M. Antonii Mureti ... Orationes. Eiusdem interpretatio quinti libri Ethicorum Aristotelis ad Nicomachum. Item Caroli Sigonii orationes

101쪽

O R A TIM IIII.

cupiditas, no mortis terror conuellere

ac labefactare possit. Vt enim Olympicac tamen poetae semper cluietum esse Philosocii Mnt: propterea quod altius sit, o amis, hus Glan: Tt eo vis ventorti, tempestatumq; p. - mi ueniat: sic philosopliorum animus su-tairniori excelsior est ouam ut istos fatus sentia furentium ac de Ieb. abiectissimis inter sed: umi digladianti unacii piditatum. Stat ille,ut in medio maxi 't,il. . edita maltissimis defixa radicibus su ,

ptatum blanditias 'artim puerilium Giui ἡιblectamentorum similes esse, indignas non modo quas G sectentur,sed quas respiciant viri, partim cum dedecore ac turpitudine coniunctas , ut satius sit, quouis dolore lacerari,quam Venena ta ac pestifera earu suauitate mulceri. Habet alias ex sese proprias ac perpetuas voluptates easdemq; sincerissimas Vbiopia miliaq; ne minima quidem permistione ,hil ,. molestiae c5taminatas, quas e ipsa viris bica. tu te,d ex honestis actio uib. carpit, iis

102쪽

eas solas charas ac iucudas habet. Nain beatorum insulis dicuntur e Te arbores quaedam aspectu incundissimae,

ouaru in ramis toto anni tempore cernere est alios fructus mites iam , M adinaturitate perducto , alios maturesceles,alios pubentes adhuc,&in primum sessis rem induentes sic in eorum, quiverdac serio philosophatur animis, toto vitae tempore aliae actiones honestae ac laudabiles confectae iam sunt, Mabsolutae aliae in eo sunt tabsoluantur, aliae inchoantur adhuc, informatur, primisque , ut ita dixerim , lineis designantur. Itaque aliarum recordatione ac conscientia aliarum tractatione ac praesentia,aliarum meditationes prct

spicientia sic assiciuntur , nihil ut sibi

Philoso praeterea iucandum aut amabile existip bos au ment.Immenta etiam illa inexplebi rosnsus is accumulandarum opum auiditas, quam , incertum est, copia an inopia magis incedat,radices agere in animo philosophiae praeceptis consto in exculto non potest. Quid ita mi mirum quia haec id vel praecipue in suoru animis inserit, naturales opes uerminatas esse,& facit E parabiles,eas qui adeptus

103쪽

Plus sit, nihil ei an plius appetenduna, non qui plurimum habeat, sed qui minimum desiderei,ditissimum esse, nihil magni faciendu,quod aeque pessimus atq; optimus qui sique consequi possit.

Neq; tamen eoru consilium probat,qui aut auru in mare abiecisse,aut post es ''siones suas i cultas ac desertas reliquis se memorantur, haec em aut ignavo tu μ/pς μ' hominu videtur, aut pecunia uti nescie μ' .

tium, quorum virum quem Vulo, noem

laude ponendum est. Ac sere quide j, 'ζUerunt de quib. illa natrantur, philosophi, sed μ pq rudior illa quaedam, .simplicior phi-I PVς losophiarum,fuit politior nostra b c 'ram' ad usum ciuilem accommodatior, tuae in

docet, opus, si quis aut a parenti b. acce gla erunt

perit,aut dustria sua quaeserit aut a pii sρ- fla quapia honesta ratione ad eas per- λ μ'

uenerit, no aspernandas aut reiiciendas este, sed ita habendas, ut virtutis, no Vt

luxuriae, administras. Nam illud mihi Vre, quidem permirum videri solet, uidit m 6. veteres illi iudicarint,n posses simul ρ ρ ωrem habere,&in sapientiae ludia incumbere, qui mihi etiam videntur,quo rse facto summam diuitiarum cotemptio ς' sene senificare ac prae se ferre voluersu, qρ '

104쪽

M AN T. MVRETI eo ipso indicasse nimia trandam erga

eas natura sua pio pensionem, si nummos in arca concederet poterant, vitio omnes cogitationes suas in ea dein arcam includerent, neque, qua diu patrimonium habebat, imperare sibi,ut alijs rebus contemplandis ac cognoscendis vacarent. Equidem nunquam eum militem laudauerim neque sortem habe dum duxerim,qui aduersariu a se quam

longissime amoueat,ne cum eo manu S

E flai conserat, sed eum potius. qm c. congresud j ob diatur,& ineat. Neque vero video, a uiuo minus impedimento sit egestas tu dijs, atram diuitie. Necessa est enim, qui, Vnde vivat,non habet, et sibi vita subsita dia aliunde quaerere , in quo quantum temporis ponit, tantum de sapientiae studi j detrahit Melius igitur philosophia , cui qui se regendos perimittiat, is

opes , si non habent, non requirunt, si habent, tuntur ut decet, neque nia

quam Orquentur aut augendi cupiditate, aut amittedi metu. Quid ego nucde perturbatrice humanarum rerum, optimi cuiusque ingeni corruptrice, concitatrice bellorum omnium,ambitione qua semper virere in eoru quos semel

105쪽

emel occupauit animos , neque unquam consenesceres, auissimus au istor ait Thucidides, verba faciam Nunquid illius unquam facibus ac iacendi poterit pectus,quod infusa prius philosophiae praecepta urigauerint Immo vero etiam si antea in biecti ab ea ignis aliquid forte conceperit , id totum inst:llata philolbpbia restinguet

Ea enim magistra ac praeceptrice cognoscimus, verum decus, veramque

gloriam in sola virtute positam esse, eam qui consecutus sit , quid ali de se iudicent,non admodum laborare oportere , praecipue ver dispiciendam leuis .imperita multitudinis temeriratem, quae ad mandandos honores caeco saepius, inconsiderato impetu, quam certo, explorato iudicio sertur. Praeclar sapienter Cato malle Cato is, se dicebat, quaere te homine , cui ibi ροδει,1- posita non eis et statua, quam qu zzomata δε ιrent, cur posita fuisset .Eodem animo uam sunt veri omnes philosopbiicis se i ubisiis de Amphiarao ait Eschylus,quam videri optimos malunt, honores autem de magistratus,aut non petunt, aut ariense,non sua utilitatis causa petunt , neque

106쪽

quae,si adepti sint .exultant, neque , si repulsam tulerint, anguntur animo, sed placath,id est modetate ferunt,aut , si quando dolent,rei p.dolent vicem, non Caelam suam. Caesarem ferunt,cum pontifica--mbitio tum petiturus ad comitia descenderet, matri dixisse, illam eo die aut pontificem habituram filium , aut exulem. Iam tum praesagire ac praecognoscere licebat,ambitionem illam ingens aliquod malum ciuitati gaturam.Itaque, quid postea effecerit,videmus.At Cato,in petitione praetura etiam Vitinio posthabitus, aequissimo,ac moderatissimo animo tulit.Ita sunt philosis phimaximam voluptatem in praetermittentis voluptatibus,maximas opes inquieto ac contento suis animo, maximam gloriam in non ambienda gloria ponunt. Satis honoratum putant

esse, qui honore dignus sit , satis magnum regem,qui seipsam regere, satis potentem imperatorem, qui cupiditatibus suis imperare possit, qui vero eis plan domitis ac subactis iugum a tionis , quod illae ne conentur quidem

Vnquam excutere,imposuerit, ab eo omnes aliorum victorias triumphoΩ

107쪽

Titi arri, ambitionem, pestes quasdam ac furias esse nouimus, quae funditus lau-

Imanam vitam conturbant, quantus

holios habendus est philosophiae,quae

se omnes earum conatus repulsuram,

ωmnes igniculos repressuram , omnia semina elisutam, non magnificentius, quam verius, pollicet ut 3 videre vos o pinor, quam se latus orationi meae campus ostendat, si quae cunulue hoc loco se offerunt, persequi,& in singulis insistere atque immorari velim.Nam cum virtus nulla sit, de qua non splendide, ornate dicere, nullum viti hi, in quod non grauiter,in copiose invehi liceat,

quidquid de eorum utrolibet dici potest, idem ad philosophiam laudandam

accommodari potest, quam virtutis indagatricem , vitiorum expultricem Latinorum omnium eloquentissimus Ciceravere an merito nominauit. Sed non cula committam, ut cuiquam videat rasilina Brerat re eos terminos,quos initio pegi , po tale poci lius' reprehendi me patiar, quod mul cetur. ta, quae fusius explicare licui siet, com-rreiserim, ac coarctauerim , qua quod in vita re dilatanda euectus sim logitas iusso

108쪽

iusto,neque satis mihi temperare potuerim Nunc illud etiam atque etiam considerares caeterarum omnium artium fines,neque eos modo ' sed omnia prorsus, quae bona putantur In vita, nisi quis philosophiam vitae occBst lex trabeat, pestifera ac perniciosa esse Materna in homini non philosopho ope ac Co homine , pias, da honores atque impetita,da fir-tion pira limam valetudinem , da gladiatori tam is post totius corporis robur V multarum

iliael cot' nagnarum rerum cognitionem acliscat. i 1 . scientiam lam exanimam iliam,' Poeta vocant. t Omirium rerum reginam

eloquentiam , da quidquid in filiis parentum votis optari soler, quo ei ut odi plura in talem hominem conges.seris, eo illum magis S in suam iri

aliorum periticiem armaueris. Opabus abutetur aes suam Iibidinem X pleridam, imperus aci alienam libertat omopprimendam firmitate 8 robore Hobeunda facinora, scientiam copiamque dicendi ad circumueniendos ciues suos , ad perturbandam cm p. a domnia denique tum sacra, tum profana permiscenda, de euertenda conued tela Dahaec eadem vero , minimeque sucλtos

109쪽

bene faciendum humano generi e caelo dentissum esse dices. Atque hoc Iud est . quod in Alcibiade minoie sue Plato, siue eis ophon disputat, ea quae V suapte natura bona sunt, siue cicntia OV ἔ, ' ac ius quod optimum, et, quam eande fηntd philosophiam esse statuo, ad perni ilo ciem non ad saltem valeret. O prae isti cthram laudem philosophiae , cuius ope ne mala quide nocere, Cua detrai ctiane bona qui lem pro dei te poli unt. Merit , dixit Plato , nullum a diis da rem esse hominibus ea maius aut praeclarius donum. merito Cicero , num diem ex eius praeceptis a fium immoritati anteponendum. Neque

14 a illud ad cius, te qua proprie ei monobis institutus cst . philosophiae laudem aes commendationem ficit, quod omnia propemodum, quae a veteribus de philosophia honorifice si-cta sunt , ad hanc pertinent,quae in vi Lai deιtae o morum emendatione versatur. buos ,

Non enim Plato cum illam nobilissi ρbrat ad

mam vocem , tanquam X Oraculo, e moralem

didit,tum demum beatas ciuitates la restrinre, cum aut regnarent philosophi, aut

110쪽

reges philosopharentur,intellexit, tum id euenturum,cum reges aut in disserendi subtilitate, aut in et uestigandis rerum naturalium causis occupati es sent, quae quanquam praeclara funi, longissime tamen absunt ab eo, ut beatas respublicas efficere pollini, sed ,cum virtutis pulchritudine incensi omnes vires suas ad eam non cognoscendamna odo, sed exercendam , cxcolendam, propagandam contulissent. At contra quidquid inanibus imperitorum ac maledicorum sermon culis aduersicis philosophiam iactatum est, quos curique in eam aculeos scurrilis quorundam libido coniecit, quidquid ad 4nuendam ipsius dignitatem veteris comoediae licentia eli utili, id omne, si Hi-rgentius excutiatur, ad dialecticos potius, 3 ad physicos,quam ad politicos, pertinere videbitur. Quod si lius in orbe terrarum locus est, ubi politiceri Ronia r florere, si mque dignitatem obtinere his laus deceat, Romae id , Romae potis imum

fieri debet, cui urbi a primo ipsus x tu diuino permissu datum est , ut aliis

imperaret, unde leges,unde iura, unde I eligionem caetera nationesin olim Petile