장음표시 사용
161쪽
guras, ubi nulla est repugnantia; fon autem repugnat quod Chiistus dederit realiter suum corpus. Octauo , quia leges 1 prudentibus, dc sapientibus latae debent Liri per verba clara ; nequis ex verbor uni ambituitate legem violet; Christus autem Sacramentum instituens ,hgem tulit, dicors Apostolis , Iraefacite . N no . rex verax,& probus , qui latio promisisset pecuniam, di daret tantum figuram eius , illuderet, sed Cliti lus , qui est rex regum, de veritas ipsam et , serio, promisit carnem siram , Ioann. 6. Panis. quem ego daἷo, - caro mea est tergo si daret solum panem, qui esset figura carnis suae, illuderet Ecclesiae . Decimo, quia Chri aus: egisset indigne cum Ecclesia, quam vocat suam sponsam, si reliquisset illam in errore pet spatium quindeeim saeculorum & vitta, usque scilicet ait tempus Caluini , & hoe ex occasione suorum verborum , quae Ecclesia Romana nudε, & litteraliter, de sine 'lla explicatione voluit credere , tanquam sponsa fidelissima vel bis sui spons . Vndceimb, quia in nostra mento Catholica fuerunt patres cuiuscumque saeculi , quos recensere prolixius esset , & co inutilius, quod de facili videri possunt apud Bellarminum tomo r. fol. o. Duodecimb tandem, quia veritas nostrae sidei habetur ex liturgiis cuiuscumque Ecclesiae, vi videre est apud
eum de in Bel tarminum Praecitatum. Obiic. . ex Matth 4. Si quis vobis.dixerit, ecce hie est Chrious, aut illic , nolite credere, ergo non sunt crederi
di illi, qui dicunb Christum esse sacramento . Resp. Matthaeum loqui de pseudochristis: idest , de peta et sis hominibus, qui se dicunt Christum; non de Christo in Eucharistia: Dices, ergo sensus nostri fallantur, si non sit panis, sed Chii stue. Resp. non falli, quia vident accidentia panis; sed falleretur intellectus. si hono Hiie dicto Christi, cie delet sub accidentibus
Panis non esse corpus eius. Dices, quod intrat in or , in Centrem vadit , ω ire secessum emittitur , quod non est d cend*m de corpore Christi . Respondeo , corpus Christi non eiici, quia desinit esse eo instanti,quo species corruptae sent, iud elicitur id, in quod couuersae sunt species pistrivi est ruptionem. Diccs : indigoum est , Christi corpus manibus impuri hominis tractari e Respondeo dignum esse charit te illius. obiic. a. haec vel ba, Hoc est eo pus meum, Intelligi per fidem , non realiter earnem iam stin anducati, Ioanni enim 6. habeto, caro
162쪽
ouidquam obitus est, qui vivificati verba, quor votis Uiritur , vitasunt. Respondet Chlyso- Romus in Ioan..hoe non diei de ipsa carne Cluisti; alias non profuisset' in morte , sed de his, qui carnaliter acci piunt ; quasi sit sensus , cognitio earnalis & habita pet sensus, nil prodest ad hoe my- serium capi eo dum, sed fides requiriciar;quando etiam dicit Christus, Uerba, quae loquor μων, spiritus , si vita sunt per hoc intendisset demonstrare, corpus suum esse in pane per solam fidem, aut figuram; per hanc explicationem pi casset animos discipulorum , quod tamen non fecit et quia abierunt; sed hoc dixit, ut re&ueret Capharnaitas' qui Putabant, Christus 'carnem suam daturum modo cruentio , dc sensibili, u-
Obile. 3. Christum in institutione Eucharistiae Io-quutum fuisse per figuras , qussa quando loquii ut de
sanguine, loquitur de caliee. aceipiens continens pro contento: ergo etiam.in pane ψlus fuit figura . Re spondeo. quqd sit reuera usus figura respectu ealicis, sed illa figura omnibus constat, oc est modus loque di visitatus apud homines, qui tradentes lagenam ple
nam vino, di eunte accipe vinum . Dices in a. ad Corinth. io Patres nostri inquit Paulus, eam seruosam manducauerant, sca Indaei habuerunz iani , figura iemporis Chtisti: ergo & nos habemus t .nium figuis Iam . Responsico. manducauς runt eamdam escam inter se, concedo; ae nos nego, Aliud est enim, inquit A
gustinus, pascha quod celebrias Iudaeus inoue , cuiuis pisa
sumimur in eorpore O sanguine .
obii. . V cibum est umitur in seriptura pro signi ficat, ut Cenes 4r septem spicaesuin eptem a Ar Lueae Semenis verbum Dei , id est siqnificat, sicuiquando Clitisius dicit, Ego sum ostium , vitis, pastor. Respondeo revera, quod particula, est, aliquando idem cia Uigrincar, non quod Christus in allatis exemplis significet ostium vel vitem, quia figuratum est nobilios gula, sed quia ostium est figura Cristi: aliquando
tamen non sumitur so-pro dicat, utiquando Patet dixit, hie est Filius meus dilectus; sie etiam in eonis c Iatione, hoc verbum substantivum sumitur propriς Dcqndum Concilia,sc Patres cuiuialique saeculo. Por ro h e particula illi, sumitur pro significat in paraboliti de parabo I scripturae dignoscuntur per applicationem
sacram in antecedentibus vel subsequcntibus verbi ν
163쪽
nutam autem sunt verba antecedentia, vel subsequeniaria, indicent Christum loqui parabolice, quando
alae it ; Accipite, O manducate. Obiic. . Christus porrigens calicem dedit tantum vinum potandum; ergo dedit tantum panem manducandum, Anteeedens patet ex verbis Christi direntis, Gon Manismodis ae Megemmine vitis: ergo erat vinum. Respondeo Christum accepisse duabus vleibus ea Dcem , secundum dietum Lucae cap.22-ptimo, aecepit calicem in eoena communi, di pro tune dixit, vin braoam amodo , α secundo, accepit calicem, quem eo
secrauit, dc pro tunc non protulit illa vel ba. Quod si ea Matthaeo , Christus dixerit hae e veiba , dum protulit calicem, quern praetcndimus consecratum ἰ hoc est quia iste Euangelista non exprimit dissu sc ea , quae focit Christus. Respondeo secundo; vocare potuit Christus suum sanguinem, genimen vitis seu vinum. Primo , quia ex Rino factus est .HSecundo, quia accidentia vini in illo remanserunt . Quod si Christus dixerit
Lucae ita Horfacite in meam mmembrationem, hoe non
debet intelligi quasi ocharistia sit memoria Christi absentis, sed quia repetitio eiusdem laetifici j inerue ii , quod Deit Christus .
obite. 6. ex Terruit. lib. I eontia Mareionem, Cibriastum repraesentare in pane eo us uiam, di alibi, nobis de disse figuram Corporis tui, dc alios Patres idem sentie tus. Ressia. iistum repraesentare corpus , id est praesens exhibete, sicut dicitur , q iod Patet in Thabor filium repraesemauerit ; quod si vocent figulam corporis hoc est; figuram plenam figurato : nam aliquando stat veritas cu m figura, ut ad Hab reos, Christias disitin u AH tamia Patris, lichi Christus esset i psam et substantia Patris. si dicat August. tract is . in Ioan . duis
paras dentes, O ventrem crede, mandutasti; Res mondendum est, quod Augustinus per primam partem tuae propositionis, volucrit rcfutate eruentam mandu carionem Capharnaitarum, cens corpus Christi non ulteri dentitas: per se jundam vero insinuauit, fidem esse necessariam ad effectum huius sacramenti. misi autem Augustinus, super quem malε interpretatum fundantur haeretini, non excludat realitatem, patet, in Psalmum enim s8. habet , Chra tur ipsam e mem ma eandam nobis ad saltitem dedit Et cocione ι .super P. ι 3. Ferebatum, in q u i t, manibur suis, quando ait: Aecipite,
164쪽
euri sit erum in hac materia, hoc consulto seeerunt, ne proderent arcana ru)stiae religionis infidelibus, qui ad eorum cognitionem non erant idoneis unde Theodoretus dialogo ν. dicit, non esse consentaneum loquia per th , nam hic Date sunt aliqui infideles , qui tot tan illos vocassent insanticidas , di idololatias, Ole tes Baccuum , &-
. a civis C sti se in Sacramentoperi muttian et in diannihilat em , Oras Πα M uiationem λLVili eius primum assa ruit, ut diximus, Duramdus putauit formam substantialem panis con uersam esse in formam substantialem eorporis Christi , remansisse tamen matellam, si eut in conuersioni Eiis eommunibus sq.: Alii tenuerunt, non remancio materiam aut formam panis, sed torum panem annia hilari, de postea prMuci totum corpus Christi, it quod essent duae actiones. Alii tandem transubsta tiationem ad mitiuut, dicente panem non annihilari, sed totum conuerti in corpus Christi: hoc aperierusia sequentibus.
C o N C I. V S I O PRIMA, Corpus Christi non est in Eucharistia per Impa
nationems quia nec totus pania remaner,ut vult Lutherus, nec materia prima panis, ut vult Duran dus. Ratio nostra eontra primum petitur ea vel bis Christi dieentis, est torpar meum: si enim ibi csset Pani , falso diceret, Hoc est corpus meum: panis enim non est corpus Christi, nee eoi pus Christi est panis edeinde si esset substantia panis in Eueharistia ; homo post lamptionem non eget ieiunus. Ratio contra Da. randum sumitar ex Concilio Tridentino sess. I 3. ea a ubi habetur, Si quis dixerit in Stateramento mehari σενιηantit' m panis ram remanere , negaueritque mitrabi semilia conuersionem rotiar μω antiae panis, vini in coi plux,c sanguinem CDs Pren arantibus dumtaxat speei-ιur panir, vini, Auathema st, Quoniam ergo spe cies panis, S uini remanent, ncc pani nec materia eius supersunt. od si Euehat istia dicatur panis apud Paulam, Evities ae man ucabitis panem hunc sΣ 6. Dici,
165쪽
erat panis. Secundo dicitur panis extrinsece, quia remanent accidentia panis. Tertio dicit ut panis analogice, quia sicut manis nutrit eorpus, si e Eucharistia nutrit animam. od si Gelasius papa dieit manere naturam panis , idest. proprieta es,quae voc ntur natura , sicut illi, qui agunt de proprietatibul planiarum, dicunt ut agere de plantatum natura . si Chrisostomus dicat, in hae Onueis e sunt quae erant: hoe est , quoad syeciem externam , non quoad substantiam ν . Si Durandus dicat, in omni mutatione manere subiectum cummune , id est , materiam: hoc verum est in mutatione naturali. Si dicat Damascenus lib. . de decae q.I tari panem in carnem, sicut in nutritione. hominis, ubi re manci materia: hoc dicit analogice . . ve ostenda esse mutationem realem, non tamen est
omnimoda similitudo, abieni uost transformatio, te hie cst transubstantiatio . .
Corpus Christi non est in Eue tristia per anniis
hilarionem panis , sed per transubstantiati anem. Satio primi est, quia essent duae actiones, per quarum prima an nihilaretur panis, de per secundam
produceretur corpus , communi ier tamen assignant
Catholici unam tantum, quam transubstantiationem v camus. Deinde terminus ad quem anni hi lationis est purum nihil, dc in consecratione terminus ad quemeest corpus Christi in quod panis conuertitur. Tandem, si panis m utaretur totaliter in corpus Christi, non es.set vera transubstantiatio. Non tamen negamus, quin in transubstantiatione virtualiter inelndatur delitio unius nempe panis , & positio alterius , nςmpe corporis Christi sed quia productio eorporis Christi sit ex pane, ideo non est propri. creatio, quae debet ex nihilo fieri: & quia etiam destructio panis non termina tur ad purum nihil, sed ad corpus Christi, ideo non est formalis anni hi latio . Ratio secundi sumitur ex dictis, quia si eorpus Christi non sit in Eucharistia per
impunnationem, nee per anni hilarionem & cratio is mem, superest illud ibi csse per transubstantiationem, ut habet Concit. Trident. se A. 13. can. a. Si e dc antiis qui partes docentes, substantiam panis, de vini con-ue non co)pus, di sanguinem Christi, remanentibus
166쪽
eite hoc nomine u an substanti aliqnis, vitantur tamen M oificatione nominis , dicentes , solas species panisti vini temanere,si enim solae species remaneant, nihil remanet de substantia panis 4 quando autem tota iuuis stantia, vitrus in totam substantiam alterius mutatur , haec con ersio iure vocatur transubstantiatio .
DE fide est, Christumesis in saeramento Euchari
te consequenter .lanx In e' corpus elux , anima, sanguis. dc diuinitast postquam enim resurrexit, lim non moritur i. cum sit ergo vivus in Euchariustia, debet habere ammam, sanguinem & corpus; pus autem, sanguis, de animai, non sunt sine diuini Iare, quod semel enim assumpsit Vethum diuinum snunquam dimisit: sed quaerimus. quaenam sini praec sc tam sub specie panis, tum sub laeeta vini, vi ver borum , d quae per concomitanti m.
Sub specie panis vi verborum est. solum corpo
Chtim , & sub specie vim solus languis: per con somitantiam vero sub specie panis est sanguis, de sius specie vini est eorpus, & sub utraque specie est antima de diuinitas Sie Concit. Trid. scis. 3 C. 3, inquit , ps cons erationem Domini stri rorpur.'ei qua sanguinem, sub panis, Omininecie . una eum ipsius anima, et, diuinitate existere docet Ides catholi risceorpus sub specie panis, O sanguinem sub specie vim ex vi verborum ipsum autem corpus sub sp cie vini, odio uinem sub specie pamis, animamque ob utraque, ut naturalis illius coninnexionis ncominantiq.quς partes chris i Domini, qui
iam resurrexit non amplius moriturus, interse copulantuar et diuinitatem porro , Iropter admirabilem illam eicis cum corpore, O animam unionem ispostaticam Posita hac det ς iminatione , nulla requiritur ratio probatiua nostrae couelusionis, quia Catholici non possunt repum, gnare Cone illo, de Haeretici no disputant de hae veritM
nua creduata ipsum cluistum esse praesentem Es in
167쪽
In Eucharistia. posset tamen haec assignari ratio, qu scilieet verba ex propria sua virtute faciunt ranium iis, quod significant: iud verba, quae proferunt ut super panem, fgnificant tantum praesentiam corporis Chri- de veiba prolata , super vinum. notant tantum . Uaesentiam sanguinis: ergo hoc tantumessiciunt, de se ex vi verborum est solum eorpus sub specie panis , di solus sanguis sub speeie vini e ynde si Apostoli eo α- seetassent in triduo , sanguis & anima Christi, nos suissent sub hostia licet fuisset diuinitas , quae non dismisit eorpus in sepulchro, nee animam in ly mbo Deinde, si ex vi verborum sanguis esset cum eorpore, Chri instas non esset in sacramento ut immolatus : ideo enim in Eucharistia est sacrificium , quia mystice separata . tur corpus, di sanguis Christi, vi ve iborum scilicet et talis tamen separatio, quae fit vi verborum, non im, - pedit,quin haec omnia sim simul , corpus, sanguis ,
anima, dc diuinitat, quia est idem Christus in saer
ic. Anima est sorma eorporis i ergo si eorpus sit
sub specie panis vi vel borum , anima etiam erit. Rcia pondeo , animam non esse formam corporis, sed esse formam hominis r sine anima enim corpus habet ibo mam coι piarertatis, quae ponitur reuera in Sacramento vi veiborunt eum organis stiis corporalibus: unde eor pus Christi in Eucharistia est organicum, non tamentant stus est organice in sacramento: est inquam org nicum, quia habet opa uia organa, qua habet in eoelo: non est tanten organice , quia non potest uti organis suis: non cst enim extensum extrinsece . Diceri sanguis Ieqqititur ad rationum corporis:ergo vi verborum, ubi
est eorpus. ibi est sanguis. Respondeo, distinguendo test de ratione eor potis vivi, eoo c. immolati, neg. In Sacramento autem est ut immola uin, unde nec si guis est illi .ucccinarius , nec ali=humores. Dices, ergo
corpus Christi est bis in Euchai isti a se ilicet vi verbo. rum sub specie panis, & per concomitantiam sub spe. cie viai. Respondeo esse Dis, sed diuerso modo
Q V AE S T I o XIII. An tale si isse sis partibus hostia aute diris, em pConstat, Ch:istum esse sub singulis partibus hostiae post diuisionem cras; quantumcum 'a
168쪽
DE s ACRAE MENTI s. t τenim duit datur hostia, modo partes sint sensibiles , manet semper Christi corpus totum sub qualibet: an autem sit etiam in illis partibus singulis aute divisim
Corpuit christi est totum sub qualibet parte ante
diuisionem, quia si esset una pars eOIpOIis in svna pat te hostiae,de alia pars in alicra parte , franger tur corpus ad fractionem hostia, Deinde ex hoes queretur , bd esset commensa latiue in hostia , quia una pars eoi responderet uni parti hositae , & altera a teri, de tone esset maior in magna hostia , de minor ui rua. Tandem, corpus Christi est totum in qualibet parte hustiae per diuisionem: ergo dc ante et qui non possunt esse plures praesentiae, corporis Chrisset, nisi sint plures plorationes vel borum stiper plu-1es mare Iias: nec est eadem ratio de specie reficcte nove in speculo, quie est tota in toto-tota in qualibet parte post diuisionem , non a iter quia multiplicatio
faciei procedit ex re semine specierum incoipor M. lucido , unde quia ante diuisionem erat tantiu avnum corpus luet dum continuum , erat ranaum vn reflexio e postquam autem separatum in speculum corpus tot producit reflexiones, quot sum corpora
lucida : in proposio autem nulla est productio donouo , quando hostia cst diuisa in partes: quoniam ergo videtur quod corpus chi isti sita tum subqs libet parie post diuisionem hostiae, debuit esse totum sub qualibet parte ante diuisionem, alias essent plures praesentialitates corporis Cristi nouae sine noua prolatione uerborum.
Obile. Si eorpus Christi me diu sonem hostia sit
in qualibet parte totum: et tu est multoties in hostia. Respondeo, negando consequeotiam, quia numerus non resultat nisi possdipisionem : non enim anima est pluries in corpore, licet sit tota in toto,& tot in
qualibet pariet dieendum ergo est sic de christo , quod sit tantiim semel in hostia: est enim in Eucharistia ad modum substantiae spiritualis, quoniam dea si tui omni quantitate calesua.
169쪽
Virum rasuriri itati Dan ganniitutem in Eucharistia λ orpus Christi hon existit sub E aeramento eici
cumiariptiue; quia praesentia circumscriptiuata, quando una pars locati respondet uni parti loci , de alia alteri r lichi possit dici esse circumscriptiue ι ratione speciorum, quae sunt in loco circumscriptiuis . Non est etiam definiri vh in Eucharistia , qnia quod definitiuE in uno loeo, non est in alio et sed diis dicitur esse sacramentaliter, id est modo quodam ad-: irritabili, oc inessabili per modum substan tae spiritu a. . lis. quoniam est totum sua tota hostia, & totum sub qualibet patre, ita tamen vi sit actualiter in pluribus aliis locis eodem modo: An habeat autem quantitatem in Eucharistia antequam soluatur, sciendum est, ese se duplicem quantitatem , internam nimirum, dc e ternanir ptima distinguit partes a partibus in ordine ad se, easque ordinate, ita ut non confundantur e secunda vero extendit substantiam de eius paries in o ait e adlocum, ita ut una pars respondeat uni parti l ci, dc alia alteri.
CHristus non habet in sacrumento quantitate a
externam . bene autem internam ; non enim est extensum corpus Chiisti in ordine ad loeum, quasi una pars ipsius corporis correspondeat uni parti hostiae, alias non esset totum sub qualibet parte, ut diximus, & se non habet quantitatem externaniri habet Ianwn internam in quantlim corpus Christi est animatulo, dc organicum, & proinde in caetera quantitate, saltem iutrinseca, in quantum paries eius no confunduntur sed distinguuntur, caput enim non
st humerus. oee humeri brachia, sicut nee brachia pedes: aiehi ubi sit udum ibi sit aliud : Alii hane veritatem explicant, dicentes, Christum habere quantitatem in Euchalistia. non modum quantitatiuum , intelligentes per quantitatem, extensionem partium in ordine ad se, di per modum qdantitatiuum, o ten
170쪽
obile si Christus habet aliquam quantitatem, erunt duae quantis ales sim i , quia species , sub quibus est corpus Christiri habent sitam propriara quantitatem .
Respondeo duas quanti ies posse sitnal esse, quando una est interna , α alia externa, ut in propolito; de exemplum habetur de hac penetratione dimensionum, seu quantitatum , quando corpus Christi exiuit desepulchro; crat enim quantitas lapidis penetrati cum 'ouantitate corporis Christi penetrantis, ώ a
cu nam praedicata veri entur de christola Eursia Quaedam sunt praedicata, quae concernunt motum .
oc existentiam , ut esse sui sum, deorsum , in ' sacrario , dce. Alia sunt praedicata , quae sunt propria dc absoluta specierum , ut eta aibas, rotun das, dcc. Alia tandem, quae ostendunt actionem & parusonem , ut v .g. generare verime. , & laeetari, Quae nam debeant dini de Christo, vel de corpore Christi assigcabir.
IN praedica iis, quae concernunt existentia in , dc in o. tum specierum , quae dicuntur de speciebus , dicunt ut de corpore Christi ; Usic , sicut species di Elin tu tesse in sacrario, sursum, deorsum , dcferti ad infirmum , ore sumi , traiici ad stomachum , haec omnia dicuntur de Christo & de corpo ce eius 3 qui amo .
to continente mouetur contentam, moto dolio mci-
uelut vinum . Praedicata quae sunt propria & absoldia speeicbus , licet compeiant illis , non tamen aftinantur de corpore Christi ; vade quoniam albedo . . rotundi ias, sapor sunt veluti qualitates absolutae specierum, quae conueniunt illis, ideo dicuntur alboro tundae , dc sapidae r non tamen conueniunt corpori Clitisti, quod non debet voeari nee rotundum , nec al bam, nee sapidum. Prgdicata quet important actione aut pastionem , conueniunt speciebus , non corpori
Christi ; de sie lieEt laeetes dicantur generare vermes s& alteri dentibus 5e l cerati, hoc non debet di ei det corpore Chlisti. Ad tales enim actiones, di passiones requiri