quistiue, occasionesta ferente, sese obligatum esse, credebat. Et haec ratio est, cur tot tantasque huiuscemodi caritatis laudes in istorum seculorum scriptoribus, nullum autem alicuius in hunc finem insibtuti ordinis vestigium , offendamus. CoNsTANTivus enim ad imperatoriam euectus dignitatem, quum in noua sede, Constantia mpore polaa, quiete Vlucret, homines mille & centum nomine copiam um ad hoc peculiare ministerium in istam ciuitatem cooptabat: Atque ita ad tempus Vsque Honoris & Theo.lsi i loro durauerunt, qui e smJ ad nongentos & quinquaginta reduxerunt. Anastasius autem ad primum numerum cos rursus a xit, quod spinianur duabus nouellis Γή, in hanc rem publicatis, confirmauit. Ataue ex hoc ecclesiae Constantinopolitiis exemplo in reliquis populolis ecclesiis ortum suum cos traxisse, autumo.
I. III. Cur decani ct collegiati dicti. At vero heic non nihil discriminis probabiliter intercessie
inter eos, qui in ecclesia Constantompolitana & illos, qui in aliistia Cod. Th cis I . vll. tit. XX. de vetor/nis leg. Xst Dum te quidam voeabula eleἀνicciritin de iusius is defunctorum obsequiis Occupatos in defendunt, catera. Ibid. lib. Xlli. tit. I. de lustrissi Collat. leg. I. Clericos excipi tantuin, quae copi rae appellantur &e. Ibid. lib. XV i. tit. lI. de Episcop. les. xv. Clarica vero, vel hi, quos copeatas recens usu1 instituit nuncupari, caetera. - C . 1 ultin. lib. . et t. i. deSs Eccles. ieg. lv. Non plures, quam nongenti quinquaginta deea ri sacros tactae huius amplissimae urbas deputentur ecclesiae. ερο Iustin. Noues. XIall. vid. P. ante mola tinues. LIX. vid. sub seqv. noti o
79쪽
minoribus ecclesiis fuerunt. Nam Constotinopol, in ciuilem quamdam societatem, collegium lingua Romana dictam, recepti
erant i unde leges cogetiator & decanos interdum eos vocant. Quemadmodum in ante memoratis Honori,& Theodosii Iunioris de
Destiniani legibus videre est. Et alia Theodosis Magni lex, quae vacationem ab aliis quibusdam muneribus ciuilibus ipsis indu get, cauet, ne sub fictilio & praetexto nomine agant, sed revera in ecclesiae ministerio constituti sitnt. Cur vero derant f erint appellati, id non facile est ad hariolandum. Fortassis caussa haec est, quod quaedam ipsi, cum decano palatia esset limulitudo, qui militares crant administri ad imperatoris spectantes
Palatium ,&-decanorum in utroque codice sp J dicuntur,cΗRYsos Mo sqJ aliisque scriptoribus memorati nomine δικανῶν ἐν τοις βασιλέοις, decanoram palatii, ad distinguendum eos ab his aliis decanis ecclesiae, quos nonnulli imprudenter comfundunt. Scd vero non satis persuasiim mihi est, hanc huius nominis fuisse rationem, adeoque solum ut coniecturam pro pono, donec quis meliorem eius rationem attulerit.
I. IV. Drum olficium O priuilegia.
Ossicium eorum erat, univcrsam cxsequiarum curam habere & dare operam, ut omnes decenter & honeste sepelire
tur. Speciatim hoc ultimum ossicium pauperibus sine ulla mercedis, hoc intuitu ab eorum cognatis sibi soluendae, exactione
60 Cod. Iust. I:b. XI. titi XVll. de collegiatis Ieg. unica. Qui sub praetextu Aecanreum seu collegistoriim, cum id munus non impleant, aliis se muneribus conantur subreahere, eorum fraudibus esse obuiandum. Vid. Cod. Theod lib. vl. tit. XXXIlI. de decanis leg. I. Qui ex eorpore decanorum ad primum militiae gradum peruenerint, biennii spatio primἰceriatus gerant ossicia dic. Ita Cod. Iustin. lib. XII. tit. XX, lL Ieg. I. Qui ex corrre de maiorum &e. Ieg. II. Nosrae pietatis fiamultationiatis adtararentes decanos non oportet pro Ssiderio pulsantium ad alia pertrahi iudicia. G, Chrysos hom. Hom. Xii l. in Hebr. p. i 49. Das.- Tom. V . edit. Franeos. Ea --λλα - ί-- πάως σε πινήψεις ιι - τὸν τῶ - δεκοινων ἀπον-εν τοις βα λειοις ωσὲ, κ- - --ου οντος του -- τῆ curacem - λιιιμ' --- minas o. Misσιλείοιε τε - ἔ. . Si heic sunt de praefectus de omnes qui regi adiit rint, requi sunt his longe Inferiores de te ne lacum eorum, qui dicuntur decum, iunt in regia, etian si multum intersit inter praesurum & iacanum e multo m. sis hoc erit in myeraa re a.
80쪽
n Iut in. NoveLLlX. Singula bonorum operum a nobis Dei auxi Ilo oportet accis pere principium, aut si qua, ea quae ab aliis facta stini bona, sequuta el com ruptio, hanc cineti dari a nubire M in antiquum reduci ordinem. Vt nos alie factiona rei aut correctione ad bonos .actus ita Mamus habere semper participium. Quale videlicet aliquid super exsequiis d iunctoriini factu in iron recte per extimis emend.ire . de donare omnibus, ne duplicem sis ineant diffieultatem, simul quide tu ut quae fra sunt anilitant, sit uil autem ut pro se dati nificentur. Sed quod Constantinus piae memoriae recte cogitans disipoluit &posthare Anast sus p ae memoriae firmauit, adiicietis etiam reditus cauge, hoe nos ipsi, evna p, . riculum p/tiarue cadere, reParare S dare cu n omni cautela dc termin s eompeiarentib:3s ensimur, illud facientes manere immortale. Constantino et lim piaeri emoria: nungentis quinquaginta ergasteriis, ex diuersis corporibiis selieity maeliuitis urbis, sine tributis dante sanctissimae maiori eccletiae; Anastis o ve. o p. m. non solum erῖaisteriis illis quinquaginta de centum adiiciente, sed & reditum certum largiente per duas pragmaticas sermas, qu ..tenus quod ex ipso reditu colligitur aurum, proficiat ad ea quae dantur a Deo amabilibus oeconomis his, quἰ ad hoc laborant i plurimi plerumque adierunt nos, ditentes non similiter' causi uti procedere, naque sine mercede fieri deiunctorum exsequiar, sed ex si mare, εe inueniri plurima foris nomina re corpora, quae ctiam iiivitos ex
' sunt lugentes, de cogunt dare non liabentes, haec Omiua iustuni iudicauimus sompetenti corrinione disM facere. -πra.