장음표시 사용
151쪽
148 Theologicarum Instituitinum Lib. IV. ρ. XV mumenta perSequitur, atque dissolvit. Multa etiam de Nahab et I sumeb. Libri Conclusio. Atque Ilaec in Iaudem, et gloriam, et honorem Patris , Filii, et Spiritus Sancti, unius, et individua.
Triuitatis dicta sussciant. Bestat tamen , ut, quoniam diximus, imaginem quandam in nobis impressam CSSE Trinitatis , utque eidem Trinitati devotos suisse noa in baptismo , et consecratos; caveamus sedulo ne im enem adeo praestantem , ac divinam peccato macu-mus ῆ sed ita nos gerere satagamus ; ut manentem is nobis Patrem , Filium , ae Spiritum S. verbis, factis , atque omni vitae ratione et sentiamus interitu , et extemmiu obtendamus.
152쪽
SEU TRACTATUS DE RERUM CREATIONE.
De Angelis. De sex dierum opificio.
De homine , ejusque lapsu. 9 . Praefanio.
Libro superiori , quo de processionibus divinarum
personarum intra Ipsam divinitatem egimus, appo site hunc subjicimus de processione creaturarum a Deo , sive a tribus simul divinis Personis , quae bonitatem suam in rerum creatione, Veluti extra se effuderunt. Sed quoniam res creatae trium sunt generum, spirituales , corporeae , et compositae ex corpore et spiria
tu ; ideo erit tractatio haec omnis quadripartita; in priama enim parte de ipsa universim ereatione tractabitur ;in altera de Angelis: in tertia de creatione mundi hujus corporei , atque visibilis ; in quarta de homine, ejusque Iapsu in peccatum , secutaque lituo totius humanae naturae Corruptione.
De rerum Creatione generatim. C A P. I. intenditur, creationem ex nihila esse Deo possibilem.
Ado. I. D Erum creati em ex nihilo impossibilem, o esse , contendunt Athei ; atque in ejus opinionis patrocinium vocant veteres philosophos, quorum plurimi, ut docet Censorinus De die Aviali ccx'
153쪽
iso TMoflog carium Institutionum Lib. V. Pars. I. Cap. z. . 4., Mundum suisse posuerunt ah aeterno: omnes Vero , ut athei putant, saltem materiam ipsam, Vel Ch-s , unde mundus conditus est, aeternam fuisse docuerunt. II. Sed Philosophorum patrocinium frustra, et in Q- pte prorsus athei implorant. Primo enim ipsi omnem auctoritatem spernunt, et sola ratione volunt inquiretidam esse veritatem. Cur ergo de auctoritate veterum
gloriantur Τ Deinde illi ipsi veteres , Pythagorici nem pe, Platovici , et Peripatetici, qui mundum putabatat esse ab aeterno ; statuebant tamen , illum esse a Deo sactum, ut testatur Plura chus de Pythagoricis, et Platonieis : et de Peripateticis constat ex ipso Aristotelci Lib. II. Metapbsic. Q ad observat Angelicus Doctor L P. Q. XLIV. ari 2. . et Lob. VIII Physic. Leci. 2
Si ergo docebant, mundum a Deo notum esse ab aeterno , manifestum est, eoS P itasse mundum Creatum ex vibilo si enim laetus esset ex jam extatile materia, non esset utique factus ab aeterno, quia materia ipsa suisset mundo antiquior, ut patet. Imo clare docet Aristoteles tum in laudato Metaphysicorum loco, tum iu aliis , primum , ac suPremum ens esse omnibus aliis enti inas existendi causam ', quod Perspicue creationem ex nihil
significat. Vide Sylvium ad L. P. Q. XLII et XLV
III. Utrum autem mundus ab aeterno creari potuerit, infra erit dicendi locus. Nunc istam atheorum audaciam, qua considenter Pronunciant. Creationem ςx uiribilo esse impossibilem , Decesse est retundamus.
Creatio rerum eae nihilo non est Deo impossibilis
Prob. Quod contradictionem non implicat, non es omnipotentiae Dei impossibi Ie, ut Lib. III. cap. Ia diximus. Atqui creatio rurum ex nihilo contradictionem nullam involvit. Illud enim contradictionem involvit , quo dicitur; aliquid simul esse, et non esSe ex gr. mons sine valle , circulus sine rotunditate . triangulum 5ine tribus lineis , aut angulis. At creatio ex nihilo
Rou est ejusmodi , aliud enim eat , idem simul esse, et
154쪽
De rerum Creatione. 15 non esse ; a'iud est i ut quod non erat, iam esse incipiat .. Ergo uou est omnipotentiae Dei impossibilis. Quod aulcm sit hoc dogma fidei , patet tum ex generali erito , Iliod veluti su udamentum Christianae sidet posuit. . Angelus Luc. I. 37. Non erit impossibila apud Dei nomne Derbum ; tum eX eo quod revera ex nihilo cuncta creata esse, ad sidem pertiuet. ἀ in
Soloiantur Objecta. Obie. I. Vulgatum est axioma: Ex nihllo nihil, in
nihilum nil posse reperti. ENO.' Diti. ant. Virtute , et potentia finita , eone. Vise tute , cd potentia 'i,assii ita , neg. virtus enim finita certis est circumscripta limitibuK; ita ut quamvis habeat subjacentem materiam , non possit tamen inde omnia sace- me , quae libuerit ρ, ac proinde multo minus sacere aliquid sine ipsa materia jam extante. At virtus infinita ad omne id exieuditur , quod contradictionem nota implicat ; ita ut possit superare distantiam infinitara , quae est interens , Α nihil : ideoque e siluere , ut quod non erat , es se incipiat; et quod erat Hierius non sit.
Inst. Atqui eontradictionem involvit , fieri aliquid ex nihilo ; si enim ex nihilo fieret aliquid , jam nihilum
esset subjectum, unde res fieret, an proicae nihilum s
mul esset, et non esSet. H. Neg. ant. et suppositum. Cum enim dicimus
virtute divina fieri aliquid ex nihilo , non id intelligimus , quod in objectione supponitur, nihilum esse subiectum , unde res ei sic itur ; sed illud tantum , nempe per virtutem infinitam incipere es e rem se quae Prius
Objio. II. Omnino intelligi non potest, quomodo creari aliquid possit ex nihilo ; fugit enim hoc omnino
mentis aciem. Ergo. ' V. Neg. cons. Quod enim mente assequi nequeamusereationem ex nihilo , nihil aliud ostendit , nisi mentis humanae imbecissitatem. Sat est scire, nullam ea in re inesse con radictionem ; et multa Deum sacere Posse , quae uos lateamur ivlesligere non posse.
155쪽
ita Theologisarum Institutionum Lib. V. Pars I cap. IL
Corollarium. Ergo possibile est etiam divinae potentiae res omnes redigere in nihilum. Paris enim potestatis est res creare in nihilo , et creatas redigere in nihilum.
Utrum omnia , quae sunt, α. Deo creata sine ex nihilo.
o. I. QUno inspiciamus, an quod possibile esse de- a.' monstravimus , revera sit a Deo factum , ita ut omnia quae sunt , a Deo ex nihilo creata sint. ΙΙ. Ioan . Clericus Art. Crit. Toni. LII. , et Richardus Simonius Hisι. Crit. Vet. Test. Lib. III. cap. 3. Putant , ex Scripturis clare ostendi non posse cieationem Terum ex nihilo.
Quidquid est extra Deum , ab ipso Deo creatum est ex ... nihilo. Est dogma idei.
Prob. I. ex Scriptum. Genes. I. In principio creavit Deus Caelum, et terram: quibus verbis totam rerum n turam gomplexus est Μoyses, et quidquid caelo , terraque eontinetur. Et quamvis hic aperte non habeatur creuPic ex nihilo 1 et ipsum Hebraicum verbnm bara , creaWis, sumatur aliquando in Scripturis pro rerum productione ex jam extante materia , sicut in eodem cap. I. Geu. dicitur remost Deus cete grandia , utique ex materiae tante tvmen cum agitur de creatioue caeli , et terrae veram creationem ex nihilo intelligendam esse, Patet e aliis Scripturae locis, ut ex II. Machab. cap. 7. Caelum , σι terram , et . . . Omnia, quae in eis sunt ... ex nihilo
fecit Deus, et hominum genus. Quid ad haec Clericus Z.Aitne Μachahaeorum Iibros non esse Canonicos i Sed Praeterquam quod id Lib. II. ωρ. 3. consutavimus , Soncedere saltem debet , Synagogam perpetuo Per
156쪽
De remm Creatione. . i53. ea Verba creapit Deus caesum, et terram , intellexisse creationem ex Dihilo , cum Libros Machabaeorum religioso servaverit. Num igitur adeo itisolenter et inepte βuPurbus est, ut vitii , et potestatem verbi bara crea- is , quod in Genesi positum est , inclitis se perspexisse , quam omnes veteres Hobraeos , arbitrctur ZProb. II. ex per etiaa Ecclesiae traditione, cuj us i numeri , et locupletissimi testes sunt quotquot vel a Primis Ecclesiae saecusis floruere Patres. Sum ciant pro omnibus i. ' Ambrosius , qui , ex omnium Christiatiorum sensu loquitus Lib. I . maeam. ωρ. 4. ait, Au Clorenι An florum , et Dominationum , et Potestatum facile intelligimus eum qui momento imperii sui hanc tantam pulcsiritudin m mundi ex nihilo fecit eMe , quae nOR ervi, et nou de extantibus , aut rebus , ωιt cauSis donaoti habere stibstantiam. α' Augustinus Lib. I. de Gen. coni. Manich. cas'. a. Non ea genuit de seipso , Mi hO essent , quod is se est; sed ea fecit de nihilo. Λecuris rece mendis abstinemus , cum desinitum sit in ConciIio Lateratiensi IV. , quod Deus ti tramque de niuilo condidit creaturam , spiritualem et corporalem. Prob. IlI. ratione. Si aliquid extaret, quod non suisset a Deo creatum ex nihilo . esset aliud Ens a se praeter Deum, quod repugnat. Nam, ut ostendimus
Lib. III. cv. a. , Eus a se Deus est. Praeterea si materia creata Don esset , Sed aetcrna , esset ens necessarium , immutabile , nullique subjecium ; ac proinde nihil ex ea sacere potuisset Deus : imo non existeret Deus. Deus enim est Ens persectissimum. Atqui maxima haec perfectio est, ut sit primum Eusa quo onmia alia entia pendeant. Ergo si esset aliquod ens , quod a Deo non pendeat , Deus non esset Deus , ac proinde non esset. Vide Hist. Crit. Reipub. liter . I m. m. Art. 3. , ubi contra Clericum fuse disputatur. v Tractat haec acutissime S. Tuoipas Lib. II. coni. Gent.
157쪽
i54 Theologicarum InstitutionumLib. V. Pars. L. CV. LIL
Corollaria. II. Cum ergo Deus cuncta creaverit ex nihilo, patethine, quam absurda fuerit corum PhiIosophia, qui mundum hunc corporeum ex Dei substantia ematiasse somniarunt. Fuerunt ejus sententiac AEgyptii , Chaldaei , Sinenses , aliique. Quid autem insulsius , quam ex Dei substantia spiritali , eaque simplicissima , emanare matelliam potuisse ῖ Concoquere id potuerit Spinoeta in Ethiacm ): reliqui , quos commemoravimus, nisi Panq,eismi labe et ipsi aspersi fuerint, quomodo tam inepte errare potueri ut, mirandum est. Hid. σοι 'hium Theol. NM. m. n. Proρ. Qi.
II. Ergo quidquid est, bonum est. Si enim quidquid
est, a Deo creatum est , non potest esse nisi honum. nine Gen. I. de singulis creaturis dicitur i pidit Deus quod esset bonum : et deinde de . omnibus aptissime se eum congruentibus : iudit Deus cuncta quae fecerat , et enoni νηlde bona. Et SV. XL. 25. Duwis omnia , quae aune, et nihil odisti eorum , quae fecisti. Et L. Tim. IV- έ. Omnis crρatura Dci bona est. Vide S. Thomam X. P. Q. V. an. I. et 3. Merito igitur damnati , atque explosi Manichaei, et Priscillianistae , qui creaturas aliquas Natura Rua malas asserueruut, de quibus vide Diphanium , Philastrium , Augustiniam. Nunci quod cu. I. proposuimus, expendendum est, utrum omnia ab aetemo creata sint, vel creari potuerint.
Utrum omnia creata sint, pel creari potuerine ab aeterno. Ado. πN prima hujus controversiae parte, utrum selli I eet omnia ab aeterno creata fuerint , nonnulli veteres Philosophi, ut Pythagorici, Platonici, et Peri Patetici errarunt, docentes , mundum suisse factum ab aegerno , Ut cv. I. animadvertimus. At circa alteram Par rem , utrum potuerit saltem Deus ab aeterno omnia creare ; Vel quod codem recidit , utrum creari aliquid ab aetemo contradictionem involvat, acris est inter 1'heo-
158쪽
De rerum Creatione. IIS logos quaestio. S. Thomas Oρusc. XXVII. de Amernitatemiandi , et Quaest. III. de Potent. art. 4. docet, potuisse mundum creari ab aeterno. At in Summa I. P. Quaest. ALPI. non ita clare sententiam suam aperit: imo si vera est lectio nonnullorum Codicum, videtur ea de re vel dubitasse, Vel in contrariam potius inclinasse sententiam. Certe Durandus , Coelanus , Solus , Nannesius, aliique tenent, oreationem ab aeterno nou esse impossibilem: alii, ut Richardus, Henricus , Volentia, aliique plurimi id negant.
Mundum non esse a Deo creatum ab aeterno, dogma fiat est. Prob. Proo. VIII. 22. ait Sapientia: Dominus Pos sedis me in initio inartim tuarum , antequam quidquam DCeret a princ*io. Ab aeterno ordinata sum . et ex an liquis antequam terra feret. Nondμm erant abrai, Mego jam conceyta eram : necdum fontes aquarum empsemni. Necdum montes grapi mole constiterant: ante coia s ego parturiebar: Adhuc terram non fecerat, es fi mina , et cardines orbis terrae. Ecoli. XXIII. 29. D mino Deo, antequam crearentur, omnis sunt agnita. Et Ioan. XVII. 5 et 24. Christus : Clarisca me tu Pater πud temetipium , claritate , quam habui priusquam Mundus esset . . . . . . Dilexisti me ante constitutionem
mundi. Ephes. L. 4. Elegit nos arate mundi constitutio nem. Alia quoque his similia leguntur in Ecripturis. Concilium etiam Later. Iv sub. Innoe. III. definivit et Deum omn*otenti sua pirtute simul ab Initio temporis utrarnque de nihilo condidisso oremuram, spirioualem, et eo oralem rigo.
159쪽
ita Theologiearum Institutionum Lib. V. Para. I p. LII.
Refutantur Objecta. Objic. I. Vel Deus potuit , et voluit omnia ab aeterno creare: vel potuit, et noluit ' Vel voluit, Et non potuit ; vel Don potuit , nec Voluit. Si primum dicas , jam
Concedis omnia greata esse ab aeterno. Si reliqua tria , Deus fuisset vel infirmus , vel invidus, quod absurdu mest. Ergo. Η. Si creatio ab aeterno eontradictionem involvit Deum nec potuisse , nec voluisse aliquid ab aeterno oreain Te non quia tufirmus est; sed quia quae contradictioncm implicant; non sunt, nec esse possunt, ol lectum nec intelligentiae , Dee voluntatis ejus , ut Lib. IV. cv. a. diximus. Si vero creatio ab aeterno non involvit Eon
radictionem de quo in sex disputabimus dicendum est .
Deum potuisse omnia ab aeterno creare : Deo tamen voluis-- et non quia invidus ; sed quia sapientissimus est, et id vult, quod ost deceutius. Obsec. II. Causa, quae ab aeterno est in actu, ab aeterno essectum produxit. Atqui Deus est causa, quaUBb ae turno est in acta ; alioquin mutatus esset a ρotenιi ad actum, quod divinae persectioni repugciat. Ergo abaet Ino omnia Produxit. U. Din. m0. Si causa agit necessario , pt non libem va Voluntate, conc. Secus, neg. Deus itaque ab aetemtio iactu Voluit, ut creaturae essent non ab aeterno , oedin temPOre.
Obsec. III. Si creaturae non semper suerunt, etiam tem PuS nou semper fuit ', cum enim tempus non aliud sit, nisi mensura.motus , profecto cum creaturis incepit. Atqui hoc repugnat: qui enim dicit , tempus non Fcm- Per suisse, significat , fuisse tempus, quando non erat tempuS. Ergo. N. N.. min. Qui enim dicit, tempus non SemPerfuisse , figuificat, fuisse aeternitatem antequam inciperet
96ic. IV. Eccl. I. 9. aperte dicitur: Z ipsum quod futurum est: Quid est Quid exst quod quod factum
160쪽
De rerum Creatione. 15 estp ipsum quod faciendum est ' nihil stib soIe noseum , Nec Malet quisquam dicere : ecce hoc recens est: jam enim Praecessit in saeculis , quae fuerunt ante nos. Atqui haec verba aeternitatem mundi significant. Ergo. Neg. min. Quumvis enim non fuerit mundus ab Reterno conditus , tanta est tamen ejus antiquitas , ut iure possis dicere, nihil stib sole nopiam. Nam Si mundum Consideres naturalem , iidem sunt hodie , eruntque in posterum naturalium causarum effectus , qui a principio fuerunt. Si vero hominum actiones, cum iisdem ii pastionibus subjecti sint, quibus veteres erant subjecit, non
est mirum si eadem nunc accidant, quae olim ucciderunt, licet eorum memoria perierit.
Alia argumenta vide apud S. Thomam, qui L. P. Q.
XLVI. art. I. decem argumenta in contrarium Pr ducit, et solvit: Quaest. 3, M. Pot. art. 17. trigintR in Lib. II. coni. Gentes. cv. 32. et seq. octodecim: in a. Dist. I. Q. 1. urt. 5. quatuordecim.
Verisimilitis est, non Rotuisse ali id creari ab aeterno iseu creationem ab aeterno inpolpere contra diationem.
Prob. I. Quod creatur . incipit esse. Atqui esse incipere aeternitati xepugnat. Quod enim aeternum est , semper fuit, nec opus habet , imo nec potest incipere esse. Ergo repugnans , ac proinde impossibile est aliquid creari ab aeterno. . .
Confrm. I.' Ideo Patres damnarunt eos, qui dicerent , Verbum existere incepisse , quia inde sequeretur Verbum non fuisse aeternum. Ergo ponebant ut certum, aeternitati repugnare, quod aliquid esse incipiat. confrm. a.' Creatio ex nihilo significat, rem antea fion extitisse ; sed quod rem antea non extitisse signis Cat , aeternum non est, ut patet, quia aeternum excludit ne vel minimum mometitum, quod praecesserit. Ergo Prob.