장음표시 사용
151쪽
& Diogenes, divini & erant, &tur: appellabatur. Divini enim sunt,qui secundum id quod in ipsis sum
mum & seiunctum est a contagio corporis, aetatem exigunt. Quod enim ab omni parte luminum,divinum est. Omnium enim rerum
summum fastigium est Deus. C A p. XXII. CVm eiulantem quempiam videris in luctu,sve peregre profectostis,
sive rebus avi Iis: cave ne te visium illud moveat,ut existimes, ver ari eum in malis ob externa: stastatim ipse tecum distinguito,sitq; in promtu ut dicas, sumasigit non casus ille salium enim nonas it sed concepta de eo opinio. Ac ratione quidem tua eius perturbationi subsicivire,ne dubitae atque adeo, si res
ita tulerit,congemiscere. Cavebis autem, ne intrinsecus etiam congem sicaS.Co MMENTARIus.
SIcut in iis rebus externis quae e
petendae videntur, non praeproperum eiIe, nec eas avide arripere oporter, reputantem, cuiuscunque
sint modi , bonum nostrum in iis non esse collocatum: ita in iis etiam externis rebus , quae fugiendae via dentur , constantem csse decet, quod nec mala nostra in rebus externis sita sint. Cum igitur eiulantem, inquit, aliquem videris, sive filio mortuo aut peregre agente, sivere aliqua sua perdita: ne te visum id impellat, ut eum ob res externas in malis esse existimes. Neque enim
152쪽
Is Epic TETI ENCHIRIDION. rasci λῖς ωπος εΠν ηριων τὰ κανά, in rebus externis mala nostra sunt, πτερ ὐδὲ τοι αγαλή ' Πως ουν ὀ sicut ne bona quidem. Cur ergo κλαυων ἴτ' ως t iam κακοῦ του iste plorans, tanquam malus sit is συμcεcηἈτ2 ,ειπετα '; si si eventus, assigitur ' Nec is enim πιουπν Φυσει το συμζεζηκώ εῖν' sua natura talis est. Alioqui om-επει--,τραεΘλιζεν αν, οῖς Gwέ- nes amigeret eos quibus evenisIet. βαινεν ' ω-ερ το φυοι Sicut id quod natura calet, omnes ντια θερμωνει mr ψαυοντας. eos a quibus attingitur, calefacit. αξαγους I οἰκου ς , οπι -- At vero Anaxagoras audito filii ληκεν αύτου ο illi, γαληνως αμα sui obitu, placido simul de magno , ρογαλοφργως, μειν et ηιπλη- animo: Noram, inquit, me cum τι, γεννήσας. Τί κν Θ λίζει τουπν ; genuisse mortalem. Quid ergo aD
om κακὰν , του εοῦ το Θ λιπον αυ- aliquid accidisse mali, id est quod τιν. τὸ :) δογμιοι, ἡρατερώ εον. eum assiigit. Opinio autem, nostra
του 3 Caia eis τοῖς κρος amigit : verum id non in rebus αν τις εφ' ηρων ἐδε, τὸ -ως η πι- externis positum est, sed in iis qua- ῆὶ των συμἔπινοντων Ἀπιλαμ- rum potestas in nobis sita est , ut Θανειν . Tιοῦν; οἰσυμ παθως ἔχειν hoc illove modo res aestinae-mus . Quid ergo Vir bonus non assicietur eorum dolore, qui amiguntur , & improbata eorum opinione ipses negliget λNequaquam . Sed tempori se viendum , & quadantenus assentiendum illis , cum oratione dolorem prae se ferente : tum , si opus sit , una gemendo ; idque
μῆ α ια νοιωζειν. Προοχειν ue χρὴ lud gemendum est , tantam cs. τῶ με της συγκαταβάσεως, μη se hominum imbecillitatem , ut τῆ συμποι ἰορ αυτὸς istiusmodi res gemitu digne-
ενδοθεν ἴ-H τῶ συαζει, seti tur . Est autem animadversione
dignum , quatenus ista progredi assectio debeat , ne eo veniatur, ut ipse etiam ex animo propter casum illuni ingemiscas. Neque
153쪽
cnim opem ei ferre iam poteris qm lamentatur : cui affectui mederi qui vult, eum, ut & aliquatenus ab eo affectu retrahat, & aliquo modo eidem subserviat,oportet, ipsum in tuto collocatum. Neque enim is qui omnino in suo statu permans rit, retrahet eum qui ab flumine abripitur, nec si totus cum eo abripiatur. Qui enim rebus humanis plane exemtus est, cum immisericors videatur, nihil valet apud eum qui angitur. Ei vero qui eodem affectu vincitur, ipsi consolatione est opus. C A p. XXIII.
ACtorem esse fabula talis , qualis
magistro projata fueritire memen- D: si breris, brevisse longa, longas me dicum agere te voluerit: fac eam quoque personam ingeniosem epraesentes. Ita sclaudum, si principem, plebeium. Hoc enim tuum est, datam personam bene effugere: eam autem eligere, alterius. COMMENTARIUS.
cxternarum rerum usum comparavit:& qui eas largitur Deu, coim vivatori: qui liberum nobis secerit oblata vel accipere vel repudiare: eaque de causa nostram appetitionem instar paedagogi insormavit,ac
docuit, quemadmodum res externae tam prauentes, quam praeteritae & sutur sint amplectendς.Nam in conviviis suo quisque arbitrata vel abstinet appositis, vel fruitur. Ναυὶ
154쪽
Nunc eandem scenae similam s cit , & eos qui in ea versantur ut fabulae actores, Deum vero ut aedi
lem & magistrum describit: in qua
eam personam quae assignetur vel accipere vel repudiare , non sit nostrum. Omnino enim necesse est eam accipere, qualia multa sunt quae , fato dependent. Etsi enim penes nos est , aspernari divitias:
paupertatem tamen , aut mombum, vitare, non omnino peneS
nos est. Item licet nobis non este dominis aut magistratibus: at quominus serviamus aut pareamus , non est nostri iuris. Quare in his nostri arbitrii est usus; & bonum aut malum nostrum quod ad hoc attinet, non in accipiendo, aut non accipiendo, ut ante dictum est, sed in appetitu & usu est situm: qui nostri iuris est, ut ea vel bene vel male tractemus. Nam bene morbum aut paupertatem ferre,& iis uti qui vel ultro vel coactus acceperis , in
tua potestate est. Ut ela in stena, singulis histrionibus aptam fabulae personam imponere, sive regis , live servi, sive insani, qualis est Orestis, cius est qui fabulam edit, quique tam personarum quae in casunt , quam histrionum ingenia perspecta habet. Sed impositam personam belle repraesentare designati histrionis erit. Quare *pe semvus, aut mendicus,aut furiosus pro batur in fabulae dives autem,aut imis
155쪽
πλου π=,ὴ ςυτηγος, η perator,aut rex improbatur, cum ιταν ἱκεῖνοι καλως τὸ δρειν illi datam personam belle expri-ύ- κωνωνθ, ουπι 3κα- munt, hi vero suam male , prout κῶς τρέψ' ἐα-τοῖς. ων οἰ - καλως utriq; in eo elaborarunt. Sic etiam εξε πνησαν , οἱ θ πως. ουτω3θον fit in vita. Quot enim regibus, di- τω βίω. -ων α ξαπλεων , ' vitibuS, robulus acrvus, pauper, de πλουστων, ' ἐρρωμενων , ο is claudus Epictetus, tam a chorago
πενης f χωλοὶ - ἡ ri & magistro Deo, quam ab huius
ζ χορηγοῦ Ν λλα αλου ' xίπη vitae spectatoribus et tyraelatus, qui πωτω ειω θεατων,--οm personam sibi impositam bene Mκαλως τὸ δνθεν α - cre-ωπzν reti ex magistri sententia egit, & quod si Aδασκαλου γνωμ&υ α ε- in ipso fuit,probe administravit Z in
λέγε' om τάτων ουδὶν εμοἰ c σημα- portenditur, sed aut corpusillio meo, aut
νεο, αλα τω σωματίω τω κτη- recuti meae,aut existimationi aut liberis,
Ε'AH ΓΗΣΙΣ. Aput hoc, mea quidem opi-TOυτο Oi, Μ το κεφαλπιον nione, si praepositum superio--πos κουαν οῦ-ξιν , ει ri sui isset,suum locum tenuisset,post υ προσεχως ειρημένου ε τακτο id quod praecedit, cuius initium ei ti
156쪽
siquidem nostri boni & mali vis ac summa in iis sit, quae in nostra potestate sita sunt. Nunc, sive augurium , sue omen , sive divin tio mali aliquid portendere tibi videatur : ne sic quidem, inquit, assentiaris : sed sepositis corporeis& externis rebus cogites , bonum de malum tuum penes te esse. Si igitur ipse in malo esse nolueris , ista quae portenduntur mala , non tibi portendentur, sed aut corpori tuo, aut famariaut opibus, aut liberis, aut uxori. Tibi vero prospera omnia significantur, si ipse vis,quia penes te est bonum & malum 'tuum. Atque adeo fieri potest, ut 'mala quae videntur in rebus externis, tibi prosint : & tanto magis prosint, quanto maiora videntui si recte ea tractaris. Atqui si ea tua mala essent, nocerent, non iuvarent. Quoniam igitur iis & iuvari potes, nec tibi quicquam accidet mali nisi ipse velis: etiam ea quae portendi mala videntur, si volueris, non tua mala erunt , sed eorum alicuius quae extra te & a te seiuncta sunt. C A p. XXV.
INVi tui esse potes, si in nullum G
men desiendas quod vincere tui arbitrii non sit.
157쪽
νοντα , οῖς η βοιογαε mri αναγκm, bus aliquando vinci necelle est, aut ῆ ' πτυγχανοντα των ορεκτων , frustratum rebus desideratis , aut ἡ . A si ρον τοῖς ἐκκλινο αενοις. circumventum declinatis . Penes
Onc u τοῖς Γὰ αἰ μοmi ανα- te est in iis solis versati, quibus ne ερεφου, ὀν οἰ ς κυριν ει ἔ μηδε πη- unquam frustrere sive appetendo τε ' πτυκπάνεειν , ψ ορεμ ον ἡ sive declinando, tui est arbitrii. Idcακλινον si . Ταυτον is, εἰπειν μη- vero non aliud est, quam si dixiL δεπιτε ηίTEM , αλ' αει ἄνα αἰ- set: ut nunquam succumbas, sed νλητον. ει δε υκ τουτο , δῆλον οm perpetuo sis invictus, penes te ec το μηδέ γενεοῖν - κακω se. Quod si hoc, illud etia penes temn πί ἐπι . o se , κα- γνο- cst dubio procul; ne unquam sis in , ηεατ Gm T κακῆ . ει in malo. Nam qui in malo est , ag. TH ἐπι το μηδεπνα , κακω malo vincitur. Sin penes te est,ne γενεὰν , μ' σοὶ αν εἴη το μή- unquam in malum incidas : illud mri κακήν et ἰ σημαινεξα s. o 'ρ- etiam penes te erit, ne quid un- Θως άσαμ ειρητM , Om των κακών quam tibi mali portendatur. Recte 1ἰδεν αι σημαίνετα , ἐαν μὴ συγε- igitur dictuin, Nihil tibi portendi λνς ' του, Πν , εοιν μὴ εἰς αγωνα mali nisi ipse velis: hoc est, nisi in κοι ζαινης , ο, σοι ἔπι ' re, certamen descendas, cuius victoria νιγωic' ' τουτε Πν ἐάν μὴ ὀν πῖς 'α- penes te non sit: hoc est, nisi in re- τος το ἀγαλον αυτου - το κακὼν ous externis bonum tuum & ma-αφορμος. tum tuum collocaris. Κ E . . C A p. XXVI O Pα ουν , μη ri ἰδών τι
CI quem igitur eximiis honoribus as sectum , aut ampla potestate prseditum, aut aboqui florentem. videris r
158쪽
Mυτανις , η rγ ειναι non Imperator, non Senator, non Con-
κ λωει πιέ. εἰς το οἰνhώπινον num humanum quaerunt, unquam re mis εφ' ,:ρον επι , οἱ θ invidere aut aemulari. Nam 1i bo- ροτροMν, - δίαυαμίαν, m num humanum in rebus nostrae
C - -- reis mλοῖς εχον- potestati subiectis situm est i qui
οῦν ἔχει ορος - τοιου- ta sunt: huiusmodi homines, ne τους cI θανγ η θλοτυπια ; m bonum quidem habere homini μ ὀ - , λυοm εον convelliens constat . Quid ergo ἐπ άHοπίω άμΘῶ o a F- loci adversus istos habeat invi-λγ, ζεκα Θάλησ1ς ἔ-dia, aut aemulatio λ Nam & invi- τω νορούομ -. Φυε- dia dolor est, ob alienum bonumetus , ταυτα - -λ , -- ortus : & aemulatio fervor quidam
τα αν ροπιν κατα φυρον τρος voluntatis e ciuandi se cum eo
quod bonum habetur . Nascuntur autem hae eerturbationes cx eo , quod quivis homo ipuus naturae impulsu honoris est R i appe-
159쪽
appetens , nec paribus de dignitate vult concedere. Itaque si qui
sunt infirmioribus ingeniis , qui ipsi nihil proficere postunt, pro
ximum quenque deprimendo aequare illum aut etiam superare contendunt,& successibus aliorum dolent . quae est invidia. Nam ad eum, quicum bene agitur, vel agi videtur, invidia velut arrepit, in. primis vel genere , vel Hidili, vel fortuna parem. Nemo enim vel prorsus eminenti vel omnino inseriori invidet, neque cum talibus certat quispiam. In quibus vero aliquid animi de nervorum est, hi inflammati aviditate feruntur , ut illos strenue progrediendo vel a quent, vel superent, cum quibus s-bi certamen instituerunt. Quare invidia semper est vitiosus affectus:
aemulatio vero cum virtutem spectat, bona est,& cognata boni am
ris: cum autem res externas; mala,
4aec invidia melior. Si ergo & invidia & aemulatio opinione boni excitantur , honos vero & potentia& celebritas nominis, quae vulgo in bonis habentur, bona non sint, cum bonum . in rebus nostrae potestati sebiectis si collocatum, constat, in iis invidiam & aemul tionem nihil habere loci,si quidem
veritas spectetur. Non decet igitur, eum qui eruditur, invidendo vel aemulando eos, quibus ista ad voluntatem fluere videntur , in cli
160쪽
bonum collocare. Libertas enim ci expetenda est a suis temerariis affectibus, nihil autem rerum exte narum. Una vero,inquit,ad libemtatem via ducit, rerum quae in nobis sitae non sunt, despicientia: quae nos & libertate privant,& victoria. In his enim &frustrari est iis quae appetimus, & in ea, quae sugimus,
incidere.In his versantur brutorum nostrorum affectitum appetitus, S tyrannis eorum, quam in nos ex cent. Quamobrem rebus externis despiciendis, ctia cognatas cum eis appetitiones, veluti sociis destit ias,rationi praebemus obedientes.
MEmento, non eum qui convicietur aut verberet, auctorem esse contumeliae r sed opinione de eis tanqua comtumelisses concepta. Cum igitur te quispiam irritarit,ab opinione tua te irrit.
tum esse scito. Quapropter in primis operam dato , ne visa tibι assensium extorqueant. Nam si semel tempus ct moram impetraris, sacilius ipse tibi imperabis. C A p. XXVIII. Ora 2 exilium, O omnia quae ina malis habentur, ob oculos tibi quotidie versintur: omnium reta maxime mors. Sic nihil unquam humile cogi-rabis, nec impensi cupies quicquam.