장음표시 사용
291쪽
236 ' Manuade Politicorum,sed eam, quam supra umram esse deseripsimus, & hoc ex fianis damento , & doctrina suae religionis. . Si vero aliquando seducantur, hoc per errorem, per astutiam, & dolum politicorum fieri; & tunc non minus imprudenter, quam impie regnant.
Concludo,cum Salomone, quod vera prudentia a Deo est , & in ejus timore initium habet: reliqua humana vanitas sunt e audi Apostolum. Si quis ridetur inter vos sapiens esse in hoc seculo, stultus fiat,ut sitsapiens. Sapientia enim huius mundi stultitia est apud Deum,& ideo David orabat liberari ab humana prudenti dicensis Domine libera animam a labiis im- quis, & a lingua doIosa. Sic ut faciat omnis princeps Christianus,exopto., PuNCΤuM IV.
De consiliis, ct cin artis Prin-egu Christiani. l τεκ species prudentiae posui
mus Propriam, & Alienam. Illam,
292쪽
Politicum. i 237 ut princeps Christianus in mensura referta a Deo D.N. Obtineat,impre- carmir; hanc qua ratione tibi utilem, :& salutarem facere possis,paucis ape
Consistit aliena prudentia inCOn- P udensens,Consiliariis, & administris : de tia alia singulis videamus.Consilium est con- οβ δε- gregatio selectorum hominum, qui Principi pacis, & belli tempore quid ι is quavis occasione agendum, vel omit- COUtendum sit, consulunt. Consiliarii Ilion sunt,viri boni, & prudentes, qui consiliis adhibentur. Administri,vel ossiciales sunt, qui in debita subordinatione vel aulae, vel bello, vel provin- Miniciis, vel civitatibus praesunt. Horum stri qui trium functiones si Princeps attente se consideret, nihil magis sibi necessari- . .
um inveniet. Cum enim ipse princeps sit homo, in sublimi gradu a Deo pQ g.na situs,ut se& populum ad praesentem, consilia de aeternam felicitatem dirigat , ex propria fragilitate cognoscit, quam pλrum ad tam immensum munus, &Onus
293쪽
Onus sine consilio, & assistentia honorum sufficiens sit: & ideo mone- viri- tur a Spiritu S.ne pristimat depropria
μη S. sapientia. Sed omnia agat cum con. , . silio. Quoniam qui utuntur consiliis, . sapienter agunt et qui tibi confidunt, sonsiliis c dunt, & pereunt. Hinc aeterna s,
pientia quando Iudaeorum rempublicam fundavit, etiamsi Moysi co- piosam gratiam spiritus, & sapientiae contulisset, tamen ad regendum illi, septuaginta selectos seniores, quorum consiliis, & ossiciis uteretur, addidit. Sic omnes reges, & principes
mundi in auxilia cineris vocarunt quoscunque potuerunt sapientes, &sic omnem rempublicam & Imperia etiamnum gubernari, evidenter constat.
Consi- Consilia ergo regibus neeessariatio sunt: videamus nunc, quatenus con-- Φηε venientiori forma constitui possint, 11 ' si adfinem reipubl.ςhristianae reges,& populum dirigant. Si enim a fine deficiant,mala sunt, & rejicienda.. Λrduum
294쪽
Politicum. 23sin rduum hoe opus est, quod prudentioribus lubens dirigendum relinquo: ego prosimplicitate mea auis deo meo principi Christiano suade- Formare , ut primum consilium formet φρυ- Theologoru. Ratio est, quia maxima cura principis est,curare suam,&sub b a tiditorum felieitatem aeternam, cujus
viam, &directionem optime intelligunt Theologi. In hoc consiliu princeps , s liber esse velit in tonscientia, referet quidquid in rebus fidei, EG clesae, ejusque jurium, &in controversiis religionis sub oritur , ne do miente principe haereses, & errores introducantur in rempublicam. Deinde gravissima,&ambigua ne gotia,in quib. humana haestat prudentia, ex praescripto Dei Theologis Theo odecidenda proponet , ut in dubiis semper hoc,quod magis ad Dei glori' iis f. .am faciat,conci udatur, Tertio, ad hoc consilium vocabit quaestiones de bello suscipiado.quia, cum non omne bellum sit licitum. Theo
295쪽
a o Manuale Theologorum est definire an bellum sit justum,& necessarium ad Ecclesiae Dei defensionem , & publicam injuriam ulciscendam, aut evertendam. Quarto, si Princeps Christianus secure velit agere in rebus aerarii, omnes novas, & insolitas exactiones, earumque causas examinandas Consilio proponat Theologorum.Dis et enim an,&'uantum ab Ecclesiasti, cis, & subditis exigere possit e certe, parum proficiet , si toturn mundum lucretur, animae autem detrimentum patiatur. 1.COn- Alterum Consilium sit Politicum, Alium in quo de Ratione status,conservans t- -& augenda republica, de bello, &. z..is p ςς, dc de suminis negotiis publieis,& privatis agatur : hoc aliqui proprie,& non male consilium status, aliis cretum , & privatum, alii sanctum vocant: ego, ut apud principem meum sanctum, ad Dei gloriam destinatum sit, cum primis opto, &ut praesesente principe habeatur, consulo.
296쪽
Tertium consilium sit Iustitiae , eis proprie designatum, in quo delegi moribus, de iure principis ,& privatorum justiis
strictissima ratio examinetur et ne lites producantur, ne voluntas potenistiorispro lege admittatur;ne pauperes, & viduae opprimantur in judicio: sed omnibus aequaliter sancta, & in. corrupta administretur Justitia. Quartum consilium sit militare,in ε .muis quo de bello deici minato,&necessa-Ario, de ejus modo, &executione; deducibus, & militibus, de hostium viribus, & insidiis, de annona, & neceς sitatibus belli consideratio instituenada est. De qua re cum singularis liber. 'subsequatur,sisto. tQuintum consilium erit IErmi,s. Conis quod Financiarum, & Camerae non-silium nulli dicunt. Ad hoc referendi sunt o-.ar rinmnes reditus principis , eaeacitiones,lvectigalia,sumptus, tabulae dati, & accepti, crediti , & debiti ,& quidquid tam pecuniaria concernit, cui aedilitiam cura, & publicas vias conjungo L ' Per
297쪽
a t Manuale Per haec quinque consilia quilibet Princeps pro qualitate sui status o-
' mnes occurrentes quaestiones com
mode definire poterit, si eisdem decenti.ordine utatur: quod ut clarius pateat,hanc quaestionem, an bellum
sit suscipiendum' per quinque Con- silia proposita deducam,& de singulis
M. is Modus agendi, & consultandi sit. 4-i per quaestione mota de bello suscipis consi endo,pro securitate Principis Chri-iiμ- stiani hic erit, si audiat Consilia.Consilium primum Theologorum exa Ininabit belluim an defensivum sit,uel offensivum: an proprium, vel auxilia' retan in provincia, vel extra eandem gerendum sit. Si defensivum, an data hosti causa p an omnia consilia pacis sint tentata 3 an defensio sit possibilis3 an hostis nimis potens, vel haereticus an pro Deo, religione, & justitian cessario suscipiatur 'i Si hae coditiones deficiant, Theo io bellum suadere non possunt: non
298쪽
Politicum enim susscit defensionem esse iuria naturalis, quia quae injuste habentur, quae contra Deum& religionem faciunt , male defenduntur. praestat pauca injusta deserere, quam universum statum potentiori in praedam exponere. Si bellumst offensivum, requiret Theologus causam omnino
justam, & necessariam, hare si desit, dissuadet. Si proprium sit futurum, Theologi Principi pericula, incer
tos eventus , damna Ecclesiae, exces sis militares, peccata enormia quae bella eomitantur fideliter exponent, di quomodo de omnibus Deo respondere teneatur ostendent. Sibetitumst auxiliare, nunquam Christi no suadere poterunt, ut haereticis co-tra Cathol. cosilio, armis, aperte, vel
occulte subveniat. Si bellu in provimeia propria sit gerendo, nonisi in dosensionem necessitatis extremae consentiet Theologus. Quod extra pro.
vinciam tentatur bellum , ut omen
sionem pret se fert,ita jure divino pro L 1 hibi.
eura, haretieis auxilia serunt.
299쪽
Manuale hibitum est, nisi inevitabilis causapro Eeelesia Dei id ipsum requirat. ET hoevidet princeps Christianus non
sufficere ad bellum insanos amores, animi passiones, ambiriones regnandi, aut injuriarum vindictam, sed ex Theologorum consilio nullum prorsus belluin suscipi posse , nisi quod - simpliciter necessarium siit , & simul iustissimum. v. um Audiamus consilii Poritiei votumaeonsilii in nostra quaestione, an bellum sulci-IMini. piendumi Si princeps consulat Poluti s albeos, aut talesin consilia ad- mittat, dicent omne bellum ess e lici tum, & necessarium, quod pro com servatione, vel augmento status facti Q Atheo- at,nec auxiliare esse negligendum, strum hostemmetuendum enervet; novessis sili/ώ attendendam religionem, quando Matus periclitatur. si vero Politicos Christianos adbibeat, respondebunt ex vera Ratione status, non priusiubona conscientia geri bellum, quama eologis decretum fuerit omnino necesis
300쪽
necessarium; a Jurisperitis iustum, a Politicis honestum; a Cameralibus possibile; a Militibus facile.. De justitia belli securus erit Plinis Votum ceps, si tertii consilii decreta postu-ἰ Μεlet. Gravis debet esse causa, quae bel- ρηι.lum. Omnium malorum originς ri,isciustum pronunciet. Ex quarto Conis silio intelliget Pri ceps Vires propri re. as,& auxilia, hollis qualitates, & potentiam, ducum, & militum dispositionem, & experientiam,an cum no- vitiis contra veteranos sit pugnan- dum,an regiones,civitates nunti iones a natura, aquis, & arte fortiores
sint,quam facile expugnari possintiandefensio sufficiens,vel offensio utilis. Haec si non prius bene consideret, Princeps iacile in bellum seducetur,. agrea qiudum ad honestam,utilem-s que pacem perveniet:non credet muliti causam,sed executionem belli. Quintum eonfilium reducet pro- postam de hello quaestionem ad vurta aerarii, examinando thesauros, '