장음표시 사용
181쪽
Si tibi praelaim aliquis in convia via , aut salutatione, aut dandi 1 Iet 3αγγραα, η , τω αυ- T via , aut salutatione, aut dandi ληοῦ κ ναι εις συμουλίαν, εἰ μυ αγα- conscii oscio. Siquidem ista bona siunt,
Θα ταυτ ἐώ, G δῶ, οπι ετυ- gratulari debes illi, cur ea contigerunt. χεν ω πς Osce νων. εἰ I κα- , W1 Sin mala, ne doleaste in ea non inc
ela συαζουλία , εἰ μM ἀγα- conscii oscio. Siquidem ista bona unt,
182쪽
ἰδίω μῶλον ni & iam tractata, utitur alia huic ' - -lm H θνα το loco magis propria , quae recte
των mικτων πῖ λως utentibus lubindicet , quo pacto δελ-. Λεγι θ οτ ταύ- ω maiorem ctiam ex huiusnodi re- c. aci ρι αυτ μω πώ τοῖς τον καλ- bus fructum capere possint. Ait λιονα βιον -- autem ea in quibus alii honestio- τως ἐς ν η πιι α συι-ἰιΘω θ ἔ ris vitae studiosis praeserantur, aut τελειου της ενεatae, ἡ οἰ- bona esse, aut mala. Sed explen-- ρρα. παλα γαρ ἐς -dς causa divisionis adiiciatur etiam, m. οἰα' εἰ I ά2 οῦου , Dὶν aut indifferentia. Multa enim t 'λλον si μια η et προ ἐς . lia quoque sunt. Quod si indi
κατε- ζω: τουτου τμηριατ γ serentia, nihilo plus honoris qu- ων ignominiae habent. Quare hanc; κακα ἐδεν. εἰ μL; A άγαμ divisionis partem aspernatu' est Epictetus. Restat igitur, aut bona esse, aut mala. Si bona sunt, ' V 1 gaudere
183쪽
gaudere linquit) debes, alium iis
cile potitum. Hoc enim tuae facultatis est, quae bene cupit omni bus,& gratulatur iis qui bonis rebus potiuntur. Vide quaeso quantum noni in ista, ut habetur, ignominia delitescens, elucescat Haec enim proprie est similitudo cum Deo, qua iis quae inseriora , &p steriora Deo sunt , nullum maius bonum contingere potest. Deus enim facultate potentissima praeditus, & omnis facultatis auctor, voluntate etiam optima, bona omnia, malum vero nihil esse voluit, quatenus fieri posset. Cum autem parsit eius & potentia & voluntas: omnia bona facit, quatenus unu quodque boni talem ipsius capere potest. Humanus vero animus faculatate summa esse praeditus non potest, multis etiam Deo posterioribus potentia inferior. Sed voluntatem accepit a Deo liberam, cuius ea natura elset,ut bene cuperet omnibus , modo ipsa id decrevisset. Merito igitur ista ratione potissimum fit Deo si initis , cum ex ista voluntate agit: & quamvis omnia bona reddere ut Deus nequeat, ea tamen bona reddit quae potest: de quantum in ipso est , omnia bona
reddit,non autem quςcunque vult. Tum enim voluntas vere voluntas est, & persecta voluntas, cum ei s cultas omnis eius qui vult, navat operam. Eorum enim quae in nobis
184쪽
sta sunt, domini sumus. Cum autem bene vclle omni tuis , in nobis litum sit: cupit bonus homo omnibus hominibus benefacere , nec eis tantxim , sed & brutis animanti bus &stirpibus, citisque voluntas utque ad inanima porrigitur. Uerum non potest, ut vult, bene mereri de omnibus , quod voluntas quidem in nobis sita est, ista vero
facultas non item,cum aliarum plurium causarum adiumenta desideret, earumque praestantiorum nobis. Quare nostrum bonum in voluntate est , quod idem in nobis quoque situm est. Et hoc quidem ita se habet.Si vero ea de quibus hic agitur , suapte natura mala sunt: rursus ne moleste serto, sed gaude potius ea tibi non accidissse. Sic b nus homo sui despectum non interpretabitur, non potiri istis : sed seu bona fuerint, eo quod iis alius potitus fuerit. seu mala, quod ipse iis careat, laetabitur. Ad hunc modum loco ab utili, aegritudine istam non potiundi iis quae dicta sunt, Profligavit. Sive enim ea bonaiunt, maius illi elsebon uin ostendit, carere eis, qui Dei similiuidine
expetat: sive mala, bonum este in eano incidisse. Deinceps a loco facultatis,& mox iusto argum utatur. Afacultate: Non possὸ fieri,ut a convivatore tribuantur eadem non colenti , quae colentibus ipsum tribuantur. Cultura vero est, freq n-
185쪽
tare fores eius, allectari in soro . omnia eius & dicta & sacta laudare. Utagitur tu, qui ut philosophus ista non facias, eadem consequare, quae qui faciunt , non modo fieri non potest : sed iniquitatis etiam est ,& inexplebilis avaritiae, non
dantem ea quibus ille coenam vendit, velle cam accipere. Iniquum enim est, aliena concupiscere. Deinde te coenae illius expertem, non esse deteriore conditione eo qui coenet, evidenter lactucae docet exemplo. Nam cum ille coenam h beat, tu habes aliquid coena praestantius,libertatem tuam, non lata
dandi eum quem nollis, non perserendi ea quae in eius vestibulo. runtur. Si vero & haec es coenam habere vis: & iniquus cs, ct insati bilis: & talis cum sis, minus bonus. Neque enim erit quo sis in comparatione melior.
C A p. XXXIII. N ηιμ propositum ex iis rebus, de
quibus nulla inter nos controremm est, cunasci potest. Exempli gratia : Si vicini puer poculum aut quid Haud confregerit, in promtu illud p tim est, ita fieri solere. Scito igitur,si Otuum constaclumfuerit, eundem risere oportere, qui fueris, cum stangeretur alienum. Sic transfer ista ad maiora. D-tius alterius obiit, acit uxor ' nemo e quin dicat, humanu Hese. Sm ipsi altiu id acciderit: ti IIeι miba,inquit,ό me
186쪽
assocti simus, cum tale quippiam de alas
rum natura notiones, in quibus non aliud, sed idem sentimus omnes: veluti, Bonum cile utile, de utile bonum: 5 , Bontun ab omnibus appeti:&, Equale ne superare, nec superari: dc, Bis duo esse quatuor.hae igitur notiones, S Id genus aliae recta ratione in nobis constitutae, longoque tempore exploratae, ver sinit,& cum rerum natura congruentes. Peculiares vero singulorum notiones saepe hallucinantum alias a sensu decepto acceptae,cuiuLmodi est, Lunam eiusdem esse cum sole magnitudinis: alias 1 bruto ap- pctim, S ea est quae omne voluptatem esse bonum affirmat: alias S ratione non satis explorata,cuiusmodi est eorum qui duo rerum Omnium principia, animiamque cor-
lius esse, statuunt. hae igitur gesimi
es de quibus disseri timus, non Omniino ver sunt,sed interdum eaequς sunt latice contrariae: Dcqrie tutum nobis est ex his r rum naturam aestimare, quam auistor, naturae prODositum aut voluntatem appellat. Evidens autem illud argumentum est, cum levi ratis peculiarium, tum constantiae comis almam notionum . quod idem homo clandem
187쪽
16o Si MPLici I COMMENTARIus , , casum aliter, si ipsi acciderit, pra-
ἐμπαθε μαλλον atm αλογω - vius icilicet & imprudentius seri zeον φερον , λως 3ουμ αλωσυμ- aliter , si alteri eum accidisse vide- βαῖνον αυτοῦ θεα mi. ω- ρον rit ; tum enim tranquillius cum s αυτο τοτη νγα-ρν ορα, & verius intuetur , marisque cum
Θ: ους , -π-πακον-ς-bus tale nihil accidit, quique non m θει κώνοντας, αR.α λύγιρ . cx affectu , sed ratione iudicant. Et dies re δῆn hoc rei vilis, confracti poculi, ex- τῆς I metvρμου καβεραυστως, δἰει- emplo declarat. Nam cum alterius υει . ρταν si αλλου παιδαρμον puer poculum confregerit , in κα se m=άρμον , -χειρον ηρο, promtu nobis est, caeterisque sine is αλοις πις α-θως κωνου iri affectu iudicantibus, ut dicamus, λεὶειν, ni των γνο αν εβ , το Ita fieri solere , ut puer aliquando ν παῖδα mri ριφθῆνα am αυσ- lapsus allidat vitreum poculum, aut κώῆc' η Δωτο , Ss' το υρι- ut Id delapsum atque allistan con-πος ουξίν ἡ οἰ*εθεν κατ- stingatur. Cum vero nostrum coimαχγῆνα. οτιω ο το ψέπιζον κατ- stactum fuerit, indignamur, qua αγα ακτοῦ , ιις a νρme' si novi aliquid nobis accidistet .
πιος ἐφηρον πιο ου- .im uel Atqui tum quoque cogitandum
τότ ξινρειν, οm π-- erat, ita solere fieri. Haec igitur,in-Mν. Ου ως ουν,*ηM,με cmΘει S Nn quit, transser etiam ad maiora. Siri με θνα. ἐαν τε --hlius alterius mortuus est,aut uxor: ἡ γ- , Πειὼ ν ος αν , οπ' nemo est quin dicat, humanum eLcmc ανθρωπινόν ἐς τι συμζαν κατα se illum casum, facto iudicio secun--ς κρινας - ας - τῆ φυστι dum communes notiones , natu- συμc νουσας κωνων τοτε το γγο- raeque congruentes. Nam emori
νο e . το ς iam νειν hominem, humanum esse, natur, α,3 ωανόν ἐς , τῆ φύσει ζ άν- que hominis mortalis conveniens. ω που λητῆ οντ Irocmν . Sed cum suus alicui filius moritur, Orαι τὸ ἐπιος τω iam νη, statim auditur, Hei mihi: Me missic 'ς οἰ μοι, υἰ-rum: ploratus, tragoediae: quasi no-νοι, o παγωδία,ώς ἡμῖν ρονοις bis solis contra naturam aliquid a πιος συμζες,1 υτ . vita cidisset. Meminisse autem oporte- θ μ Θῆρ , πως αλλου ' --- bat,quomodo alio plorante affecti, ori ἐφισανο - ά- simus: Cogitare nos tum, ut rectum καλως, ιη τοπςῶγματα Ilειν est, non re ipsa, quae naturalis
188쪽
IN Epic TETI ENCHIRIDION.οκῶνον . φυπηον ον , ἐξ sit & necellario eveniat, illum tur-ναγκης αμζῶνρν ,' αἰλοὶ τοῦ -- bari, sed suo , quem de re conce-ώ - Ο πἐπολ -- τα σαπι perit, affectu. Is vero conduplic Διπλο- δι ι pi τοῦ , συμ- tus est, tum quod praeter rationem -θμα M.ίλογγ σπε o G de supra quam decet, rationis par-- ον γνο im υχῆς λογικῆς στρος liceps animus mortale corpus di--μ λη--πινά, ligit, quod moriturum cile con-α ίτω , άς Gωεα ω . sentaneum cst : tum quod ita via του re μάλισα cie a metiri tam instituit, quali perpetua eius λους- , το οἰνέλπις ἴ-ναι ' consuetudine frui possit. Maxi-επει et ἐπιλετατο υμ σα Νω me autem percellit de perturbat κατὰ His et ora τα Πομ , carac αν quod inexspectatum accidit. Namύτως επιγίε νς ελυπει . Tεα- si quidem id meditatum de cogi-μέωον 2 -ου ἐναργς οἶμαί ἐ- tando quali familiare factum suis- , το U -υ GH πα- set, non ita perturbaret atque d Fri inruae ς 2Is θάντας, μετ' teret. Cuius rei illud evidens est. ολ γον μονοῦν 2 ἀω σπινδε - , utique argumentum , quod ii et- ως μηώενος γενομενου πιουτου , κα- iam , qui casum aliquem acerbit- τα παυνεβν , υμ et η - κα- sine serunt, paulo poli ob allue-- αννο,ας croco ει tudinem , quasi nihil tale acci-
die μιν ἔ-ξαδίως λως brevi impendere. Iam si post e-
δῶς . Aἴτον θ, o factionem , non adeo perturbatis
189쪽
exspectent, & aliqua molestia o lecta, nunquam ea se liberatum iri credant. Altera est, & ea quidem hac non levior , nimius de inam dicus talium rerum amor. unde
vel cogitatio seiunctionis, illis est molestissima. Nemo enim volens rebus Molestis immoratur. Amor igitur in primis moderandus est; vereque. iudicandum, qui sis qui ames: quid sit quod ames 3 Remelle alienam, & ipsam consuetudinem talium quoque rerum afferre satietatem. At illum igitur faciendum, quicquid sit immodicum: &verbis abstinendum, quae affecti nem illam augeant, factisque multo magis.. C A P. XXXIV.
maa non ponitur: μ nec maci n rura in mundo exsistit. C OMMENTARIus. DIsputatio de natura atque o tu malorum, non bene explicata tum impietatis erga Deum causa exstitit, tum morum honestae
que disciplinae principia perturbavit: tum multis, iisque inexplicabili
bus dubitationibus involvit eos, qui causas illius non veras reddid runt. nam sive quis malum a Deo conditum, sue principium esse ducat, ut duo sint principia rerum, bonum & malum: multae magnaeque
190쪽
cipale istud pronuntiatum si iit u
num, & communiter utrisque insit , iisque inter se contrariis, quo pacto eis coli veniet, si ab una cauia ad utrunque pertinente contineatur Qui denique contraria erunt ista , ni sub uno communi genere collocentur λ Neque enim diversa plane contraria sunt. neque cnim quisquam dixerit, album contrarium este calido aut frigido: sed quae uno communi genere comprchensa , plurimum inter sese differunt, ea contraria sunt. ut album nigro , quorum commune genus est color, nam utrunque ex aequo color est : de calidum frigido , quorum genus est.eodem modo tactilis qualitas. Quamobrem ut contraria principia suit, fie- 'ri nequit : quia necesse est ante ea esse commune genus , atque etiam quia necesse est unum esse ante multitudinem : quod unumquodque multorum , aut unum esse neces le cst ob patticipationem unius, aut nihil ciue prorsus. Praeterea ncces le est ante omnem pro prietatem esse principalem unitatem , unde omnis prostrictas inter multa distributa oriatur. Nam
a divino de principali pulcro pul
cra omnia prodeunt , de a prima divina veritate omnis veritas. Ne
cesse igitur est multa principia ad id non ex parte principium quod-X 1 dam