장음표시 사용
41쪽
cesse est. Haec autem, adveniente Messia, compleri debere constat ex Danielis paulo ante expenso vaticinio, in quo sacrificiorum legalium cessatio praedicitur una cum destructione ipsius templi. Cum igitur ah octodecim seculis evitus publicus judaici populi per ablationem meri sciorum legalium abolitus sit , cumque novus ubique gentium fuerit institutus , consequens est cx primo hoc Messiae munere, ah
octodecim seculis eum adveniMe.
109. Nec minus luculenter id ipsum conficitur ex altero ejusdem Messiae officio, de xoeatione scilicet gentium ad Dei cognitionem. Jamdiu, ut vidimus , praedictum suit veteribus patriarchis in ipsorum semine benedicendas fore omnes genies; de Messia Jacob moriturus dixit: Et ips erit e ectatio oentium; nihil frequentius in Psalmis legitur et in prophetis, quam haec gentium ad veri Dei cogniti
nem vocatio; in Ps. 2. dicitur Messiae : Postula a me et dabo tibi stentes haereditatem tuam , et posse ionem tuam te minos terrae; in Ps. 2l,28. seqq. Reminiscentur et convertentur ad Dominum universi snes terrae, et adorabunt in c-Spectu ejus reniversae familiae gentium. Ovoniam Domini est regnum et ipse dominabitur stentium. Isaias passim id ipsum Praenuntiat, praesertim cap. 2, 2. seqq. et c. 55. ubi degentibus per Messiam vocandis haec habet: Ecce testem populis dedi eum , ducem et praeceptorem stentibus. Ecce sten tem, am nesciebas , vocabis, et g ntes , guae te non mynoverunt , ad te eurrent. Et haec quidem speciminis gratia. llo. Eadem porro perspicuitate qua Vocatio gentium, Iudaeorum reprohatio in poenam rejecti Meviae Praenunciata est. Siquidem Dan. 9, 26. praedicitur : Post hebdomacias se ginta duas occidetur Christus, et: non erit ejus m-pulus , qui eum negaturus est. Isaias autem c. 8, i 4. loquens de Messia : Et erit, inquit , vobis in sanctificationem ς in lapidem autem offensionis et in petram scandali duabus domibus Israel; in laqueum et in ruinam habitantibus Ierusalem. Et offendent eae eis plurimi, et cadent, et conterentur, et irre lentur, et cupientur. Eadem oecurrunt Oseae 3,4. Ierem. 30,9.. Diuitiaod by Corale
42쪽
PART. I. CAP. II. DE EPOCHA ET OFFICIIS ETC. 41
Erech. 34, 23. 37, 24. Hoc adeo exploratum erat apud pri-seos Judaeos , ut Chaldaeus interpres verba Osine : Et posthaee rexertentur silii Israel, et quaerent Dominum Deum suum et David ressem suum, sic enarret: Ouaerens eulium Domini Dei sui atque obedient MessIAE suo David resti suo. ii I. Iam vero tum vocatas gentes ad unius veri Des cultum , tum super universam terrae faciem judaicum gentem esse extorrem a patria sua sine rege , sine incerdotio ae sacrificio facta sunt Iuculentissima, quorum nos pars et testes sumus , et quidem a seculis Octodecim, ex quo ea
contigerunt. Nullum jam cernitur signum specialis illius providentiae qua Deus olim hunc populum complectebatur, etsi numquam amplius in idololatriam defluxerit, imo ce tet Deum placare sibique propitium facere. Tum igitur abο-litum fuit vetus foedus, tum reiecti Messiae populus hic reum se constituit. Quod quidem energice non minus quam eloquenter prosequitur Hieronymus epist. 129. ad Dardanum n. 7. ac Omni ex parte evolvit Grotius De veritate religionis Christ. lib. 5. S. I 6.
112. I. Obj. Nihil evincitur ex Malachiae vaticinio ;Nam l ' nil aliud signifieat , quam gentes praeter deos suos supremum sint Deum adoraturae, uti David Κimhi, ac B.Salomon exponunt; aut hypotetice Deus loquitur , ut vult emtara , perinde ac si diceret: si gentes jussissem Osserre mihi munus ac sacrificium , purum illud et exquisitum of-serrent , non autem hostias mutilas et languidas, quales vos mihi ollertia; aut sermo in eo est de sacrifieio improprie dicto, quod in precibus ac laudibus consistat. 2' Fieri enim nequit Malachiam l. c. loqui de abolitione sacrificiorum legalium , cum c. 3, 4. sic de levitis scribat: Et erant
Domino offerentes sacrimis in justitia. Et placebit Domino sa-eriseium Iuda et Ierusalem, sicut dies seculi, et sicut anni antiqui; ac demum vaticinium suum c. 4. concludat hoc monito : Mementote legis Moysi servi mei, quam inua vi et Diuit Corale
43쪽
in Horeb ad omnem Israel, praecepta et judicia. Ecce ego mittam vobis Eliam prophetam, antequam veniat dies Domini magnus et horribilis. Ergo.
ii 3. Besp. N.A. Ad l probat. Fest. Nulla siquidem ex tribus rabbinorum recensitis expositionibus admitti potest. Non prima, ut patet ex antithesi a Deo instituta inter sacrificia
utique externa Judaeorum, et sacrificium offerendum a gentibus in omni loco , ac proinde pariter externum, quo Deus agnosceretur et adoraretur a gentibus sicut per sacrificium externum agnoscebatur et colebatur a Iudaeis. Ut omittam absurdum, quod Deus praediceret magnum fore nomen suum in gentibus, quia cum idololatria adjiciunt adorationem summi Dei, cum ipse saepe adeo protestetur se gelotem Deum esse, nec pati deos aemulos. Non secunda, quia verba Dei non sunt hypothetica sed absoluta, offertur. Non tertia, quia
ut vidimus, Deus loquitur de sacrificio externo proprie dicto osserendo in serto puro. 114. Λd 2 , D. Si loqueretur Propheta de sacerdotibus levitici generis, C. si de sacerdotibus ex gentibus assume dis N. Porro non loqui prophetam in objectis verbis de sacerdotibus leviticis ex eo liquet , quod ipse praedixerit
cap. 3. eos a Messia mox futuro puniendos atque exterminandos esse utpote detrahentes providentiae ac justitiae suae , uti Ostendimus ; sermo igitur est de sacerdotihus agentilitate per Messiam conversa assumendis , de quibus Isaiae e. 66, 2 l. dicitur: Ει assumam eae eis gentibus J in sacerdotes et levitas. Ideo vero utitur Deus similitudine i vitarum ac sacrisicii quod osserebatur in Ierusalem , ut sensibili ratione ob oculos Iudaeorum rem hanc poneret , quo lacilius ab eis intelligeretur. 115. Nec obest monitum datum a Propheta de observatione legis Mosaicae ; cum enim adhuc per quinque secula esset lex illa perduratura , tenebantur Iudaei eam sedulo observare , donec aboleretur quoad partem judici lem ac ritualem adveniente Messia, juxta praedictionem D nielis c. 9, 27. prout reipsa jure aholita est per mortem
44쪽
PART. I. CLP. II. DE EP HA ET OFFICIIS ETC. 41
Messiae , faeto per Templi eversionem. Elias vero mittendus erat ut Messiae praecursor ad viam ei praeparandam, quo populus disponeretur ad ipsum recipiendum, ut patet ex eodem Propheta e. 4. , ubi post objecta verba imm diate adjicit : El eonfertet eis piarum ad Ilios , et eor s-tiorum M patres eorum ; ne forte reniam et percutiam terrami hane, ut legitur in hebr. textu anathemiae ; prout rei tria
factum est per Romanorum arma.
ta6. II. Obj. i' Quae de gentium Voeatione praenuneiantur intelligi debent de cognitione veri Dei quam gentes ope Iudaeorum adepturae sunt. 2' Haec adimplebuntur cum gentes omnes subjicientur Iudaeorum ditioni , duce Messia , qui ipsas debellaturus est. 3' duo bello conlaeto, petua ac universalis pax ubique obtinebit. 4. Sub ea autem Iudaei ingenti gloria bonorumque omnium fruentur amue tia juxta repetita prophetarum oracula. 4' Ex his intelligimus plura adhuc vaticinia esse adimplenda, siquidem adhue debellandi sunt Gog et Magog a venturo Messia ex Ezechiel. 38 , adhuc restaurandum Templum Ierosolymitanum ex eodem Vate e. 40. et seqq. 6' Sed neque eompleta sunt quae praedixit Isaias e. 2, 2. eventura not issimis diebus , cum scilicet Mons Domini eaealtabitur super omnes miles, aliaque non pauca quae nondum evenere, quibus admonemur praestolandum adhuc esse Messiam. Flago.
il7. Resp. Ad i , My. Etenim munus hoc adimplendum erat a Messia, quem Deus se daturum pollicetur Is. 55,4. ducem ae praeceptorem gentibus; sane quamvis Iudaei ante Solymorum cladem longe lateque dispersi suissent penes Assyrios , Persas ac Romanos , numquam tamen potuerunt
gentibus persuadere, ut abjecto polytheismo ac idololatria,
unum verum Deum colerent, neque unum oppidum aut vicum converterunt.
li8. Ad 2 , B p. Neg. suppositum de gentibus diti ni Iudaeorum per Messiam subigendis. Nihil unquam tale currit in prophetarum vaticiniis. Imo Deus Iudaeos a praeconcepta ejusmodi idea ahducere numquam destitit,
45쪽
sive cum Judaeos potius puniendos ac dispergendos praedicit Dan. 9. et Malacii. 3. Sive cum praenunciant prophetae Messiam gentibus propitium fore, ut Zach. 9, 10. dicit de Messia: loquetur parem gentibus; Is. 42, 3. de eodem ait Dominus: Dedi te in foedus populi, et in iurem
gentium ; et c. li, l0. Midia Iesse qui stat in signum popularum , ipsum stentes deprecabuntur, ut alia non pauca silentio praeteream , quae etiam paulo ante attigimus. Itaque non gentes debellaturus erat Messias , sed idololatriam ;adeoque hellum hoc totum spirituale est, quod etiam cO stat Px armorum genere quibus usurres erat Messias juxta Isaiam , qui c. li,4. Percutiet, inquit, terram virga oris sui, et spiritu labiorum suorum intersciet impium , et erit justitia cingulum lumborum ejus , et stiles cinctorium re
iis . Ad 3 , D. Spiritualis, C. temporalis F. Pax enim est belli fructus ; porro ex dictis bellum a Messia gerendum est spirituale , spiritualis proinde est pax in tranquillitate conscientiae consistenA, asserenda.
120. Λd 4 , D. Si Iudaei Messiam suscepissent, Tr. hoc rejecto N. Longe verisimilius ejusmodi vaticinia de regno spirituali uestiae , seu de Hus Ecclesia intelligi debent , ut eventus Ostendit; gloria autem regni Messiae sub sensibilibus symbolis adumbrata est. Quod si Hebraei contendant ea litteraliter esse accipienda , non abnuimus , Aedea bona obtinenda ab ipsis erant , mediante receptione Messiae; sibi tribuere debent si illis destituti sint.121. Λd 5 , Trans. Omnia si quidem incerta sunt, quae de Gog et Magog praenunciavit Egechiel, ac ita discrepant interpretes non modo christiani, verum etiam Hebraei a se invicem , ut nihil ex illis constitui possit. Idem die de adumbratione Templi ab eodem propheta c. 40. seqq. facta. 122. Ad 6 , D. Si perperam intelligantur, quae figurata locutione prophetae vaticinati sunt , Cr si rite N. Etenim cum ex factis luculentissimis pateat jamdiu practe lapsam opocham a prophetis determinatam pro adventu
46쪽
PART. I. CAP. II. DE EPO RA ET OFFICII c. 45
Messiae , necessario inserri debet, si nonnulla quae ab ii dem praenunciantur complenda, adveniente Messia, litteraliter adimpleta non sunt, ea esse sigurate dicta ac spirituali sensu esse accipienda. Haec unica via suppetit inquavis hypothesi ad veritatem vaticiniorum eum eventibus conciliandam. Qui aliter se gerit, velum sibi obducit, ac viam sibi praecidit ad veritatem assequendam. Adeoque quod dicitur de elevatione montis Domini super omnes montes, de stabulatione leonum cuin ovibus, de lusu infantium cum anguibus, aliaque ejusmodi, metaphorice dicta sunt intelligenda ut alia plura in sacris Litteris. Pro novissimis di bus venire dies Messiae vel ipsi interpretes Iudaei propugnant.123. II. Obj. i' Foedus quod saepe aetemum in Scripturis dicitur rescindi non potest, tale autem est initum inter Deum ac populum Israeliticum per Moysen. 2' Adeoque nec rejici absolute a Deo potest populus judaicus , qui si deliquerit corripiendus praedicitur, non autem rojiciendus , si proinde facti poenitens resipiscat, iterum a
Deo paterno amore in gratiam recipietur , ut reipsa saepius laetum est. 3' Praesens proinde Iudaeorum conditio non arguit populi rejectionem aut abrogationem laederis, sed paternam correptionem, qua expleta, Deus juxta pollicit tiones suam Deut. 30, 2. seqq. Populum suum iterum congregabit ab extremis terrae in patriam suam. 4' Hujus providentiae et amoris argumentum est ipsa populi conservatio jugis inter tot gentes dispersi. 5' Alioquin deterior esset populi eleeti conditio , quam sit impiorum hominum, qui in hac et in altera vita poenas lueret. Ergo. 124. Besp. Ad i , D. Quatenus foedus Mosaieum innexu et continuatione eum laedere Messiano qnod illud complet, Spectatur , C. in se N. Aeternum dici potest ac in aeternum duraturum foedus Mosaicum quatenus suam persectionem adipiscitur a foedere per Messiam ineundo non solum cum Iudaeis , sed etiam cum gentibus ; quatenus vero in se spectatur ac typicum es praeparatorium est, ad-
47쪽
veniente Messia , Seu figurato , necessario cessare debuit.
Atque hoc est quod Deus per Ierem. 3l , 3 l. praedixit :
ea dies venient, dicit Dominus, et feriam simul Drari eldomui Iuda foedus novum, non Secundum pactum , guω p pigi cum patribu3 eorum . . . pactum, quod irritum fecerunt.
Eadem leguntur Ιs. 55, 3.125. Ad 2 , D. Perseverante foedere, C. hoc rescisso, saltem ex parte judaici populi, N. Quamdiu perseveravit foedus inter Deum ac Israelem initum, Deus reipsa ita eo stanter cum Populo se gestit, eum corripiendo, ac veniam poenitenti Iargiendo ; non item vero postquam populus per repudiationem Messiae ex parte sua pactum seu laedus rescidit. Sibi propterea Judaei imputare debent si Deus rationem pristinam non servat. Non aliter foedus reviviscere potest, quam per conversionem ad repudiatum Messiam. t 26. Ad 3 , Neg. hoc ipso quod Deus diversam agendi rationem sectetur ab ea quam antea tenebat. Cum Olim p pulum ob frequentes Legis transgressiones plecteret, solabatur tamen spe veniae ac reditus , mittebat ad eum prophetam , praenunciabat captivitatem ejusque solutionem , aliaque ejusmodi paterni amoris signa exhibebat ; ex quo autem populus Messiam repudiavit atque extorris η pr priis sedibus factus est, Templo ac Urbe exertis , nullum jam specialis illius providentiae signum suppeditavit Deus, δqui propterea non solum corripit, sed vere ut in populum rebellem animadvertit. Atque id juxta vaticinia expensa Danielis, Isaiae , Oseae etc. 127. Ad 4 , D. Quia non in perpetuum Deus populum suum abjecit, C. in signum actualis amoris A. Nempe, quamvis Deus abjecerit populum suum in poenam rejecti Messiae , attamen Oh patrum sanctitatem cum quibus foedus inivit, uon abjecit absolute , sed olim eum revocaturus est ad repudiatum Messiam per universae gentis conversionem juxta antiqua prophetarum oracula , ac Pauli praedictionem Rom. ii,31.l28. Ad 5 , D. Prout populus collective Spectatur, C.
48쪽
prout singula spectantur individua N. Punitio populi temporaria est, Seu poenis temporalibus populus plectitur ;spiritualimus vero et aeternis poenis non afficientur indi vidua nisi pro uniuscujusque merito , et eo gradu quo singulorum peccata merentur. Si proinde Iudaei singillatim deteriores fuerint incredulis et impiis , gravius punientur , secus vero Ri minoribus culpis detineantur.
l29. Messias ex demonstratis certissime venit; inqui rendum igitur unice superest quisnam ille sit. Iam vero alius esse nequit uisi ille unus in quem et epochae a prophetis determinatae, et officia ac munia a Messia juxta eosdem prophetas obeunda , et characteres et notae promissi Messiae conveniunt. Hic autem alius non est nee esse potest nisi solus Jesus Nagarenus. Ipse igitur Messias est in Lege promissus et ab Hebraeis quovis tempore expectatus. Cum V m praeeunte Orobio contenderit Salvador jure merito morti addictum Jesum Nagarenum esse atque ad Legis praeseriptum , IIostrum erit ostendere nou solum injuste latum esse in eum Synagogae judicium, sed exinde invicte ostendi et confirmari Iesum Nazarenum verum esse Memiam.
Iesus Nazarenus verus Messias est in Scripturis promissus atque ab Hebraeis evectatus
130. In desum Nararenum quadrant epochae Messianae, notae et ossicia a Messia promisso obeunda. Ergo Iesus Xararenus verus Messias est in Scripturis promissus atque ah Hebraeis expectatuS. lat. Ac primo quadrant in Iesum epochae Messianae; Messias enim venturus erat stantibus adhuc Urbe ac Templo, ablato sceptro a Iuda , ad finem properantibus LXX. Da
49쪽
nielis hebdomadis , qui huis expletis , sacrificium cessare de Behat et cultus leviticus una cum Aaronico sacerdotio. Atqui Iesus hoc praecise tempore venit in mundum , Stantibus scilicet adhuc Vrhe ac rimpio , fatiscente civili Judaeorum republica, quae sub ditionem deciderat Herodis ex patre Idumaeo ac matre Ascalonitide; venit sub finem LXX. hebdomadum Danielis, ita ut sub initium postremae hujus hebdomadae publicam sui secerit manifestationem , in ipsius autem medio morti sit traditus , quam necem paulo post
subsecuta est etiam de facto sacrisciorum legalium ac sacerdotii Aaronici destruetio per Urbis ac Τempli eversionem; venit ea aetate qua Messiani adventus expectatio universalis propemodum lacta erat tum apud Iudaeos, cum penes finitimam nationes. Ergo primo epochae adventus Messiae in
Iesum Nagarenum mirifice conspirant.132. Conspirant praeterca in Iesum diaZarenum characteros ac notae Messianae ; Etenim Jesus Ortus est ex tribu
Iuda et ex familia David ; natus ex Virgine matre juxta vaticinium Is. 7, l4. quod suo loco expendemus, atque in civitato Bethleem, ut praedixit Michaeas b, 2.; vitam humi Ictu ac pauperem Vixit , juxta Zachar. 9. ; magnus extitit thaumaturgus, ut praedixit Isaias 35 , 6. seqq. quae Vaticinia omnia Messiana esse cuncti latentur Iudaei, uti ostendit praeter Rav mundum Martini in myione silet, Sehoetigenius op. cit. de Nessia. Morti addictus est a populo suo juxta Dan. 9. eoque supplicii genere quod praedicitur Ps. 2 l. et Is. 53. ut cetera Omittamus vaticinia quae suturam ejus resurrectionem et gloriam assiciunt juxta Ps. 109. et Ps. 16. et alibi passim .l33. Cum vero repudium Synagogae , deletio Urbis ac Templi, cessatio victimarum legalium et sacerdotii Ioviticia prophetis in nexu causali ponantur cum repudio Messiae, et haec omnia evenerint paulo post ejusmodi repudium ;
50쪽
PART. I. CAP. III. DE IESU NAZARENO VERO MESs A. 49
gentes Omnes ad veri Dei cognitionem reduxerit; jure inserimus ipsum munia obivisse, quae a promisso Messia juxta prophetas obeunda erant, adeoque et ex liis constare ipsum
134. Haec porro quae de desu diximus facta sunt Iu- eulentissima ac in omnium conspectu posita , quae in dubium revocari nequeunt, nisi ab eo qui sceytice omnem rejiciat histori eam veritatem. Cum igitur res ita se habeat, propositionem hanc concludemus eadem argumentatione qua usus est R. Nachmanides in disputatiouo habita cum Paulo Burgensi, paucis in rem noStram mutatis. Ego ostendam , inquiebat Nachmanides, neutiquam Messiam venisse. Non enim quispiam fuit , qui aliqua similitudine et speeia
veri, aut se ipsum veniam prosteretur, aut Messias ab aliis suerit appellatus praeter Iesum Nazarenum. Atqui Messi nomen ae dignitas in Iesum Nazarenum conferri nequit r vestias igitur nondum venit. Nos e contra sic in Iudaeos hanc argumentationem intorquemus: Mesaias jamdiu certissime ve-nu: atqui nemo se ipsum veniam professus est, aut cum aliqua similitudine et specie teri Messias ab aliis appellatus elereditus est praeter Iesum Nazarenum; eryo Iesus Nazarenus solus est cui Messiae nomen se dignitas tribui jure optimo
l35. I. Obj. Adimpleta in Chrysto non sunt vaticinia, quae epochmi Messiae adventus definiunt. Etenim i ' Iaco-haeum valleluium vel ipsi christiani diversimode exponuul, dum alii sceptri nomine significari contendunt regiam dignitatem , alii potestatem supremam aut legislativam ; alii autumant solam tribum Iuda, alii universam gentem Isra liticam oraculum respicere. 2' Sceptrum praeterea a Iuda cessavit sub Nabuchodonosor , nec unquam deinceps ad eum rediit, eum Judaei primo sub Persiis, deinde sub Graecis, postea vero sub Assamonaeis levitis fuerint. 3' Sed neque Herodes alicuigena fuit, sed teste Iosepho Antiquit. lib. 20.