Manuale politicum de ratione status, seu Idolo principum in quo de vera & falsa forma gubernandi rempubl. de religione, de virtutibus principum, de potestate ecclesiastica, de bello & pace compendiose agitur, auctore ... Wilhelmo Ferdinando ab Effere

341쪽

Polirieum 287gendo in gravissima vitia declinasti,

falsam Rationem status pro vera prudentia vanus nimis coluisti :Potentia

tuam voluisti supplere iustitia: quod

libuit, hoc licuit.Ego te constitui Regem, patrem & Pastorem subditorum, pauperum,pupillorum. Tu illos , oppressisti, condemnasti, defraudastu Dedi tibi assisti icem prudentiam, Viros pios, bonos, nobiles, expertos, monitoresfideles. Tu per Rationem Status, crudeliter illos mactasti, lilacerasti, ejecisti, quos viaiustitiae salvos pronunciabat. Quid benefacere potui tibi, vines mel,quod non abum uaria

de praestiti ' Tu vero post Idolum 'Miα- RatibnisStatus abiisti,illudque supra

me extulisti, projecisti mandata mea, & voluntatem tuam depravatam gemstatuisti.Ecce dies meus,&tuus. 'Ecce momentum felicem, vel infelicens decernens aeternitatemi Quia .

Idolum Salus prae me coluisti, & infi. delis, ingratus, injustus, inobediensisti: Discede a me in ignem aeter-

342쪽

188 Manualenum qui paratus est Diabolo, & Angelis ejus. Talis erit judicii divini in

malos Principes sententia. Iadiei. Si vero PrincepsChristianus De-κmDai um suum amet, timeat, ecclesiam dein ερ- fendat, religionena puramconservet, ρε ε' in mandatis Dei sui ambulet, legibus justitiae in haereat virtutes colat, bounos protegat, malos puniat, pauperum causae faveat, Patrem, &Pasto-i rem p'puluese exhibeati, audiet sine cdubio:vocem aeterni Iudicis exopta-ttissimam , veni benedicte Patris mei, t& percipe regnum ., quod tibi para tum est ab origine mundi. Euge servehone & fidelis, quia super pauca suisti fidelis, super multa te constituamo tra in gaudium Domini tui. Agitur ergo in hoe divino iudieio de aeternis praemiis,& suppliciis,quae

Stanta sunt, ut cor hominis compre- Cautio hendere non possit. Utinam Reges.

.a . V Hieronymo in omnibus actionibus ιιι. suis audirent, in conspectu haberent,

343쪽

Politicum. 28s8e eonsiderarent haec verba divinae sententiae.Ite,& venite.Certe incantantium Politicorum vanitates non . admitterent, neque Idolo Status, sa- latem prostituerent. Per Rationem . Status falsam nemo salvatur, omnes illam usurpantes aeternum pereunt: daei

nee est amplior ad infernum via, quam illa, quae a Diabolo per mille vrita, insidias libertatis, & potentiae Regibus Rationis status blanditiis,planis, sime sternitur. Mihi in universo ha resis ,& pestis animarum maior non apparet. Et ideo Principes Christi nos ex toto corde quantum possum humiliter rogo, caveanthoe pestis nim Idolum nihil securitatis pretitans in humanis, terribile Dei provocans judicium, & omnes suos cultores in aeternos ignes praecipitans:non male jRdicat,qui oeculta novit Deus. DG Humanum iudicium si generatim Avia.

eonsideretur, plerumque vanum est, num& temerarium, quia vel amore pro, vavaedo, uti odio alii seue passionibus, sis

344쪽

erroribus, & suspicionibus dirigitur, vel timore inclinatur,vel a potenti ribus inflinitur. Hoc ut iustum sit Princeps per se, per Judices pios,per Ministi os fideles summa diligentia, curare tenetur, ut quod humana fert fragilitas legibus divinis, justo Imperio , & sanctis moribus corrura mm si eo, & de hoc breviter nunc agen dum. Seculare judicium est illud, quod principes, vel Magistratus superiores pro administratione justiti, ex bonis viris constituunt, & est vel supremum, a quo non conceditur appellatio:vel subalternum, a quo ad superius iudicium appellatur. De his consulendi sunt legum Doctorea, mea intentio est Principi Christiano patefacere, quomodo Idolum Sta. tus, fraudes suas ,& venena etiam in

summa judicia dolose disseminet. Eis quidem quando Christi D. N. inno-gatur.

Species humani iudicii sunt Eccle. siasticum & secularer de illo suo lo-

345쪽

- Polyticum. 29teentissimi, quod sustinuit iudicium a Pilato,& Judaeis intimius considero, merito de humani judicii temeritate ingemisco. Quia licet falsorum testiu IudiH- adversus Christum non es et conve- - έρ niens testimonium, &Judaei multa . beneficia, nullam injuriam a Christo

accepissent; Pilatus vero nullam cau- D. N. sim mortis inusniret: tamen quando

Ratio StatusJudaeis persuasit fore, si i'i-- Christum non occiderent , Romani st' 'Civitatem suam occuparent: ne pri asinuarentur regno, Voluerunt ex o Cai- perversiae unum, Christum vere innocen- titIuditem, mori pro populo , &sanguinem justi in se,suosque filios dissuere. Iη- latus ne apud Caesarem accusaretur, ς sti periculum Status sui subiret, per . lotionem manuum justum declarans, de Ratione Status crudeliter caesum Christum publice condemnavit , &voluntatiJudsorum occidendum tradidit. Si tale malum, o Princeps Christiane , & horrendam inju

346쪽

as et Manuasse Christo D. N. omnium innocentinfimo operatur, quid securitatis tibi, tuisque promittis, si judicium tuum divinis, & iustitiae legibus non sit i-cias λ si Idoli consilia sequaris I Lege Historias , & eognosces optim quosque,& sanctissimos Magnates per Rationem status justitia contrais dicente,exiliis,honore,bonis, & vita misere multatos esse,vel quod Regi-hus vera dieerent, vel iniuitanon probarenr, vel quod Dei, & Religionis causam serius agerent, aut etiam affectibus Regum sese non accomoda-

rent.

sum- Quando summa iudicia Regum

πω bene examinantur , non obscure do

lia I prehenditur, quod per Rationem

is. A, Status tu summam injuriam perveris summa tantur.Sit exemplum. Quidam Prin- inuria ceps potens, forsan haereticus, ambiistiosus, vicinum suae ditioni Episcopatum, Abbatiam, Monasterium,aut ParochialemEcclesiam violenter o cupavit,aut fraudulenter invasit, suisque

347쪽

Alitieum. que regionibus tanquam res proprias adscripsit. Vocatus in competens iudicium vix respondet,quantum pcinaest factu excutit, &rem Ecelesiae in alios pios usus,in alumnos,in pauis peres, in scholas conversam allegat.

Cognoscit de causa Tribunal: videt Iudex spoliumEcelesiaesacrilegium, finem fundatoris, gloriam Dei) inversum, violentiam injuste commi sim. Scit omnino spoliatum ante omnia restituendum,taliaque facinora

nullo jure justificari posse: & tamen non decernit, sed litem producitidi quantum potest effugia quq rit.Quia,

stilicet,de Idolo iniquitatis venenum hausit, quod princeps si popens, a matus, non de sicili offendendus. Si restitutio iniungatur , motus posse excitari in regno, & propter pauca

ablata, confoederatorum viribus totum ecclesiae corpus periclitari. Ex

cutionem fore difficilem, imo siue bello impossibilem. Ideoque in meliora tempora differendam esse acti

348쪽

um iudiis elis.

as 4 Manua enem, ne Tribunalis sententia eludatur, udices frustraPrincipis odium sibi concilient. Ecce, mi Princeps, quam dextre Idolum Status sese summis ingerit iudiciis, quam plausibiliter summu u, in summam injuriam convertit. Privatur Deus sua Gloria, Ecclesia suo jure, Episcopus suis bonis, subditi religionis exercitio, domus Dei fit spelunca latronum, spoliator justus possessor , rapit potens aliena, ejicitur inermis. Implorat 1 dicium spoliatus, restitutionem umget, & nihil impetrat; quia Ratio Si

tus justitiae leges imponit, judicium ervertit. Quis hoc justum judicium

ixerit, in quo ob respectus hum nos causa ipsius Dei negligitur' EGelesia, & justiopprimuntur Non sic praecipit,nec iudicat justus Judex D us D.N. AttendantJudices ne pror gando judicium mortem sibi accel rent:agant suas partes intrepide, non deerit illi executor,qui dat, & aufert Spiritum Principum.

349쪽

Politicum. an simile contingit quando inseri res de necessitate cum potentioribus .is judicio contendunt. Respiciunt per viola- Rationem Status Iudices potentiam principis, forte etiam munera, favo- βε rem, beneficia, odia, & pericula, & ρ I exinde studiose lites producunt, imo immortales faciunt. Interea discedit primus actor, haeredes depauperati non sufficiunt, gaudet injustus pos- utar, spoliatus pauper opprimitur, di aliquando desperans in laqueos Iudiso Diaboli incidit et quod sane nihil ali- quore ud est, quam litem suam facere, alie-sarapere,& iplas pauperes opprimere.Consulant, qui dubitant, Ecclesiam, & dicet illis veritatem. Neque movet, quod plerumque Extuis pretienditur in magnis judiciis,nimi- satiarum ob multitudinem,& gravitatem ιὰμ causarum lites accelerari non posse. -' a , si ratio Status non faceret 'multitudinem, di pinguedo litiga tium non ditaret Iudices, Advoc ios, Procuratores, aliosque miniis

350쪽

Manualistros,maiorem lex propemodum imveniret authoritatem, & non obest

gravitas.Si Princeps, &Judices conis siderarent se de protracta iustitia, &de rebus iniuste occupatis, & possessis Deo, qui verbum otiosum examunat,ad strictam rationem teneri,utiu que multitudinem causarum amputarent, & gravitatem ad exactamia normam justitiae revocarent. Saepe

.. z . Iussices , Advocati, Actoresque, qui hara studiose lites protrahunt, subitanea

it. morte corripiuntur, etiam occulta

judicat Deus. Lubens praetereo,quae de summo nostros udicio Imperiali Spirens vulgo sparguntur , quod maxima pars causarum eo devolvatur et quia lites ibidem immortales fiant,quia injusti possessores de haerede in haeredes s Curi maneantiquod contra potentiorem inferioris causa negligatur et & ηι iis quod divitum actiones Camerales alere debeant. De qua injuria ipsi BL ficienter sciunt respondere.Mihi hoe

- - certum