Vincentii Madii Brixiani et Bartholomaei Lombardi Veronensis In Aristotelis librum de poetica communes explanationes Madii vero in eundem librum propriae annotationes. Eiusdem De ridiculis et In Horatii librum de arte poetica interpretatio. In fronte

발행: 1550년

분량: 402페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

291쪽

post aliud est . uel fit, sed non necessario: ut si quod posterius est po- natur,& id,quod prius est, quoque ponatur. quod falsum esse dicit:

quoniam oportet sequi necellario, non autem contingenter, s recte . ex consequenti antecedens inferre debeamus. Homerus igitur nos docuit, cum falsa fingimus,ea talia constituere, ut homines illa, perγinde ac uera etaistiment. Exempli gratia rapta Helena atq; in Aegyptum ducta, secutum est excidium Troia . at non ex necessitate ex il lo raptu, sed alia de causa, clim homines tamen Troiam humi pro, stratam uideant, id Helenae causa contigisse credunt. Documentum igitur eiusmodi est, ut mendacium sit ex parte antecedentis rei: quo.

mam illud pro uero admittimus, uidentes id quod a poeta ponitur, perinde ac sequens uerum esse. quod sane praeceptum, quo utilius est epico poetae, eo dissicilioris est explicationis, ob contextus de.

prauata uerba. ANNOTATIONES.In uulgatis codicibus quaedam huius contextus particula ita legitur: δ οτα odi Drsi ἐγ refici ou, a si νεπα. At in doctissimi Lampridii codice calamo exa/rato aliter te itur: nimirum: οπιν ociora Irci, γνola s 4 m. quae scriptu ra si cum uulgata conseratur. explicatior quodammodo uldcturi utraque tametolerari potest. Cum deinde in contextu legitur: κ διο δἰ α; Pn πιψ.s Ac for te scriptura rectior est haec.d δεη-: ut in aliquibus calamo exaratis legitur. Postmodum in uulgata lectione sic iacet: -Aτήτου istati-αγ -p, ῆ γωνέ H,ῆ πηορῆν. . aliqui tame codices ita habent: αΜο si miris Ore . in codice Lampridii non si, sed in codice uero doctissimi uiri Bernardi

Feliciani legitur: α'Mα δ i iteκοῦ οαθῆνα,deleta uoce Lac in eius loco in margine scripta uoce c. Ex hac autem tam multiplici lectione. putarem hane esse fidele hinc inde resarcitam lectionem. αλλα a τουτουμος οἰναγκη - ο ιθῆ ti. In aliquibuς ptaeterea codicibus.post illa uerba di ον scribitur: et Da γμα α - ἐκ HA νι reiar: quae uerba in uulgatis codicibus non leguntur .ex iis autem lectionii uarietatibus multa ex antiqua tralatione Uallae possunt agnosci. Quod si ultima illa uerba Aristotelis sint, eum existimarem.' uod proposuerat aperire uoluisse Homeri exemplo.cum Vlyssem agnitum inducit ar nutrice . dii lauacra fiunt. uix enim animum inducere possum. ut credam Aristotclem dictatem Homerum optimc docuisse.quomodo mendacia fieri debeant a poeta exeplo Tragoediae usum sui sie.quando id ex Homero commodius declarari potuerit. curn igitur in cotextu dicitur exemptu huius.εκ νιαπραν. non Tragoediae nomen uox H Qαν.mihi significare uidetur,sed parte illam Homeri cum Ulyssem inducit, qui ar nutrice in lauacris agnoscitur: tacite innuens agnitionem illam ar poeta lictam esse. salsum fuisse a nutrice balnei. & cicatricis intcruentu fuisse agnitum pulchram tamen eam agnitione sui sie. na quoniam uerum est consequens.Ulysiem inquam agnitum ess putamus &antecedens quod tame consequent illud necessarior non insert.uerum itidem esse . sed quia multi codices ea parte carent, uidelicet. et tuaγμα a mere ἐκ iniri reci ficti forte potuit. ut glolicina esset.quod uitio librarii in contextu irrepsit. ut cunq; tame sit, modus recte poeta mendacia consciat, ab Homero desumptus, per fallaciam consequentis est. De huiusmodi autε paralogismi modp. ac de caeteris decipi cndi generibuς abude is libro Elechoru habctur. Quod aute ad parte hac spectar. Di

292쪽

4- MADII ET LOMB. IN ARIST. L I B.

res eode decipiendi genere utantur,stque inter poetam. & rhetorem affinitas maxima nil mirum. is poeta quoque hoc decipiendi modo utatur. Scicdum est in hoc cotextu nihil esse dissicilioris explicationis. quam uerbum illud 'Coaetaria: quod Paccius penitus omisit. minime tamen omittendum erat, quoniatota huius uerbi explicatio ex illo uerbo pendet,ut antea dictum est. neque nos latet in connexione necessaria uerum non esse arguendi modum a positione cosequentis ad positionem antecedentis. nam tametsi animal hominem necessae. rio sequatur recter tamen ratiocinari non licet si animal sit, hominem quoque esse .s tamen termini sint pares, dc alterum ex altero sequatur necessario. adpositionem consequentis iure antecedens quoque ponetur.& ita credimus Aristotelis contextum explicandum esse. uerba isitur ultima contextus huius sic

Et haec circa hunc contextum pulchrum quidem de dissicillimum ad excitanda studiosorum industriam probabiliter dissa sint.

Items fieri quae neutiquam popunt, modo ver ilia Ilat, potius qui dem eligenda esse, quam qua' minime verisimilia: licet fer ossint. Sermones quoque ipsos adeo non ex parte rationis expertium con tui debere, vectiam nihil, quod non summa ratione Praeditum sit , contineant .si uero μcus fiat, extra Esem ybulationem saltem sit: exEmpli gratia: ignoratio Oedipodis, quo passio Laius occubuerit: non autem in asstibus scut in Electra Ribaeorum nunciatio: items in M is, ex Tegea mutuS ut loque retur ,pro iis in M iam e LEX PLANATIO.

Dictum est Homerum quonam modo mendacia a poeta recte co

sei possint ostendisse: nunc subiungit impossibilia, ct uulgata, celebriaque potius a poeta, quam possibilia, ininimeque credibilia elige da esse. ae enim de Diis Gentilitas tradidit, impossibilia prorsas

erant:

293쪽

DE.POETIc A COMMENTARII. asyerant: uerum quoniam in hominum animis iam erant recepta, cel

bria dicentur. idem quoque de fabulis, de Musis,ct id genus aliis di

cendum est. sunt enim falsa, sed celebria, ct perinde ac uera a uulgo recepta. Multa quoque uera sunt, quae nunc Philosophus possibilia uocat: quae tamen non creduntur: ueluti solem ex sui natura calidunon esse,& radios no moueri. multa id genus sunt, in quibus potius quod hominibus probabile uidetur,quam id, quod uerum est, poeta sequi debet. Praecipit quoque, ut in uniuersa Poesis constitutione nulla sit pars,quae aliqui Gabsurdi, ac praeter rationem continere ui deatur, sed omnia summa cum ratione facta sint. hoc autem perinde est,ac si diceret omnia praeseserre uerisimile,aut necessarium oportere . quod si interdum praestari non possit, id extra fabula, hoc est extra actionem,quae in scena fit,csse oportet. ut in Oedipode Tyrano, uerisimile non est Oedipodem ignorasse,quonam modo Laius per. emptus sit, cum it una ipse interfecerit,& Laius Thebanorum rex ecset. regum autem neces,ac necis modi plebeis etiam nedum uiris illustribus rumore interprete notae sint. Excusatur tame Sophocles, quoniam ignorantia modi caedis Lati extra fabulam posita est . fingitur enim a Sophocle ut exTragoedia patet Oedipu ignorare modum, quo Laius est interemptus. At in Electra eiusdem Sophoesis Tragoedia absonum, ac rationi non consentiens continetur: siquidein ea, qua gesta in Pythiorum ludis nunciatur,praeter rationem nunciari uidentur quoniam perinde ac noua multo post narratur; cum tamen multo prius audita,atque perspecta fuisse uerisimile sit. Abbsurda itidem sunt, quae in e Sophoclis Tragoedia sunt. mutum enim ex Tegea in Mysiam peruenisse fingit: quod absonum,ac rationi non contentiens est . qui enim fieri potuit, ut tantu itineris mutus peragrarit, nec in itinere errarit, nemini uoce significare uales quoγna tenderet, ac ubi opus esset,de recto itinere admoneri non post et .

ANNOTATIONEI. Scicndum est.in initio contextus huius uariam esse lectionem. aliqui enim codiceς habent νἐ n προ- 3m αδ ore. hanc autem scriptionem secutus est Pacciu ς.quae sane si relia est.cum superiore ita coniungenda uidetur, ut ad Ho ia mersi reteratur in huc modii. lT E A1 QS E docuit Homerus, quod oportet praeis eligere impossibilia. sed uulgata.celebriat potius,quim ea quae sunt, sed no cre.. duntur . Alia lectio non ἔπι. sed LN habet mihi tamen non probatur; siquidein uerborum seri ex cum hac lectione minime quadrat.Alia lectio habe movitisas et δῶ αἱ uisαψε, - ον, ἐδ απια θανα. si legatur hoc modo.uidetur quod hoc praeceptum una cum sequenti tam Epopoeiae. quam Tragoediae sit e Philo, sopho commune positum. prima.& postrema leuio admitti ac defendi pote Ambiget forte: quispiam,cur poeta falsa potius,quae probabilia sint.atque ab homini sus recepta quan1 uera quae probabilia non sint,siqui debeat An.quo di. a Z ii ei propositus

294쪽

ei propositus finis est bonos mores instituere quos siue ueris. sue falsis narra tionibus in hominum animos inducat,uoti compos essicitur . sed quoniam id poeta praestare non posset. nisi ei fides adhiberetur iccirco uulgi opinionem so uitur. τυς ο ιδ γα άθανω. uerbum o iάλαγ in melius immutandum sic. . Aodseri Cum hoc loco Philosophus falsis,quae uerisimilia sunt.nos uti debore dicat superius uero mirandum ipsum Poeli praesertim epicae conuenire asi ruerit.sub mirandi autem uoce hyperbole contineatur.sub falsis eam uerisimilibus hic contineri non existimamus: siquidem bis de eisde ageret. Μυσοὶ goediae nome est cuius au ctor Sophocles cst.quonia Athenaeus lib. IIII. ubi detrigono loquitur, sic ait. 'ri ρονλ. A τ τρι in mura τοκλης ώ μῖν μvσῶς λως. pom is si creus τρίγω. item libro. Nil M. ait: η Σ-οκλῆς ώμvrM, Pολυς

t Quapropter locutumfussi dicere, sebula quide ridicula esset. Etenim

aprincipio eiusmodi constituendae non sunt.ars semel con lituta ferint,et ita sint receptae fas admitti quamuis aburdas rotabilius erit. Quandoqui dein illa etiam in Odyssea circa Voxis exposlitonem rationis expertia sunt. quae quidem nullo passio toleranda apparerent i haec eadem non bonus ali, quis poeta confinxisset . nunc vero diuersis bonis assurdum illi Dans δὴ ei. poeta retare.

EXPLANATIO.

Ex antea dictis corollarium infert, eos reprehendens, qui absurda ruandam desensionem asserebant in eorum gratia,qui fabulis quae,am praeter rationem inserebant . ea autem erat, quod si eiusmodi res absurda ex illis fabulis demeretur,penitus destrueretur fabula. inquit Philosophus ridiculum esse id dicere,quoniam ab initio fibu las ita texere oportet,ut nulla prorsus re praeter rationem eis opus sit. Addit tamen Philosophus exceptionem quandam, quae huiusmodi est. cum praeter rationcm poeta quidpiam dicit, si uerbis suis id uerisimile efficiat admittitur, etiam si si absurdu. multa enim absurda, ct praeter ratione existunt, quae tamen aliquis ita circustantiis exornabit,ut ueris milia magis,quam sua natura sint,appareat. quod cum fit, tunc in eiusmodi poemate absurdum admittitur . Id uero probat. quoniam absurda, quae in Odyssea circa Ulyssis expositione sunt,minime tolerabilia essent, si malus haec eadem poeta confingoret : nunc autem Homerus ea tegit. ct modum subiungit,aliis, in λquam, bonis suave faciens id, quod absurdum est. bd aute Vlysus expositio,dequa. X iii. Odysseae scribit Homerus, praeterra

295쪽

tionem sit, apparet, cum Uiyssem a Phaeacibus ad Ithacesium litto ra uectum,graui somno oppressum, e nauicum donariis ab illis ex positum affirmet: qui mox expergefactus se solum uidit in littore .

haec autem omnia praeter rationem existere quis non uidet Z quonia, lysses uir omnium uigilantissimus fuit. eum tamen Homerus ue luti semimortuum,' sine sensu extra nauim ferri scribit.

L A E S S E T ex qua uersione constat Pacciu uoluisse partem hanc ad id, quod de muto supra dictum est,referri Verum fidelis non est haec Aristotelix sententiae expressio. uerti itaque in hunc modum debent. QVA PROPTER D IcERE,Quo D PERIMATUR FABULA .RIDIcULUM EST. Codices non nulli loco uocis . vi ADPtu. legunt Asininu. alii uero calamo exarati habεtocmax H. hae duae scripturae postremae cum idem ualeant,recter se habent: prima ueror delenda. In calce quoque huius particulae loco uocis . ἐμωυsta . scribendum est.ας-sta.ut in multis codicibus calamo exaratis itidem legitur. PARTI cULA .c XXXVI. NAMIa δώδεκτον ἰνωτοθω γρὰ μερεα, κὶ suta ηθικοις δαπη κῶς. α qua via γαρ -Iulia λι υ αλεfirma τάς δανουαρ.

Caeterum in dictione,otiosis in partibus maxime elaborandum: siccus autem in bis , quae moribus , quaeque sintentia polleant . quandoquidem ipsa

Ide luminose dictio, tum mores um flentetiam, quae quidem per Iesaris connicua sunt, obumbrare solet.

EXPLANATIO.

Additur aliud praeceptu Epopoeiae, Tragoediae me comune: quod

ct antea dictum est, ut scilicet in partibus otiosis poeta circa elocutionem elaboret, hoc est studeat elegantiae . Quid autem intelligat per partes otiosas in Poesi declarat,dicens, ct in non moratis sermonibus,2 sententiarum expertibus. Id uerb cur a se dictum sit, expla, nai: quandoquide nimis elegans dictio mores, & lentetias occultat. quoniam qui audit sermones elegantes, elegantiae nimirum atten, tus, neque mores,neque sententias animaduertit. nam qui plurimis uehementer intentus est, singula sensu percipere non potest . in ea igitur poematis parte, ubi uel sensus egregii, uel mores exprimun/tur,elegans admodum elocutio uitanda est. Quaenam autem elegas elocutio sit,antea dictum est nimirum cuius primas partes, tranSi tionibus ad unguem factis, neque nimio plus frequentatis,ac repetitis tribuimus. In partibus autem, quae praedictis carent, sicuti in de,

scriptionibus,2 quibusdam narrationibus, quae facile apprehendun

296쪽

tur,ct in prooemiis, elegantiae quoad eius fieri potest uacadum est.

ANNOTATIONES. Eis Paccius fideliter uerba Aristotelis non reserat,idem tamen est is circo tantum admonebimus uerba illa, aen fructu, fiam δαερη Πκοis .ab Ariuotcle posita ueluti explanatia quid intelligat.cum dixi die. τριρογὸς Sciem dum est id pωceptum.quod ad elocutionis elegantiam spectat. in omni scribdi genere perpetuo obseruari oportere: nam ct ab oratore aliqua magis,aliqua minus ornate sunt dicenda. Delinit autem Philosophus in hoc praeceptu quod dictionem respicit: quoniam de rebus primὀ.deinde de elocutioneseruato naturae ordine dicere oportet. In hoc praeterea con textu id praecipuum est animaduertendum Aristotelem meminisse solum duorum, in quibus inepta est mmis elegans dictio.ubi scilicet in oratione sint mores aut sentetm.quocirca uox illa L mκῶς,ut quid commune grauibus sensibus atque animi perturbationibus ab Aristotele ponitur . nam ubi sint affectuum.& perturbationum expres siones ornato sermone non utemur ea nimirum de caus qua in contextu Un losophus explanat: cu praesertim in tertio de Rhetorica sic scribat: κι οταν et

' Aristoteles praecipiat quando iudicum animos orator commouere constituit, ne proserat enthymema. quoniam se mutuor commotiones exturbant, laemsane iudicium.&de perpolita elocutione asseredum erit,quod de enthymemate dictum est: quoniam cum perturbationes commovemus. si di taloms eIegantia itidem accedat.illae commotiones duae se se mutuo expellent.ac extu ruabunt.iccirco nimia illa dictionis elegantia ab eo loco dimouenda est. PARTI cULA. . c XXXVII. Pis si αγγηματων,κὶ λin a, κ-m O πokνανεανcia, δε Θωρῆn Horrili γωρῖν. γυλὰ μιμητις ο ποοτους,&-ρ αν οῦ ζωγρά496ῆπιοῦ Θεκονοποιος, ανκγκη Hμψω, τυων ρον-αε ε - ρια Gε-οια ἀ

Caeterum dubitationes, ac solutiones, ex quot videlicet, qui busue generisbus conflantista considerantibus mani o Loeni. Etenim cum imitator poetu sit, sicuti quoque phictor, vel alius imaginum designator, eorum semper unum aliquod , Fae tria numero sunt, imitetur necese es: qualia uidelicet ferunt ,sue sunt: uel qualia dicuntur, Mentur ue: ues qualia esse oporte rei. haec autem dictone tum per linguas tum per translationes en clantur. Multae t enim dictionis ipsius affectiones sunt.Paspoetis indulgemus.

EXPLANATIO.

Quoniam in operis huius prooemii calce proposuit Aristoteles

additameta quaedam, atque appendices Poeticae pertractare, iccirco expeditis his, quae Poesi intima sunt annexa illa nuc aggreditur. Primum itaq;. quod hac parte tractaturus est,quo proptius auditor sera mone seu sequa tur,proponens,inquit: De obiectionibus, ac solu tio-

297쪽

DE POETIc A COMMENTARI I. aranibus ex quot, quibus ue formis sint, sc speculatibus manifestu siet. Vocat aute dubia ab obtrectatoribus aduersus poetas allata: quorum & numeru,& sorma, quoque modo diluantur scrutari proponit. Sed quoniam primum eius propositum est modos docere, quibus poetae a calumniatoribus defendi possint, quaedam iacit fundameta, unde prompte poetis opem asserre possimus. Ac primu accipit id, quod in confesso est,poetam scilicet perinde ac pictorem, aut que uis alium statuarium, imitatorem esse. Cum igitur res, quas imitantur, tribus ad suminum se se habeant modis, oportebit poeta omnino e tribus perpetub imitari, nimirum, uel qualia erat, aut sunt: uel qualia dictitur,ct uidetur uel qualia esse oportet. HAEC A PTEMDIc Tio NE TvM PER LINGUAS, TU Μ PER TRANSLATI OγNEs ENUNTi A N T V R. hoc est uel sine suco, uel ornate. Et quonia

aliae quoque praeter linguam,ct metaphoram in dictione exornatio, nes sunt, addit, quod aictionis ipsius multae sunt assectiones, exten, si o nimirum, imminutio, permutatio . id uerb probat: huiusmodi enim inquit assectiones in dictione poetis concedimus.

ANNOTATI ONES.

Ex iiς duo summa capita, unde solutiones aduersus poeticas obiectiones sumi possunt,ex rebus inquam & uerbis, accipere debemus: quae sane capita in suas deinde partes diuidentur. Sciendu es Aristotelem hoc loco non eode m do problema accipere,quo libro Topicorum cepit. hic enim idem ualet quod obiectio. id ueror ex altera huic opposita uoce defensione scilicet, de qua in contextu meminit cognosci potest. obiectio enim, & defenso opponutur.s igitur hac in parte de problematibus, & defensionibus agit: uel ide eit ac si diceret de obiectionibus aduersuς poetas factis,& defensionibus agendu esse uel expone

rius Artitoteles ita se ipsum declarat. hoc est de obiectionibus in quaestiones. Quanquam poeta cum pictore atque imaginum designatore. quoniam ambo imitentur conueniat: poeta tamen non homines.sed hominum actiones, mores atque animi perturbationes imitatur: quod Aristotelis testimonio hoc in libello comprobatur alli uero cum homines imitantur,eorum sermas imitantur pictores quidem lineis.& coloribus: sculptores uero lineamentis tantum modo.ex quibus sorma resultat. MumMα -a H MIεως-t γαρ ταυτα

τῶς ποινής Haec Paccius sic uertit. MULTAE ENIM DI TIONIS IpsiusAFFEcTIONES SUNT. QSAS POETIS INDULGEMUS. Quae uersio

ex illius particulae U . quae significat enim transpositione, Philosophi sensum peruertit.nam per haec uerba. M π α - - λε εγ.alicuius antea dicti ratio nem non assert: sed quoniam de linguis.& metaphoris.quae sunt ornatus in dictione proxime meminit ideo subiungit.& ornatus alii sunt in ipsa.ut antea dictum est. Munniraten ἡψλε ε Hi .idem est ac si diceret.&plura sunt orname 'ta in dictione . quod statim probat cum inquit: V AS POETIs INDULGEM v s.hoc est concedendum est poetis in dictione multas facere mutationes ora ν natus gratia . Uerba autem latina ita legenda sunt .ET M v LT AE dictioni x ip ,, sius assectiones sunt: huiusmodi enim poetis cONcEDI Mus. Pleis

298쪽

x TaM ADII ET LOMB. IIδ ARIST. LIB. PARTICULA .c XXXVIII.

non eadem eri rectitudo Civilis ficultaris, quae Poeticae. 1 sed nec alterius ullius artis , praeter quam Doeticae. huius verὰ peccasum omni.no duplex eri, aduram perse, alterum per accidens. t Itaque, quod adissetandum non imitabile si ibi proposierit,pπ se huius peccatum erit: propone

re vero non rect , per accidens. Quemadmodum utrinque dextrum latus equum promoventemauiscvndum unamquamque artem peccatum veHtgratia scundum medicinam, aliam ue quamlibet artem: aut etiam, si, quae feri nequeunt, confinguntur. Qualiacunque igitur baec ferint, minime quidem per se huius peccata dicimus.

EXPLANATIO.

Aliud praedictis addit sundamentum defensionibus rerum poetis obiectaru deseruiens. id aute tale est,no eande esse Politicae, neq; ab terius artis,ct Pocticae rectitudinem. Poeticae enim scopus est reruideas ut antea ab Aristotele dictum est exprimere. ueluti s regem exprimit, regis ideam reserre, quantumq; in rege desyderari posset, id omne illi tribuere. Politica uero, nec aliqua alia ars hanc habet rectitudinem. Politicae enim rectitudo est bona consultatio, qua rectius qu- fieri potest ciuitatem instituit, eaque respicit, quae utilia sunt. idem etiam de artibus aliquibus est dicendum,s modo de aliis quoque artibus Philosophus meminit. Forte autem hic Philosophus in Platonem inuehitur, qui imaginariam illam rempublicam praeter omnem usum instituit. rectitudo enim Poeticae est, quae fieγri possunt sectari in quacunque re,qua de agit. qu bd si ab eo quod fieri potest recedat, a propria sua rectitudine recedet. Politica uero non quod imaginarium, sed quod in re uere constat, respicit. Posita itaque hac ueluti per se nota propositione, non eandem esse Poeti caect Politicae rectitudinem, subiungit, qudd Poeticae duplex contingit peccatum, idque probat. nam alterum est per se alterum uerbper accidens. cuius rei rationem assert. Nam si id,quod fieri nequit, poeta sibi imitandum proponat, hoc est cum ea uerbis proponat s

Di exprimere,quae prorsus fieri nequeunt, per se peccat. sunt autem huiusnodi quae nec suerunt,nec sunt, nec uidentur, nec ita esse ab hominibus

299쪽

hominibus dicuntur, nec qualia esse oportet.& ob id Philosophus dixit α δ αμιυ, hoc est liceat mihi rudioribus interdum uocibus uti docendi gratia) impossibilitatem : qui loquendi modum apertam rei naturam ostendit. si quis igitur poeta huiusmodi sibi imitanda, hoc est uerbis exprimenda proponit,per se peccat in Poetica. Si ue/

rb quae fieri possunt, imitanda sibi proponat, sed in exprimendis

his erret, ea scilicet alio quam sint moclo describens , huiusmodi peccatum per accidens dicetur. Exempli causa, equum ambulare, res quaedam est, quae fieri potest: s in ea exprimenda erret, ut si dicat equum pedes ambos dextros smul ante porrigentem, id poetae peccatum per accides dicetur .s item in his, quae alterius artis sunt, erret, non secundum Poeticam peccare dicetur. Contingit igitur in

Poes bifariam peccare. per se quidem: quoniam suum habet scopo, a quo cum declinat, per se peccare dicitur. st quoniam ex artibus hine inde scribendi materia sbi subministrat, si in artibus huiusmo/di peccet propter illaru ignoratione, per accidens peccare dicitur.

Aristotelet sexto libro Moralium inquit.Si igiturprudentis est bene consub' tarea ona consultatio rectitudo ea esse uidetur.quae secundum utilitate ad quedam finem spectat: cuius prudentia uera exillimatio est. t ουκοῦ ret 'ruct

velamκῆς. Paccius haec sic uertit: SED NE c ALTERI Us VLLIVS ARTIS.

P R AE T E R A M P O E Tlc AE. Hic autem Aristotelix uerborum sensus non est. pure igitur illa uerba sic uerti debent. N E QS E ALTER IvS ARTIS. ET PO E T I c AE: supple tu .eadem est rectitudo.In quibusdam tamen codicibus calamo exaratis uetha ista non leguntur. Item in tralatione Paccii expungenda est uox ITA E.&scribendum ENIM: quoniam graece legitur γαρ. Reddit autem in hac parte rationem Aristotelo,cur in Poetica peccatum alterum per se, alterum per accidens esse dixerit. - C γαρ πορλε ra. & quae sequuntur. In . . codice Lampridii rectiuς ita leguntur.d meonino

V imitari,ipsius est peccatum .si ueror recte proposueritised equum dextrum latus utrunque promouentem.aut secundum unamquanque artem peccatum si im V possibilia fecerit.non erit E R R A T v M PER SE. Dubitaret aliquis: quoniam V dictu est in Poesi bifaria peccatu contingere.per se.& per accidens: per se quide, cum poeta id.quod fieri nequitii mitandum sibi proponit: per accidens uero . cum non rccte imitatur sicuti cu equum dextrum utrunque latus promouen tem eisngit:aut secundum unamquanque artem peccatum committit . uerbi gratia circa medicina. aliamve quamlibet artem aut etia.si quae fieri nequcut confinguntur: quare cum in his ultimis uerbis impossibilia. quae peccata per se Poetices esse dixit.inter peccata per accidens recenseat. non uidetur Ariit teles sibi constare. Ad hanc dubitationem dicimus.quod in aliquibus codici bus illa uox t M p o s S i BIL i A. cum sequentibus quinque non Iegitur. nox tamen particulam hanc recte seruari posse iudicamus.in hoc enim contextu duabus uocibus usus est. nam cu de Poetices peccato per se uerba iacit dicit iam

300쪽

μια hoc est ut ita dicam impossibilitate. cum ueror de peccato per accides io quitur dicit ac vi xj.mnucns ibrtasse duplex eisc.quod fieri nequit. uel per se. quod αδ-ροιαν appcllat: uel rationc modi quod αMurac reuocat,ut equum de xtrum utrunque latus promouentem. Artitoteles enim in libro de Animalium incessu.animalia.quae quaternis notis incedunt. polleriorem sinistrum pedem cum anteriori dextro mouere simul assirmat. ex ignorantia igitur modi motus animalium.quae quaternis notis incedunt, non autem Poetices, huiusmodi error contingit. limitia quoque in aliis artibus errata contingere possunt.

Quo sit,ut obiectiones in quaeristinibus, si quis ad haec res exerit ,sol turus sit. t c primum quidem amersi peccemus I per in his, quae Icco dum artem sunt si quaesieri nequeunt, confingamus: recte tum id frium se habebit, sipropterea eiusdem finem assecuti fuerimus. dictus eri enim eius sinis: urebi causis si hoc pacto ies id magis Impendu ferit,ues aliqua ipsi pars huiusnoi reddatur. t Exemplum sit illam Pgectorem persecutio. si

v finem magi , minus ne a liqui contigerit, peccatum vero in his, quae circa

arim sum, uerit nequaquam satis recte id siet. quippe si feri potes, nulla

pacto peccandum cst. Praetem ea vel est in his peccata, quae secundum arte sunt ies quae fecundum aliquod accidens. huius enim fuerit icervam cornua non habere ignoraueri quam Iinon bona imitatione defri crit.

EXPLANATIO.

Iecit fundamenta quaedam sibi usui sutura ad defensiones in uesti,gadas,quibus, chni accusantur poetae, qui aliqua culpa peccauerint, defendi possunt. ideo subiungit: quare obiectiones in quaestionibus, ad haae quae mox diximus respiciedo, soluere oportet. Primu enim

inquit la in arte quapiam impossibilia poeta scripserit, peccat defendi tamen potest ici recte factum,s finem qui Poetices ipsus est, asse,

quatur,hoc est, si ea ratione consternationem poeta audientibus coὸ

paret. idque probat. finem enim inquit ut dictum est 3 admirabilem esse oportet. dummodo igitur Poeticae fine potiamur, nihil refert, qudd falsa a poeta scripta sint. Declarat aut quid intelligat per hoc, quod dixit, s finem ipsius assequatur dices v ERBI cAUSA: SI Hoc

SEARCH

MENU NAVIGATION