P.f. Joannis Vincentii Patuzzi ... Ethica christiana sive theologia moralis ex purioribus sacrae scripturae divinaeque traditionis fontibus derivata, et s. Thomae Aquinatis doctrina continenter illustrata. Tomus primus sextus? Tomus sextus continens

발행: 1782년

분량: 498페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

71쪽

DISSERTATIO ILLE MATERIA, FORMA, EFFECTIBUS, ET CAEREMONIIS SACRAMENTORUM.

EDITIS , quo Satramentorum confectionem praecedant , ady a progredimur expendenda , quae ct intime ipsa Sacramenta perficiunt , O dum perficiuntur comitantur , ae deniquo

persecta subs quuntur . Priora sunt materia , ct forma : β- denique gratia , ct character . De Fn

c do loco posta caeremonia ,: tertio guli, distinctis Capitibus agemus .

CAPUT L

De Saeramentorem materia, di Forma. DO ET IN A. I. Sarramenta materia constant , ct forma. II. Quid materia nomine desisPetur in Sacra

m. Quotiplex se materia . IV. Quid forma nomine desipietur . V. Vecta formis esse debent determinata . VI. e a non eoηrionatoria sunt , sed conser

toris .

VII. Quot sex sit forma .

I. AΜETSI Saeramenta moralia tantum A sint composita , non vero physea; per analogiam tamen ad ista gi illa Arma, et materia constare non immerito dicuntur. Uerum quidem est , haee materiae , gi servm:e voeabula ad res heologicas expliean das nonnisi tertio decimo seculo ussu pari coe pisse : nam nee a Petro iam bardo usure in in eniuntur , qui simplici appellatione rerum , o verborum contentus fuit . Nihil minus postea omnium Theologorum consensu , immo ει Conciliorum usu veluti consecrata suere, Si praecipue in Sacramentis explieandis adhibita. Sic in Con ei lio Flavirentino in Decreto pro in fructione Armen rum dicitur : Sacramenta tribus perficiuntur srebus taxqtiam materia , υerbis tanquam formagie. Et in Coneilio Trid. sessi r . cap. 7. docetur: Saeramenti Poenitentiae formam in ,, illis verb s positam esse et Ego te absolvo ais Et mox subditur : Sunt istem quasi mare ,, ria hujus neram ii r fur roirenis actus , ,, nempe eour tio , e seps , o satisfactio M . Er jure merito , nam sicut forma aceedit maIeriae

72쪽

TRACT. X. DE SACRAMEN TlS ECCLRSIAE.

materiae ad physicum constituendum compositum ; ita, ut cum Augustino loquamur , verbum accedit ad elemonium , ut fiat Saera

mentum a

IL Materiae igitur nomine in Sacrameniatis ea omnia designantur, quae ad fgc ificationem sacramentalem ultimo determinata

non sunt, sed indigent per aliquod sibi adiectum determinari . Sic Baptismatis a L. est materia , quae eum de se sit indicterenx,& , ut inquit S. Th. hic q. 6o. a. o. stagni'are possis ct ablationem propter stiam λι- miditatem , ct refrigerium propter suam fi-gilitatem , eum dicitur , ego te baptizo , m xifflatur, quod uua utimur is Baptismo adsit. Mandam spirituriem emundationem. Et quod de Baptismo dicim is , est de aliis Sacramenti, intelligendum. Illud tantummodo animadvertendum , aliqriando & ipsa verba non sormae , sed rei, seu materiae locum obtinere, Si ita res a verbis, & verba a rebus quoadentitatem minime secerni , sed solum quoad ossietum ; ut videre est in Sacramentis Pue nitentiae , 8t matrimonii : nam in illo peccatorum confesso , quae verbis, ut plurimum, perficitur , locum rei, seu materiae obtiner; ia in isto consens iis , qui per verba, Per numtus , aut per litteras exhibetur, pariter m teriae locum occupat, saltem in ea sente tia, qua statuitur , verba Sacerdotis formam constituere hujus Sacramenti , quam suo I

eo expendemus .

III. Materia dividitur in remotam , Se proximam. Remota est illa res sensibilis, quae adhibetur in Sacramento ; ut aqua in Bap tismate , Chrisma in Confirmatione, oleum

in Extrema Unc ione . Proxima autem in

eiusdem rei sensbili et per Ministri ae ionem suscipienti facta applicatio ; ut ablutio in Baptisma e , Clirismatio in Confirmatione, Unelio in Extrema Unchione. Rursum materia in emam Si dubiam distingui se et e prima ea est , quae certo eonstat Sacramento esse ficiendo utilem esse , Se idoneam ; alteia vero , de cujus utilitate , valcre , gi sus entia aliqua tenet dubitatio , aut remanet incerti tardo; nam sub diibio eam etiam comprehendo , quam sola probabilis ' opinio sustentat .

IV. Formae vero nomine intelliguntiar, seu desgnantur verba illa , per quae materiatum proxima, tum remora ad Sacrament

lem significationem deterini natur , juxta laudatum D. Augustini essatum 2 Verbum a etate ad elementum , or sit Sacramentim. Polaro verba apposite adhiberi ad Sacramentorum materia n doterminandam, & ipsa e se debere determinata, egregie ostendit D. Thom. hie q. 6o. Si primum quidem a. o. in corp. scribens . - Sacramenta sunt quaedam signa.

,, Tripliciter itaque considerari possunt , ε

quolibet modo congruit eis, quod verba ,, rebus sensibilibus adjungantur. Primo enim se possunt consderari ex parte causae sane iri scantis , quae est Uerbum Incarnatum , ,, cui Sacramentum quodammodo consorin Dis tur in hoc, quod rei sensibili verbum ad- hibetur; scut in Mysterio Incarnationisse carni sensibili est Verbum Dei unitum .

, , Secundo possimi considerari Sacramenta ex se parte hominis, qui sane iscatur, qui comis ponitur ex anima , Et corpore , cui pro- is portionatur Sacramentalis medicina , quaeri per rem visibilem corpus ransit , Si peris verbum ab anima creditur . Unde Augu- ,, stinus super illud Joan. I s. Fam vero mun

,, di sis propter sermonem , dicit Trae . o 8 o. in )oan. Viae est ista panta D, us

m faeieηto verbo , ηοη quia dieittir , scd quia ,, eredistir t Tertio possunt cansiderati ex is parte ipsius significati Iris sacramentalis . I: Dicit

73쪽

THEOLOGIAE MORALIS

Dicit. autem Augustinus a. de mei. Christ.

ut priuipatum siris nidi . . . A per ver- . A ba magis dillinc e potamus exprimere , quod mente concepimus . Et ideo ad per- , sectionem signincationis sacramentes is . ne-eesse suit , ut signi ficatio rerum sensibi-- lium per aliqua vprba determinaretur . ' V. Uerba autem sermae 8ι ipsa quoque non vaga csse debere , sed determinata Rerulit A. P. art. seq. scribens et In S

cramentis verba se habent per modum formae; res autem sciis bitra per modum, materiae . In . Omnibas autem compositis , ex malesia , M sciam a principium deter- minationix ea ex par e formae . . . Si ideo se principalius requiritur determinata serma, quam determinata materia: materia enim

,, requiritui ,.ut sit proportionata determina-- tae formae . Cum igitur in Sacramentis re- ,, quirantur determinatae res sensibiles , quae M se habent in saeramentis sicut materia ; , multo magis requiritur determinata sormam verborum . Quod confirmatur etiam ex

praxi , Rc usu Ecclesiae , quae in singulis S Gramentis determinata praecepit adhibenda verba ex Christi institutione, ut de singulis

Sacramentis agendo plenius constabit. VI. Determinata vero, quae in Meraia

mentis adhibentur , verba non concionat

ria sunt , nec promi sioria , sed consecratoria. Continet haee propositio doctata iam errori Lu- theranorum, Si Calvinis arum plane oppofi-am , qui cum Sacramenta dicant soluiT. ense divinarum promissionum seilla ad nostram confirmandam fidem instituta , con quinter docent , verba in illis adhibita solium vel ipsas promissiones exprimere, vel ad illa con-sderanda animum erigere . At, quantum a veritate aberrent , patet manifeste I. ex idim verbis duorum sacrammtorum , quae ipsi

admittunt, Baptismatis , 8t Q mae Dominiaeae: nam nec in verbis Baptismi , C, tobaptizo Sc. nec in verbis , quibus conficitur Eueharistia, Hre es eorrim meum , nulla continetur promissio ; sed solum praesem aliqua operatio , 9 eilae io indicatur . Quod si in Sacramentis essent verba adhibenda, quae

divina exhiberent promissa, in Baptismo Io ge aptiora essent , Si proinde adhibenda illa I ialia 3. Nise quis renat ιν suerit ex aqtia θSpiritu Sanyo Sie. Si in Eucharistia illa J

6. Nise Orν eritis careem Flii bomis is 8ie. Pra terea haereticis eorum inconstantiam , Stin doctrina contradictionem opponimus , quidum contionem necessariam putant in Saer mentis , tamen ει ipsi in Ecclesia Roman verum esse baptismum satentur , nee rebar tizandos censent in ea baptizatos et Iicet Calvinus praesertim deploret neglectam a Papistis in baptismo contionem . Similiter validum- agnoscunt adversus Anabaptistas Baptismum infantibus collatum , ovibus tamen Certe concionalia verba minime prosunt . ini inimmo a quibuscumque haereticis collatum cum invocatione Trinitatis Baptismum, ratum hinhent nee reprobant; licet eorum salsa doctrina in concionalibus verbis expressa inutile deberet reddere Sacramentum , si ad eorum pertineret essentiam. I onge itaque verius Callioliea docet Ecclesia , sermarum verba esse consecratoria , ut ostendimi ipsa Scripturae testimonia , quae illa secant Verba seisdicti uir r. ad Corinth. 3. Verba in Docation s Act. 21. Verba vita ad Ephes. 8. Et confirmat Perpetua Patrum traditio , qui eadem appe Iani verba solemnia , MFIesia , e rigelica, R ea , eo seratoria, sana ficatoris . Legantur

S. Just. in Apolog. S. Basilius lib. de Spiritu

S. cap. x s. S. Cyrillus Hierosolym. Catech. 3. S. Gregorius Nyssenus lib. de Baptismo ,

ei in orat. Catechistica cap. 3. S. Ambrosius

lib.

74쪽

ΤRACT. X. DE SACRAMENTIS ECCLESIAE. 69

lib. 2. de Meram. cap. 3. S. August. lib. 3. de Baptismo cap. 3O. M lib. 6. CV. et s. Auctor libri de Eceses. Hier. cap. ultimo . VII. Forma quoque Sacramentorum di-Widi potest in dubiam , Ea certam , ut de niateria diximus n. 3. 8 praeterea in absolutam , D conditionalem . Prior est, quae sine alleuius additae conditionis vel intentione vel explicatione enunciatur; ut in Baptismo verba simpliciter prolata , Ego te baptizo & .

Posterior , quae cum conditione vel expreua, vel meme retenta recitatur , ut si in Ba tisino vel meme concipiat ut , vel uerbis exprimatue conditio , Si non es baptizarus, vel si ei ereatura rationalis ego te baptizo Sic.

iniae hie adnotata Molui in sequentibus ese pendenda .

CAPUT IL

I. MIn νἱ intentio non est inter partes ners

menti enumeranda .

II. Materia , ct forma sunt partes intrasseea

Saeramenta emstituentes .

I.. 'R πINISTRI intentio non est inter parin IVL ire Saeramentum constituentes enu meranda . Oppositum docent Cardinalis de Lugo, Arriaga, aliique a Salmanticensibus citati disp. I. dab. 7. Σ. Sed nostra aia sertio communi gaudet Theologorum adpro batione , Si sic evincitur . Intentio Ministri

ea Sacramento omnino extIinseca , uryte quae se tenet ex parte causae essicientis , Minstrumentalis , 8c solum praerequirituB ad partium Sacramenta intime constituentium

apseleationem. Nec urget eorum unica ratio,

nimirum necessitas indispensabilis praefatae intentionis ia Sacramenti valorem . Nam ranos docuimus superius , ejusdem intentionis absolutam necessitatem , non tamen ut Sacramenti partem , sed ut extrinsecam conditi nem 2 non enim omnia , quae vcluti necensaria indispensabiliter ad alicujus operis consectionem requiruntur, illi intranea quoque dicenda sunt . Id patet in Matrimonio, ubi

duorum testium praesentia ita requiritur , uti eorum absentia irritum reddat Matrimonium: Si tamen quis dicat, eorun .dem praesenviam esse illius Sacramenti partem intrinsecam Pati pacto , Confirmatio ante Laptismuin suscepta nulla est, sicut nulla sine Chrismatione: M tamen nemo cordatus Baptismum partem appes abit Sacramenti Confirmationis; licet talem cognoscat ipsam Chrismationem. Praeterea a sua doctrina recedunt oppositae sei tentiae Patroni , dum fatemur Eucharistiam,

quae est Sacramentum permanens , ex consi-eientis intentione non constitui ; licet sine illa certo noverint Eucharistiam valide conse crari omnino non polle.

CoxsEcTARIUM SEcUNDUM. II. In sacramentis materia, & forma sunt intrinsecae partes ipsum Sacramentum constituentes . Inseiantur noanulli Theologi, etiam Thom istae , censentes totam Sacramenti essentiam in sola materia cons stere , con- notante tamen formam, tanquam quid cxtrinsecum determitians materiam : quia in Decreto Eugenii non dicitur Sacramenta eoustitia , sed tantum perse ex rebus, verbis . Et certe in Sacramento Eucharistiae S

75쪽

ΤHEOLOGlAE MORALIS

cramentum diutius perseverat , postquam verba firmae longe ante prolata evanuere . At noctra propositio verior est, & probabilior. I. Q ita in quocumque compostro, sive playsico, sive morali , quod habere concipitur rati nem materiae, & sormae intrinsecum ipsi composito concipitur Si alterutro deficiente compositum non existere ; ut si in Baptitamo verba omittantur, Sacramentalis fgni fi catio , Ri productio gratiae non haberetur, nec

verum Sacramentum , non tanquam ex d

scientia alicujus extrinseci necessario requisiti , sed ex deficientia partis ipsum Sacra

mentum constituentis . 2. Sacramentorum

mas Ecclesia non potest mutare; quamvis quidquid ad eorum essentiam non pertinet, Uariare possit . Nec urgent adversantium Theologorum argumenta . Nam verbum perfici idem valet, & significat ae eo ei, dum agitur de materia, & forma et scut homo di eitur perfici corpore Ri spiritu, quae cum partes sint essent intcs hominis ita perficiunt, ut etiam constituant: Si verbum illud adhibetur ad denotandam non qualemcumque con

stitutionem , sed rei excellentis, Et persectae.

In Sacramento autem Eutharistiae verba eo De rationis moraliter perseverant in consecratis speciebus. Ad Sacramenta'em vero compositionem non physica requiritur , sed mora is sufficit euexistentia ; ut patet in Poenitentia , ubi peceatorum consessio iam phy ce transiit, dum sorma absolutionis appli

catur .

GusEGARIUM TERTIUM. III. Sacramenta novae legi' etiam eo titulo , quia rebus , 8t verbis constant , sunt S crante ii s veteris legis excellentiora . Ita d .e' S. Thom. hic a. 6o. a. o. animadverterm , hanc, rerum , Sc ver Idm conjunctionem in novae legos Sacramentis , Si magis repraesentare suum Auetorem , qui est erbum caro factum; Sc accommodatiorem fieri ad homines corpore, & anima eonstantes -cti fieandos , dum ερ sensibili elemento coriapus asscitur , & intelligibili verbo mens illustratur; Si denique clarius , Si vividius ii visibi Iem e liectum , quem conserunt, exprimunt , 8ι fg.tificant. Legantur. D. Thom.

verba cap. praeced. n. q. recitata. Porro sseut Mosai, Iegis rudimentis tam aperi donorum significatio minime conve .liabat; ita a luce Evangelieae veritatis non abesse dcc bat. Q iamobrem subdit S. D. ad 3. M SPis cramenta veteris legis praenuncia erant Chriri sti venturi ; ει ideo non ita expresse s-- gnificabant Christum , sicut Sacrament o novae legis, quae ab ipso Christo equunt, is ει quandam similitudinem ipsus in se ha- ,, bent M . Qiod si aliquando verba a Sacramentorum Ministris in veteri lege adjiciebantur , haee non ad Saerificii , vel Sacramenti pectemonem spectabant , sed ad populi exia citandam pietatem, Se ad taciliorem pecca.

torum veniae impetrationem .

CAPUT III.

De materia , ct forma in Sacrameηtis valida , ct licita applicatione .

I. Mutatio substaηtialis materia via formantillum essetis Sarramentum .

76쪽

ΤRACT. X. DE SACRAMEN TlS ECCLESIAL

per verιorum additionem VI. Per dimi tionem . VII. Per eorruptionem . VIII. Per permutationem .

IX. Per tra Urisitioηem .X. ειν interpolationem .

Geramentis .

XII. Materia di forma sun a Ministra smui

moraliter eo ureenda ,

NI De semiae in Sacramentis nullumine it Sacramentum ἰ M voluntarie immuta a gravis sceleris reuν cffcItur . Utram aua n strae propositionis partem omnes admittunt

Theologi , utpote certissimam . Prima autem pars se ostendi rur: quia substantialis scrmae, sive materiae mutatio Sacramenti speciem , essentiam, atque substanuam destruit , cui tollat ritum pro Sacramento praescriptum , qui ex tali materia , Si forma tanquam par tibis essentiat ibus constat . Altera pars vero evincitur: quia ex tali attentatu religio in re altissimi negotii violatur , Christo Saer mentorum auctori maxima irrogatur injuria, res sanctissima ludibrio habetur. Additur caritatis erga proximum laesio gravissiana , qui maximo bono ob voluntariam Sacramenti frustrationem privatur . Immo St ipsa violatus

iustitia , quoniam eo ipso quod quis alicuius sacramenti in se suscipit in inisterium , tacite pollicetur, atque se obstringit ad agenda , quae agenda sunt , prout oportet, ει res exigit, atque in suscipientis utilitatem. Num ab hoc enormi saeri egio possit quis exeusari ex errore , ignorantia invincibili , aut hisae aut valente inadvertentia, accuratius expendetur In sngulis Sacramentis . II. . Mutatio aecidentalia materiae, ει sor

mae irritum non essicit Sacramentum: a gravi tamen peccato raro excusatur extra casum

extremae neccaitatis , qui hanc inducit mutationem . Haec quoque doctrina ab omnibus admittitur , ω facile probatur . Nam posita accidentali mutatione , salva a thiremanet, Sti 'incolum s ritus a Cluillo pro scripti substantia; ut patet in consecratione Panis azymi , vel sermentati . Qui vero lic aceidentaliter ritum murat , peccat , quia Ecclesiae praeceptis , vel consuetudini , vim legis habenti , adversatur in re magni momenti , ει ad religionem pertinente . Iubete lim , Et quidem merito , Fcclesia in Sacramentoriam ad milustratione , th in materiae , Si formae applicatione ea omnia exacte , stidiose , diligenteraue servari , quae ii

si decenti , atque religiosae sacror .m mystcrior im trae lationi , nee non suscipi cintiuin profectui , 81 devotioni servanda ec s it. Et quidem graviter peccat, nis neccstitas eb c set ς quia in re inast i momenti nec parvitas materiae , nec muta torsis levitas ad grave peccatum mirandiim eri etaiat, nec ignorantia ruffragatur in Mini lata , qui 1cri e t nerur ea , quae ad suum obeundum Itie, St

recte munus reῖ uiruntur .

teria , sive in forma mutationes vel substantiales , vel Meide reses dicendae, expendendum est . Et quidem in materia facilius est hoc discrimen agnoscere . Substantialis it que mutatio habetur , cum materiae pro Sacramentis statutae alia res plane diversa substituitur ; ut si loco vini aqua , triticei panis hordeaceus in Eueharistia substituatur Isi hae autem substantiali diversitate dijudi

canda parum curandum est, utrum nec ne

in rigore physico materia disserat a praescrip-ra ; sed suffeit eam in ordine ad existimationem , S: humanum illam, Pro alia re-Putari,

77쪽

THEOLOGIAE MORALIS

putari , Si ob eam causam alio etiam nomine des gnari . Ita alua congelata in glaciem, grandinem, nivem, licet physice a communi aqua disserte non videatur , su

stantialem ramon theologice assert mutati

nem in ordine ad Baptismum , quippe quae

non si ad lotionem diffvens . Ita pariter ad Fucharistiae conlactionem materia substanti liter diversa a vero pane censenda est masese ex farina triticea , quamlumvis subae-ta , si nondum si cocta, vel taliter cocta , ut non sit igne tossa. Inepta quoque ad Baditismum aqua ex floribus, herbisque expresesa , vel aliqua artificiosa mixtura inligniter alterata, ita ut amplius naturalis non audiata

E contrario si calida , vel frigida , fluviatilis , vel marina , saeculenta vel pura ; panis sit a mus, vel sermentatus, tune hujusmodi varietates ad substantiam non reseruntur. IV.Sel in Sacramentalibus formis quae in veris his sunt positae, plurimae mutationis speetes saeillime possunt obIebere,quae maira negotium s cessunt . Sex enim ad minus modis verba formarum Sacramentalium variari possunt, nimirum r. Additione , 2. Detractione , 3. Corruptione , 4. Mutatione , s. Transpositione , 5. Interruptione unius , vel plurium meum . Et primo quidem hanc generalem

statuunt circa omnes Praelatos mutationis modos Regulam Theologi. Tunc dumtaxat su stantialiter diversa a praescripta , flet necessa ria Saeramenti forma existimanda est & eo sequenter ad ejus validam consectionem inepta illa mutatio, in qua vel vocalia non adhibentur verba , quando Moealia sunt indisepensabiliter necessiaria , ut reipsa in omnibus eontingit Sacramentis , intrimonio excepto ς vel se commutantur vocalia verba , ut non idem maneat sensua , M sgnificatio, quin in legitima invenitur forma, Si a Christo Sacramentorum Auctore intenditur. E contra , si al hanc corrumpendam mutatio iam pertingat, Arma Sacramentalis accidentaliteria trum diversa est reputanda ; adeoque i cet illicita, Si irreligiosa , Sacramenti tamen non incit valori. Desumpta est haee regula a D. Thom. hic φ co. a. 8. ad χ. dicen te Uerba pertinent ad formam Sacrame

,, ti ratione sensus significati : Si ideo quae- ,, cumque fiat additio , Mel subtractio verbo D rum , quae non addat aliquid , vel subit is hal debito sensui , non tollitur species S ,, eramenti . Q d magis confirmat in is resp. ad 3. Si sit tanta interruptio verbo rum , quod intercipiatur intentio pronum is tiantis , tollitur sensus Sacramenti, Si peris consequens Ueritas ejus; non aulam tolli ρ, tur , quando est parva interruptio , quae ,, intentionem , Si intellectum verborum nonis aufert . Et idem dicendum de transpo tione verborum . Ad discernendam itaque

substantialem mutationem a mere accidenta

li est semper prae oeulis habendus verbo rum sensus, quem praeferunt evangelica verba. U. Ad hujus itaque regulae amussim sunt expeniendae superius notatae mutationum speiacies . Nam in I. mutatione , quae est peradditionem alicujus , vel plurium vocum sor mam corrumpebant Eunomiani, teste S. Di

phanio haer. 7o. qui baptizando diemant emptigo te in ηomine Patris Dereati , Filiaereati , Diri tu Sanni sana Pantis a reeinto KIio errati. Et similiter Ariani baptizantes in nomine Patris manris, o Filii mi

noris flee. Dum e contra solum aceidentali ter formam mutaret, qui diceret , ego bartim te in nomine Patris ingeniti , Filii geniti , Et spiritus Sancti procedentis , seu in nomine Patris omnipotentis , Filii sapientis,& Spiritus S. Paraesiti .

VI. Secunda mutatio per diminutionem tune corrumpit substantialiter formam Mer

menti

78쪽

TRACT. X. DE SACRAMENTIS ECCLESIAE di

menti quando , inquit S. Th. hie a. 8.

testitur debitus sensus verborum . . . Underi Didymus dicit lib. 2. de Spirit. Saneto habetur inter opera S. Hieronym. Si

quis ita baptiEars eouetur , ut unum de predimi nominibus Patris scilicet , vel Filii , vel Spiritus Sancti praetermittat, με per- facti a baptizabit . Sie pariter in Eucharistia

pronomen meum si omittatur , corrumpitur sormet . E contra accidentaliter mutatur ,surulit S. Thom. Si diminutio non tollit debitum verborum sensum , se ut in sor- ma Eaeharistiae , quae ea me es estim ,, Corptis meum , ly enim sublatum non tol-ri lit debitum verborum sensum I sicut nee, , in baptismo subi actio pronominis ego os . VII. iniando in serma fit mutatio per eorruptionem dictionum , nimirum aliqua syl aba detracta , vel mutata , vel de aravata, non semper essentialis fgnificatio corrumpitur , quando ex imperitia vel ba'butie, ii guae praecipitantia, vel alio fimi' i vitio ita

depravatur pronunciatio , ut nihilominus in praesentibus circuinstantiis e .m.lem sensum in audientium animi ε ingerant male prolata verba , quem recte expresia . QMoad hoc autem genus eorruptionis observat S. D. hie a. 7.

ad 3. Deilius substantialem formam perire in lingua latina quando eorruptio fit ex

M parte principii dictionis, puta si in loeo,, eius , quod est in nomina Patris , dieat in ,, πσmine Matris ἰ quam fi corruptio eo ,, tingat ex parte finis , ut si quia dicat in ,, nomine Patrias , ει Filias , quia tunc ac-

, , cipiuntur ex accommodatione usus; ει ideo M licet mutetur sonus sensbilis, remanet ta- ,, men idem sensus M . I inc apparet, non ex imorantia Thestoriae , ut scribit nuperus Auctor Libri adversus Bullam Coenae pag. 14. non minus inscienter , quam impudenter, Zachariam Pontificem va' idum pronun-Pat linia raedit. Moral. Iom. VI.tiasse Baptismum collatum a qModam Sacerdote , qui latinam linguam penitus ignorans, sic in pronunciandis verbis desinent iam coinrumpebat , dicens , Baptias te in nomine P

trias , ct Slia, ct Spiridita Sarsa. Numquid gi Theologiae ignarus S. Thom. qui eam

corruptionem viori Saera me ri non ober e

ει sentit , Et docet , D pro at Fieri tamen potest, ut eorruptio etiam in sue dictions sensum adeo mutet , Si formam L. bstantialiter eorrumpat ; ut si Ioco dicendi baptizo

active, passive dicatis baptieor . VIII. Si vero serina varietur per mutationem unius, vel alterius, ue' etiam omnium integrarum die tonum alias pc ne do vomem pro ustatis , a huc etiam eis a ia, ει accidentalis h jusmodi mutatio esse pol xit . Aeeidentalis quidem , s voces substitutae sint in alio idiomate ab eo, quo Ecclera

utitur , aequivalentes, aut synonymae et in

quocamque enim id inmite Eluisti institutio

servetur , perscitur Sacramentum; sensu quippe , non materiali sono , sacramental ia verba operantur. Pari paela etiam in synonymis ejusdem idiomatis vocibus retinetur eadem γgnificatio ; ut si Ioeo dicendi te benim, Mi

Nati: quapropter aceidenda is erit muta: io .iniod si verba Ribaitarunt ii r aequi ea , quae videlicet ad divertas sensus trahi possunt e tune ad discernendam substantialem , vel ac cidentalem mutationem intentio proserentis est exploranda ; ab ea enim valarem , vel inutilitatem sermae pendere arbitrantur Theologi . Qui etiam optime animadvertunt , Si nos in sen. Cap. magis explicabimus , in solis sequi cis verbis esse proserentis intentionem attendendam , non in apertis , li elaris verbis, quorum signiscatio non pendct a

79쪽

74 THEOLOGIAE MORALIS

usu , M inrelligentia: sicut enim mala Mi- misti intentio esset iam non impedit Sacramenti , si ad intentum apta sint verba ; ita bona intentio non prodest , si vel ba diversum sub tantia iter reserant sensum . Nam si Ioeo Patris baptizans dicat, baptiso te in v mira Parentis , & hoc vocabulo intelligat Patrem , validum est Baptisma ς secus vero, si matrem intelligar. Similiter effetitialia eo rumpitur forma, si dictiones adhibeantur nihil Minis cantes , lieri Minister eis uti velit ad

Saetamentalem fgnificationem , eum non sit privatorum siromet arbitrio verbis signifie rionem imponere , vel nova vocabula cudere. Demum ob eandem rationem palam esse .idetur , corrumpi sacramentalem formam ,

Si inutile reddi saeramentum , si divinae usualix fgnificationis verba viee praescriptorum adhibeantur ; immo etsi ejusdem significati nis, sed non ita clarae, Se distinctae, qualem habent praescripta verba: ut si quis diceret

3n Baptismo , te mindo, te purgo, te r Di ero is nomiηe Patris &c. his enim vocibus lotio, Et ablutio non lassicienter, ut decet, explicatur . IX. Et verborum Sacramentiarum trania

postio aliouando substantialis est , 8t Sacramentum corrumpita; aliquando accidentalis, , Si validum relinquit . Primo quidem, qua do transpostio praescriptum verborum sensum penitus pessumdar, ut si quis dieat haptizando , Fliu baptiuo te in nomina Patris, ct Spiritus san ii , vel in eonsteratione Eueharistiae meum eηim est Corpiu hoe . M s transpositosgnis rationem non evertar, validum stat S Gamentum ς ut si quis diceret D nom ne Pu

Flao ς vel Te ero in ηὐmine Patris , ct Fili , o Spiritui S. Aspi M. Num vero permutatio ordinis divinarum Personarum in forma v lorem: tollat. Sacramenti , dubitant Theologi. Assirmant Alenss Si S. Bonavenrura , qui recto Personarum ordine in invocatione nou servato , recta fides, & intelligentia non sex-vatur; maxime si ea permutatio fieret non

ex ignorantia , M inadvertentia , sed ad cr- rorem inducendum: ut si Graecus schismat eus ad fgnificandum Spiritum S. a Filio non procedere , hane usurparet formam , Baptia aeriis se in Christi in nomine Patris , ct isseritas S. , Fitii. At negant alii, inter quos

fit Salmanti censes οῦ quia , quoties expressa habetur trium Persionarum invocatio , trania Positio ordinis non nocet , cum in Tianitare nihil sit prius, aut posterius; nec ullo fundamento probari possit, non solum invocati nem esse necessariam , sed & ordinem invocationis .. Verum ego Armam , in qu haec inverso ordinis adhiberetur, saltem inter dubias connumerarem: nam licet pro bari non possit, eta praeceptum in im ratione etiam ordinem P onarum esse is vandum ; tamen nec oppositum quoque pro

hari potest: & licet in Trinitate nihil fit prius , vel posterius tempore , dignitate , essentia, maiestate; .est, tamen prior ordine Paret , quam Filius .X. Denique ει in interruptione, seu interpolatione verborum locum habere potest . Messentialis, & accidentalis formae mutatio, un de vel fiat , vel non fiau Sacramentum . Si enim interruptio , M interpolatio ita m divi, ει brevis se,. ut juxta prudentem existimationem verbi , seu orationi, non tollat unitatem , - non censetur legitimum verborum

sensum , M significationem immutare; proim doe stabit Sacramentum . Ut si Minister in baptizando prolatis verbis , Ega re basias in nomine Patris tussiret , vel strenutaret, & ει- tim subjungerer cetera verba, er Filia , ct Spiritus SMAι , validum esset Baptismaia Sivero verborum disjunctio adeo ingens , . M.

80쪽

TRACT. X. DE SACRAMENTIS ECCLESlAL 73

diuturna seret, ut nullam moraliter cuia praecedentibus subsequentia verba connexionem exhiberem, non fieret Sacramentum e ut si

baptizans pronunciatis primis verbis Bapti mi , Ego te ban Eo in nomine se verteret ad aliquod negotium peragendum , vel, ut i quit S. Bonaventura, de Baptisterio exiret ad

vesicam exonerandam, ει deinde reversus compleret Hemam, reliqua verba dicendo , P tris , er Filii , ct Spiritus S si, non valeret Baptismis . Similiter dicendum, si interruptio sat non sola abruptione, sue suspensione'

sermonis , sed per intermixtionem locutionis ad eam minime pertinentis, quae pariter adeo leWia esse potest, ut moralem continuationem mon impediat: ut si Minister pronunciatis ver-

his , E. to baptim , dicat Clerico , Me mmmis es frigida ; vel circumstantibus obstrepentibi a silentium indieat , dicens : tis ne tandem pdesiere ἰ Si deinde reliqu

prosequatur verba. Potest tamen esse adeo gravis, ut sublata omni conjunctione , Mnexu non una coalescat Hrmae ut si baptizant pronuntiatis primis larmae verbis Psaliamum , vel Orationem Dominicam Iecitet , vel de virtute Baptismi sermonem habeat . Quod si quaeras, quantam esse oporteat mo ram , ut notabilis censeatur interruptio, Mad irritandum Sacramentum sumiens ; reia

Pondeo , id eerta , 8t oniversali mensura definiri non posse, sed ex prudenti dependere existimatione, spectatis circumstanti is, modis, Ste usis interruptionis, nec non actionum interpo sitarum indole Si natura. Illud tamen anima verrendum in interruptione syllabarum ejusdem verbi minus sumete intervallum ad orationis milendam unionem, quam si orationis verba

integra disiungantur : ut si Minister diceret,E O te bap , 8ι deinde pausa aliqua , vel aliquo interjecto sermone prosequeretur , ti

te in nomina Sic. Sed tamen in hac quoque syllabarum interruptione non omnis est habenda notabilia interruptio : ut si Sacerdos prolatis hisce consecrationis verbis , me est Cor; & brevem passus mentis evag tionem ex improviso strepitu in Ecclesia , prosequatin , ptis meum . Hae sunt generales regulae , quae circa mutationcs in formis Sacramentorum sunt 'attendendae , ut in stagularibus emergentibus casibus prudens judicium de validitate, vel invaliditate Sacramentorum possit pronunciari . TI. Licet mos, seu consuetudo , aut

etiam , si lubet , lex administrandi Sacramentum non iterabile sub Arma eonditi nati septem prioribus seculis in Eeclesa non obtinuerit ; in aliquibus tamen castas e Sacramenta sub conditione licite possunt ad ministrari . Et quidem conditionalem sermam locum non obtinuisse septem prioribus I ce'. sve seculis testantur Gaspar Juveni nus, Tour nelius, Morinus , Gotti, aliique plures cru diri Theologi , animadvertentes, in illorum

temporum monumentis nullam legis, aut consuetudinis de serma conditionali adhihenda

mentionem occurrere . Immo , cum de rebaptizandis illis , de quorum Baptismo me rito dubitabatur , statuere Pontifices, nullam conditionis apponendae cautionem injun xere; ut videre est in Concit. V. Carthag. n. 5. in S. Leone epistola ad Rusticunia

Narbonensem , 8e Neonam Ravennatensem

Episcopoa , in S. Greg. M. epist. ad Felicem Messanae Episcopum II. lib. I . cit. Gr gor. II. epistola 3. ad Bonis. in resp. ad s. t. Immo ita in suis meretis loquntur, ut

omnem conditionis adhibendae cautionem excluserim . S. Leo M. ad Rustieum seribit :

SEARCH

MENU NAVIGATION