장음표시 사용
261쪽
as 4 SECTIO III. DE PROPOSITIO N.
Iemus: atq; huc illi comite esse affirmare,nc pe subiecto terminoae quantitate ei co simile:caeter is ambobus dis smile. Propositia sit nanque huic omnis ho iussus est: vel animal est quo S partis ceps ueritatis oratio sit conseque te inuenire: eoq; potissimum quod neque prodat s xempla Aristoteles id genus propositionis. Ergo quonia habet haec finitum subiectum,i implexq; est, itemq; uniuersalis atque affirmativa, propositionem finito praeditam suis hiecto:haut uero etiam simplicem, sed ex transpositione,&rursus quae uniuersalis & ipsa quidem sit,non etia tamen affirmatio sed negati O,comite huius esse oportebit. Quaenam igitur propositio erit ex finito subiecto consistens transposititia uniuersalis negatio 'illa nimiru que nullus lici no iustus est uel no animal e inquit. haec igitur illa sequetur. eode pacto& propositioni cuiq; alii, siue finitum lubiectum siue infinitum obtineat,consequente reperies. Proderur. n. hae nobis regulae ad ea quoq; quae de consequentia P positionu ab Rristotcle ex infinito subiecio consistentium deinceps ueniunt dicenda. In praefinitis igitur non negationes tantii sequi ex affirmationibus accidit sed affirmationes quCq; ex negationibus id g, uel ipse post opposita particulare negatione apuit,cu illud sub vixit, NECESSE EST ENIM ALIQUAM
ESSE. Q d si modo fit in impraefinitis,negationes ex affirmationibus,n5 affirmationes omnino ex negationibus sequent . idq; iure optimo.si ade in iis pp subiectos praefinitionibus caretes, potct in quopia alio preter id q, a subiecto significat negativa ppositio cύuenire: ut canis no est iustus fio. At in praefinitis ex abus quoq; Aristoteles depropsit exepta, no hoc neri et potest: qua ppositione no amplius praefinita seruabimus:sed praefinitionε etiaPraedicato iugemus .uticu dicimus canis est nullus homo iustus. Itaque cude solis iis indiuiduis quae a stibiecto ambiunt uniuerta Ie in praefinitis dici praedicatu possit, accipit earii Ppositionum quae hunc in modii proniiciantur utranq3 sequi ex altera. In illo
uero. HUIC AUTEM QUIDAM IUSTUs HOMO EsTUPPOSITA, QUO A E N O N OMNEM ESSE DICIT NON IUSTUM HOMINEM, patet uerbii opposita nepe
uniuersali a principio enumeratae asi armationi quae est omnis n5es no iustus ab eo intelligi cui contradictorie haec opposita habetur,non omnis homo non iustus est. Porto si quem haec ansat
262쪽
difficultas,quo in iis quae no sunt co gruent regulat illae quas sup de propositionis consequentia tradidimus ut in Hircoceruo. naiti simplex in eo vera est uniuersalis negatio:quae nulli Hirco ceruo iustum exempli causa inesse pronunciat, uniuersalis vero ex transposita affirmatio mentitur: quae illi inesse omni non iustum fatetur,cii & haec vera esse debeat:si nihil fuit quod pio ditas regulas reprehenderes,Primum quidem Aristotelem audiat, qui non hic solum ex particulari simplici affirmatione particularem inquir transposititiam negationem sequi: conuertiq; ad eam necessario:cum ait :huic aute quidam iustus homo est oppositat quae non omnem esse dicit non iustum hominem. NECESSE
EST ENIM ALI VEM ESSE, iustum videlicet,si sit vera negatio:sed ubi de propositionum quoq; ex infinito lubiecto coditaru consequentia disserit, uniuersali simplici negationi idem significare transposititiam uniuersalcm affirmationem exclaira uir.Nam haec inquit omnis no iustus non homo illi nullus iustus no homo idem designat cum eadem & in uniuersalibus iis videlicet spectentur δ positionibus quae finitum habent subiectum. Haud enim discrime a subiectis aliquod circa propositiones eas accidit quae se mutuo sequuntur. Deinde communibus intelligat sese animi repugnare conceptibus,si uel ex iis quae sunt vel ex usquae no sunt quidqua esse affirmet qd neq; hoc neq; no hoc ,ut neque bonii neque no bonis esse possit. Naque ex omnibus quae hoc pacto affirmant,finita in solis iis vera quae ipsa admittere narura idonea sunt:cti illis actu impiititur. in omnibus praeter Illa metiri est necesserinfinita aute ex opposito sese illis in salso veroq; Fferendo habitura esse costat .na hoc est no iustus non in hominibus iniustis modo,vel medio habitu praeditis, vel eo etia eonsequendo natura nodum aptis,sed in lapide quoq; verbi causa, & qui in ore omnium est Hircoceruo,verum csse deprehenditur. Quod si verbum est vere de quopiam qd no sit dici. monstrum esse arbitrer, putetq; de quo praedicat hoc,id in ipsum esse prorsus transi Te,primu condiscalpperam se quae asseruntur ut negatiua id genus propositio nequaquam esse ostendatur,ad veram eam no esse demostrandam trafferre:Nam negatio quide no esse merito propterea dicitur,qm aliquid omnino quanquam infinitum esse statuit non ob id tame aut falso dici illam,aut facere ut res ea sit de
263쪽
, as SECTIO III. DE PRO POSITIONI B.
qua praedicatur affirmabimus. Si .n. ipsum per se solum est de eo quod non sit appellaretur,ur est Hircoce reuus utiq; aliquid diceretur. nunc uero totu hoc inesse illi sertur idest esse non tali,ut notusto non simpliciter tame esse.Praedicatur naquep accidens h loco est verbum de Hircoceruo: ut infra de propositione Poetam esse illia assirmate qui nci amplius Homerus est,disseretur .atque in his vera nihilominus erit proposito, quam in quo qua ex iis qxis sunt ad recipiedii vero ineptis , aut iustitia minime praeditis hominibus: ceu cu lapis no iustus est dicimus, uel est Anytus noti iustus. Si quis aute quaerat cui non existenti Hircoceruo non iusta inesse perhibentes verti affirmemus,respondebimus,incsic illi que mente cocepimus:de quo tu opinabile praedicates tu nominabile quanqua finita sunt, uere munciabimus. Nam quod nullo est mo
enim ei quod neutiqua est unitate aut numerti copula re, linii est Iino annectere. Ad id de quoque da pr dicare aggredimur, hoc necesse est antea nobis sit animo conceptu atque uel in sola imaginatione essentiam obtineat uniueisam: aut ante nostra quoque cogitationem ipsum per sese existat. Omninoq; ignorare ea nequaqua conuenit quae sunt in tertio Metaphysices pulcherrime dispurata,nempe diuina reuera esse primi entis facultatem: quq no soluad materiam usque etiam prorsus 'insorinem et sed ad priuationes quoque,& negat iones,atq; ipsum non eras porrigitur: siquide&ipsum non ens hoc ipsum esse no ens affirmamus. Enim uero si ex eo quod affirmatio infinita eodem quo simplex Deratio recipr care uequeat modo,nec affirmatio simplex quo infinita negatio diuersam se illatum uim putet ostendere,iustias hoca existimari rex eo quod differens qualitas sit, Pposition V. na qui ta de eade affirmationi nullo discrimine fieri possit negatio Sed,neque id censuerit quispia: neque propterea similes esse carum conuersiones ratio est, quod uerum i piae iisdem referant.Uniuersalis nanque infriatio,cum absolutam rerum earum quas significat discretionem
declaret,ad sese ob id ipsum commeat. est enim disiunctum quod ditauctum est: ut lapide ab omni iustum,lapisq; ab omni iusto. At uniuersalis affirmatio cu non hoc priterea,sed contrariu profitea
264쪽
tur quandaq; pr dicati cu subiecto copositione prae se serat,vel si infinitu aliquod subiecto coniungat,no ipsa potest ad seipsam couerti. quandoquide cogitur ei omni quod infinite ab initio praedicat u est subiectu inesse dicere,quod illius expers quide sit infinitudinis,cum eo tam e pariter extendi non possit. haud .n. contentit
ratio quonia non iustum omni couenit lapidi, iam lapidem quoq; omni non iusto competere,nam larius patet qua lapis non iustum. Quod si afferat ea quae in terris sectionis principio de Ppositionii tum simpliciti,tum ex transpositione,tum etia priuatiuarum pdita sunt consequentia,quibus ostendebamus homo iustus no est simplicem negatione infinita illa affirmatione homo no iustus est esse ampliore animadnertat non ipsam per se a nobis finiti praedicati negationem assiimatione infiniti uniuersaliorem esse pronuneiari: ut hoc iustus no eli illo est no iustus hoc .n. est falsum,) sed integras propositiones si praedicatas capiamus, lictam Degatione affirmatione esse communiorem deprehendi: propterea quod uera & in iis qui plane non sunt homines negatio est e ceu pronuncians de cane ipsum non esse iustum hominem. falsa vero affirmatio: non quod ipsum non iustum de illo pr dicet, sed quod ea quae praeter hominem sunt ,homines esse dicat non iustos. Itaque magis erat quaerendum quomodo conuenire haec illis potuerint quarcid finem primi Resolutoriorum disseruntur uolnmInismempe subiectit quidqua illi esse quod non aequale est idq; esse: in equale: nihil uero illi quod no e aequale. Ad quod uidelicet respondebimus, statui haec in iis Aristoteli in quibus uerbum est per se praedicatur. A tque haec illorum indulta sint miserationi qui sacile propter
ingenii tarditatem falluntur.iis uero qui animum intendere ac res Pensitare quoquo modo possunt,oratio non necessario circa argutationes quasdam adolescentulorum morari uidebitur. Haec cum
enuclea uerimus, patet proditas regulas in impraefinitis quoque Ppositionibus proiecturas,nisi totas propositiones praedicatas ceperimus, sed solam pi dicatorum it Iarum ad subiectos coherentia attendamus. Nam quidquid iustum non est , necesse est esse non iustum.& quidquid est non iustum id non esse iustum est necesse. ipso nimirti esse cum sertur de non ente per accides prςdi cado.&quidquid est non iustum necesse est iustum non esse. quae sapiens quoque Eleata plane dicernit in Sophista.
265쪽
ΙL L V D vero etiam dilucet, si uerum sit in singularibus
rogatum injiciari, verum quoque e se an irmare ut num pies est Socrates mon. Socrates ego non supiens est. At in uniuersubus no uera eam quaesimiliter dicitur ed uera negatione escrut es nesapiens omnis homo ' non omnis igitur homo non ses
piens e l. hoc enim est falbum sed non omnis igitur homo sapies,
uerum. Ut autem oppositia haec illa:contraria.
Hoc illi consequens praeceptu est quod proxime tradidit, fideq; ex eo accipit Prius enim nos quali uerae affirmationi uera simul sutura negatio sit,que similiter illi sese in quato habeat docebit .nunc uero exponit quali metiente affirmatione simplici anfirmationem ex transpositu iis de terminis,quatoq; eode prolata veru fateri sit necesse quali vero non licet. Atque in singularibus uide inquit simplex affirmatio si conuincatur mendacii,transpoititia a Frmatione veta necessario suturam. In Vniuersalibus uero vninersaliter,falsam trasposititia necesse cum simplici esse assimatione. Deinde utile praeceptum ad disputantium quoque reddens colloquia,nosque attentiores faciens ne ab eo quod in propositionibus accidit nonnul is, in omnibus etiam similiter prolatis eodepacto rem sese habere facile concedemus, serinonem deducit,quas propositiones de interrogatione proserantur. Atq; si ad eum inquit qui de singulari affirmatione quapiam simplici rogetur , ut
num sapiens est Socrates s uerum suerit, si ita statuerimus,negare, hoc est negativa partem respondere,atque non dicere:de ipso quoque negare, uerum plane erit, hoc est transposititiam affirmationem negativa particula praedicato anteposita constituerer ac Socrates ergo non sapies est: vel non intuitus,uel non pennatus, ut & re ipsa vera oratio si pronunciare. Ad eum uero qui uniuersaliter de affirmatione aliqua simplici interrogar, ut est ne sapies omnis honios verum quidem est inficiari,ac non respondere: tursus tamen interrogationem responsionemq; componere,atque in affirmationis unius transposititiae speciem effingere, quae est omnis igitur homo non sapiens est uerum praeterea non et it, Huiuscesse autem rei causa est quod assirmatio transposititia in singulari
266쪽
bus simplici inficiationi tantunde valet:ut ex traditis nuper regu lis didicimus. simplici autem mentiente assirmatione , tum uera ex necessitate illius negatio est, tum transposititia affirmatio quae uiribus illa exaequat . in uniuersalibus uero affirmatio tra sposititia non negationi quae simplici assirmationi co tradicit, sed illius contrariae pares uires obtinet. Qui enim omnis homo non sapiens est ait, id eloquitur diceti nullus homo est sapiens. ac uerbum sapiens a singularibus omnibus seiungit hominibus . non astab eo duntaxat tollit quod est praedicari de omnibus, id φ facitis qui non omnis homo est sapiens inquit. Quandoquide igitur necesse est simul salsas inter se esse contrarias, affirmationem ex traspositione,sectidum traditas regulas de propositions consequentia, idem sonare negationi illi diximus quae simplici contraria est affirmationi: atq; hanc ob id simul cum illa mentiri est necesse:quod in singularibus proposition jbus seri nequaqua potuit. si quidem in illis assirmationi una sola opposita est negatio, luet illi c5 tradicit:nulla uero ut contraria. at depugnatibus csi uniuersali assit matione duabus negationibus . contraria illi uidelicet simul cum ea mendax erit, transposititiaq; affirmatio tantundem illi obtinens uirium:quae autem contradictorie illam oppugnat, uersi profitebitur. quocirca uerum hoc esse ait non omnis igitur sapies homo. Sed quid de caeteris dicemus affirmationibus tum impraefinita,tum particularit Itaq; habere has sese pinde inqua acsingularis propterea quonia nec simulcum iis falsa qua pisi est sed uel simul uera uel cum ipsarum utraque uerum falsumq; diuidit. Quapropter menticute hac interrogatione est ne homo pennatus ineque haec ipennatus VIII.
PER in inita autem nomina herbas oppositae, ut in non homo. π non in iussine nomine π uerbo uideri tanquam nes Lationes possunt.verum non sunt.Nam necessem veram senis per epe cui mentiri negationem. qui asti dixit non homo nihil eo magis qui homo protulit, immo etiam minus verum efffas
tus es,nuisebum si additum quidpiam ferit.
ergo non pennatus homo est neq; illa quidam igitur nonis est homo transposititia salia est affirmatio.
267쪽
Cum P positiones nobis ex infinito subiecto costitutas ad secudi capitis cύclusione traderet indicauit,ut ibi quoque annotauimus infinita nomina uenire in suspicionc posse ut negationes esse existimeturanec ita tame se habere,ubi dixit: nulla aut sine verbo affrmatio est. Hic uero cum S ptius duplice nobis tradider it proposition udisserentia, sitq; deinceps illaturus altera a finitudine-q; subiectorf,altera a finitudine pilicatorii atq; infinitudine ver tus i ure e ne,no negativa pticula nominibus addita in subieci is infinitis,& uerbis in insultis praedicatis fieret ut imperitio tes non ulli uel ab ipsis si p se dicerent, infinitis nominibus, uerbisq; infinitis fieri posse negati ges putaret,intinusq; errore sanauit qui Oriri inde potuisset: cu quatit a negationibus distet ostenderit.Itaq;
PER INFlNITA AUTEM , inquit, NOMINA VERBA
QUE OPPOSlTAE, idq; breuitatis causa p desectu pronunclauit ,neq;. n. quama oppositae sint explicatri eis nec quibus oppositae. :ntegra aute haec fuerit lectio , Voces aut epinfinita nomina Verbam, opposite p finita oppositis,iplaru illarii finitatu uideri negationes posui: infinitor u ude nomini; uoces negationes ee sine uerbo ifinitoru aut uerborii, sine nomine negationes: qua si ex ambobus nomine & uerbo copleri debeat uera negatio. Do tame et re vera negationes sunt,inquit. idq; insecuda figura e vj dcter colligit:cu ait necesse omnino esse negationes, cu in ensiciatiuarii orationu genere sint, aut veru:aut falsum P fiteri. ab infinitis aut n minibus ut no homine,uerbisque infinitis ut no iusto, neq; veru uIlii posse, neq; falsum indicari. atq; hqc proptera negationes no ec Porro*nihil veri significet aut falsi, linitis ea nominibus conresct Verbis, argumentoq; utens a maiore & minore euideter gab uit.Na si finita natura quanda finita declarat, atque hac ipsa re sunt infinitis magis idonea ad veru aliquod falsium ve indicadu fispectari haec in simplicibus vocibus natura uoluisset,nec tame eiusmodi quid qua significat,ut sepe ante cύ memorauimus,ergo infinita cis naturas quae a finitis indicatur de medio tollat nullaq; inueha alia,sed olbus que sunt qusq; no sunt couenire similiter possint, loge magis aberiit ut veru aliquod aut falsum significet.id ς, apte indicauit cit ea dixit minus illis veru aut falsum Pserre, NI-Si ADDITVM QVID PIAM F V ERIT. Na si uel infinito
nomini uerbsi quodpia addiderimus n5 id solii l a predicado uer
268쪽
bu appellat, ut iustus sed huic insuper & illud φ adsignificat tempus quodda:uel uerbo in sinit O q, quonia pdicatur ita dicit . ut notustus tu nome,tu 9, a tempore uerbii uocatur, uel huic t est non ambulat atq; aliis quae propter tempus infinita verba nuncupan
tur nomen duntaxat,tunc absolutant numeris omnibus oratione
ENIM uero haec es omnis iustus non homo idem nullis
gni cat inru. neque huic opp0sita inempe haec omnis non hou motu stus non est. At haec omnis non tu as non homo idem igiindicat nullus non homo tu lus.
Quae disseruntur hoc loco continua serie superioribus iuncta esse oportebat quae de consequentibus mutuo se propositionibus prodita sunt, in quibus dicebat Porro & hae consequentes sunt. Ibi enim cum propositionum nobis earii quae ex finito constant s. biecto consequentiam tradiderit, hic docet qua ratione subiecto quo qne infinito praedite sese inuicem sequantur. Sed praeceptionis continuitatem proxime quidem infinitorum discretio nominum uerborumq; a negationibus diremit .ante illud vero cum quibus simplicibus mentientibus assirmationibus explicabat quae insinitum praedicatum obtinentes verti necessario faterentur id quod modo quodam iis repugnat quae de consequetia dicta sunt i cum tamen sit illis propinquum,propostiones ii alias ex finitis viri λque capiat terminis, alias ex finito lubiecto consistentes .praedicato infinito. Ergo post illa consequentiam nobis, ut dictum est, traditurus earum propositionu in quae ex infinito subiecto completur, necessario tum ad praemisia , tum ad ea quq post addenda erant,de infinitis ipsis vocibus,quam uitu habeat disputauit. Idcirco post haec quoque cum illis consequens tradat iure adiicit qua ratione subiecto infinito praeditae propositiones sese inuicem sequantur. Ac primum mouer Ipeciem esse aliam id gcnus propositionum ab iis quae cx finito subiecto serinantur, Nam verba illa.
NULLI ILLARUM de iis intelligit quae finito sunt praedicato quarum prius docuit consequentiam . quomodo enim significareide tufiniti subiecti propositiones finiti pio positionibus ualeant Deinde cu una ct in his expolita P positioneqnae ambo infinita
269쪽
subiectu predicatuq; obtinet,nimiru hac omnis non homo nori iastus est consequetem ea esse illi nullus non homo iustus est pro nunclauerit,ada tremus prς cepit consideratione perexit. Quod si quis ' alii qualicunq; ex finito subiecto conflatae uelit propositioni consequente inuenire facile is ab illis tegulis quas supra edidimus,inuentione tenebit.Constat autem sore,ut ea quae post coristantium ex finito subiecto propositionu consequentiae contem plationem de eo prodita sunt, quod mentiente simplici in ipsis affirmatione, transposititia qua doque vera, inter dii salia deprehedatur, in iis etia quae subiectu habet infinitu no secus atque i illis conueniant. id quod videtur Aristoteles ceu manifestu omisisse.
NOMINA autem re uerba si trans Onantur, idem gi
gni ficant: ut est albus homo, est homo albus. Hoc enim nisii)it, plures erunt eiusdem negationes ged Hisum est: unius esse una. Huius nanque est albus homo negatio Hl non est albus homo. huius uero es homo albus misi illi est albus homo:eudem sit, uel illa erit negatio non e l albus non homo uel haec non 6l homo albus. Sed altera, nempe illa non est albus non homo huius non homo est albus negatio es. huiusce vero altera ol albus homo
quamobrem duae erunt virilis. Itaque trassonendo nomine verbo eadem affirmiuionem ac negationem feri copertum est.
Consequens hoc quoqe praeceptu iis est quae supra nobis tradita sunt. Cum .n. de cosequetibus,quod perinde est ac si de uerusmul proseretibus dixeris,inuice propositionibus disseruisset phaec nos propositiones esse docet nonnullus quq diuersae quide esse,simulq; verti mutuo videntur asserere: nulla tamen inter sic reuera praeter qua in dictione differentia obtinent. id genus aut deas esse in quibus transposita,quod ipse ait nomina & verba, hoc est subiecta praedicataq; sunt:vt quae ipse attulit ex epta declarant est homo albus & cst albus homo quippe in huiusce generis propositionibus eum circa praedicatum solii transpositio fiat atque subiectum nomen dixit uerbiiq; transponimocaiqi transpositionis nomine,ordinis mutationem quae ad pronunciatione pertinet, idest
270쪽
hoe ante illud nos in ypositione,uel ante hoc illud p serre.Nulla enim in propositioni uus penes significata transpositio talis nominu in & verbotu immutationem sacit. na in cocinnanda locuti noralis nominu ordo ac uerborii plurimu affert discriminis .haud .n.
hoc dicere in Pireaeisi desecd i heri pinde auribus gratia eatque illud heri in Pirea si descedi. Qua obre oratoribus no solii nominu ac verboru delectus, sed talis quoq; ipsoru copostionis plurimis
ratio habet qd uero ad ipsia attinet significatu de quo peipua cura e Philosophis,n hil hoc illo differt. Dicit & alia queda trasposirio nominu ac verboru, a finitis trasitus ad infinita: quae Dpositiones pro lsus euariat.sed nihil hoc ad ea quae nuc ab Aristotela tradutur. Exquisite aute admodua nomaeti atq; verborutra spositione di taxat propositiones easdeseruari dixit:ut lici iussus ε .ho est iustus:iustus homo est, iustus est homotest homo iustii sestiustus ho. Na negativa particula si per seipsa tras natur,omnino propositiones immutat. ac si subiecto iungatur affirmatione facie ex infinito subiecto costilente sin praedicato, ita sposititia affirmatione: sin uerbo est aut in praefinitis ppositionibus ascitae praefinitioni copuletur, negatione costituit: sin vero cii uerbo est cui in primitiva costructa est Ppositione quis ipsam tra sponat,sic quo que eade Ppterea manet Ppositio,quonia inis nitu id uerbii styest transpositu,no aut per se negativa paHicula tui no est homo albus homo rion est albus homo albus non est. atque haec qui dem patent. Aristoteles vero a secundo ex hypotheticis sequentis abolitione simul tollendo antecedente, propositi problematis demonstrationem facit,netripe easdem esse&'est homo alisbus & est albus homo. Nam si eaedem,inquit, quas diximus ,non sint propositiones, accidit affirmationis, eiusdem esse negationes plures. sed hoc fieri nequit: ut supra ostensum est: cum dixit
Porro & inficiationem unam constat unius affirmationis futuram. non igitur quas commemorauimus propositiones mutuo differunt.Sed undenam si propositiones diuerte eae sint de quibus loquimur, plures ammationis eiusdem sequitur haberi inficiationes quoniam si diuersa est hecvnquit, est albus homo affirmatio, ab illa est homo albus negationes 'uoq; diuersae ei unt illarumtsi unius affirmationis est una negatio. sed huius est albus ho negatio est no est albus homo huius ergo est ho albus alia quaeda ciuAmno.in Periher. N