장음표시 사용
301쪽
etorem Lib. de Pallentia) Possenum sive alium Auciorem Lib. de Creatione hominis ) Damascenum Lib. II.
de fide cap. I a. , Eucherium LM. L in Genes. , Rupe tum, Bernardum. Magissetim Sententiarum , S. Thomam. Prob. II. Nullum in Scriptura Verbum Supervacaneum est; sed saltem est ad majorem rei explicationem Positum; ergo imago , et similitudo, seu ut dicitur Sap. LI. 23. imago similitudinis non quamcumque significat imaginem , sed valde similem prototypo . Sed liomo gratiae donis spoliatus non est utique imago valde Deo similis . Ergo similitudo , praeter naturae Proprietates , gratiaeetiain dona significat. i Corollariunt.
Ergo si aceipitur similitudo pro ipsa imagine, sicut non periit per peccatum i in ago Dei in homine , ita neci
similitudo : si vero pro donis. supernaturalibus , dicendum est, periisse in homine per peccatum similitudinem Dei ; Permansisse vero imagiuem.
CAP. V. De justitia originali.
Ado. I. a Omine iustitiae originalis duo veniunt ne-1. I cessario intelligenda , tamquam e sentia- Iia ; vlia Vero duo ., tamquam Priorum Cousectaria. Ne-ccssaria , et essentialia sunt 1.' persectissimus ordo pamtium , quae hominem componunt; ita ut corpus , et quaecumque inferiores potentiae subiectae sint spiritui . meo nitus sit inordinatus concupiscentiae motus, rationem praevertens : 2 ' gratia sanctificans, et quae eam ordine praecedunt fides , spes , charitas : quaeque s quuntur virtutes scilicet morales infusae , dona spiritus sancti, et actuale auxilium, sine quo justitia servari non potest. Consectaria vero hujus justitiae sunt I.' Ω- licitas , et beatitudo , non quidem consummata per glo-
τι am , sed omnem miseriam an mi , et corporis excludens : 2. corporis immortalitas. Quaerendum ergo , u-
Tum primi parentes sum hac justitia a Deo creati sitit.
302쪽
Boo Theo/ogiearum Institui. Lib. V. Pars V. Cay. V. II. Omnes Catholici docent , Deum hanc originalem justitiam Adamo fuisse largitam contra Pelagianos , qui
asserebant , Adamum in eo statu suisse creatum , in quo Nunc homines nascuntur ..concupiscentiae , miseriis, morti obnoxii , o lique gratia Dei vacui , quibus simi- Iia docent Soeiniani. At non convenit inter Catholicos . Utrum Deus gratiam sanctifica tem Adae donaverit ita ipso creationis instanti momento , an postea. Veleres
dius Romanus , ejusque Commentator Gaoardus docuernn . Adam non in ipso crcationis actu, sed paulo post suisse gratiae donis exornatum. III. E contrario Lutherus in caρ III. Gen. commentus est, originalem justitiam non solum in ipso creationis momento suisse Adamo inditam, sed etiam suisse ei naturalem ; sicut naturale est oculo videre Iumen. Stainamus inquit , justitiam non fuisse quod-dcim doniam , quod αb extra asscederet, festaratum a natura hominis, sta fuisse Oere naturalem , ut natura Ada esset diligere Deum, credere Deo. Quoscere Deum. Haec eam naturalia fuere in Adams, quam naturale est, quod octili lumen reclaiant. Unde rcfert, Originalem justitiam esse de natura hominis ea autem Per Peccatum amissa, non mansisse integra naturalia , ut Scholastici delirant. Nunc errorem in Baio etiam damnarunt Pius
V. anno MDLXVII. , Greg. XIII. anno MDLXXIX. ,
et Urbantis VIII. in ea propositione num. XXVII. Aintegritus primae conditionis non fuit indebita naturae humanae exaltatio , sed naturalis ejus conditio cum nliis, quae eodem collineant, nempe XXI. Humanae naturae xaltatis , et sublimatio in consortium dioinae naturae debita fuit integritati primae conditionis , ae proinde natiaralis dicenda est , usu superuaturalis , et
aliis similibus. quas propositiones ipse Bajus publico Scripto revocavit, agente μαncisco Tosedo , qui postea
CardinaIis creatus est 'IV. Est ius in II Dist. XXV. 6. media ingressus si via. Cum enim iustitia originalis duo complectatur Mssentialia , gratiam, scilicet, et rcoluin ordinem partium Isaletur quidem , gratiam suisse donum supernatur, de; sed probabili ratione dici posse ait, rectitudinem sive re- , c. u
303쪽
De rerum Creatione. 3o1 Ctiam ordinem partium , quo in primo homine inferiora superioribus subdebantur sine ullo rebellis concupisce tiae motu , fuisse Daturalem , sive ipsi naturae debitam ProPrietatem. V. Ne autem in ambiguo laboremus, advertendum est x. aliquid.dici posse naturale duplici ratione ; veIquia ipsius naturae proprietas est ἔ Vel quia in ipsa naturae creatione a Deo donatum est , naturamque ipsam Exornat , et perficit : a.' nomine concupiscentiae duci
etiam posse significari ; scilicet vel appetitum boni sensibilis iuxta ordinem rationis , ut appetitus cibi ad vitam necessarii; vel appetitus inordinatus cujuscum quorei Contra ordinem rationis e in quo posteriori sensu hica Nobis usurpatur. Utrum ergo Deus justitiam origina Iem tu ipsa creatione primis parentibus dederit, videliamus hic: utrum vero fuerit illa naturalis , in sequenti CaPite.
En imo errationis momento Deus homini largitus est originalem justitiam , sεu gratiam sanctifcantem , cum donis ii si adnexis, rectitudinem Partium, seu immunitatem ab omni inordinato
Prob. 1a. pars de gratia sanctificante, et ex consequenti
etiam de donis , quae in Lib. VII. Tractam de Gratia
docebimus, numquam a gratia sanctificante divelli. 1. ex Scripe. Ecel. VII. 3.D. Deus fecit hominem rectum. Nano autem rectitudinem, sive metum ordinem intelli gendum etiam de justitia, et sanctitate, ostendit Apostolus Ephes. IP. 23. , ubi ait: Renopamini spiritumentis Destrae , sti induite no-m hominem , qui secun dum Detim creatus est in justitia, et sanctitate peritatis.1 Prob. II ex PP. quos supra diximus, similitudinem Dei in homine intellexisse de donis supernaturalibus gratiae sanctificantis. Quippe illi i x consequenti docent, sicut in primo creationis momeulo laetus est Adam ad c imaginem , et similitudinem Dei , ita simul gratiam Bauctificantem accepisse. Quibus . unum hic addere sum-
304쪽
Bona autem Voluntas Augustino charitas est. Quasa De
ro ψ inquit Lib. I. Gmtia Christi ca' 'M. alma sit bono poluntas , quam e ritω , quam L Scriptura nobis esse clamat , eae Deo , et a Patre darum, ue uitia
Prob. III. ex Concilio Tridentino Shas. q. cum Mnquis non constetur, Primum hominem Adam , cum mandatum Dei in Paradiso fuisset transgressus , statim' -ncticacem , et justitiam , in qua constitusus fuermi, amisisse ..... anathema Sit. .EE quibus Concilii verbis da senius quidem LM. I. de Grat. Primi hom. ωρ. L imo et M. Belleui Lib. Mens Augustivi etc. insert, i dogma fidei esse , Adamum in ipso creationis bacua exornatum sanctificante gratia ; sed male Aliud est enim , inquit Estius in M. Dist. XXV. f. a. , Conditiam esse in gratia,
aliud in ea constitulum. suo cum ante in decreto positum esset, Adam conditum esse in sanctitate, illud verbum deletum est, suffectumque constitutum , ne Veserum Scholasticorum sententia damnaretur , ut testantur
Historici. Vide ipsum Estium M. M. Dist. XXV. S. I.
Prob. 2a. Pars de concupiscentia , tum ex ipsis verbis mei. VII. Deus fecit hominem rectum , tum ex I. Io. ITA IS. Concupiscentia .... non est ex Patre . Sed exu mundo est 3 tam ex Apostolo 'qui Rom. VIII. et alibi saepe vocat eam Peccatum ; quia scilices ex mecato pro ducta est, ut explicant omnes Catholici post TY deminum Sera. V. ean. 5r : ac proinde non erat ante peccatum , tum denique ex aliis argumentis , quibus ii Da probabimus , ipsam concupiscentiam materiailiter ina- Iam Prob. II. ex Augustino' Lib. IR de peccator. mer. et remiss. cαρ. 22. Hanc ergo obedientiam priusquam ε Molassent, placebant Des , et placebat eis Deus ; et qu*mpis corpus animale gestarent, nihil inobediens λ, illo adfersum' se 'moperi sentiebant. Faciebot quippe hoe ordo justitiae ut quis eorum anima famulum Cor. Pus a Domino acceρerat e sicut sysa eidem Domino suo' ita illi corpus obediret, atque exhiberet pilae illi e-
305쪽
De rerum Creatione. 3os gruum sine ulla resistentia fumulatum. LIius et nudi erant, et non confundebantur. Quod quidem Augustinus millies repetit , et inculcat contra Pelagianos , qui cou
cupiscentiam in Paradiso suisse commini,cebantur .. Ergo. Porro cuin Scriptura , et Patres omnem CDI GuPisceti
liam e Paradiso ablegant , Don solum intelligendi sunt de concupiscentia caruis, sed etiam de concupiscentia spiritus', hoc est de quocunque inordinato appetitu , t aut laudis , aut v auae gloriae , aut scientiae. Joannes
enim Ioc. cit. Omnem Concupiscentiam complexus est cum ait : Omne , quod cit in mundo , concukiScentia carnis est, ed ConcuPiscentia oculorum, et superbire
Mitiae , quae non rae eae Putre , sed ex murado. Dinoperperam Molina in Concordia Disρ. IV. ejusque di scipuli SuareZ Lib. X. de Grai. cv. 6. I 5. el al. a Lapide in Genes. aliique putant, saltem tetit alio nern superbiae ab Adamo, et ipsis Angelis ante peccatum sui
se sustinendam , ne vinci radam. Ipsa igitur φιλαυτια , sive sui ipsius amor advorsus ratioticua non insurgebat.
Obiicies. Augustinus Lib. II. de Genes. coni. Manich. cat'. 8. N. IO. Nondum, ait, Spiritiaalom Bominem den .mtis inlePlere , qui factus est in animiam Picentem. Sed adhuc animalem. Tunc enim viritalis ese tus est, Cuna in Paradiso , hoc est in binta otia Coustitutus, Praeceptiam etiam Perfectionis accepit , ut perbo Dei consummaretur. Simile quid docetit Cyprianus EAist. LXXIV. ad Pompejum , et divssentis Orat. I. in ea Morba, faciamias hominem ad imaginem etc ex illo Apostoli L. Cor. XV. 46. non prius quod spiritale est, sed quoduanimale deinde quod spiritale. Ergo nou in ipso Creationia actu justitia originali fuit Adam exornatus.
v. I. ' Dist. Gnt. Augustinus, Cyprianus, Nysaeuus docetit, prius hominem sachum animalem, Postea spiritalem ratione ordinis , fouc. Batione temporis , Που.
H. a.' Augustinum Lib. I. Retriaci. Cay. IO. Tetractasse quod tu loco citato dixerat: Nec illud, inquit, Apostoli jactus est Primus homo Adam in animam pioentem, siciat ille potuit, intellexi . . . Apostoliis enim ad hoc ad hibitit illud tescimonitim , ut doceret esse corpuS anima le : ego autem hinc putas i , hoc esse monstrandum ,
306쪽
Theolag. Institui. Lib. V. Pars IV. CV. V. animatarn factum prius hominem . non corpus hominis solum. Igitur ex Augustino . aliisque Patribus prius fuit animale , postea spiritale in sensu Apostoli, hoc est postea erit spiritale in resurrectione corporum , conc. ΡΟ-stea fuit spiritale propter gratiam Adamo superadditam ,
Dormas i est, ha isse etiam Adam immortalisarem πoris, non eo sensu quod non muri mori ι sed quod posses non mori. Habuit etiam et inchoatam beatitudinem , quas omnem , ab illo statu ablegaret is
Prob. I a. Pars I. gae Scrimum I. Deus mortem minatu3 est, tamquam peecati poenam Gn. LI. II. imrocumque die Comederis ex eo, morte morieris. R.' Su.. 13. Deus mortem non fecit. Et caρ. LI. 23. Deus eremit hominem in terminabilem, et ad imaginem similitudiuis suae fecit illum. Luoidia autem diaboli mors immioli in Orbem terrarum. 3. Ron. V. a. Pertinum homietem peccatum iri hianc mundum intraseit, reper Peccatum mors. Quae testimonia inepte Pelagiani de morte animae interpretabantur. De ea tui in morte intelIigenda sunt, qua Deus revera damnavit Adam Post peccatum iis verbis : piaris as , et in pulserem reperteris. ide Ausustinum Lib. I. de peccat. merit. et rem. v. 5. Ergo.
Prob. II. ex Ecclesiae desinitionibus. Placuit , inqui Concilium Μilevitanum ΙΙ. Can I., ut quicumque dicis, Adam primum hominem mortalem factum ; ita ut si
peccaret, sire non peccaret ' moreretiur in corpore, si est de corpore exiret, non Reccati merito, sed necessitate naturae, anathema sus Quod Concilium coulirmarunt Innocentius I. Fρiat. 6PI. et Caelestinus Epiri. ad myiseopos Galliae. Idem definiunt Arausicanum II. Can. a. probatum a Boniticio II. EMist. ad Caesar. Arelat. ωρ. Simoia. Tam Concit. Galliae, atque ab Ecclesia utaveraa ; et Trideutiuum Sess. U. cap. a. Patrum Ioc
307쪽
ne rerum creatione. Myraetermittimus, ut in re apertissima α); ita ut mirum
sit, extitisse qui se catholicum protiteretur, et tameta id negaret, Franciscuia Garassium in summa Theol. LM. III. P. Ioo. Prob. 2 a. Pars. ex Augustino Lib. m. de Gen. adlis, cap. 25. Illud Adae corpus ante Peccatum et mortale sectinitam aliam , et immortale secundiam aliam causam diei poterat: idest mortale, quia Poterat mori; immortale, gura poterat non mori. Quod autem de morte dictam etsi , idem dicas de quacumque aegritudine aut miseria tum corporis , tum animi. Quid mirum , inquit idem Augustinus Lib. II. de Gen. coni. Manich. eap. I. , era Corytis potuit M omniPotente artisee talefieri, tignulla molest a', nulla indigentia cruciaret hominem ante Peccatum , et nulla corruptione tabesceret Ergo. Prob. 3 a. pars , quae ex duabus prioribus consequi tur. Homo enim tantis gratiae donis eumulatus , tanta luce et naturali , et supernaturali perfusus , nulla miseria amictus , nullo mortis metu perterrefactus uti que inchoata fruebatur beatitudine. me oaudiam a te Augustinus Lib. I. de Lib. arbitr. Ca . I f., quod huius boni adeptrone gignitur , cum tranquille, et quiete alsu. constanter erigit animum , beata pita dicitur; nisi m ρυ tes, Haud esse beate Pirere, quam Mero bonis, certisque gaudere. Et Lm I. de tib. arb. cv. D. Quamquam credamus , hominem tunc perfecte conditum a Deo, et frabeata rita constitutum , ut ad aerumnas mortalis rima. se rnde Pruria solumcate delapsus sit. Ergo etc.
308쪽
3υ6 Thol. Instit. Lib. V. Pars IV. Cap. V.
Objic. I. Corpora primorum parentum ex eontrariis composita sunt elementis , Sicut et aliorum animantium corpora. Erao sicut haec ex pugna cicineutorum paulatim nesciant, donec intereant ; ita et illi a. Η, Ν g. cons. Quia ex omnipotenti Dei voluntate hic effectus in homine non sequebatur ex elementorum pugna. Si cnim Deus per annos quadraginta potuit ita re gere populum iu deserto ut nec vestimenta nec Calce menta detrita sint, cur non potuit ita servare Corpus hominis incolume, ut numqtiam periret I quo exemplo utitur Augustitius Lib. I. de Pecc. mer. et remis. Cay. 3. Utrum autem hoc oriretur ab ipsa proportione et apta temperatione humorum in corpore humano , Ut Rentire videtur Augustinus Lib. I. de Pecc. merit. cay. I 6. et al. et Bonaveritura in II. Dest. XIX. art. 2 ', an ex Vigore quodam supernaturali ipsi animae indito, ut putat S. Thomas I. P. Q. XCVII. art. I.; an denique o naturali, VeIsupernaturali virtute ligni vitae alia quaestio est. Objic. II. Si vis extrinsecus corpori Adae fuisset adhibita , ex. gr. si lapis in caput decidisset , si venenum
Lausisset , si serro guttur, aut pecto suisset iransverberatum , sine dubio laesum , imo et mortuum esset , nisi Contitiua miracula vclimus adstruere in ipso naturali rerum ordine. Ergo. v. N g. cons. Provident in enim Dei , cui omnes causae subiiciuntur, ita hominem innoceutem protexissEt,
ut nihil tale ei accideret, Obie. III. Ambrosius Lib. de fide resurrectionis caρ.
s. ait, mortem uobis esse naturalem: imo Don in Poetium, , sed tamquam rem Gium datam. Ergo.
V. Dist. ant. Ait, mortem esse naturalem , quia P0 Stridium yursa est in uatiu am , e t aliquando etiam reum tot malorum . quae per peccatum invccta Sunt, conc. Quia fuit originalis conditio etiam hominis innocentis, neg. Sic Apostolus Ephes. II. 3. ait; Eramus natura suti line non quia natura mala est; sed quia νμerum pro natura inolerit, ut-explicat Augustinus Tract. IV: in Ioan. II nc autem esse Ambrosii mentem, inint
309쪽
ex cap. s. eiusdem libri, ubi ait : mors in natura non fuit, sed conpersa in naturam est.: Objio. VI. Finis ultimus omuis creaturae rationalis , ideoque ipsius hominis , est beata Dei visio , ut supra de Angelis ostensum est. Atqui si Adam in aeternum vixi set, numquam hunc finem fuisset 8SSecutus. I. rgo. U. Neg. min. Fuisset enim translatus in gloram sine . morte sicut et nos ingemiscimus graseati, eo quod nolumias exstoliari, sed sui eroestiri, ut abs rbeatur quod momιale est a Mila; ut inquit Apostolus II. Cor. V. 4.
Praeter gratiam habitualem , instructus etiam fust Adam actuali auxilio ad Perses eraudiam , non ' quidem ciscaci , sed persatili.
Prob. I a. pars contra Gregorium Ariminensem in M. Dist. XXIX. q. t. Concl. 3. ex iis , quae supra diximus de Angelis me adiutorium , inquit Augustinus. Lib. de Core. et p. cast. A L num. 3Σ. si oel Angelo, rethomini cum ρrimum facti sunt , defuisset ; quoniam non talis natura facta erat, ut sine dirino adjutorio ρosset ma nere , si pellet ; non utique sua Culya cecidissent; ad trium qu*ye defuisset , sine quo manere non Pos ent α)Absurdum autem est , Deum lia deseruisse hominem, ut sine sua culpa laberetur. Ergo. Prob. 2 a. Pars ex eodem Augustino , qui eod. Lib. Core. et p. cv. II. postquam duplex distinxit adjut uium , quo , et sine νο , docet, Angelis , primoque his mini datum adjutorium sine quo , ut supra de Angelia diximus cap. VI. Quibus hic addimus , unam Augustiam si isse rationem , cur post Adae lapsum opus sit adjutorio quo, sive essicaci, infirmitatem scilicet depravatae naturae , qua'infirmitate eum careret Adam ante precatum , ejusmodi adjutorio non egebat sed permanere , Vel non permanere in gratia, in ejus libero relinque
310쪽
1ur arbitrio. Quid ergo i inquit cαρ. O ., Adam n nhabuit stratiam Z Imo habuit magnam , sed drsyarem.
Integra duo capita II. et Ia laudati Iibri essent hie e scribenda, sed sussiciunt quae allata sunt. Ergo.
cap. 51. Si iste, inquit, Pelagius ) quι hune librum
scripsit, de illa hominis narram loqueretur, quae Primo inculpata , et salsea condita est, utcumque accePtaretrarhoc dictum. Atqui Pelagius non aliam gratiam agnoscehat, ut suo loco dicemus , praeteros berum arbitrium, Ieaem , doctrinam , illustrationem intelleatus. Ergo concedit Augustinias , posse ista dici de Adamo innocente. Hoc argumento moti PetaMius, I urnely, aliique vo- Iutit Adami gratiam actualem In sola mentIs illustrationc fuisse positam. Atqui sola illustratio mentis non constituit gratiae Daturam , ut Suo loco dicemus. Ergo. N Neg. cons. Non enim ait Augustanus , defendI se Pelagianum dogma, si sermo sit de homine iam Cente et sed utcumque acceptaretur hoc dictiam, hoc est
tolerabilior esset error ille, de quo ibi contra Pelagi disputabat, ut fusius dicemns Lιb. VII. cap. I. proP.
2. propter maiores liberi arbitrει νιres : Caeterum ex Augustino Lib. XVI. de Cio. cap. 13. Voluntas Adae etiam an e prceatum illustrabatur, ut pideret i et accendebatur,' obite. II eoni. et .m pari. Augustinus Lib. III. de Trin.
can. 4. docet, oriri es creaturarum motus a Deo nem, uod et prohat S. Thomas Ia. 2ae. Q. CLX. art. I. I. MO Et Lib. III. coni. Gent. ov. 98. et. 149. ex ratione PrI- .mae causae, et primi moventis inseri, Deum esse , qui pri--mo Creaturas omnes ad agendum moveat. Ergo. a vi δε eg eons. Nam ut diximus Pari. I. huyus GD. Constat, omnes Creaturarum motus a Deo tamqnam prima eausa oriri; licet nonnullis creaturis Virtutem dederit qua se libere possint ad agendum movere , quoa ex ipso S. Thoma fusius ibi explicavimus. Caeterui in ea ipsa Quaest. CIX. art. Io. ad 3. ait Augelicus Do