장음표시 사용
311쪽
loquens de infidelibus Evangelio credere detrectantibus seribit : Experiuri s sunt j in suppliciis pote3tatem ebua, cujus in
Guis misericordiam contempserunt. In libro Vero I. ad Simplic. q. 2. n. l3. expresse negat Omnem gratiam emicacem esse dicens : Sed, si vocatio ista ita est effectriae bonae voluntatis , ut omnis eam vocatus Sequatur , quomodo verum erit:
Mulli voeati, pauci electi' Et alibi passim id ipsum constam ter docet. 287. Quapropter Tridentina synodus Sem. 6. cap. it. Nemo, inquit, temeraria illa, et a patribus sub anathemate prohibila voce uti debet : Dei praecepta homini justimaro ad observandum esse impossibilia. Nam Deus impossibilia non jubet etc. Ex eoncilio igitur justi omnes gratias relativo necessarias habent ad mandata divina servanda, sed plures justi ea non servant et a justitia excidunt, ergo non sunt emicaces gratiae omnes quas Deus largitur. Id ipsum eo stat ex propositionibus Quesnelli quas damnarunt Rom. Pontifices ; scilicet 9. Gratia Christi est gratia suprema, sine
qua Christum eo teri numquam possumus, eι cum gua numquam illum abnegamus. 10. Gratia est operatio manus omni
potentis Dei, quam nihil impedire potest, aut retardare; alii que similibius. 288. Luculentissime demum haec Veritas constat ex ratione theologica ; Deus enim , ut suo loco ostendimus , etiam supposito originali peccato , vult omnes homines sal- os scri , et Christus pro omnibus mortuus est ad gratiis Saluti necessarias comparandas ; plures nihilominus peccant ac pereunt; ergo non omnes gratiae caecaces sunt , sed plures mere tantum ac vere sufficientes.
289. I. Obj. i' Nuspiam Scripturae memorant gratias sufficientes. 2' Eas insuper excludunt , dum gratiam omnem Suum essectum sortiri tradunt, ut Is. 55, ii . ubi Deus ait:
Verbum meum guod egredietur de ore meo, non revertetur ad vis vacuum s sed faciet quaecumque volui; et Ps. 113, 3. Deus Diqitigod by Corale
312쪽
noster in coelo omnia , guaeeumque voluit, feeit; Rom. Vero 9,
19. interrogat Apostolus: Voluntati ejus quis resistit 8 3' Sane Io. 6, 45. Omnis , inquit Christus , qui audivit a Patre meo et didicit, venit ad me. Quae verba expendens Augustinus
lih. De praedest. Savcl. c. 8. n. l3. Quid est, inquit, Omnis, qui audirit a Patre et didicit renit ad me , nisi, nullus est qui audiat a Patre et discat, et non veniat ad me ' Si enim omnis, qui audivit a Patre et didicit, venit; profecto omnis qui non Uenit, non audivit a Patre , nee didicit; nam si audiisset
et didicisset , veniret. Ergo nulla datur gratia nisi efficax. 290. Resp. Λd i , D. Quoad nomen, C. quoad rem V. Nam neque memorant gratiam efflearem. 29l. Ad 2 , N. Objecta porro Scripturarum Ioea agunt de voluntate et omnipotentia Dei, quibus profecto , cum Deus aliquid absolute vult, nemo reSi Stere potest ; non
autem de gratia, quae potest esse aut efficax aut sussiciens. Cum igitur Deus quempiam absolute eonvertere vult, eas tribuit gratias, quibus praevidet eum certe consensurum, seu , ut Verbis utar Augustini. eum vocat quomodo scit ei congruere , ut vocantem non respuat. Γt adversarii evincerent gratias omnes eme emcaee', ostendere deberent,
Deum semper aliquid absolute velle , quod profecto numquam ostendent , obluctantibus divinis eloquiis in quibus Deus de hominibus saepe conqueritur, quod ejus obsequi noluerint voluntati. Ad adductoq igitur textus D. Verbum Dei laetet quaecumque Deus vult, aut Dei voluntati nemo resistit, etc. cum Deus quidpiam vult absolute, C. si non vult absolute A 292. Λd 3 , D. Omnis venit, qui audivit et didicit, seu assensum praebuit, C. qui audivit quidem sed non didicit , seu assensum recusavit X. Plures enim audiunt et non discunt , non ex desectu docentis , sed ex defectu discentium , qui nolunt intelligere ut bene agant , uti dicitur Ps. 35, 4. Hinc Theophylactus illud didieit exponit, credidit:
s. auteni Augustinus loc. cit. loquitur de gratia efficaei re- duplicative sumpla, quatenus omnis qui assentitur, venit. Duilirso by Coosl
313쪽
PART. I. CAP. IV. DE N T. Ac DIVIS. GRATIAE ETC. ass
Negamus proinde e sequentiam. Nam si verae ac internae vocationi nemo resisteret, non dixisset Deus Prov. 1, 24. Vocavi et renuistis , ac Is. 65, 12. Pro eo quod meavi et non res1wndisiis p locutus sum et non audistis . . . et guae nolui eleyistis.
293. Inst. l' S. Augustinus Tract. 26. in Io. u. 2. de gratia efficaci exponit quod Christus Io. 6. ait: Nemo potest venire ad me, nisi Pater . . . traeterit eum. Ergo Sine gratia emeaci nemo habet veram potentiam veniendi ad Christum. 2' Qui propterea ad Simplis. lib. l. q. 2. n. 12. Si Deus , inquit, miseretur, etiam volumus. 3' Miseretur autem Deus tribuendo gratiam , qua quis salvetur; porro , ut idem loquitur lib. De eorrept. et gras. c. 14. n. 43. Uolenti salvum facere nullum hominum resistit arbitrium. Ergo. 294. Resp. Ad i , D. Quatenus nemo potest emeaei tervenire , nisi efficaciter trahatur , C. quatenus nemo absolute Venire possit, nisi qui tantum efficaciter trahatur re. Nec alius est sensus s. Augustini. 295. Ad 2 , D. Si Deus ita misereatur , quomodo Scit ei congruere, ut Vocantem non reuuat, C. SecuS N. 296. Ad 3 , D. Volenti salvum facere, voluntate absoluta , nullum hominum resistit arbitrium , C. Voluntate eonditionata N. De hac voluntate conditionata ex parte hominum ita scribit s. Doctor in lib. De Cauchia. rudibus c. 26. n. 52. A quo interitu, hoe est a poenis sempiternis , Deus misericors volens homines liberare, si sibi ipsi non sint inimi-ri , et non obsistant misericordiae Creatoris sui. 297. II. Obj. 1' S. Λugustinus in lib. De corrept. et strat. exponit discrimen , quod intercedit inter gratiam status naturae innocentis , et gratiam status naturae lapsae, quod in statu naturae innocentis talis esset cui homo resistere ρω- set, in statu naturae lapsae talis sit cui homo resistero nequeat. 2' Hinc celebre illud duplex distinguit adjutorium proprium utriusque status, adjutorium Milicet sine quo aliquid non sit, et adjutorium quo aliquid st. Primum quod tribuit posse proprium esse affirmat naturae innocenti S , al-Disilirco by Gorale
314쪽
terum quod dat agere proprium esse docet naturae lapsae
Scu infirmae, concludens cap. 12. Subventum est igitur infirmitati voluntatis humanae , ut eum divinu gratia i relin
biliter, et insuperabiliter ageretur. 3' Nullam porro dari ex mente s. Λugustini in praesenti statu gratiam mere sum- cientem , patet ex iis quae ibid. scribit c. ll. Si hoc adjutorium i sine quot vel Angelo, vel homini, cum primum sucti sunt,
defuisset . . . . non utique sua culpa cecidissent: ad torium quippe defuisset, sine guo manere non possent. Nunc autem,
quibus deest tale adjutorium, jam poena peccati est. Ergo in praesenti tempore poena originalis est, quod homines tali adjutorio, seu gratia sufficienti careant. 298. Besp. Ad l , Nest. Sed disparitatem inter gratiam utriusque flatus in eo positam docet s. Λugustinus, quod in statu naturae innocentis, adeoque integrae et Sanae , opus fuerit ad bene agendum salutariter et ad perseverandum sola gratia illusi rationis , qua reipsa primus homo instructus est , in statu vero naturae lapsae , adeoque sauciatae et infirmae , dirisque tentationibus internis ac externis Obnoxiae , Opus sit praeterea gratia inspirationis, et hanc nobis promeruit Christus. Itaque gratia illustrationis assiciebat tantummodo , saltem immediate , intellectum , quia voluntas sana ac robusta poterat bonum gratia cognitum velle et operari , gratia inspirationis assicit immediate voluntatem et sanat insimilatem per peccatum contractam, adeoque etiam medicinalis dicitur , hac porro gratia Voluntas roborata sortis esscitur ad bene operandum, Superatis difficultatibus omnibus. 299. Ad 2 , D. Ita ut per adjutorium sine quo significet s. Doctor gratiam illustrationiis , et per alutorium quo gratiam inspirationis seu voluntatis , quae praedestinatis tri-huat ipsam perseverantiam sinalem activam et PasSivam, C. gratiam susscientem et ossicacem ad mentem adversariorum exclusive ad alterutrum statum N. Hoc aperte colligitur ex theoria universa s. Augustini in suis disputationibus adver-Sus pelagianos ac semipelagianos , quin aliam celebris hujus
315쪽
P RT. I. CAP. IV. DE NAT. Ac DIVIS. GRATIAR ET . at 5
distinctionis adjutoriorum explicationem quaeramus. Exinde patet, quomodo subventum fuerit infirmitati voluntatis hi manae , quatenus sei licet infirma humana voluntas gratia r borata et aluta , si nolit, a nulla dissicultate vinci possit. 300. Ad 3 , Rey. Subdit enim s. Augustinus immediate post objecta verba: Ouibus autem datur, secundum stratiam datur, non secundum debitum. Supponit proinde etiam in praesenti statu gratiam illam , quae dat posse, quamvis effectum non obtineat, seu dari gratiam sussicientem. Utrum vero aliquibus tantum an Omnibus gratia haec a Deo con seratur , paulo post excutiemus. 30 l. III. O . Gratia sussiciens inutilis prorsus est, homini perniciosa, Deoque indigna. i' Ιnutilis , cum ad Op randum non inserviat, ideo enim sufficiens dicitur quod e reat esseetu. 2' Est perniciosa , cum non inserviat nisi ad peccandum ; nam sine illa, deficiente libertate , homo in peccatis suis sine culpa esset, per hanc gratiam jam culpabiliter peccat. Quapropter , ut scribit Gerberonius , si diabolus posset stratiam dare, non aliam daret guam προ- eientem , quia D et ejus intentioni homines damnandi. Unde appellari potest stralia stamnationis. 3' Nisi talis gratia haec esset , posset peti a Deo, quod tamen nemo dicet. 4' Sane quorsum Deus eam daret, cum jam praeviderit eam nonnisi in perniciem esse cessuram Indigna proinde Deo est. Ergo 302. Resp. D. A. In sensu jameniano intellecta, c. insensu catholico A. 303. Ad l , prob. D. Si non inserviret aliquo suo intrinseco desectu, C. si ex sola hominis malitia R. Dicitur porro suffciens ad discrimen efficacis , quia culpa respuentis non producit essectum ad quem ordinata est, et ad quem datur. Omnis quippe gratia ordinatur ad esseetum producendum , nec ullum intercedit inter gratiam sufficientem et emearem intrinsecum aut essentiale discrimen. Si proinde ea instructus homo operetur sit efficax, si ei re- Sistat nec obsequatur sussiciens permanet. Totum igitur di-
Rcrimen extrinsecum est unice pendens a libertatis abusu. Diqitigod by Corale
316쪽
204. Λd 2 , D. Fit perniciosa , C. est perniciosa N. Fit enim perniciosa ut diximus , quatenus homo cui consertur ei resistit, ast in se ac prout a Deo tribuitur, optima ac utilis est, prout omnia Dei dona sunt. Falsum praeterea est eam inservire ad peccandum , quasi gratia Dei opus esset ad peccatum, quod stultum est et absurdum dictu . Nam homo sui compos semper libertate , saltem physica , poI-let , quae sufficit ad peccatum. Si qua necessitas quandoque est, nonnisi Vaga ac moralis est, quae non excusata peccato. Exinde patet quid sentiendum sit de blasphema Gerberonii jansentani propositione ; quemadmodum et de propositione Synnichil ab Λlexandro VIII. confixa: Gr
tia sussiciens statui nostro non tam utilis quam perniciosa est, sic ut proinde merito possimus petere : a stralia susscienti liberanos Domine. Istae enim dissicultates omnes oriuntur ex pra
concepta gratiae sufficientis notione, quam sibi jansentani effinxerunt; hac sublata , evanescunt ac totidem blasphemiae evadunt.
305. Ad 3 , D. Posset peti a Deo prout gratia est, C. prout reduplicative et ab extrinseco sufficiens dicitur N. Esset enim petere a Deo resistentiam gratiae. 300. Ad 4 , D. Si Deus eam praeberet ea intentione ut non produceret essectum , C. si solum praevideat ejus abusum N. Alioquin Deus esset culpandus, quoties hominibus dona sua consert, et quibus praevidet homines abusuros , adeoque dum tribuit divitias, valetudinem , puIchritudinem aliaque ejusmodi , imo et libertatem ipsam Quod nemo nisi insanus dicet. Ex his colligitur, quaestionem de qua agimus , resolvi in generalem de mali permi sione , de qua Suo loco egimus.
307. Quae de gratiae distributione huic diseoplantur . arctissimum habent nexum eum iis quae in Trael. do Deo
317쪽
PART. I. CAP. V. DE GRATIAE DISTRIBUTIONE. 317
egimus circa voluntatem Dei salvandi omnes homines ac de Christi morte pro omnibus. Cum igitur ostenderimus, Deum reipsa velle omnes homines salvos seri, et Christum pro Omnibus passum ac mortuum esse , pronum est inserre omnibus pariter hominibus gratias necessarias ad salutem obtinendam a Deo conserri; alioquin nec vera nec sincera dicenda esset voluntas Dei, et proinde etiam sterilis saltem
quoad plerosque Christi mors. NOVatores ac jansenistae , qui tum illam Dei voluntatem , tum Christi mortem pro omnibus oblatam denegant, inficiantur omnibus gratias a Deo tribui, quibus possent homines salvi fieri. Idque inficiantur non modo de peccatoribus et infidelibus , verum etiam de justis ipsis, quod quidem haereticum est, ut videbimus. Nonnulli theologi catholici nimis acredunt ad
istorum placita , dum contendunt 8altem peccatoribus obduratis et excaecatis, quos Vocant , multo Vero magis infidelibus nullam prorsus gratiam a Deo concedi. Ut igitur ordine progrediamur, prius auspicabimur ab eo quod deside est respectu justorum , deinde aecedemus ad peccatores sive communes sive Ohduratos , demum ad infideles praeSertim negati vos , quibus omnibus Deum gratias suas elargiri ostendemus. His aliqua adjiciemus de insantibus decedentibus ex hac vita sine baptismo. Sit igitur :
Iit stis omnibus , praesertim vero volentibus et remantibus, umente praecepto , datur a Deo gratia vere ae relatice sussciens ad servanda omnia praecepta
308. De fide propositio est adversus Iansenium cujus
propositio l. Aliqua praecepta ete. damnata est ut haeretiea. Diximus autem , datur gratia vere ae relative sussciens, tum
ut pateat, hic et in insequentibus propositionibus non agi de gratia esseari, quam nemo catholicorum docet omnibus tribui; tum ut praeeaveremus effugium jansentanum de str tia parvus tum denique ut insinuaremus , non agi de mera
318쪽
gratiae oblatione sed de vera eollatione, secus ac nonnulli ad sucum laciendum loquuntur. 309. Iam vero catholicam hane veritatem sacrae V terae luculenter tradunt; nam Apostolus l. Cor. 10, 13. de justis scribit: Fidelis Deus est, qui non patietur vos tentari supra id, quod potestis; sed facieι etiam cum tentatione proventum, ut possitis sustinere. Qua salsa essent, Si urgento praecepto , justis gratia deesset. Christus Matth. ii ,30. ait: Iugum meum suave est, et onus meum leve; quihus consonant quae scripsit R. Joannes Ep. l. c. 5, 3. Mandum ejus stravia non sunt. Porro ex Ian senio, desciente gratia Dei, mandata non Solum suavia aut levia non essent, sed
plane impossibilia ; contradicit igitur ejus doctrina doctrinae Scripturarum.
310. Contradicit praeterea doctrinae Λugustini, qui
lib. l. De nai. et strat. c. 26. Scribit ; Deus . . . cum ad perfectam sanitatem , hoc est, ad perfectam vitam justitiamque perduxerit, non deserit, si non deseratur, ut pie semper justeque vivatur. Et Enarr. in Ps. 39. n. 27. sidenter sciscitatur: Te jam justum eae si de viventem negliget, deseret, dimittet ZImmo vero et hic fovet, et hic adjuvat, et hie necessaria sumministrat , et noxia resecat . . . Dominus curam habet tui , securus esto . . . RGquam tibi deest; tu illi noli deesse , tu sibi noli deesse. Et haec ex innumeris prope, quae ex S. DO ctore asserri possent. 3ll. Hanc ipsam doctrinam sancixit cone. Λrausicanum II. cap. 25. me semundum fidem eatholicum credimus , quod accepta per baptismum stralia omnes baptizati, Christo a iliante et cooperante, quae ad salutem animae pertinent, possint ac debeant, si sideliter laborare voluerint, adimplere.
Si juxta eatholicam sidem bapti tali omnes possunt Dei mandata Servare , quanto magis justi ; ast servare non pomunt sine gratia , dicendum igitur est justis omnibus eam a Deo tribui. Demum hanc ipsam veritatem definivit synodus Tridentina Sem. 6. can. l8. Si quis diserit, Dei praecepta hmmiat etiam justiseam et sub gratia cinstituto esse ad Oruer-
319쪽
PAET. I. CAP. V. DE GRATIAE DISTRIBUTIONE. at s
vandum impossibilia; anath. sit. Mirum est quam se torserit dansenius ad se ab hoc anathemate subtrahendum , sed frustra, adeoque ejus propositionem jure merito Innoeentius X. ut haeretieam declaravit atquc damnavit.
12. I. Obj. S. Petrus justus erat, ei tamen gratia defuit ad constendum Christum , ut patres docent ; nam
s. Hilarius in Matth. e. 32. n. 2. affirmat, ipsum non potuisseritare culpam ; g. IO. Chrysostomus Hom. 3 l. in Epist. ad Hebr. n. 3. scribit: Negatio Petri non tam erat socordiae et nvsistentiae , quam eae eo quod Deus eum deseruerat ; sed
prae ceteris q. Augustinus , qui Sem. 124. de Temp. n. l. Ouid est homo , inquit, sine gratia Dei nisi quod fuit Petrus , cum negaret Christum p Quod et alibi repetit. Ergo. 313. Resp. D. A. Et Petrus ex justis erat nimium in se confidentibus ac de se praesumentibus , C. ex justis humilibus , volentibus et eonantibus , ut supponitur in propositione Iangenii N. Nam s. Petrus nimis in se considebat quam us a Christo admonitus de proxima tentatione , uti ex Evangelio constat, nec patres abnuunt, qui nobis objiciuntur. Siquidem s. Augustinus in lib. De unit. Geles. c. s. scribit: Quis enim dubitaverit, quod Petrus si Moluisset ter Dominum non negasset ' Qui et Truet. 26. in D.
n. i. sic Christum Petrum alloquentem inducit: Ouid tantum praesumis' Ouid de te sentis ' Ouid esse te eredis' Audi quid sis: Amen, amen dira tibi etc. Petrus igitur ex Λugustino derelictus fuit Ob mentis suae tumorem: nec ita d relictus , ut gratia orationis fuerit destitutus. Locus vero qui opponitur apocryphus est. S. Hilarius loquitur, ut patet ex contextu , de potentia , ut Vocant, consequeuti, quod nempe irritam non potuerit reddere Christi praevisionem et praedictionem. S. Io. Chrysostomus ideo Petrum a Deo derelictum dicit, quia elato erat animo, ac de se praeSumpSerat. 3l4. II. O . l' S. Augustinus lib. De nat. et strat. c. 5a. n. G2. scribit : Fideles orantes dicunt: et ne nos inferas in Duiliaco by Corale
320쪽
tentationem ... si adest possibilitas ad quid orant' Nec juvat reponere, ipsis praesto esse auxilium perorationem, nam tunc causa pateret quare alii perseverent, aliis non perseverant thus; 2' atqui s. Doctor hanc causam ignoravit, nam in lib. De vir. et lili. c. 34. Si, inquit, ad illam pro Mitatem quisquam me coaretet, cur illi ita suadeatur, ut m suadeatur , illi autem non ita et duo solum occurrunt interim, quae respondere miai placeat et o allitudo . . . el: Numquid
iniquitas apud Deum p 3' Demum profitetur vel justos ipsos interdum gratia orationis destitui, ita scribens lib. l. GSimpl. q. 2. n. 2. Nonne aliquando ipsa Oratio nostra sic tepida est, vel poliua frigida et pene nulla , imo Omnino interdum ita nulla, ut neque hoc in nobis cum dolore adceri mus p . . . . Ouid eryo aliud ostenditur nobis, nisi quia et
petere et quaerere et pulsare ille concedit, qui ut haec Delamus jubet 8 Ergo. 315. Resp. Ad i , D. Possibilitas per naturam in sensu
Pelagii, C. per gratiam N. Objicienti enim Pelagio : Non
juberet Deus , quod sciret non posse ab homine fieri, respondet: Ideo jubet i Deus j aliqua, quae non ponuntus, ut noverimus , quid ab illo petere debeamus. Pro certo igitur habet s. Pater nemini, praecipue xero justis , umquain deesse orationis gratiam. 31 n. Λd 2', D. Ignoravit s. Doctor causam, ob quam alteri detur gratia praevisa essicax, quareumque demum sit, alteri vero non item, C. Ob quam alteri absolute detur, alteri non detur N. De hoc enim numquam dubitavit s. Augustinus , qui ubique pro certo assumit, gratiam sive Proxime sive remoto gessicientem nemiui deesse , ct totam causam quare alii perseVerent, alii autem non , unice adscribit negligentiae , socordiae, Superbiae corum qui delinquunt; unde illud : deserunt , draeruntur.3l T. Ad a , D. Nempe essectu orationis, C. potentia orationis destitui N. Siquidem in objecto loco agit S. Augustinus de oratione actuali , quam , ut ipSc loquitur , tiliquando ita negligimus , ut vel tepide , vel frigido , vel
