장음표시 사용
71쪽
ana lilia: secsido, eoru supplicia: tertio, iustor si bonitas: quasio bonoru gria. Primu ,ibi. Zizania:fm,ibi. Ligate ad cobu 'redu:tertiu,ibi.Triticum: quartu, ibi. Congregate in horrea meu . Maledicuntur et ira nia, quia sunt lolium per luxuria, ultra per auaritia auena per superbia. Lollia. n. puertit staturationis,& luxuria siti. EZe. 23. Insanuit libidine. Osee.
Fornicatio, &uinu, & ebrietas auferunt cor. S. I. Reg. I r. De Salomone, Et auerterunt mulieres cor eius. Vitia, quae
amare est, significat auaritiam, quae miro modo affligit auaros. Eccle s . Diuitiae congregatae in malum domini sui, pereunt in afflictione pessima. Mala afflictio est in congregando, peior in custodiendo, pessima in perdendo, uel relinquεdo Auenarῖ innitate significat superbia. Iob. I r. Vir u nus in superbia erigitur, uere ergo sunt mali zizania. Eoruna notatur, ibi. Ligate in fasciculos. Et notantur hic tria cilcaeoru supplici ci a. Primu supplicium erit, quia aeternis uinculis c sistringe tui: fm, quia ad inuice coprimetur : ter iiii, quia aeterno igne coburetur. Primu , ibi. Ligate: Em,ibu Ityasciculos. vi. n.i. arce sunt, ad inuite costringutur: tertii ibi. Ad cob ut edit. De primo & secundo, Sani 7. Una
. n. catena tenebrarum oes erant colligati. De tertio, Isa. 16. Ignis eoru no exuguetur. In quin q, at notatur magnitudo
poenς isti' ignis. Primo , qa coburit,& no commit. Secudo, qa cotrariu suscipit stig',& calore secu patitur. De primo, Sap.r D Ignis ciae uirtutis oblit'. Viri ignis e cosumere qa
assumit. De secu)o,Mar. i I. Mittet eos in caminu ignis, ibi
erit Bet',& stridor det tu. Fic t',dicit glosa, prae nimio calo. re, stridor detis prae nimio frigore.Τertio, qa acerbissime affligit qa patet, quia sicut diuit Au. Tato calidior est nostro igne, quato nr ignis picto. Quarto, quia est stern', Mat. 2 a te maledicti i igne aeternu. uito, quia est ardor sine si lodore, psa. 28. Vox Diat itercidetis fama igni . in flama duo sunt, spledor & ardor. Iotercidet Ians flama ignis quia ibi solu est ardor sine splendore. Bonitas sanctoi u notatur, ibi. Triticum rv multa, ad pias atrῖ tria. Piimo. quia albi sppuritatem: secundo, quia rubet propter c,ritatem: tertio, quia ponderosi per morum honestatem De pii mo:& secu-dRCant. s. Dilectus meus candidus, di tubicundus. De
72쪽
It tertio, psalm. ῖ . I ' populo graui laudabo te. sanct rum gloria notat ur,ibi. In horreum meum, spaciosum propter amet nitatem,delitiosum proptet iucunditatem,perp*tuum propter sternitatem. De primo,psal .as. Domine, dilexi decorem domus tuet. De secundo,ps. Di. Gloria,& diuitiae in domo eius. De tertio. 2. Cor. . Domum non manufactam aeternam in caelis. Item, est optimum horreum ideo,
quia ibi est abundantia frumenti, vini, ct olei. Vinum est paudium de visione patris, frumentum gaudium de uisione filii, oleum gaudium de visioue Spiritu sancti. De primo,
psal. Io I. Vinum laetificat cor hominis. De secundo, ps. 3 o. Ex adipe si umenti satiat te. Io. ia. Nili granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit ipsum solum manet &c- De tertio, psal. q. Unxit te Deus tuus oleo laetitiae praeco sortibus tuis, id est Spiritu sancto. De his tribus. a. Para. II. 'Ciborumque horrea, posuit in his frumentum, vinum, α λ oleum. De his tribus . Gen. 27. Det tibi Deus de rore caeli, αν inguedine terrae abud ita stumeti, vini,& olei &c.
Diminica in Septuagesima ex epistola. I C currite, ut comprchendati . I. Corint. y. Duo secit Apostolus in verbis istis. Primo, monet ad currendum: secundo,ad perseuerandum incursu. Prim m, ibi. Currite secundnm, ibi. Vt compraehendatis. Circa piimum sciendum est, quod iiii lex est curs. Primus est cursus naturae. Iob. 9. Dies mei velociores fuerunt cursore: secundus, culpae. Hiere. 2 . Factus est cursus. eorum malus: tertius, gratiae. r. Cor. 9. Sic curro non quasi in incertu. Cui sus naturae est triplex et tripliciter enim currunt creatur naturaliter. Primo,currui homini seruiendo. a. Esdrae. h. Velox cursus solis: currit enim sol ut seruiat homini. Secundo, malos puniendo, Sap. s. Exardeseet in illos aqua maris, & flumina current duriter, contra illos stabit virtus spiritus,& turbo venti diuidet illos. Naturaliter autem erunt creaturae ad puniedum rebelles creatori suo. Sap. I 6. Creatura tibi iactori deseruiens,exardescee
aduersus iniustos, & leuior ad benefactedum fit pro his qui in te confidunt.Tettio, currunt ad nihilum tendendos cum
73쪽
creaturae sint ex nihilo, naturaliter lex se tendunt ad nihil u. Aug. Quid est vita praesens nisi quidam cursus ad mortem Cursus culpae, est similiter triplex. Primus, superbiae. Iob. s. Cucurrit aduersus Dominu extento collo,& pingui ceruice armatus est. Secundus, auaritiae. Pro. I. pedes eorum ad malum currunt, loquitur enim ibi de auaris. ps. 49 Si videbas furem,currebas cum eo. Tertius,luxuriae. Eces.7. In ueni amariorem morte mulierem , quae laqueus venatorum
est, & sagena cor eius, & vincula manus illius &e. Quasi bos ad victimam ducuntur homines ad luxuriam . Curius gratiae est similiter triplex Primus, doctrinae. Galar. 2. Contuli cum eis evan pelium quod praedico in gentibus, seor-s um autem his qui videbatur aliquid est e, ne sorte in vacuucurrerem,aut cucurrilia m. Secundus, misericordi . Gen. I S.
Ipse vero ad armentum cucurrit, & tulit inde vitulum quem vitulum hospitibus praeparauit. Tertius, perseuerantiae 2. Timo t. . Bonum certamen cella ui, cursum consummaui: de reliquo reposita est mihi corona iustitiae. Circa secundum notandum , quod tripliciter debet currere qui vult bravium apprehedere, ad cuius similitudinem monet Apost .nos hic currere. Primo, debet currere caute, ne cadat: secundo sestinanter, ne alius praeueniat: tertio perseueram. ter, ne cursum deserat, sic debemus currere ad brauiu vitae aeternae. Primo caute, ne in foveam peccati corruamus,Eph. 1. Videte quomodo caute ambuletis; secundo sestinater, ne pigritia torpeamus, Heb. . Festinemus ingredi in illam requiem: tertio perseueranter, ne a bene agendo deficiamus , Mat. 2 .Qui perseuerauerit usque in finem, hic saluus erit. Perseuerare autem in cursu isto maxime facit patientia, per quam homo libenter tolerat omnes molestias qui sibi possent occurrere in mundo isto. Hebr. m. Deponentes omne pondus,& circunstans nos peccatum, per patientiam curramus ad propositum nobis certamen, aspicientes in authores dei, & consummatorem Iesum, qui proposito sibi gaudio sustinuit crucem consulione contempta,atque ad dexteram Dei sedet &c. De ea-
74쪽
eondudum homines in vineam iustitiae , actus suit infini eae bonitatis. Habacuc I. Egressus est in salutem populi sui. Se-
'R Hre, ibi. Inuenit stantes in soro
. essim stultius quam in praesenti rata, ubi homo debet sibi operari ut in aeternitate vivat, in otio vivere Aces .ra. De stercore boum lapidatus est piger, ει omnes loquetur super aspernationem eius.Tertio, operandi in vinea
m necessitas,ibi. Ita & vos in uiueam aes. Tetron mi fucri in areo, liboris utilitia 42q'. 4-stum fuerit,dabo uobis. Apoca. uti. Ecce uer
nio cito,& merces mea mecum est,reddere unieuique secudum opera sua. Circa primum notandum, quod Christus epessus fuit in prin-eip o mundi, sicut seminator creaturas semiuando. Luci Exut qui seminat seminare semen suum. seeundus estressisssuit in nativitate mundum illuminando. Isia. 6α. Donec egrediatur ut splendor iustus eius. Io. 16. Exivi a patre' deueni in m udu. Tertio, in passione siua suos a potestate diaboli, dc ab omnibu, malis saluando. Isa. i s. P ope est iustuet ineus,&.saluator meus egressus est. Quarto, reditus timirebus pro uidendo sicut paterfamiliai. Matiis. Si . regnu ni caelorum homini patetfamilias , qui exile primo mane codueere operarios in uineam suam. vii co. egredietur in iudicio tripliciter, sicut uisitator districtam iaquisitionem super impios siciendo. In as. Fcce egredietue Dominus de loco sancto suo, ut uisitet iniquitatem habita. .
is egreditur, sicut uir praeliator acci Tertio,sicut iudex ma- ledicos puni edo pro meritis. Mich. i. Egredietur Dontinus sic loco rancto suo, δέ descendet , dc calcabit super excelsa tetra
75쪽
terrae. Circa sin notandum, i r P quinque magna stultitia est uiuere in otio in uita praesenti. Primo, quia homo ad laborem nascitur. Iobis . Homo nascitur ad laborem. Secuti indo, quia ab otiositatem tam q. a mala magistra, mala scientia addiscitur Ecese. 3o. Multa militia docuit otiosuas. Tertio, cuia frequenter tria rabile peccatum comittitur. EZec.
16 Hic fuit iniquitas soloris tuae Sodomae superbia saturitas panis,& abudantia,& otium ipsius. Quarto, quia ego stas aeterni boni per otiu incurritur Prou. 6. Paululu dormitabis, pAululam conseres manus ud dormias, & ueniet tibi quali uiator egestas. Quinto, quia labor aeternus pro breui otio acquiritur. psal. 27. In labore hominum non sunt, & cum hominibus non flagellabuntur, sed cum daemonibus . psal. 48. Laborabit in ae ternum,& uiuet adhuc in fineri Circa tertium scie dum, P uinea illa, in qua mittuntur laborare iustitia est, in qua iunt tot palmites, quot sunt uirtutes, scut dicit Chrysost. In ista uinea debemus laborate quin que imodis. Pi imo, ipsam bonis operibus & uirtutibus platando. ps M. io 6. Platauerunt vinea,& fecerunt fructu natis uitatis. Pro. gr. De fructu manu u suarii plantauit uinea. Secundo, spinas, id est vitia eradicando & extirpando: sic eco tra dr de stulto. Prou. et . Per agru pigri hoministransiui, α per uinea hominis stulti,& ecce toru repleuerat urticae. Tettio su perilaos palmites amputa do. Canta 2. Te pus putatio nis aduenit. Iorii s. Oem palmite qui fert stultu purgabit eu ut Ductuu plus assζrat.wiarto, ab ipsa uulpeculas. 1. darmones cohibendo'. Cantia. Capite nobis vulpes paruulas, quae demoli inur uinea. Quinto, a furibu .i. laudibus horni,nu,& detractionibus custodi edo. Cant. s. Posuerunt mecustode in vineis. Circa quartu nota du, P preliu labo: actu in uinea illa est denarius,sicut dr in euangelio sui ualet mille argenteos,& hoc est quod dicitur, Isia. 8. Vinea sui pacifico, uir eius tradidit pro ea mille arget eos. Mille argentei sunt
mille gaudia qtetnitatis, i significant P dena: iu ad qua accDominica in Sexagesima ex vigila. N laboribus plurimis. Praeter labores corporales, quos sancti habent cum aliis communes, sancti
sunt da septem laboribas continuis. Petimus labor
76쪽
bor sanctorum est tentationes daemonum superare. r. Tini I. Labora sicut bonus miles Christi. Labor militis est hostescebellare.Deut.2s.Memeto quid secerit tibi Amalecit. dia
rit tibi,& extremos agminis tui, tui lassi residebant, ceciderunt: quando in eras labore & fame confectus, & no timuerunt Dominum: α post sequitur. Delebis nomen eius sub caelo,caue ne Obliviscaris. Secudus,iniquorum peesecutio--nes tolerare. Numer. Io. Nosti omnem liborem, qui apprediendit nos quomodo patres nostri deseenderunt in Aeevaptum,&habitauimus ibi, affixeruntque nos Aegypti: e atres nostros. Tertius, Dei praecepta obseruare. psal.ς γ.ptaec 'to. Quartus ,orationibus instare. pliam. 68. Labora ira clamans raucae factae sunt fauces meae S c. Quintus, pro peccatis suis & alioru prolate. Hierqs. Oboraui in gemitu meo, & requiem n6 inueni. psalm6. Laboraui in gemitu meo: lauabo per singulas noctes teritium meum. Sextus, proximis praedicando. 2. Tim. s. In ominibus labora opus fac euangelistae. r. Tim. .Qui bene ple-Iunt,duplici honore digni habeantur, maxime qui laborae
in uerbo & doctrina. Septimus, uigiliis, & ieiuniis, & ora: mi Metr te. istos septem labores enumerat Apost. n ista episto. Debet autem homo istos labores sustinere propter quinque. Primo, quia per eos intus a peccati a mundatur. psal. r . Vide humilita em meam, & laborem 'lneum,& dimitte uniuersi desicta mea. Secundo, quia per istos labores homo ex conuersatione honestatur. Sap. I o-Honeltauit illia in laboribus, & co leuit labores illius &c Terrio, quia qui est in istis laboribus, a Domino spiritualii cibo in praesenti satiatur Matmi. Venite ad me omne sua. laborati ,& honorati ellis, & ego resciam uos Rc Ouarto,quia per astos labores homo quiete i terra lucra ut dice. ult. Videte moeseum laboraui, & inueni mihi multam
astis datur. SapI. Bonorum laborum gloriosus est fructus. ibide. io. Reddet Deas mercedem laborum sanctoru tuorum &c. Apoc. i . A modo iam dicit spiritus ut requiescata l/boribus suis:opera enim illorum sequuntur illos Scc. De ea
77쪽
De eadem eri hia. 2vN laboribus plurimis. Quadruplicem labore ponit Scri.
1ptura.Primus est labor naturae,quo homo laborat ad su- sentationem naturet destituti. Iob. z. Homo nascitur ad laborem. Seςundus est labor culpae,quo laborat homo ad faciendum peccatum. Hierem. 9. Vt inique agerent, laborauerunt.Tertius gehennae, post qua nulla sequitur quies. psal. 8. Laborauit in aeternum,& vivet adhuc in finem. uar, tus labor est gratiae, quo laborant iusti ad operandum bonum, Circa laborem naturae sunt quinque attende da. Pri mo,qui pro p cato infligitur, unde patet quod homo de-het odire peccatum , propter quod est in tantis laboribus. Gen. I. In labore vultus tui comedes ex ea cunctis diebus vitae tuae. Secudo, quia si sustineret in charitate aeterna, per ipsum beatitudo acquirituri psal. I 27. Labores manuu tuaἀrum quia manducabis, beatus es, & bene tibi erit. Tertio, quia frequenter a bestiis,pestibus, vel hostibus propter pe catum c5sumitur,ideo debet homo a peccato cauere. Deut. 8aructus territe tuae,& onines labores tuos comedat populus, propter quod contrarium dicitur de iustis, Isa. 61. Si dedero triticum tuum ultra cibu inimicis tuis,& si biberint filii alieni vinum, in quo laborasti, qui qui congregabunt illud e medent,& laudabunt Dominum &c. arto, quia
omnes ad laborandum tenentur,& qui non laborat,com dere prohibetur. 2 Thes. 3 Qui non labolat, no manducet. Quinto, quia qui non vult laborare, aeterno supplicio punietur. psal. 1. In labore hominum non sunt,& cum hominibus non sagellabuntur, sed cum daemonibus. Item, cir ca laborem eulpet nota quod scriprura ponit quinque labores Primus,auaritiae. Ecclesia. . Vnus est, & tamen lab δ*re non cessat, nes seriatur &QProuerb. ,8.Noli laborara ut diteris.' eςundus, superbia . Eccl. I. Q uid ergo prodest quod laborauerit in vetu Ventus superbia est.Tertius luxuriae. Ecel. . Perseuere vita cum uxore quam diligis, α post haec omnia tua in labore tuo, loquitur i persona stultorum . artus, maleficiorum. Ita. 7. Sta cum incatatoribus
78쪽
laborasti ab adolescentia tua .Quintus, gulae. Eccle. 6Omnis labor hominis in ore eius, ut comedat quis & bibit, αstuatur laetitia ex labore suo, & loquitur in persona gulosi.
Circa laborem gehennae possunt tria notari. Primo, immensitas.Tren. 3.Circundedit me selle, dc labore. Secundo, acerbitas. Eccl. Io. Labor stultorum antigit. Tertio,aeterni
ras. psal. 8. Laborabit in aeternu,& vivet adhue in finem, A quo labore liberet nos Dominus noster. Amen. De eadem ex epistori. SCio hominem sue in eorpore,siue extra eorpus nescio Deus scit &c. 2. Corii l. Tria sunt necessaria euilibet viis 'ro sancto ad persectione, quae notant in istat epistola circa Paulum. Primo, aduersarioriam tolerantia: secundo, bona operatio: tertio,caelestium contemplatio, Debent enim viri sancti primo aduersi tolerare patientissime: secundo, bona opera excellentissime consumare tertio,caelestia gaudia co
templari. Primum notatur, ibi. In carcere abudatius. Rom.
o. In tribulatione patientes, secundum, ibi. In labore
aerumna. Gal.6. Dum tempus habemus, operemur bonum
ad omnes maxime au tem ad domesticos fidei . Tertiu , ibi. Scio hominem raptum usque ad tertium c*la &e. 2. Cor. 3 Nos autem reuelata iacie gloria Domini speculates &c, Circa primum notandum , quod in riquatuor specialibus ostenditur mira patientia Pauli in ista epistol .Prtino,in sustinentia carnalium tormentorii , ibi. Ter virgis caesus su nasemel lapi atus,ter naufragiu seci &ς, h. Cor. Persecutu nem patimur,& sustinemus. Secundo, tolerantia diuinorsi iudiciorum, ibi. Ter neufragium sui. Tertio, tolerantia de tractionum, ibi, periculis in fallis statribus, qui eum perfreqpebantur detrahendo in opere. i. Cor. . Maledicimur,
benedicimus. uarto,in tolerantia tentationum, ibi. Datus est misi stimulus carnis meae angelus latans Ia. I. Be tus vir qui suffert ten lationem &e. Circa secundum norta,in quatuor notatur maxime bona operatio Apostoli, in quibus debemus eum imitail. Primo, in manuum labore,
ibi. In laboribus plurimis, st. Manuum tuarum labores manducabis, beatus es, dc bene tibi epit.*.Tim. I. In labore
79쪽
α satigatione.Item, glibi. Nocte & die in profundo maris
fui. Secundo, in ieiuniorem,& vigiliam obseruatione, ibi In vigiliis, in ieiuniis multis. Tertio, in Gllicita praed catione, ibi. In statia mea quotidiana. Mat. vlt. Euntes in mundum umuertum praedicate euageliu omni creaturae. Quarto, in oratone, ibi. Prcpter quoὸ ter Dominum rogaui. Ro. 12. Orationi instantes. Otatio ordinabat eum Dominum,
praedicatio ad proximum , labor manuum ad seipsum. circa tertium notandum,quod quatuor sunt modi contε- plat onis, qui notatur in ista epistola circa Paulum, in quibus debemus illum imitati. Primus modus versatur circa considerationem scripturae, qui intelligitur per raptum in paradis um, ibi. Scio hominem raptum&c. Dionysius. Pulsemus in hortuna optimum paradisi scripturarum, qui odoriseris, qui dulcibus, qui speciosissimis, qui omnimode intellectualium dei ferarum uolucrum cantilenis circusonat aures nostras, qui tangit quidem cor nostrum, & contribui tum, laetificat quidem,iratum autem subtempe: at, & laetitia et terna multiplici implet. Secundus modus uersatur circa considerationem creaturae incorruptibilis, qui intelligi cur per primu cadu, ps 8. Quoniam uidebo cados tuos &c. Ad literam loquitur de caelo materiali. Tettius modii; versatur circa considerationem creaturae spiritualis,honsidera-do ordines angelorum ad Deum, ad nos, ad seipsos, qui intelligitur per raptum usque ad tertium caelum. Aug. Nimi- rum caelum caeli, quod in principio secisti, creatura est aliqua. sintellectualis , Qq non tibi trinitati coaeterna, particeps tame aeternitatis tuae ualde immutabilitate suap dulcedine felicissimae cote plationis tuae cohibet, & line lapsumllo ex quo acta Emeredo, tibi excedit oem uolubile uicissitudine teporii. Quart'mod' versat circa colideratione di- vinitatis, si ites ligi p raptu 1 tertiu caris. 2. Cor. I. Nos aut reuelata secie gloria Diti speculates &c. Bernardus. At omnium maximus, qui spreto usu rerum , &sensu uri, quantum quidem humanae naturae fragilitati fas est nascensionis gradibus ad illa sublimia aduolare interdum conterlando consueust: & haec cotem plino cum persecta fuerit, ς iit summa beatitudo. Aug. Introducis ad me,One, aliqua i da qua
80쪽
do quandam nescio quam dulcedine, quae super scitur in me,nescio quae sit uita aeterna,si illa non est, Ad quam perducere &c. Amen. De eadem ex euangelio. OLvcREs cael i comederunt illud, Luc. g. Per uolucres intelliguntur daemones, per semeiustitia; unde secundum mysticam expositionem possunt in istis uerbis notari tria. Primo, daemonum ad male faciendum velocitas, ibi. Volucres. Secundo,eorum secundum naturam dignitas,ibi. Caeli. Tertio, eorum secundum culpam iniquitas, ibi. Comederunci Circa primum sciendum quod daemones comparantur uolucribus propter tria. P: imo , propter uolatus sublimitate: secundo, propter uolandi velocitatem: tertio, propter rapacitatem. D mones enim uolant in altum . Numeri Ση. Si. in petra posueris nidum tuum, inde detraham te, dicit Dominus. Item, uolant cito per malefaciendi sestinarionem. Tre. velocioies fuerunt persecutores aquilis caeli. Item, uiuunt de raptu per animarum deuorationem. I. Pet. s. Ad ver sarius uester diabolus tanquam leo rugiens circuit quetrens quem deuoret &c. Ere.i 8. Aquila grandis magnarum alarum. Circa secundum notandum,quod propter tria discuntur daemones aues caeli. Primo, propter originem r. suerunt enim cti in caelo empyreo. Secundo, propter lubtili tate: unde de his duobus, Is.1 Quomodo cecidisti de caelo Lucifer, tui mane oriebaris &c. usque altissimo In eo quod dicitur de caelo cecid ste,notatur ibi origo, quia fuit in caelo creatus: in eo quod dicitur, Lucifer,notatur naturalium perspicacitas & speciosita . Tertio, dicuntur aues caeli propter habitationem. Eph. 6. Contra spiritualia noquitiae in caelestibus,& propterea accipite arma tiara Dei, ut possitis resistere in die mala, & in omnibus pei fecit stare. Circa testium no an uio,quod triplex est semen quod comedunt daemones. Primum est uerbum Dei. Matth. i'. Semen est uerbum De Luc 8. Aliud cecidit secus uiam Sc venerunt volucres caeli,& comederut illud. In eodem. Ve-