장음표시 사용
101쪽
'. MADII ET LOMB. IN ARIST. LIB.
trum assirmans, hoc uidelicet pacto . Cum insta nobis natura tutostendimus) imitatio sit, harmonia item S rhythmus quibus enim rationibus imitationem hominibus esse naturalem , cis dem harmoniam ct rhythmu naturales esse declarare possumus: nam ct a pueritia canunt 2 tripudiant homines, non a praeceptoribus, sed X natura docti: omnes item harmonia ct rhythmo gaudent) sequitur
carmen, quoniam rhythmi pars est , a natura quoque esse .cum autem Poetica ex imitatione di carmine constet, hinc satis patet, me. trum alteram esse Poestos naturalem causam,quod nobis erat probandum . Alia quoque ratio subnecti potest. Npna si imitatio a natura est, ea itidem quibus absoluitur imitatio, a natura esse ne cesse est: sed harmonia ct rhythmo sui supra diximus) imitamur: utraque igitur inerunt nobis natura . Si itaque nobis a natura har, monia, ac numerus inest, natura itidcm metru in erit hominibus: quod cosequens Aristoteles breuitatis gratia praetermist: sed eius loco responsonem ad quandam tacitam obiectionem intulit, dices:
METRA ENIM RHYTHMI PARTES ESSE SATIS APPARET.
Potuisset enim ei aliquis sc obiicere,cur cum tu deberes dicere meo trum esse alteram causam naturalem Poeseos, loco metri dixisti rhythmum ct harmoniam 3 Ad hoc respondet, quia metrum est pars rhythmi, rhybimum autem a natura esse eiciem rationibus, quibus probatum est, imitationem , natura esse, demonstrari po/test . Causa autem,cur satis appareat metrum esse rhWhmi partem, ea est, quoniam ipsum metrum, ut ipsa uox indicat, prolationis ea. rum vocum, quae in carmine sunt, mensuram , ac proportionem quandam significat. Uerum eis imitatio, ct carmen naturales causae sunt, quae Poeticam genuere, quoniam tamen ex hominum ge/nere, tum imitationi, tum carmini alter altero aptior est: qui in utrasque caulas magis erant propens, paulatim promouentes res enim ipsa non ita absolute reperitur uniuersa, sed una re inuenta adiungitur alia) ε , hoc est ex rudibus carminiabus, quae canebant, Poeticam genuerunt.
Rhythmum . & harmoniam esse nobis insita natura.testatur Dionysius H, ,, licarnasseus . cum ait: Dixi autem auditum delectari, primum quidem cantu deinde rhythmis. postea mutationibus; praeter haec autem omnia decoro.Eius νε autem, quod uere dicam.testem experientiam adhibebo. id enim negare non εν oportet cum ex communibus animi perceptionibus sit manifestu. Quis enim νε est . qui non agatur. & incantetur ab hac melodia Z ab aliqua uero alia nil tale M patitur. & ab iis quidem rhythmis mansirefit.ab aliis autein turbatur.Iam ego νε quoque in frequentibuς theatris. quae turba uaria, & expers Musicae replet. ui- lus sum edidicisse, quod naturalis quaedam est omnibus nobis familiaritas ad
102쪽
is bonam melodiam . S congruum rhythmum. Et cum uidissem citharoedum, , admodum egregium, ac cclebrem P multitudine perturbatum, quoniam chor. - dam quandam dissonantem pulsauit, cantuml corrupit, & tibicinem instru :,, mentis ad cxtremum habitudinis, ac idem ipsum perpessum fuisse. quo)d disso, , num inflauit; quandoquidem non repressitos, atque ita stridorem quendaim M praeter ψμελιαν appellatam, hoc est cantu incogruum edidit. atqui si quis imox, iam.eorum quippiam, quae ueluti peccantibus 'artificibus obiiciebat. accepto,, instrumento facere iussisset, non utique potuisse: cur nam quod hoc quidem ν, scientiae.cuius non omnes participes sumus, illud autem passionis eli. quod ν, omnibus tradidit natura. Idem ctiam in rhythmis accidisse uidi. simul omnes ν, aegreserentes uidi, quando aliquis, aut pulsationem, aut motum, aut uocem in ,, comi hensuratiς temporibus fecisset. Cicero quoque in tertio de Oratore: sεν Omnest inquit tacito quodam sensu sine ulla arte, aut ratione, quae sunt in aris νε tibus ac rationibus recta , ac praua diiudicant. idi cum faciunt in picturis. &ν in signis. & in aliis operibus, ad quorum intelligentiam a natura minus ha
,, bent instrumenti; tum multa ostendunt magis in uerborum, numerorum, uo cum iudicio, quod ea sunt in eorum infixa sensibus . neque earum rerum quenquam natura uoluit esse expertem. itaque non soldm uerbis arte positi ανν mouentur omnes uertam etiam numeris ac uocibus. quotus enim quisque est. qui teneat artem numerorum 8 At in his, si paulum modo offensum est, ut, aut contractione breuius fiere aut productione longius. theatra tota reclamant.
Quid non hoc idem fit in voci Dux Eandem sere sententiam Quintilianus habet libro nono cap.de copostione.& de Muscae laudibus libro pruno. Ex Aristotelix uerbis, quae ita se habent: METRA ENIM R MYTHMi PARTE fvs sn s ATIS APPARET: difficultas nullo modo dissimulanda se se offert. quae est eiusmodi. Inter initia huius libelli. tribus . inquit, imitationem fieri. rhythmo inquam. sermone, harmonia: cum autem sermo sit uel metricianuel solutuς, atque ibidem sermo ponatur, ut membrum a rhythmo atque harmoania seiunctum quomodo hic Aristoteles metra rhythmi partet esse dicit. Diff. cultas etiam augetur ea parte, in qua declarat, quomodo Esopcera imitetur: respondet enim quod sermone, uel soluto, uel metrico storium ab harmonia, de metro: at si metra rhythmi partes sunt, potest ne carmen esse sine rhythmo ' Cum item dixit: sv NT UERS QUI Bus OMNI Bus p Ro Miscus V.
inythmo: ergo non uidetur quord metrum sit rhythmi pars. His ita satisfieri posse credimus.ucrum quidem esse metra rhythmi partes esse: uerum secus es in carmine rhythmum esse.& rhythmo carminis homines imitari . carmen di co rhythmi partem esse. tamen imitamur non rhythmo. sed uocibuς & sermone. Cum igitur in carmine sint & uoces. & earum certa mensura quod quido ad mensuram attinet,carmina rhythmi partes sunt, sed illis non imitantur poetae: quod uero ad uerba, his imitatur. Sca uideo multos hac solutione no admittere, sed acrius instare.cum ex Plutarcho. ubi poema Homeri examinat . tum ex V Uirgilio cum ait Procumbit humi bos Ito Ruit aureus oceano sol. atque alibi in quibus carminibus poeta carminis rhythmo bouis humi procumbentis. &solis occasum ingredientis actum imitatur. Quibuς respondemus, interdum quidem rhythmo poetam imitari . sed id raro admodum contingere. fieri prorsux non posse ut metri rhythmo perfecte aliqua actio exprimatur. Quod uero carminis rhythmo raro imitemur argumento est, quord uersus it. de eorus miles ab interpretibus annotantur. quo sane non facerenti si semper id eue. niret. Idem etiam de harmonia dicendum, quam in metro contineri supra diximu .uidelicet nec ea nos nisi raro imitari. In metro igitur tria sunt, uo
103쪽
τ s MADII ET LO MB. P N A R I S T. L I B. ces nimirum significates; vocum illarum harmonia,quae circa grauis atque acuti soni temperiem uersatur;& praeterca rhythmus qui actu aut potestate circa vocum carum, quae proferuntur, v clocitatem, uel tarditatem uersatur. acuto
quidem. δc graui, atque itidem ueloci, ac tardo heroici raror imitantur, uerb:s uero serer semper Quod si contingat aliquando raro tamen id usu uenit ut harmonia quoque. & carminis rhythmo res ea quam uerbis imitamur, exprim, tur elegantissime fict. Quare nil mirum cuique uideri debet si superius Aristoteles sermonem tanquam membrum seiunctum di ilinxit e rhythmo atque harmonia; & ideo Epopoeiam sermone tantii in absque harmonia.& rhythmo imitari dixerit: quoniam de iis tunc.quibus seniser Epopoeia imitatur, uerba
faciebat; nunc uero non perpenditur carmen. nili gratia mensurae quo d scilicet est determinata quaedam syllabarum mensura atque ita iure optimo carine sub rhythmo collocatur. Si praeterea quaerat qui s. cum in carmine numerus, Sharmonia reperiantur,cur metrum solum rhythmi,non autem harmoniae partem esse di xcrit. Respondemus ad hoc, rhythmum ad harmoniam compara tum in carmine primas obtinere: proinde metrum dicitur. perinde, ac mensura quaedam sit. satis autem Aristoteli fuit Olu dere rhythmi gratia metrum esie naturale; eo quord in metro rhythmus primo conspiciatur. At si carmen a que imitatio ar natura hominibus insunt, cur ira ad haec alter altero est aptior rea enim quae ar natura sunt iis, quorum eadem est natura. aequer inesse uidentur: nempe lapides omnes. cum a natura sint graues. eodem iliaem modo in locu inseriorem uniuersi pro liues esse deprehendutur. Sciendum cst. Naturam interdum sumi pro forma, quae cognitione caret, nonnunquam uero animam significare. Primo modo natura sumpta.nullo indiget instrumento ad sua mironia obeunda.sed ex se se omnia praestat. unde.& quae talem naturam participat intrinsecam atque uniformem in easdem res inclinationem habent. uerum cuanima multiplicibus instrumentis utatur. horum utique ratione fit.ut alter s. tero aptior ad quamuis rem esie dicatur. Ex hac particula apertissime patet Aristotelis sententiam esse. imitationem quidem praecipue poetam efficere, carmen tamen accedere etiam debere. duas enim esse poeticae causas affirmat. Et
quoniam imitatio principalis magis existit. iccirco de ea prius itidem egit. Cum uerbum E X. quod ponitur in contextu dupliciter apud Aristotelem ii. bro Phusicorum primo sumi nulli dubium sit interdum enim priuationem significat, ct tunc idem ualet quod post. ut ex nocte dies. id est post nocte dies: interdum partem. ex qua fit res, ostendit, sicuti cum dicimus . ex lapidibus decemento ni domus. nunc sane sumitur, ut materiam significat . unae cum uerbum EX. de causa efficiente non dicatur, asserat autem Aristoteles ex ipsis exotemporariis, id est.ex carminibus ruditer factis genitam esse Poesim. eo salier loco E X. aut priuationem. aut partem Poesim cotinentem sisnificare necesse est. per eundem Aristotelem primo libro Physicorum uerum hic priuationem nosignificat; si quidem interpretandum esset EX IPSIS EXTEMPORARII S. id est post extenaporaria: quod minime quadrat. quoniam sermo est de Poeseos ortu.Partem igitur eo loco uox E Rsignificat . quare Poesim ex imitatione. &carmine. perinde . ac ex duabus partibus constare necesse est: quod Picturae erapio declaratur, cuius colores carminibus in Poes respondent. Est etiam in Pictura imitatio lineis expressa. quae imitationi Posis uerbis expressa respondet:
Et sicut in Pictura delineatio sper hanc enim magis qua in pcr colores finem adipiscitur Pictura) coloribus ipsis praesertur; ita quoque in Poesi carminibus
imitationem anteferemus. Atqua haec circa hunc contextum pulcherrimum.
104쪽
In diuersia vcro abiit pro uniuscuiusque nasura. Vt enim actiones honefas digniores, talumi fortunas mutabantur, itaniaras humiliores; sane primu conuitius Gentes, quemadmodum superiores Minnis audationibus ue.
origine Poetices explicata, ingenia, moresque poetarum diuer ses eandem in diuersa genera diuinxisse declarat . nam qui graues
essent, ac uenerandi, honestorum , ac illustrium uirorum actiones imitabantur; qui uero ad res leues crant proni, inhonesta hominum facta conuitiis, acrioribusque sermonibus lacessebant . Pri . mi Poesm, quae in hymnis, ct laudationibus uersatur, genuerunt: secudi uero Poesim, quae in couitiis uersatur,primum condiderui.
ANNOTATIONES.In quibusdam manu scriptis codicibus sic legitur. καὶ me τoirπαντι eis. quam lectionem iure Paccius sequitur. nam articulus τάς, cum uocem nullam
antedictam nisi ineptissime a referre possit. uerbum addendum esse, cui coniungatur.indicabat. Per fortunas autem, uel fortuitos euentus.uel status homi num intelligere Oportet. Quid ueror Fortuna sit. qui scire cupit, secundum de auscultatione Physica librum Artitotelis adeat. Animaduertendum. Aristotelem ipsis exura εροις, id est uenerandis atq; potentibus divit ut idest humiliores. puta rusticos. seruos, &id genus homines opponere. nam secundo de Rhetorica libro .ubi de potentium moribus loquitur.ait, quod potentes diuitibus e κ βαρύπροi sunt: hoc est potentes diuitibus grandiores . excelsiorest pOtius sunt. quam graues. nam modestia. ac temperantia quadam actionibus ad, hibita. nihil arrogantiae. importunitatisve prae se ferunt: at graues, nulla sui itatus habita ratione. modum haud quaquam tenent. Quos ergo dignioribus A ristoteles opponit, humiliores.atque abiectos eos esse oportet,quales nimirum sunt rustici. serui, & id Rcnus alii. καλας honellas. Quid uero sit καλον, primo libro de Rhetorica Aristoteles docet. ait enim: Quae uirtutein emciunt, dici καλα, honesta siue egregia. & signa uirtutis, & opera. εγκωμια, laudatio. nes. Aristoteles libro primo de Rhetorica disserentiam ponit inter ἐγγει fiον. at rue ε miν . est enim ἐπαγγ oratio. quae ignotam aliis uirtutis magnitudine
eclarat: ἐγκωμnν autem oratio cit, quae operum magnitudinem conspicuam reddit. vμMn. cantus sunt vμω in Deorum, aut hominum laudem,quibus a. ctio quaepiam exprimebatur. x a mores. Paccius uero naturam maluit uertore. Galeni sorte sentcntiam secutus, qui opere huic rei seorsum dicato mores. corporum constitutiones sequi demonstrauit.
105쪽
site utro HomeYum nullum omnino tale poema habemus, tamets pla/ra extitisse credere par est. Extat autem ipsius Homeri cui ab eo mitium jumamus Margites, cir huic consimilia: quibus insuper, quod maxime con grueret, iambicum metrum accessit: tambicumi propterea nunc appellatur, quod his plerimque numeris ueteres id est conviciari inuice blitisnt. t E ueteribus aliqui heroici, aliqui iambici poetae extitere.
.Cum duo poematum genera, alterum laudationi, reprehenso ni alterum dicatum, esse prius inuenta dixerit, posterioris generis,
eorum, qui ante Homerum scripserunt, nullum extare poema uo
luit; cdm tamen sinquit ipse huiuscemodi poetas extitisse, sit uerisimile : quoniam Poelim a naturalibus causis ortam esse declaratum
est .s igitur praeerant cauta, uerisimile itidem est, id genus Poeseum ante Homerum extitisse. Ab Homeri ucro seculo generis huius poema quod pia offendimus, quale nimirum Homeri Margites est, ct id genus reliqua, quae Aristotelis tempestate uigebant. Subium xit uero huic poematis generi carmen iambicum accesssse, quod dicendis maledictis loge aptissimum esset. iccirco etiam,inquit, carmen ipsum iambicum tua quoque tempestate conuitiatorium fuisse nuncupatum; quoniam scilicet co carminis genere, iambico inqua, atque mordaci, se uicissim lacerabant: id, quod appellatur. Lx ueteribus poetis igitur partim heroicorum, partim uero iambo, rum poetae facti sunt. S hoc est, quod supra dixerat Aristoteles, in uarias partes abiisse Poesm : quarum ad laudem alia, ad uituperiualia spectaret.
Ex hoc cotextu id tantum habetur, Aristotelix tempestate ante Homeri Margitem in genere conuiciandi poema nullum repertum: etsi nihil impediat in alio genere poemata quaepia ante Homeru extitisse. Plato in Alcibi age secudo: si Per Aenigmata, inquit.& hic.& caeteri serme omnes poetae loquuntur est enimia ipsa natura uniuersa Poesi v aenigmatum plena. nec qui uix eam cognoscit. alia hanc illius naturam accedit. quoid si quandoque insit in homine inuido,noleteia sua sensa caeteris hominibuς reuelare, miru est quim difficile cognitu sit. quod δε poeta senseriti neque enim Homerum diuinissimum sapientissi num poetata ignorasse putes, quo)d scire male impossbile sit. ipse enim est, qui inquit. Maris gitem multa quidem scire, male autem scire omnia: sed aenigmate sensum ocis cultat. ut arbitror. male pro malum ponens. scit autem pro seire: unde com is positio quaedam extra carminis mensuram conficitur.quod uero sentit.hoc est.., multa quidem scivit. sed malum sibi fuit haec omnia scire. Patet igitur quod si ., erat illi malum multa stire. ipse quoque malus erat: si quae fides supradictis ser
106쪽
DE POETic A co MMENTARI Lis monibus adhibenda. Haec Platonis uerba huc transferenda duxi. quoniam ra, tioni cosonum cst,librum illum Homeri Margitem appellatum, Margite hunc ii mitatum fuisse, qui multa quidem sciuit, sed cuncta in suam perniciem. Aristoteles quoque in sexto Ethicorum de Margite meminit: quo loco Eustrae, ,, tius haec scribit. Eil igitur sapienx is,quem diximus: quem diuersum esse ab eo, νε qui quodammodo est sapiens, Marpites Homeri testimonio comprobat. id ueνν ror poematis nomen est. Cur iambicum carmen congruit conuitiis 8 An,quia pes citus. t In tralatione Paccii legitur e V E T E R I B v S. sed addenda uidetur colunctio E T. in codicibus enim fraecis omnibus legitur.Debet autem haec particula iungi cum eo, quod supra dictiam est, poetas scilicet. laudes alios. uitia alios scripsisse, atq; ita ex ueteribus aliquos poetaς iambicos, heroicos aliquos extitisse. Quae ueror poemata scripserit Homerus refert Suidas. Cum Aristoteles reserat iambum πιι ρατο ἰαμβιζον sua tempestate dictum esse. alio prius
t . t vero ibe Homerus, quemadmodum syraecipue heroicus fit cflus enim hic non modo recte ,sed actionum imitationibus referta poemata conidu: sic etiam Gomoediae normam primus t tradidit is pude probris,
sed ridiculis in actuum s a collaris. Et sities,nilis in Murgite ratio.hic enim ita se ad Comoediam habet, ut ad Tragoediam Ilias, ars, Oh ea.
Clim de Homeri Margite metionem fecisset Philosophus, postea 'subiunxit, quod sicut Homerus circa grauia, ct seria maxime poeta fuit,ita ct iocosa primus edidit. Cur uerb poetam Homerum maxime dixerit, duplicem affert rationem mon tantum inquid quia bene, hoc est, non sol im quia eius inuentio,dispositio,& elocutio recte se
habeant sid enim I alius poeta optime praestare posset) sed quonia
lis non contentus Homerus, imitationes itidem effecit, quae com/mode possent in scena agi. nam in Iliade, atque Odyssea saepissime personas inuice loquentes inducit, eoque in nisce pocinatibus Tragoediae formam ostendit: sed & Comoediae, quae non probra perse quitur, sed in turpibus iocatur, speciem ostendit . nam ita, inquit, ad Comoediam, in qua ridicula pertractantur, se Margites habet, ut ad Tragoediam Ilias, atque Odyssea. Cum autem dicit, quae non probra persequitur, indicat aperte Comoediam in maledicentia uersantem minime se probasse.
107쪽
ANNOTATIONES. Animaduertendum,hanc particulam Paccium male uertisse.nam Aristotelix uerba ita se habent. t QUEMADMODvM AvTEM IN REBUS SERIIS PRAE cIPvc po ET A F v I T. post quae duas asseri causas.cur Homerum praecipuc poetam dixerit,inquies S o L vG ENIM HIc NON MODO RECTE'. sED Q UIA DRAMATI cAS ETIAM FECIT IMlTATIONES. Quan.
quam autem imitationes ab Homero per narrationem fiant salioqui Poetis illa non esset Epopoeia curna tamen in Homeri Poes, quae narrando consecta est. homines saepe loquentes inuicem introducantur. pollat in scena illamet imitatio ab eisdem hominibus exprimi: propterea dramaticas Homeri imitationes Aristotelex appellauit. Si igitur particula praesens in latinum sermonem,ut graeca uerba sonant, uertatur, satis liquebit.quo pacto cum superioribus nectatur At si,ut Paccius legit, eam interpretari uelimus.orationis Aristotelicae series no ita facit c demonstrabitur . t Uerbum v πεδε Ιεν,T RAD I D I T. uertit Paccius fidelius transtulisset.innuit. uel subdei non strauit. quo itide uerbo in tertio de Rhetorica Aristoteles est usus, i Eam quoque contextus partem parum fidcliter retulit Paccius. ET SANE' SIMILIS IN MARGITE RATIO. Hic ENIM ITA SE AD cOMOEDIAM HABET. Uerba autem ξraeca ita leguntur. o μαρ γέ it αν-γον εχ Margites enim ita se ad Comoediam habet ut ad Tragoediam Ilias, atque Odyssea. Quibus utique uerbis Aristoteles proxime dicti. illius inqua partis.s I c ETIAM co MOEDIAE NORMAM PRIMUS TRADIDlT, NON MMDEM PROBRIS, SED RIDlcvLIS IN A c T UT M FORMAM c OLLATIS, aperter rationem reddidit.
. Aly uero pro uniuscuiusque in io impuls, ad alteram tantum Poeticae huius partem amnium applicuerunt. scis nonnulli loco iamborum comici, nonnulli loco exametrorum tragici, ut qui circa fulimiorem, honorario remue icens charasserem ver ii sint, Tragoediae doctores extiterunt. An uero Tragoedia, quatenus attinet ad ipse genera, satis adhuc sis A fluta, nec ne, cum id per se iudicando, tum ad theatra referendo, alia consideraradi ratio est.
Cum supra sit dictum. Poeticam in duas primum partes esse diui sim, in iambicam, & heroicam, subiungit,quod qui in iambicam
Poesm erant natura propensi, iamborum loco, is est loco Poesis maledicae, quae per narrationem efficitur, comici sunt facti, hoc est poetae per actionem maledici. Qui uero in heroicam crant natura procliues, loeo hexametrorum, id est carminum laudem aliquorum exprimentium, magistri Tragoediarum euasere, easdem res imitan
108쪽
tes: uerum agendo tragici sunt facti. Huius autem imitationis causam explicat. Forma inquit)Coni diae iambica Poesi praestantior est. Tragoediae item forma Pocsim,quae hexametrorum est antecel,
lit. Ob harum igitur Poeseum praestantes sermas,posthabitis prioribus, has sunt secuti, quae sermas grandiores, ac magis honorificas habent. Dixit autem Tragoediam, Comoediamque characterem habere maiorem , non quod prolixiora sint, ct pluribus constetit carminibus sid enim falsum esset; nam Epopoeia prolixa magis est, ut infra dicetur sed ea ratione Tragoedia maiorem habere sorma
dicitur, quoniam in actione uersatur: actio autem ad sorinam spe,ctat: carminum uerb multitudo ad materiam pertinere uidetur. Et quoniam Tragoedia Comoediaque, cum in actione uersentur, maiorem characterem habent, quam Poeses illae, quae sola narratione imitantur, magis itidem honorificae sunt: siquidem ad actionem ac, cedit apparatus, ex quo magnificentiam adipiscuntur. Et quoniam alicui uicieri posset,liarum Poeseum dignitatem,ac praestatiam, duntaxat esse theatrorum gratia, ct dum recitantur stunc enim & actio ct apparatus est; verum si ipse per se in libris seorsum legantur, maiorem Epopoeia characterem habere non dicentur hanc difficulta, tem nunc reiicit, ne nimium ab instituto digrediatur: quam tamen in operis calce diluit exacte.
Animaduertendum Aristotelem de Tragoedia solum dubitasse. eum ait :A MvERS TRAGOEDIA.& quae sequuntur; quaquam etiam de Comoedia meminerit. eo quord Plato Epopoeiam Tragoediae praetulerit. Dialogo enim seca , do de Legumlatoribus: Si pueri fait admodum parui sententiain dicant, praea
ν stigiatorem uicisse caeteros iudicabunt. An non 3 Clin. Quid obstat λ Athen. νε Pueri uero maiusculi Comoediam caeteris anteponent. Sia mulieres eruditae . atque adolescentuli . & ferme multitudo tota Tragoediam fortasse lauda. bunt, Clin. Fortassis ita contingct. Athen. Seniores autem nox iucundissi me Rhapsodum forsitan audiemus,qui Homericum aliquid. Iliada , uel Odys sea. aut aliquid Hesiodicum bene cecinerit, uictoremi omni u praedicabimus. Quit ergo iure uictor sit. non ne declarandum restat Clin. Sane). Atlim. Perspicuum quidem est. ut & mihi uidetur, & uos necessario conceditis, eum re ueta esse uictorem qui uicisse i nostris aequalibus iudicabitur. usus enim reo rum. quem ab aetate habemus omnium quidem ciuilium magnum quiddam υ ubique est & optimum. Cum uniuscuiusque rei una duntaxat sit forma, qu3 res est id.quod est cur Aristoteles numero pluriu,ειδεσν FORMIS Paccius ueralit) dixit Z An, partes, quae Tragoediae qualitatem respiciunt, sermas uocat. de quibus etiam nunc meminit.& quarum gratia Tragoediam ipsa Eponoeia maiorem. atque honoratiorem figuram habere dixit. alio igitur hic modo forma capitur, qvim cum unius rei unam esse formam dicimus . Aliqui codices loco uocis η i'ιβαν. habet i ι ιμ-ν.& loco uocis επω aegunt ἐπ-οιω:quae lo
109쪽
Cum igitur a principio rudes essent, planes informes, Tragoedia atq; Comoedia, illa quidem ab Vs,qui Dithyrambum, haec autem C quantum fipsi aperiebat ab Vs,qui Phallica produxerunt, quae nostra etiam tempe/ylarem urbibus non paucis in
Explicata Tragoediae atque Comoediae origine, nunc quomodo augmentum ac persectionem acceperint, nobis Aristoteles narrat . Cum itaque a principio rudes essent, atque illaboratae Tragoedia atque Comoedia, paulatim promoueri coeperunt. ii enim qui dithyrambum exercebant, ac omnino in commedatitio genere uersabantur, Tragoediam : qui uerb phallica, hoc est poemata uenerea,ac in λbonesta exercebant, cuiusmodi poemata multis adhuc in ciuitatibus extare arbitratur, Comoediam paulatim auxerunt. ct subiungit modum , producendo uidelicet quicquid ipsarum erat manifestum nodum enim partes omnes erant inuentae in aut producendo quoad aliquam haberet formam Comoedia, quanquam imperfectam.
Sici tragoedia diuersis mutationibus variata, t quoad proprios numeros impleret, tundem quievit. Tunc enim hybrionum numerum, ex uno videlicet in duos, Blus primus a uxit, tar ea μή circa chorum sunt, imminuit, Uermonemi primarum partium instituit: quos Sophocles ipse cum scenae ornatu ad tertius vique produxit.
' Comoediam ab iis, qui phallica, ct Tragoediam ab iis, qui dithyramb*s exercebant, auctas esse ab Aristotele dictum est. de Tragoe
consuetudinem ex lege recepta sunt: paulatim
110쪽
dia nunc ait, quam post multas mutationes tandem ciuieuisse dicit, quoniam eius naturam alticula erat. hoc est, cum perfecta fuit, tum . non amplius mutata cit Exponit uero singillatim, per quos Trago
dia suam adepta sit persectionem. Aeschylum igitur primum cile di
cit, qui numerum histrionum augere coepit. cum enim unus anteaiolus loqueretur, ipse duos simul loquentes induxit. Chorum aute, qui ex uaria ac numerosa hominum turba prius constabat, ad mino/rem deduxit numerum . Praeterea prologum adiunxit, cum prius prologum non haberent. Sophocles uero histrionum adhuc numeru adaugens, tres smul loquentes induxit, ac scenae ornatu adiecit.
ANNOTATIONES.t E s: εσχ Ha εαvτῆς . civ o AD PROPRIOS'NVMERos I M. PLERET , uertit Paccius . clarius sic. quoniam habuit sui ipsius naturam. Quanquam passim ita legatur. η - v ec mihi tamen ut detur uerbum T ,T v N c totum Aristotelis sensum peruertere . nam cum pluribus mutationibus mutata fuit. tunc uerum non est dicere ea. quae de Aeschylo,atque Sophocle in contextu dicuntur: eo minus cum propriam adepta est naturam .histriones creuere .& alia de quibus meminit. Cum igitur uerbum T V N C,ad neutram supradictarum partium orationis contextus reserri possi. ad qua tamen necessarior uidetur referendum.uerbum illud deprauatum esse di cimus. Debet autem F,m, non ut unum uerbum. sed ut duo. quorum prima articulus erit praepositiuus illius uerbi πλέξ in uero abundat: uel & melius uerbum m.de et legi si . adeo enim facilis est hie lapsus, ut potius mi rum sit,si tanto temporis interuallo non haec labes in hanc partem incurrerit.quam contrad Qui de Aeschylo. S Sophocle plura scire cupit, quam quae de nis ab Aristotele hic scribuntur.legat Lilii Gregorii Giraldi Ferrari ensis uiri eruditissimi. ac lectionum antiquarum ibidiosissimi librum de poetarum scenicorum historia. Itidem de choris Iulius Pollux libro quarto ait, tragicum chorum antiquitus quinquaginta persisnarum fuisse . at Aeschylus. ut Aristoteles dicit.eum imminuit, de ut idem Iulius Pollux refert,chorus tragicus postea quindecim duntaxat personis constabat. t Λογον πωταγωνιῶν. Paccius uertit SERMONEM PRIMARUM PAR T i v M: nox explicuimus hoc est prologum: hac sane moti ratione. cum enim parum infla de Comoedia Philosophus loquεs dicat. N I S
OB Sc PRUM: per prologum intellexisse uidetur id, quod de Tragoedia i quenu dixit λόγον et lωταγωνι ν. sermonem primarum partium . nam histriones ita quidem erant primarum partium, secundarum.& tertiarum in Comadia. sicut & in Tragoedia; sicut utraeque prologoς habent. cum igitur tram dia. atque Comoedia hac ratione prori ut similes sint in utrisque de eisdem partibus loqui Aristotelem rationi consentaneum est: praesertim cum v crbo προ- ταγωνι-Raddat λογον. Iulius Pollux libro quarto.ubi de partibus theatri loquitur, de hac uoce meminit . sed ex eo loco nihil.quod ad huius loci intelligentiam faciat. accipi potest.