장음표시 사용
211쪽
DE POETICA COMMENTARII. ssbilis fit. De Iphigenia se perius est dictum.quomodo dum Argos literas mit tere para gnoscitur ab Oreste: quae agnitio laudatur. sed ea cum Iphigenia Orestem agnoscit.a Philosopho supra reprehensa cst. nec ullum est incoinmo.
cum.cum duarum pcrsonarum agnitiones sint alteram pulchram, alteram ue ro ignobiliorem esicut in Iphigenia uideri potest . t M τοι mia iactou α νοττουαημεν- 'ν, Ita et mερ-ν. Ucrtit Paccius: HUIUSMODI ENIM so LAE AB s QIE ULLO UEL IMPRESSO SIGNO, AUT ETIAM EX T R I N S E c U S, V T MONILE, FI V N T. uerba tamen graeca ad uerbuin latine ita sonant .HUIUSMODI ENIM SOLAE AB gQFE SIGNIS FAcTIS
ET MONi LIBvS. Ssensus ell.absque signis factis; quod agnitionis genus insecudo loco posuit imperfectionis:& absq; monilibus;qiiod crat pessimu agni tionis genus primo loco positum. uel per signa facta intelligit.quae sunt in cor
Greerum conritimore Abulas oportet, . ita eas elocutione consueve, re, ut quam maxime rem ante oculos ponant . sic enim quae manifes Isis mafiunt poeta in iciens, perinde ac rebus,dum aguntur, intersit, cum decorum ipsum in urit, tum pugnantia minime illum latere poterunt. Numentost illud: quod Carcino vum daturi etenim ph iaraus e templo exibat iduoro, cum non uidcres nectator, obscurum fit. cecidit aulcm hic a scena, cunctis ob id dei Letoribus indignantibus.
Posteaquam Philosophus de agnitionibus egit, docuitque agni
tionem eam esse caeteris anteferendam, quae ex rerum serie ad fortuis
nae mutationem fit ; praeceptum ali iid subiugit, quo decorum inue. ni re sciamus, ct ait, fabulas ita uerbis exprimendas, ut eas oculis quam maxime subiiciamus. sc enim rem inspicientes, ac si fabula ab ipsis agentibus fieret, inueniemus quod decet: neque nos quae sub contraria quaeque pugnare uidentur latebui. scenica enim actio tacite nos de uitiis ad fabulam spectantibus admonebit. Signum auλtena affersiquo pos umus deprehendere poetas eos errare, qui rem qu, ni maxime ante oculos non ponunt cuiusmodi fuisse Carcinus poeta dicitur: cui uitio uertitur, quod eisnxerit Amphiarasi excun tem e templo, spectatoribus non inspectantibus: idque cum non us, dissent, aegretulerunt. unde cecidit E scena Carcinus, atque exibila,
tus recessit. Hoc itidem excplum simile illi est, quod de Vlysse falso
212쪽
ιss N ADII ET L MB. IN ARIST. LIB.
nuntio profert. nam quonia Carcini Tragoedia no extat, certi nihil afferri potest. dicendum nihilominus est ex contextus serie, Carcinu
in ea fabula subcontraria, id est pene pugnantia scripsisse. Habemus ex Amphiarai fabula ipsum noluisse ad bellum proficisci; quoniam
ab oraculo sibi fatum instare acceperat, seque occuluilla, sed a coniuge munere accepto,proditum suisse: quare proficisci coactus est; atque ita terra absortus est. Hac sane in re sub contrarietas eiusmodi animo concipi potest. Amphiaraus latebat in templo, poetae munus erat eum templo exeuntem, atque inuentum ostendere: deinde de, clarare, quod absorberetur i terra. sed Carcinus facit Amphiaraue templo Egredientem, quem spectatores non uiderunt: unge a gre/tulerunt,quoniam absonu ni admodum erat, ut absorberetur, cum
non prius apparuisset,postquam esset repertus . haec enim pugnare uidentur. Haec quoque probabiliter dicta sint.
ANNOTATIONES . o π αῖ αρκι- Vox αλτμῆ.mancὸ scripta uidetur quoniam ἐπιπμ πιι seribensum erat. nisi dicere uelimus uerbum tarnusi hoc loco passive sumendum. Posset alicui uideri.quod cum Amphiaraus a terra fuerit absorturi uerba illa , EXCIDIT A' sc ENA . essent referenda ad Amphiarau. quasi fin-Xerit poeta Amphiaraum in scena absorbi.& ita cecidisse. sed huiusmodi sensu nullo modo quadrat.Aristoteles enim eo loquendi modo non esset usus, quo nia improprius existeret. excidere enim a scena proprie est exibilari.& explodi.,, infra enim dicet aut excidunt aut infeliciter certant, loquedo de poetis.Alia exino planatio partis contextus illius.quae dicit:c AETERUM constituere sabulas o- ,, portet. & ita eas elocutione construere ut quam maxime rem ante oculos po/- nant. sic enim quae mani sesta fient poeta inspiciens. perinde ac rebus dum agu,, tur, intersi. cum decorum ipsum inuenerit.tum pugnantia minime illum late re POTER UNT, sensuς est. si recte uerbis res exprimatur, si subcontrarium poeta dicat,id ipsum latere non poterit.
Proinde quantum feri pote I lagendum illud, quod ex habitibus naturalibusparatur. quandoquidem hi maxime suapte nasura persuadent, qui perturbationibus alf tistat. quo fit ut exagitariis exagitet, perturbabuerisimc perturbarus. Quapropter uel uersusilis ingenij uiari,ues Iurore per
citi Boetica e l. t etenim poetarum ab ut ab ipse natura ad Doeticum bene formari simi, aliqui autem a mente ab tirabuntur.
213쪽
Dixit modum. quo decorum inuenire commode possimus: cui
ctiam figuris, ac gestibus opitulari debemus. sermone deinde sub, iungit. nam suapte natura qui in perturbationibus sunt, persuadet,
ac mouent: quo fit, ut exagitatus exagitet, perturbetque uerissime
perturbatus. Quapropter inquid Poetica est uel ingeniosi, uel qui a
furore rapitur . nam ingeniosi facile, ueluti cera, diuersas hominum conditiones cum uolunt, introducunt, casque bene fingunt: furore uero perciti a se ipsis alienantur, ac penitus immutantur. Poetae igitur cum diuersa hominum genera imitentur, in ea se ipsos transmutant, aut ob ingenii facilitatem, aut ob uehementem, ac fixam imaginationem, a qua mente commoueantur,oportet.
Posset alicui uideri. Aristotele hac in parte minimer docere,quod actio accedere debeat ad uerba. sed per figuras potius nos dictionis, figuras atquc om
menta intelligere debere: haec enim exprimendae rei maxime opitulantur . UOrum hoc mihi non probatur. nam cum semel dictum sit. poetae munus esse, ut sermone rem ante oculos qua in maxime ponat,omnia quae circa dictione uersantur,eo spectare uidentur,uti rem exprimant. Verum cum actio multi facienda sit de actione quoque Aristoteleni egisse necesse est: cum praesertim ii bro de Mictorica secundo de actione loquens quam orator adhibere debet,uoce eru--πιργαὶ OG sit usus: qua itidem hic utitur . quamobre eum etiam hic de actione agere putandum est,cum praesertim Oratoria.& Poesis amnes inter se sint. In aliquibus praeterea manu scriptis libris ita legitur: Mia ολως ω vmκρι- quam lectionem uetus etiam sequitur tralatio. Cicero quoque de oratore libro sociando hunc in modum dicit. Neque fieri potest ut doleat is, qui audit, ut odorit , ut inuideat. ut pertimescat aliquid, ut ad fletum misericordiamin deduc tur: nisi omnes ii motu ς, quos orator adhibere uolet iudici, in ipso oratore impressi esse atque inusti uidebuntur. id autem.qua ratione fiat, alterius qua mPoeticae facultatis est. tri ταν γα. οἱ AG cπλασοι, οἱ ad απκοIaαν. Haec ita Paccius uertit. ET ENIM POETARUM ALIQNI AB i Ps A NATURA AD POETIcAM BENE' FORMATI IvNT, ALI I AvTEM A' MENTE ABSTRAHUNTUR. sed clarius sic uertentur. EX HIS ENIM. HI QUIDEM BENE APTl AD c o N F l N G E N o v M, ILLI VERO' L.MENTE ABSTRAHUNTUR. Unde Paccius recte uidit uerbuna Aodin , castigandu; licet in omnibus exemplaribus,quae hactenus uiderim ita legatur. scribendum enim est ν εκαπκοl.quod uerbum Paccius non inepte interpretatus est. VI AMEN TE:ABS RAHUNTUR. hoc est qui mente commouentur,& aliam ponitus personam subeunt.quare quod faciunt .non aliqua sapicntia ducti facere uidentur. Plato enim in Apologia inquit: Deprehenci igitur breui id in poetis.eos uidelicet non sapientia facere quae faciunt.sed natura quadam ex diuina animi concitatione, quemadmodum & hi. qui diuino furore afflati uaticinantur. nam multa quidem dicunt,atque praeclara . sed eorum . quae dicunt. nihil intelligunt. De furore autem poctico Plato dialogum hoc titulo facit. hoc tamen a imaduertendum,Aristotelem hoc loco uelle non unum latii in esse poetarum genus.ut ponere uidetur Plato. qui scilicet a furore rapitur.sed duo quorum alterum est ar furore, alterum uero ab ingenii acumine . quare circa po tu no eadem prorsus Aristotelem. & Platonem sensisse deprehendimus. . Ne
214쪽
Caeterum confictos sermones oportet etiam confingentem ipsium univer/se explicare, moxφ 'iselys ad hunc modum uti, ac rem diducere . . dhunc uero modum intuersale illud speculari oportere dico . verbi gratia: . Iphigenia con tituta ad aras quaedam vi o, atque ex oculis sacrifico tium clam surrepta, delata vero in aliam regionem, in qua 'Dein, hostitum
scrificia ex lege debebuntur, eius sacri mini Alerio ipsa praeposita est. pro
cedente tempore sacerdotis fauri illuc accedere contigit. Cur autem contra gerit, ut ipsum Deus ob quandam culpam ventre illuc impulerit, extra uni
versale est: quorsum uero , extra Abulam. itaque cum acces isset, captus, immolandus mox, sororem agnouit. Sive ut Euripides finxit, siue, ut Do-bi des,ex verisimilibus locutus quod non modo fororem inemum π psum res cari oportebat. unde quidem salus partae
Postqua de modo, quo decor comparatur, ct actione, quae iungi sermoni debet est ditium quid primum dictione si exprimendum,
iure subiunxit. id autem cit fabula in uniuersum. Huius ueres mo/dum affert a nobis seruandum siue tabulis iani factis uti, sue de no/uo fictas estingere uelimus . & ait quod uniuersale prius eXponere, hoc est fabulae argumentum conficere prius debemus, postmodum egressionibus producere. exemplo autem declarat, quonam modo con syderctur uniuersale: quod tale est. Cum uirgo quaedam esset immolanda,atque ex oculis sacrificantium clam subrepta,delata ue/ro in aliam regionem, in qua Deae, hospitum sacrificia ex lege debe/bantur,cius sacri ministerio ipsa praeposita est . procedente tempore sacerdotis fratri illuc accedere contigit. Subiungit deinde, quod si dicatur illuc eum ideo uenilis quonia in Deus aliquam ob culpam illum occidi uellet, extra uniuersale est. nam in una uersali narratione exprimi non debent causae tunc enim ad id, quod priuatum cst de scendimus. dicere autem quorsum eo prolicisceretur,extra fabulam est: quae sane duo, imperiti poetae fabulae argumcto facile comple/
215쪽
xi essent. Pergens uerb ponit, quod ad fabula iam inceptam in uni
uersum exprimendam spectat, aicens: cum autem uenisset comprehensus, cum esset immolandus, agnitus est: vel eo modo,quo eum
agnosci facit Euripides,ex epistola scilicet,ut supra uidimus : uel ut Polyides,qui secundum uerisimile Orestem dicentem inducit, quod non solum sororem oportebat immolari, uerum etia ipsum: ex qui/bus uerbis agnitus est. Hoc exemplo Philosophus adeo rem ante
oculos ponit, docetque quid in struendis fabulis seri debeat,ut etiarudes id facile eonsequi possint.
Ex hoc Aristotelis documento facile deprehendi licet quae sint Episodia: nimirum omnia.quae fabula producunt. ueritin hac de re paulo post apertius ab Aristotele dicetur Ex generali fabulae constitutione constat, an rerum series necessario . aut uerisimiliter consequatur. & si una uel plures. simplex uel perplexa sit fabula. Sciendum est.Ariistotelis sententiam esse, ut fabulas tam ab aliis iam consecta qua m de nouo faciendas in uniuersum prius exprimamus. cum enim inquisic o N FI c T O s s E R M o N E s, de fabulis iam factis intelligit: cuius exemplum ponit. Per id autem,quod dicit,c ONFINGENTEM IPSUM. intelligit quae de nouo emergunt. Verbum . Iωγ mari mea quidem sententia lossema erat. unde imprudenter a librario in contextus serie perperam est positum. cum enim huiusmodi fabulae in uniuersum exemplum attulerit, quan quam ex Iphigenia sumptum sit.eius tamen nomen omnino silentio erat prae tereundumam infra dicet suod posita prius fabula in uniuersum . nomina de inde ponutur. . N; οπ ανεῖλεν ο θεος.in aliquibus codicibus manuscriptis legitur.Fό οπι δειλεν ο θεο.. quae linio clarior uicietur.& eam sequitur Ualla Causam autem hoc loco prosectionis illius effectrice Aristoteles extra quidem uniuerasse esse dicit sed non extra fabulam: causam autem finalem extra fabulam esse.
Quo ficto nominibus riatim si titutis Episiodia aggredienda sed
haec suo pacto legitima sint ,sne considerandum: ueluti Juror in Oretici Propteπ quem captus est sal p pre expurgationem. In dramatibus tituque siue actibus se odia ipsa brevia esse debent contra in bis longior Epopoeiast. nimirum Oddis eae longus eri sermo . Per multos annos peregre quodam cum iret, a Neptuno obfruatus, o t a cunctis relictin, ita rebus ipsis
216쪽
ipsis domeAcis con inutis, vis tume omnes a procis abramerentur filios insidiis iam in larent, iactatus pelago domu peruenit: cuius aliquos agno.
uistis,illos aggresῖis,ipse quidem hospes evasit, inimicos autem perdidit. Hoc
itas proprium eius poematis es. nam cirtera ad Epi odia pertinent.
Constituta fabula in uniuersum, quid deinde fieri oporteat, subiugii: nempe nomina personis imponere; postmodum Episodia, hoc
est digressiones facere. Circa quas admonet, ut propriae sint ac coningruae: idque duorum episediorum exemplo in Oreste, alterum in. 1aniae,qua captus fuit;alterum uero purgationis qua salus ei comparata est, declarat. Disserentiam uero inter viso dia dramatu, ct Epopeiae ponit. nam in illis breuia, in hac uerb longiora conficiuntur. cum enim dramata, hoc est Tragoedia, Comoe)taq; , ct alia poema tum genera,quae agendo agentes imitantur, spatio unius diei, plus minus ue actionem,ut supra uisum est,imitentur : Epopeia uerb tetriporis spatio non urgeatur, plura ac longiora epi dia eam recipere oportet. quod probat Homeri exemplo in Odyssea, cuius fabulam in uniuertum narrat. Cuin igitur opus Odysseae magnum admo
dum sit, fabulaq; tam paucis absoluatur, caetera uero Episodia sint: ea st multa,& prolixa esse necesse est.
PerEpi sodia digressione; intelligendas esse ex Aristotele tertio de Rhetori
ca libro manifeste colligi potest.cum ait: ia amni cmuκτικοῖιδῶ ων λοῦγον ἐπισημνε δοὐμανοις Quem locum Uictorius explican ς. inquit: Quia qui rem aliquam. ., hominemve laudandum susceperunt. saepe non multa.quae dicant, habent. nec plenam inde. grandemqt orationem facere possunt: docet quomodo huic rei occurrere debeat.Oportet mini inquit in hoc genere orationem augere, laudes in aliquos adiungendo; ut poetae episodiis.quae appellant. fabulas suas grandio resalonestiores , facere consueuerunt. Ualet autem ἐπαδο- tolicis, laudibus νε hinc & inde accersitis orationem resarcire. Traslatum autem a poetis uerbum est. epis ia enim sunt,quae extra proprium fabulae eorpus,rminal coagmen v tationem, qua vi. - appellant, poemati annectuntur. Haec ille. Nos tamen
arbitramur illum Aristotelis locum latius intelligendum; uteote qui doceat in serie orationi demonstrativae digressionibus utendum.Aristotelis enim uerba locum illum sequentia, cuin inquit: ἀον l-ραπις ποιῶ, αἰd γω - εἰ in unostrae opinioni fauere uidentur . si enim Isocrates aliquid semper inducit. id est semper Isocrates. dum aliquam personam laudibus esseri .egreditur: id uerum esse eius scripta testantur : utique non solum ubi hominis illiu ς. quem sibi laudandum proponit orator, laudes desne, sed perpetuor digres
sionibuς utendum; quoniam demonstrativi generis oratio ex rebus aliunde petitis causae. qua de agimus.accommodati sumiaram audientibus uolupta/tem assert. Nec me praeterita oci huius sensum torqueri, ac peruerti posse, dicedo non semper absoluter digressionibus Isocratem usuiu in demonstrativo ge . i ' nere,
217쪽
. I E POETIc A coMMENTARII. 3s, rnere, sed semper clim persona quam laudare uolebat. laudibus no abundabat: cum tamen Aristotelem uideamus minime rem arctasse. Poetas item ornatus
gratia digressionibus passim uti. rationi co sonu uidetur praeceptu Aristotelis. id , quod perpetuo fieri debet. respicere: nimirum semper in demonstrati uo genere laudando egredi oportere. ita enim orationis corpus suo capiti. hoc est prooemio proportione respondebit. Nam & Victorius ea parte, qua Philosophus agit de exordio demonstrativi generis.pene: Cicerone reprehendit,qui in secundo de Oratore ex Antonii persona de prooemiis disputans, inquit: δε Connexum autem ita si principi u consequenti orationi. ut non tanquam cita , , rcedi prooemium affictum aliquod sed cohaerens cum omni corpore membruis esse uideatur. Haec Cicero. Uictorius uero subdit : πο- λον ut puto expressit.., quod si illi de iudiciali gcnere sermo non fui siet. praeceptaq, ea cuncta ge- ,, nera spectasient Cicero peccasset: qui quod cuidam generi dicendi valde acco. , , modatu in est.ab omnibus remouisset. auctoritate enῖm Aristotelis.&cxempli , , summorum oratorum inicit igitur . exordia quae imitantur principia tibicinu. & extrinsecus quaesita sunt.ualde demonstrativo generi conuenire. Haec Uictorius ; & recter quidem : qua in re quimplurimi nostri seculi uiri sunt hallucinati. Si igitur demonstrativo generi prooemia maximὰ conueniunt, quae Pulsan tium praecentionibus proportione respondet, cur itidem in orationis laudatiouae scri e digressiones non magnopere commendabuntur Z Nonne ea oratio. quae laudes alicuius extollit.elegantior dicetur, si per occupationem praesertim cum breuitati studemus multis comprehensis laudibus summa uirtutum eius pcrsonae.quam laudat.amplectens capit digressionibus exornabit copiose ora nate explicabit quod Aristoteles animaduertens.Isocrati ,qui semer id se cit testimonio comprobat. Nonne & e'de loco Aristoteles inquit: κεια si xi ἰώ ἐκ tam ἄρειο is μὰ ολον σν λογον ομ-n Πν. hoc est. simul ueror si egrediatur,conuenit no totam orationem sibi pare esse.Quid multis si poetae epi diis ea ratio ne potissimum utuntur quoniam iis fabulam extendunt, atque exornant. cur ' orator in demonstrativo genere, quod omnia ornamentorum genera admittit. non item & ornatus epi diorum adiicere debet, ita ut laudando egredi, tur Uisum est nobis non alienum ar sermone.de digressionibus aliquantisper digredi cum praesertim pauci uiderintiquid demonstrativo generi prae caeteris dicendi gcneribus ex Aristotelis sententia conueniat. Sciendum est, Aristote leni in Tragoedia nullam partem quantitatem respicientem fabulae concessisse. sed fabulam una ex sex partibus qualibus ut uocant earum p praecipuam esse dixit. unde episedium totam Tragoediae partem uocabat; quae terminis.prologo & exodo. laudebatur.quocirca non erat opus in Tragoetatis inuestigare,ubinam esset pars quanta quae fabulae corresponccat; quoniam ipsa inter episodia
disseminata est: & multo itide magis in Epopoeia. ubi plura.& longiora extant epis ia.id dici debet. de hoc tame cum de Epopoeia loquemur, loco proprio
218쪽
Iriniuersa vero Tragoedia partim connexione , partim flatione contonetur. quae extra sunt, Er an ua procrea, quin intra habentur , picet ungue connexio continet: reliqua vero solutio. Connexionem appello totum id, quod a principio ad ultimam usive pertinet partem, t ex qua mutatio fortu/nae Id. Folutionem a mutationis principio a nem v que. Irit in ranceo Theodectae. in quo connexio quidem acta prius iatii captivitatem continet: solutio a mortis accusetione ad extremum V M.
Posteaquam de fabulae costitutione, epi diisque tractauit, ex qui bus duobus Tragoedia constituitur; eam nunc in duas secat partes, in ligationem scilicet,& solutionem: nimirum, ut sciamus cog ruameas inuicem inter se magnitudinem habere oportere. Et ne nos la leat in componendis Tragoediis seriem id genus esse seruandam, ut quae ad ligationem spectant praeserantur, reliqua uero sequantur: item 2 in componendis Tragoediis, tam ad ligationem,quam ad solutionem respiciamus, subiungit quae ad solutionem spectant,dices:
QvAE EXTRA SUNT , ET ALI A PRAETEREA, QUAE IN TRA HABENTUR, PLERUN Q U E.cONNEXIO cONTINET.
intelligit per cis AE EXTRA sv NT, quae iam facta subiiciuntur: ut ii mors in Oedipode. p L ERvN QVE autem dixit, quoniam non seinper extrinseca cotinentur. reliqua uero solutio. Declarat autem quia per ligationem intelligat dicens uoco ligationem totam illam Tragoediae partem,quae eu a principio usque ad illam ultimam parratem,ex qua transit in selicitatem, clim prius in infelicitate res esset. uel contra. Affert exemplum ex Tragoedia Theodectae, Lynceo dicta . cuius quidem connexio est tota illa Tragoediae pars, quae antea facta, ct filii capturam continet: solutio uero ab accusatione moratis,usque ad finem. quae quoniam non extat, hoc exemplo rem aperire non possumus. Utemur nos exemplo Oedipodis tyranni. Connexio desinit ubi nuntius loqui incipit his uerbis :
Hic incipit mutatio fortunae Oedipodis . nam si diceremus solutionem incipere,cum Oedipus his uerbis loquitur:
diceremus solutionem incipere, non a mutationis sortianae princi pio,sed , iam mutata fortuna. tunc enim infelix erat Oedipus, quando ea uerba protulit, unde se excaecat. quo fit ut statim exodus sequatur in quo a poeta quid ex tali fortunae mutatio e secuta si ponitur.
219쪽
Dae I po x π I C A c Ori M ENT AR I I. A M N OTATI O MES. Sciendum est. solutioncm.& exodum no esse penitus idem .nam eXodus quidem in solutione continetur: at in ea alta quoque. quae exodum praecedunt, λtineri laecella est. nunqua.n. exodus fieret,nisi priuς immutatio fortunae appaα issct. δεως siti diri πι ηαγμε-,ήκτ αλλίνις. ita passim lcgitur in ali quibus tamcn codicibuς calamo exaratis movetet ac μινα scribitur.&rectiusquam lectione uetus translatio sequitur. Per hoc aute. quod dicit Mi. hoc est quae antea facta sunt, intelligit id, quod supra dixit is ξεν. nam quae pri ut facta sunt.extra fabulam esse dicimus: quod Arillotelis tellimonio coi probatur. superius enim docuit, nihil quod praeter ratione sit,in sabula inscreduesse . quod ii secus fieri non possit. id ait extra fabulam esse oportere: id ii de larat Oedipodis exemplo. nam cum rationi consentire non uideretur,Laii mor ten .cuius Oedipus auctor extitisset,ab eodem Oedipo ignorari .eam extra fabulam esse dicit.quoniam antea fui fici facta & ob id Philosophus dixi t quae extra sunt.& quaeda corum quae intus saepe connexio est.Dixit P L E R U N Q U E quo niain etiam sinc extrinsecis rebuςψ prius factis fabula fieri potest. Item cum de machina loquebaturidicebat ea nos uti debere. nisi in his . quae extra actionem sunt.& ostendit quae extra actionem sint dicens, quaecunque antea facta sunt. uae hominem scire non contingit: uel ouae posterius futura sunt, quae prae ictione indigent. Sensus igitur cit, quod quae facta sunt ad fabulam spectantia . & pars eorum quae fiunt, quousque fortuna incipit immutari, saepe comnexio est: reliqua ueror quae fiunt.& quae facienda sunt quoniam interdit machinis.quae sutura sunt praedicunt, solutionis nomine continentur. tis ς uom tirum, tit Crix M. Typis excusi codices ita habent.uetus tamen tralatio habet: v N DE TRANSITUS EST AD I N F o RT v N I UM : noua ueror legit : E κω A MUTATIO FORTUNAE FI T . mihi magis arridet tralatio uetus omnes tamen seruari possunt. nam si dicit in selicitatem loquitur de eo Tragoediae Inere quod omnibus praeserendum statuit; cuius exitus infelix est: si fortunaicat.loquitur in uniuersum, ut omnia mutationum genera amplectatur: si bonam sortunam, loquitur de exemplo quod stati in subiungit,& penes eos. qui Tragoediam exitum laetum habentem caeteris praeserebant. Cum autem in comtextu dicitur: 'AE EXTRA SUNT, ET ALIQUA PRAETERE A. QUAE
isTRA HABENT v R explanari potest,id est episodia, ct fabulae pars quaeda.
Quatuor autem Tragoediar sunt genera. totidem quoque Er partes do Et de . quorum sene Complicitum illud dicimus, quod omnino ex peripere
atque agnitione con las : Datheticum ut C faces, atque Ixiones: Mora
tum, Phthiotidasin Deleum: Quartum,ueluti Phorcidas, er Prometheu: Fecun ve infiiper, 'ae apud injuros sunt.
Tragoediam Philosophus in duas partes quantas diduxit, conne/
220쪽
is 4 MADII ET LOMB. IN ARIST. LIB.
xionem scilicet,& solutionem. partium uero quae totum constitu ut, aliquae materiae rationem habent, aliquae uero formae. cum igitur Tragoediam prius, quantum ad materiam attinet,diuiserit, nunc ea
in species secat: quas quatuor esse dicit. id caue probat: quonia fabu
la,quae una est ex partibus qualibus Tragoeaiae, quatuor modis cos.ci potest . qualitas uero serniam, non aute materia respicit. ab iis igitur partibus, quatuor Tragoediae species fient, quas enumerat. Vna
enim species perplexa dicitur: cuius id,quod totum ci praecipuum est, peripetia di agnitio est. exemplum supra positum est in Oedipo
de. Secunda species est, quae pathetica nuncupatur, ut Aiaces, ct Ixiones: in quibus neces .aut cruciatus fiunt. Tertia, quae morata est, cum mores bonos praeseseri, ut Phthiotides, ct Peleus. Quarta
deficit in orationis serie, suppleri uero debet smplex: ut Phorcides, Prometeus, ct quaecunque apud inferos : hoc est Tragoediae ex illispersonis confictae,quae apud inferos sunt.
Contextus praesens dissicultates arduas ac pene inextricabiles habet.Cu enim dixerit prius quatuor esse Tragoediarum species rationem subiunxit quoniam inquit totidem esse etiam partes dictum est.Si per partes.fabulae partes intelli ganiuς,illae sunt superius numeratae tres tantum, peripetia scilicet. agnitio, &ο γ: hic uero quatuor Tragoediarum species ab iis partibus sumptas enumerans. peripetiam S agnitionem unam speciem constituere facit. Quare si peripetia & agnitio una tantu specie costitu ut quomodo dici potest quatuor eue Tragoediae species t quomodo partes superius enumeratae sunt quatuor. si tatu tres enumeratae sunt,& illaru triu duae in una specie coeunt 3 ergo duae tatu esse deberet Tragoediae specie .enumerat deinde ἡθικά cu tamen de fabulae partibus loque .de moribus nihil nec de eo quod quarta Beciem facit,meminerit.ex iis igitur no uidetur. Q per partes intelligi possint fabulae partes. si uero per par tes Tragoediae, partes quales intelligere uelimus,liae sex.non quatuor existunt. Item τοῦ Θ inter partes quales Tragoediae non recensetur: id tamen hic inter eas enumeratur. Cumpraeterea de Tragoediae partibus qualibus ageret, nihil prorsus de peripetia. G de agnitione clixit: quas deinde fabulae partes esse di. cit.no igitur per partes eae sunt intelligedae.quas esse Tragoediae diximux.quod is etiam Aristotelis auctoritate infra coprobatur, cum ait: Praetcrea uero species δε easde habere necesse est Epopoeiam cu Tragoedia . uel enim simplicem uel pera plexam, uel moratam.uci patheticam esse oportet. & partos circa melodi am.
& apparatum easdem. ctenim peripetiis indiget. & agnitionibus, & passioni-- bus. praeterea sentcntiam. & dictionem recte habere oportet. Cum igitur Tragoediae & Epopoeiae species eaedem sint, praetcrea & easdem habeat partes Epo- pcria. quas Tragoedia,demptis melodia dc apparatu : satis liquet. partes, ar qui bus species sumuntur,ar Tragoediae partibus non esse diuersas : quonia in Epo/potia & quatuor illas species.& praeterea partes quales.exceptis melodia & apparatu inesse dixit. per haec igitur satis patet locum hunc esse dissicillimum.
Subelli uero mendum in contextu tum series uerborum, tum asteriscus in libris ab Aldo impressis. quanquam paruus sit indicant aperter . in codice autem
excellentissimi Lampridii Cremonensis magnus erat asteriscus post uerbum