장음표시 사용
171쪽
172 et Matrinion. qnao a filiissamilias contrahuntue Paretilibus insetis, vel ju.
Similiter tenetur damna compensare per pecuniam , et non tenetur nil Matrimonium, quando semina dfflorata eum alio fornicetur, quia promittunii laeti injuriam, et rccedendi justo dedit causam. . Quid si vir superioris eondisionis vere , et monte nutias P m aerit puellae inferioris conditionis ad eo uiam obtinendam rR. Tenetur ad nuptias , nisi grave scandalum ex illis merito timeatur ἔquia tunc juri suo eessii, et ratione promissionis verae , et acceptatae ad nuptias se obligavit. Quare si aliam ducit, tenetur compensare, qua utura seminae intererat, habero ipsum iu virum, cum tantumdem damni et injuste illatum sit,' nam per promissionem, et corporis sui traditionem acquisivit jus ad rem promissam, tanquam ad aliquid sibi debitum ex justilia. Loy man, Sanctim, aliique. O. Ad quid ιenetur vir, qui postquam emorsu coseucam a muliere sub feta promissione matrimonii, vult eam ducere , aed ipsa, auι Parenter nolum marrimonium contrahere n. Ad nihil tenetur , quia jam erat paratus eam ducere , et promissi nem adimplere, et per ipsum nou sietit, quin promissio adimpleretur, Sanehea. Si vero semina sit longe melioris conditionis, nee ei velit nubere, quia aliud sibi dede eus timeretur, juxta Panormitauum leuetur de rator illam dolare pro damno.Q. Tenem e serus promissor ad matrimonit secuta copula, quan do puella rimulabas se virginem et mmen uilia non erat rn. Minime, lum quia istis causis possunt dissolvi sponsalia valida; lumquia siclio seminae compensatur cum fietione viri , cum iitriusque delicta
mutua eompensatioue tollantur, argum. Cap. intelleminus 6. de Adulter. Iuquo tamen casu damnum compensare leuetur, si huic virgini pulatae irrogatum sit damnum: communiter.
. Ad WEd ιenetur ille, qui sub promissione malaimonii, comanssuineam violanis I. R. Vel impedimentum late est, quod per dispensationem tolli possit, et
tenetur ad dispensationem petendam ; quia tali modo potest promissionem adimplere. Vel impedimentum est talo, quod non soleat Pontifex , vel non Possit dispensare , et non tenetur ad matrimonium, quia sit moraliter im- Possibile, sed iuuetur compensare injuriam, et damnum, si aliquod illatum
. Num peeeet graviter, qui te celebras aponsalia tR. Maxime, quia decipit Proximum in re gravi, et quia tu eontractu utrinque obligatorio lex justitiae praecepit, ut uterque vere Antrahat, et animum adimplendi habeat 13.
r) Nolandum quod si quis sponsalia cum duabus contrahit, et secunda cou
seia erat sponsaliorum, quue cum prima inita erant, Matrimonium cum prima erit coniraliendum. Si vcro erat inscia, aliqui I D. dicunt, quod in casu, quo coitula intercessisset cum securid i , sponsus hane du θre debel. S. d communius, Et proba
172쪽
0. An ignorans obligationem Fonsalium, teneatur stare sponsalibus eum tali ignorantia initis ria. Respondent aliqui minime, quia qui ignorat obligationem ex sponsalibus subsequentem, non habet veram voluntatem promittendi, cum non habeat cognitionem verae promissionis. At rectius, ac probabilius melioris
notas Auctores contrarium defendunt, quod ex hujusmodi sponsalibus oria. iur obligatio eadem adimplendi, tum quia ex promissione libere facta oritur obligatio, tanquam euectus necessarius, tum quia ille, qui absoluto vult aliquid, censetur etiam velle illud omne , quod consequitur ejus naturam, ns proindo, qui sponte, ac libera , alque independenter a quacumque eou. dilione contrahit sponsalia , censetur saltem implicite voluisse adstringi illorum obligationi, ideoque ad illa tenetur.
Q. An ille , qui dubitavi, num contraeteris yponsa , teneatur stans
R. Vol dubium egi mere negativum, tune adhibila diligentia, si lacla sussicienti consideratione , si nulla appareat probabilis ratio , unde saltem
praesumi possit sponsalia revera suisse eontracta , non tenetur staro sponsalibus, cum hujusmodi dubium rejiciendum sit veluti purus, purusque scrupulus, et conscientiae levis, ae temerariae credulitatis, quae saltum ad Pastoris consilium erit contemnenda, atque explodenda, argum. cap. Inquisitionἰ 44. De sentent. Ex communio.
Si autem dubium erit positivum, tune standum sponsalibus. Etenim eum in dubio semilam debeamus eligere tutiorem , cap. Ad audiantiam ra. do homie., ne quis sese committat discrimini violandi legem sponsaliorum, aut agendi contra judicium propriae conscientiae, quod graviter est illicitum , idcirco urgente dubio positivo de celebratione, aut validitate Sponsaliorum, quod aliter excuti non possit, adstringimur ad illa servanda. Neque obstat hvie adsertioni Celsus in L. Quidquid adstringendae, ama si s9. D. do Verbor . obligat, ubi decernitur, quod in adstringendis obligationibus quidquid verbis palam non exprimitur , id censetur omissum. Eisnim lex isthaeo , quam urgere solent probabilismi Patrocinatores , est intelligenda de Foro externo, in quo Judiei mandatur, ut reum stipulationis, seu promissorem non damnet, neque adstringat, nisi ad illud , quot verbis palam fiat illum promisisse. Quod quidem est seeundum aequitatis regulas; ut nemo adstringat Ir , aut damnetur ad aliquid, quod sil ultra promittentis voluntatem verbis expressam. Interim tamen quisque sem lipsum convenire debet in judicio conscientiae, atquct ubi dubium, quo urgetur,excuti non possit op illius regulae: Pro eo standum, pro quo stat praesumptio, ad lutiora servanda , Sive amplectenda adstringitur , ne peccandi perieulo quis fiat obnoxius. Quod est in proposito casu, et in aliis consimilia
eundae semper nulla est, et de re illieila, eum iam promissa fuerit priori sponsae;
idec quo non tenet, licet iuramento firmata suisset. An autem cum intercessorit coispula cum secunda debent prior cedero ex aequitate ' Alii assirmant, sed non improbabiliter Holam. Anata. Guιιωr, eι IVhiar sol,liunt, ne leueri quidem ad hoci primam, dum secunda sponsa imbecillitati suas imputare debet ineommodum talis damni. S. Ligorius homo apsat. loc. eis. s. 9. . Diuili oc by Coos
173쪽
bus ipso Νaturae lumine diei aule, atque adeo Loge naturali jubente est aer
R. Poliori jure tune teneri ad sponsalia servanda, tum quia, ut riunt, possessio stat pro sponsalibus, tum quia multo magis juxta regulam addu- clam: Pro eo amnaum, pro quo ual Praesumptio. Sed quisque praesumitvr illud verbis velle exprimere, quod in animo gerit, atque in monte hahel; eum ergo verbis quis expressii se velle obligare ad legem sponsali
rum servandam, praesumendum merito erit illud animo, ol mente etiam v
luisse, ac proinde eontraxisse animo se obligandi. Quoj quidem, ut patet, salis esse debet, ut quis ad sponsalia servanda leneiur adstrictus. Q. Num ualeanι monsalia per vim, et metum celebrata, εive Potius eaetorta pR. I. Si sermo sit de vi absoluta, alque esseaei, tune pro certo omnino habendum sponsalia esse invalida, eum illa urgente, alquo impellente Omnino desit eo ensus, et voluntarium; qui enim per eoactionem ad aliquid
adstringitur, massis pati, quam agere videtur. cap. Saeris de his , quae ,
R. II. Si vero contracta suerint per metum , et tune ila distinguendum. Vel contracta suerint per metum Iovem , et tune pro validis habenda erunt sponsalia, quia metus levis vanus dicitur in juro et vani timoris justa emeusatis non est, L. I 46. D. do divers. Regul. Jur. et L. Me timorem D.
de eo, quod met. mus, etc., licet in foro conscientiae , et ille , qui metus causa fuit, teneatur injuriam resarcire, ei qui motum passus est, possit etiam ad compensandam injuriam sibi illatam privata auetoritate illa rescindere. R. III. Al si celebrata fuerint per metum gravem injuste incussum a cau sa libera, ad extorquendum consensum, tunc probabilius dicendum ea non valere, quia non habetur sussiciens , et plena libertas ad hunc contractum requisita, quemadmodum et in matrimonio. cap. Cum locum I 4. do sponsalib., ei Cap. Ea litteris xx. de desponsat. Impuber. Praeterea quidquid deeernilur de matrimonio , de sponsalibus quoque sancitum est intelligendum, ubi eadem utrobiquo oceurrunt rationes. At tuatrimonia coacta , et Iin Quaeritur r. An in dubio verborum; aut signi promissionis sponsalium sit potius savondum Matrimonio, an libortali 7 Alii dicunt Matrimonio , sed probabilius ut dicit Visain favendum est libertati. Quaeritur a. Au toneretur vi sponsalium qui
diceret: Non eam aliam, nisi sep Quidquid dicant alii, vorior sententia est, ct valde communior Lum ., Caetrop., Sanct., Meob., Boas. Holam. Salm. Aniaci., uae docet istum non posso aliam ducere uxorem , sed uon tenori ad illam duceu inain. Teneretur tamen, ut dicunt Pontius, Visa, et Perea, si verba essent de pras senti: Nolo aliam, viri te. Mittere Gnulum , aut alia dona sponsalitia non inducunt sponsalium obligationsm , nisi is esset rogionis mos, ut docent communiter Sanct , Castrop., Cono ., Bossiua, PMemb. etc. aut nisi praecessisset promissio alterius partis , oi ultera acooptasset annulum ab illa missum , et commuiter C δtrop. I emb., Eacob. Sancli., Silaevi, Holam. , OI alii: aut si missus fuerit a parentibus cum illius consensu, et recte subiungunt Sanch. , αειωρ. , Eoo., MM., etc. Sponsalia aulom celebrata inter eos, qui ali tuo lenentur impedimento, sub comditione', M Papa dispensaι, lieci non si ut valida, obligant lamen ad expectandum usque dum exit . videatur disiici irationis , si ipsa de saeili oblineri possit. S. Lis
174쪽
anuiui sunt invalida ns tristes illi sequantur exilus, Pi do in ius nuptiis
sequi eousuevere, eii cap. cum Deum, et cap. Remens I S. do sponsalisbus. Cum ergo eadem ratio urgeat iu sponsalibus, dicendum sponsalia quoquo metu gravi contracta esse invalida. Quaro merito doeent Τheologi hujusce sententiae Patroni, quod licet sponsalia ob metum gravem celebrata per se, et direete non reperiantur jum etesiastim irritala, eensenda tamen sunt irritari indireele, et per quamdam consequentiam eo quod matrimonium, tali metu celebratum, ipso iure irritum derernitur, cit. Cap. cum Deum, ei cap. Veniem de sponsalib., siqui. dom fieri non potest ut quis promissione sua obligetur ad actum, sius eo iraetum invalidum. Vid. Larm. in Trael. de Paci., et contraet., cap. 6. Aut saltem dici poterit hujusmodi sponsalia metu gravi injuste ineusso Gloria posse rescindi ad arbitrium illivs, qui metum passus est. Etenim adisquilati valde repugnat, ut alicui adquiratur jus firmum, et stabile adversus niterum , a quo illud per injuriam, ei metum gravem incussum extortum fuit. Qua in hypothesi doeent communiter Theologi, teste cundiali in irael. do sponsalib. s. 1. n. 34. Quod si ille, qui metum passus est, vellet stare
promissioni, pars altera resilire nullo modo potest, sed et ipsa stare tensetur, ne ex iniquitate sua commodum suae libertatis reportare videatur. At prior sententia est dieenda probabilior.
. Num sponsalia meιu gravi eelebrata mentur iuramento pR. I. certum est juramento minime firmari hujusmodi sponsalia , quia
cum juramentum metu gravi extorium non confirmat contractum, est enim quid accessorium contraclui, illum relinquit in suo robore, aut nulli late, ne Iiroinde non firmantur juramento sponsalia motu gravi extorta, sive illa dieantur nulla ipso jure, sive tantum rescindibilia ad arbitrium illius, qui motum passus ost, Vid. Sancheg de matrim. lib. 4. disp. 2I. n. I.
R. II. Neque ipsum juramentum hujusmodi pponsalibus appositum obligato virtute Religionis , neque indigere relaxatione , quia dum contractus aliquis prohibetur propter publicam utilitalem, si juramento stabiliatur, linramentum nullam parit obligationem, neque opus erit ejus relaxatiotie. Sed sponsalia coacta prohibentur propter publieam utilitalem, sicut ol ipsum matrimonium, inde enim orirentur rixae, et seditiones inter Conjuges , ab quo in Republica male eonsuleretur prolis educationi. Ergo iuramentum
adjunctum hujusmodi sponsalibus non obligat. conser Cap. Si dilistenti dosoro compet.
Porro in Cap. Eae litteris xx. do desponsat . impubor. puella quaedam
duodenis, quae fuerat desponsata, ct jurata metu minarum Parentum , h. e. spousalia contraxerat per metum gravem inducta, et juramento apposito confrmaverat, decernitur non esse cogendam ad servandam obligationem sponsaliorum , lieel ad id esset diligenter commoncnda. Ergo non teneti tur ad illa serva uda neque vi coniraeius, noque virlule Religionis propter interpositum juramentum. Vid. Sancher de Matrim. lib. 4. disp. I s. n. au i dispul. 2I. n. 3. Non desunt tam n Auelores, eontrarium sentientes. Vide Cuniliali. V rum proposita a uobis sententia longo probabilior, atque efficacioribus rationibus innixa.
P. Quaenam liberisa requiritur ad sponsalia p
175쪽
R. Libertas perseela , quae est sufficiens ad pereatum mortale , quia sponsalia sunt contractus humanus, qui humano modo fieri debet, et sicuti ad matrimonium requiritur persecta libertas, ita et ad sponsalia, quae sunt via ad matrimonium: communiter. . Ouid dicendum, si Tutores, Curatores, vel Fratres promi lant, sponsalia pro pupillo, minore, vel fratre taeente, et non contradicente R. Sponsalia sunt nulla; etenim illud privilegium psi lanium concessum Parentibus, ceu patet ex Cap. unio. de desponsat. impuber. in VI. Ratio di. sparitatis est, quia pater videtur spoudere in commodum filiorum, non verotulor ole. , ita Sanchez, ei alii passim, licet La1man teneat, quod praesumitur consentire, quando tutor, curator etc. sit talis persona, quae incommo dum, aut favorem puellae spondere videatur.
. Atim sponsalia a Parentibus prosiliis eelebrata valeant tam in foro eaeterno, quam interno rR. Valent tantum in foro externo, quia Lex praesumit, quod filius, Vel filia praesens, dum parens spondit, ei omni secluso metu non contradicit, Vere, ac proprie consentit. Hujusmodi tamen praesumptio in foro interno non attenditur , unde valide eruin sponsalia in tali soro si filius, vol filia apposuit suum consensum. Neque . obstat Textus in Cap. I. g. Potest dodesponsat. impuber. , ubi dicitur, quod pater filium impuberem matrimo.nio tradere potest, et filius adepta pubertale illud omnino adimplere debeat; nam ille Textus intelligitur , si filius consensu suo illud ratisieet, velut ali Glossa eum Abbate , illud matrimonium est adimplendum ex honosiate, non vero ex necessitate.
Vorum cum isthaec interpretalio Glossae aperte videatur refragari verbis Textus , quae non possunt accipi de sola honestato , cum diserte imponant omnimodam necessitatem, ut patet ex illis verbis: Omnino debet adim. Flere, quod parens promiserat, rectius videtur dicendum hoc fuisse correo elum jure novo a Bonifacio XIlI. in cit. Cap. unim de desponsat. impuber. , ubi deeernitur filium in puberem, pro quo sorte pater sponsalia coii traxe rat post adquisitam puberialem posse ab illis resilire , nee teneri ea linplere, nisi tacite, vel expresse in illis consenserint. V. Num requiratur Proesentia Parochi, eι ιμιium ad anomalia 'R. Non requiritur, quia non datur Lex hoe prohibens, et conei l. Triden.sess. vi cap. i. de reformat. Matrim. irrita it Matrimonium clandestinum, non vero sponsalia, nee porro ad contrahenda sponsalia valida requiritur eons usus Parentum , dui eorum , sub quorum cura existunt contrahentes argum . deducto ex cap. δ usiciat, causa a et . qu. a. , ibi: Si eisι eorum consensus, de quorum comunctionibus Μιιur. Vid. Trident. loc. cit. Q. Num sponsalia celebrata lub eondisione de suιtiro eontinsensi valeant PR. Non valent, nisi post conditionis eventum, eo quia post illam consensus habetur, licet qui sic contrahit, teneatur sponsalibus flare , conditio uaveriseata, et interim non se reddere impoteulem: ila communiter.
R. Absoluta sunt nulla , quatenus do ro illicita , nam res uni promissa non potest alteri promitii. Qui u Fi conditio primorum sponsalium non veri-
176쪽
sim lire, non tenetur Maro sponsalibus absolutis, quia quod ab initio ruit in . validum tractu temporis non convalescit, i p. IVo matur do Regul. Jue. Q. Quid si quis contra ris sponsalia cum ducibus sub conditisus, qui. ἴugnam tenetur stare pR. Tenetur stare primis, etiamsi conditio posteriorum sponsaliorum primo eveniat, quia posterior desponsatio neque licita , nequo invalida fuit, nam res uni promissa, licet sub conditione, alteri promi lii nec poterat, necdobebat. Q. Quid dicendum de eo, qui ante conditionis evenisum carnaliter e
gnoseu 3POnyam. R. Praesumitur remittere conditionem, ideoque sponsalia habentur, uti absoluta, argum. Cap. 6. de condit. apposit., ibi: Qui sub honesta conae siona sponsalia contrahit, et ante conditionis eventum desponsaιam o snoscit, a condiιDue recedit.
Q. An sponsalia sub eondisione turpi valeans r
in Matrimonio apposita, ita et in sponsalibus; etenim eum sponsalia sint via ad Matrimonium, idem favor est pro illis, ac pro Matrimonio. Hinc si quis dieat: contraham ιeeum Matrimonium at oecideris patrem tuum, sponsalia valent, quia haec turpis conditio rejicitur, sicut et in matrimonio , uti infra videbimus. Larm ., Salmanticenses, nisi sorte animus contrahentis suerit serio, atque ex animo talem BPponere eonditionem, eique suum consensum adligare, quemadmodum et de ipso Matrimonio tradunt Theologi. Dixi regulariter , quia si ipsa conditio sit contraria subflautias Matrimonii, et tunc videndum, vel est adimplenda post contraelionem Matrimonii. et non valet, quia si matrimonium sub hac eonditione celebratum non
obligat, nee obligare debent sponsalia: L. Oratio D. de sponsalib., et itaeommuniter DD. Vel est adimplenda ante Matrimonium, uti v. g. Si foetum nunc conceptum emulerι3, et Valet, et sponsalia sub hujusmodi conditione contracta, impleta conditione, suo robore consistunt, et valent, uti advertunt Sancheg, Henriquer, aliique, quia tunc illa conditio non est contraria Matrimonio, cum non reseratur ad tempus Matrimonii.
. An Ilius inconstitiis parentibus vOnsalia contra ens, ea servara teneatur, dato quod conreazeru illa cum muliere disparis eonditionis rR. Maxime, quia licet ea suerint illicita, sunt tamen obligatoria, uti patet ex Τrident. seM. ai cap. I. de Resor. Matrim. , quod derogavit legibus ei vilibus aliter eonstituentibus, quia vis istorum dependet ex voluntate contrahentium , et pater morialiter peceat, si eonetur injustam retractationem ei suadere; nam pater. non pol est dissuadere id, ad quod filius sub mortaIiosi obligalus. Hi ne advertendum, I. Quod sicuti paler uou potest impedirusino eausa filio sponsalia , ita non potest sine causa illum cogere ad sponsalia. II. Filiussamilias graviter peccat irriusmodi sponsuli a contrahendo in seio, et multo magis invito patre. Tov. IV
177쪽
De Impuberum sponsalibus . An sponsalia ab impuberibus facia valent pM. Partim sunt rata, partiin suspensa. Dicuntur rata, quia inducunt pv. hlimo honestalis impeditnentum , Cap. Litteras de despons. impuber. Di Euntur sumensa, qualenus impuber acquisita pubertate , potest a sponsali. bus resilire, cap. A nobis, et Cap. De illis lil. eod. Quin impubos, acqui. sila pubertate possit a sponsalibus resiliro, etiam altera parte contradicente; quia hoc est privilegium illis concessum, ne cogantur approbare, quod in tenella aetate laeerunt, cit. cap. De illis, ubi decornitur, quod si impubes
altera adhuc existente in minori aetate , cum ad annos aptos Matrimonio contrahendo pervenerit, reelamaverit, nee in alterum volueris eonSensire,
jussirio Melesiae debenι ab invicem separari. V. Usquedum poteει reclamare impubes, ubertate aequisita rn. Statim, vel post triduum a die cognitionis pubertatis, quia in Jure dieitur in continenti aliquid seri, quod intra triduum, seu triduo proximo sit, L. Sententiis C. do error. Advocat. , et L. Cum vecialis C. de judic. , ibi: Iuleo a tem, idesι intra ιriduum proaeimum sine ulla dilatione; secus postea non poterit, quia ex quo non statim contradixit, censetur laei lesponsalia ratificare. Vid. Covarruv., in lib. 4. decreta l. part. I. cap. 5. g. I. v. 22. Nec porro possunt impuberes dissolvere sponsalia mutuo consensu , durante impubertate , quia aliter propter aetalis inconstantiam saepe sponsalia contraherent, et dissolverent, nam si uterque, sive alter iant quam ad annos apios matrimoniis contrahendis pervenerint, reclamenι,
ει postulenι separari, non sunt audiendi cit. Cap. De illis. Q. An pubes, qui vonsalia celetrat cum impubere, possit resilire ,
antequam altera para puber alem acquisineris R. Non potest neque aule, neque post pubertatem alterius cou trahentis, nisi alter pubes factus, dissolutioni consentiat, quia cum in eum semel consenserit, iam lius dissentire non poteris aliquatenus, cit. Cap. De illis , g. Utrum mulier. Et ratio est, ii uia cum contractus possit ex parte impuberis et audieare, ideo in favorem ipsius tantum polesi retraeiari, sicut, Si pupillus sine tutoris auctori late contractum cum majore ineat, propter dictam rationem illi soli permissum est resilire.
Q. An detur emus, in quo impuberes non possunt resilire a sponsalibus, adepta pubertate 'R. Maximo, Et est quando ante aetatem legitimam carnalem inter sE Eopulam habuerunt, et t. cap. A nobis, quia ea uonico duro pubes censetur , qui generare Iimi est, licet annorum numerum non expleverit, cap. Puberea de despons. impuber.
Q. An sponsalia ab impuberibus inua juramento firmantur, ita uι --quisita pubertate, ab illis resilire non possint IR. Vel erant proximi pubertati, et non possunt, Gloss. in ei l. Cap. De illis erebo audisse Ecelesiae, Sancheg I. a. de spOus. dis. 5 I. Dum. R R. Vel non erant proximi pubertati, et adest dissidium inter DD., uam aliqui
178쪽
279 tenent nou firmari, cum juramen tu in illis additum , sit quid accessorium :alii vero leuent firmari, quia sponsalia ab impuberibus inita valent, ideo quo firmantur juramento, aut saltem dicendum , quod juramentum praestitum ab illis indiget relaxione , ut eius obligatio cesset. Et haec opinio est probabiliter, dummodo impubes sciverit naturam, et obligationem juramemii. Vido in hanc rem cap. Eae litteris. I. de sponsalib. . An Matrimonium ab imp uberibus celebrarum per virba sep raraemii habeat vim spousalium 'R. Maxime, uti patet ex cap. ultim. de despons. impub., ubi insinuatur ista ratio, scilicet, quia actus ille valuit, υι potuit, licet non valuisset similvebatur : ubi ait Covarruvius hanc regulam esse veram, si id , quod seri potest, tu eludatur sub eo, quod sit, sicui sponsalia in matrimonio. Immo
ex illis oriri impedimeutum publicae honestatis decernit ibidem Bonisa eius VIII. . An sponsalia incerta sint vera, et pro rie sponsalia r
Aiale resp. not. Sponsalia inceria sunt illa, quae fiunt cum persona inde terminata, uti si quis dicat siliabus Patri: meam unam eae vobis in uaeo. rem, i sae similiter remomurunt. Hoc notato :R. Minime, nam ex puris, alque etiam certis sponsalibus nascitur publicae honestatis impedimentum, non vero ex Sponsalibus incertis, cap. utile. de sponsal. , et Matrivi. in VI. Praeterea ista sponsalia evadu ut certa , et Persecta, per personae determinationem; nam statim ac ipse se determinat ad eontrahendum cum una, statim sponsalia sunt certa, et persecta, cujus modi antea esse non poterant, LaIman. Collet, aliique.
O. Aneae sFonsalibus ineertis oriatur obligatio adimplendi sponsali,
R. Maxime, quia ex vera promissione oritur obligatio; quare cum ipsa sit vera promissio, dicendum, quod ex ipsa oriatur obligatio determinaudi pedi Souam , et sponsalia adimplendi, aliquam eligendo ex illis, quibus pollicitus quis erit futurum matrimonium. Electio autem , sive determinatio pertinet ad ipsum promissorem, quia in alternativis debitoris ost eleetio, h. e. promissoris . n. J. eto. in Vl. Vid. si lubet Sanchea de Matrim. lib. a. di
rum sponsalium contrahat secunda , et jurameruo mel, immo et Nonsam hane secundam earnaliter cosnoscit teneatur stare secundia s oma
R. Regulariter loquendo non leuetur stare; quia secunda Sponsalia continent iniquam promissionem, et juramentum non est vinculum iniquitatis, Sanchez, Solus, aliique. Dixi resulariter , quia si alieubi non sit aeceptum Concit. Trident. , Sponsalia, quae habent adnexam copulam, habent vim matrimonii, iduoque
Secunda, sunt valida; nam in hoc casu videtur vello cousummare esum ma
trimonium, Cap. Is, qui em de sponsul. Q. Eae quibus catisis sponsalia nulliser celebrantuγ pH. Ex pluribus, et Ι. Desectu consensus, ut si fiant per melum , vel ab eo, qui nondum habet rationis usum, cap. Si infantes lanie. de deSponsat. impub. in VI. II. Per sponsalia jam valide euin uua celebrata, uti Si quis co-lebrat Sponsalia cum uua, postquam cum altera spousalia contraxit. IV.
179쪽
Per aliquod impedimentum, uti si quis celebret sponsalia cum qua non po
test matrimonium colatria hero.
Da causis dissolsentibus sponsalia
V. Eae quibus causis possunt sponsalia dissolni
R. Ex pluribus, et t. Per in illuuin consensum, it Per pro sessionem Religiosam, aut per receptionem ordinis Sacri . t II. Per matrimonium subsequens. IV. Per lapsum temporis. V. Per discessum in longinquum. VI. Per impeditnentum dirimens superveniens. Vii. Per notabilem mutationem. Quod possint mutuo consensu dissolvi sponsalia , patet ex Cap. Praefm rea A. de sponsalibus, tum quia singuli possint cedere juri suo , tum quia res per quascumque causas nascitur, per easdem dissolvitur i ap. I. do Regul. Jur. Quin hoc idem locum habet, quamvis sponsalia juramento suissent confirmala; etenim de hujusmodi Sponsalibus agitur incitat. Cap. Prae-urea, et decernitur, quod si ad invicem admittere noluerint, et fidem δε-
ιam , atque juratam sibi invicem remittunt, hoe in patienιia possis ιο-
Quod dissolvantur sponsalia per Professionem Religiosam, aut per receptionem Sacri ordinis patet ex cap. Veniens qui cleric. , vel voventes ietc. et Cap. unic. de Volo in VI; quia utraque matrimonii incapacitalem parit, et porro, siculi per Prosessionem Religiosam dissolvitur matrimoniti ratum, ut patet ex Cap. Verum, et Cap. Eae publieo de convers. Conjugat. , ita multo magis per illam sponsalia dissolvuntur. O. Num peeeeι ille , qui contracιis sponsalibus suscipis Ordines Sacros R. Minimo, qiria in sponsalibus semper est imbibita conditio et Nisi ad meliorem statum transiero. Ita Henriqueg lib. 2. cap. I 4. n. 4. , aliique,
ancheg. Tamen notandum , quod iste talis tenetur eompensara damna
SponSae illata, v. g. quia secit expensas etc., uti colligitur ex L. Si pecuniam D. de conditione pro sponsalibus contrahendis, elo. Q. Num solo ingressu Religionis dissolvansur sponsalia 3 :II. Dissolvuntur sponsalia solum ex parte remanentis in Saeculo, non vero jex parte ingredientis Religionem , nisi Prosessione secula. Innocentius in Cap. cit. Veniens qui Cleri c., vel vovent. etc. Ratio primae partis est, quia ingrediens Religionem cedit juri suo, id coque relinquit alteram partem liberam e ratio secundas est, quia aliter daretur locus fraudibus , cum possit
aliquis ingredi Religionem, et sic liberari ab obligatione contrahendi ma
Q. An dentur castres , in quibus non otest puis licue ingredi Religim
nem, contractis iam sponsalibus, sed lenetur matrimonium contrahere pR. Maxime, et est quando sunt legitimandi filii, quos habuit, vel quando est consulendum fama o puellae, cu in qua quis sa miliariter tractavit, nam in hisce casibus viget justitiae vinculum, ita communiter.
Q. Quies si quis contraaeit sponsalia, quae juramento mavis, et velit postea ingredi Relisionem, num licite possiι γ
180쪽
38 in. Quamvis lietis possit, quia non in si iii ii juramen tu in , dum illud iii melius commutat , altamen ad vitandum scalida luna, tutius potest matrimonium contrahere , et servare sdem Stiramenti , et deinde non consumma lomatrimonio . ingredi , sit velit, I eligio item. Ita enim ri spolidit Alexander Ill. in Cap. commissum de sponsa lib. , illi : quia tutius est ei Relisione juramento servata mitis contrahere , et postea si elegeriι ad Religionem mictrare, si tamen γοει primam devonsalionem carnalis copula di-
Q. Aum votum si leae eastitatis faciat, ut sponsalia sinι nulla ΤR. Vel suil emissum votum contraclis jam sponsalibus , et litigium cst inter Doctores. Alii enim cum D. Thoma in IV. dis l. 38. q. I. ari. 3. dicunt dissolvi sponsalia, quia in isto contra elu seinpor est imbibita cotidi lio: Nisitid meliorem statum trans 1 ero. Alii nutem dicunt non dissolvi , quia noricensetur Deo grata promissio , quae sit . iam prii nudicio alterius. Vol post emissum volum sueri ui contracta sponsalia, Et sunt nulla , quia saeta post olum, sunt promissio de ro illicita, quae non obligat. uuod illi idem etiamo petiissime probatur ex cit. Cap. Veniens qui Cleri c. elu. ubi multori, quavpost sponsalia volum simplex Emiserat, ob fidem cincutitam sponsaliorum congrua satissaetio imponitur. V. An monsalia dissolvantur per subsequens mafrimonium pli. Maxime, quia vincultim sortius di solvit minus sorte , quamvis priora sponsalia suerint juranaenio firmata, textu expresso in Cap. Si inter de sponsal. , ubi dec rnitur, 'lii ad si inter aliquos sponsalia intercesserint de suturo ,' atque alius postea mulierem illam per verba de pracsenti sibi despousaverit, etiam si inter ipsam, et primam juramentum interueneris prioris d sponsalionis intuitu, Secundum matrimonium separari non poterit, et cap. Duobus modis I. de spons. duor. , ubi dicitur, quod, qtii si dum pactionis alteri datam per sponsalia violaverit aliam ducendo, pei manere debet cum illa, quam duxit, non enim, ait, rescindi debet tantum Sacramentum. Nec
obstat Regul. Jur. 54 iu Vl. , Qui prior tempore, potior est jure, nam in
telligenda est inter eos, qui simili, et aequali jure, ac litulo Diluntur. Q. Atim sponsulis dicantur eatincta, vel auspensa per subSequens ma Dimonium ' R. Dissidium est inter Theologos. et Canon istas , nam alii dicunt sponsalia non reviviscere, si illa, eum 'Ilia sponsus contraxit matrimonium moriatur quia per matrimonium suit ex lineta obligatio ; obligatio enim semel extincta , non reviviscit, L. Vtii rea D. de solution. , In perpetuum enim sublata Obbsatio restitui non μοιest, et cap. aeris I 29 dist, de cou secrat. Et porro obligatio sortior superveniens, extinguit obligationem prae' cedentem minus sortem. Alii vero dicunt, et quidem vorius , ac probabilius non penitus per di Clum matrimonium ex lingititur obligatio priorum sponsalium quoad spou sum, qui primam fidem violavit, sed solum suspensam fuisse, ita ut rema nente libin o teneatur priora sponsalia adimplere dueendo primam SI,Nu'sam , si ipsa velit. Consor Coneina Tom. X. sol. goo., ei Salmanti ceu es. de Matrim. Cap. R. piluet. 3.
. An maaolvantur sponsalia 'em lapsum temporis ΤAuio resp. nota: duplici modo posis praefigi tempus in sponsalibus, ci l