장음표시 사용
91쪽
cti, nullus omnino sit sensus,quare ita restituendam lectionem, ut non decerno, se aestimo, primum illa su ta muliebrium religionum,qui non pluris fecerat bonam deam quam treis sorores, impugnitatem sceserum sententiis assecutus,eum Trib. ple.&quae se uuntur.namhoe alterum qui supersuum omnitio sit necisse est. Erit autem uerborum ordo talis. primum illa furta muliebrium religionum sumalerunt exemplum praesarissimum uindicandae seditionis in posterum,quando Tribu .pleb.poenas uellet persequi a seditioso cive, qui assecutus impunitatem stetenim sententiis, no pluris fecerat bonam deam et treis sorores .ati hoc pacto quaestio illa qua dieantur hae consecuta eum multo ante gesta sint livi Omnia,nihil omnino diligentem lectorem perturbet. cum haec dicantur a Cicerone per anticipationem,ut cum ea uelit dicere quae sint contemta posteau Caesar ornatus est nouis honoribus, anticipet quaedam quae t Clodio multo ante patrata facinora fuerant. he igitur non dicit consecum esse id quod Clodius pollutarum religionum fuerit absolutus. Aut φ monimetum suum eruentis literis inussisset,sed eum ante lis clomnia commisisse ea postea seeuta siint,s in se restitu, endo pleriq: qua debuerant fide non exhibuere.Bonam deam lige soror Fauni,qui in Latio regnauit c coiux fuit. Quam sentetiam Fatuam ideo dictam putat. C. Bassus,quia mulieribus fata caneret, quemadmodum ipse Faunus uris,fuit uero hac in scemina pudicitia tant ut eam quoad uixerit praeter uirum tuum uiderit nemo nemo nomen audierit.contra sex.Clodius retulit eo in libro quem grsee scripsi eam,s doliu teleuisse uinuq: ebibisset a marito uirgis myrteis Mesam.sed ea non multo post cum uirum facti poeniteret , deam factam esse muliebrim tantum cultu uenerandam, atq; in facti memoriam amphora vim obuolutam in saetis Dia Lactatius aut hor. Hae Graeci visa M. dieunt in regis matre siue ex laberis matribus unam. huie tabernacula uirgineis intexta ramis, huic dram tribuitur, eui eum mulieres sacrifieant nulli uiro ad ea saera est aditus. erant autem saeta illa orphicis serme orgiis similia.Pultarchus Lactan. AsCEN. 3is V o RVN Lbonorum animum a uoluntatem,tu non solum prospexisti, cum ageres de me, sed etiam confirmasti,atque tenuisti.i .perseuerare fecisti in qua causa ego non modoci non solum non negabo sed etia& meminero & praeditabo semper libenter ut usus es quibusdam hominibus nobilissimis sortioribus.i. messent sortiores in restituendo me,quam iidem si erant in tuendo sup.me in urbe.Loquitur de Pompe.& Cae 1a in qua sententiaci proposto si uoluissent constarea.perseuerare. Ipsi recuperassent suam authoritatem simul cum salute mea. Enim pro quia,bonis uiris recreatis .i.quod dicunt te sectis,&ad pristinam animost tem rectitutis,tuo consulatu,& excitatis. sad audiendum actionibus tuis Opti inis & constantissimis,praesertim Cn Pomp adiuncto ad causa cum etiam Ca.rebus maximis gessis d est postquam res maximas sesserat, ornatus singularibus & nouis honoribus ae iudiciis, senatus adiunget ad auidoritatem eius Ordinis.1. bonorum senatorum,ntillia non ulli locus non fuisset ulli ciui improbo ad uiolandam rempu. Sed attende.ianimaduerte diligenter quaeso quae snt conseeuta.
HvBER. in P RIM V M illa Rrta nota quAd Clod serit in saetis bonae deae, quibus nulli mastulo lictbat interesse& Iu-ue. & Tibul. Ostendunt. Nam eum P. Clod. Caesa. uxorem amaret, cum sacra per noctem fierent muliebri ueste domum Caesa.qui pontifex erat ingressus, inter muu itere, primo latuit, deinde eum errabundus per areses incederet rogatus ab ancilla Aureliae matris Caesa quid quaereret, pedissequam Pompeiae quaerere se ostetissit nomine Aureliatilla eae voee suspirata uirum, consessim
clamorem extulit. Mulieres excitae assii unt, portas claudunt, domum perse tantur, tandem latentem
Clodium in quodam elabi lo deprehendunt. Is postea de pollutis saetis ae satus ad refellendam accusationem , se ea die abluisse procul ab urbe allegauit accusator Ciee testem citari fecit, quod ea die Clod domarius fuisset id erat uerum,& Cie.testatus est testati sunt Salii Harissimi uiri, sed tamen ille eotruptela iudi-
eum absolutus est hae Plu. Sed quomodo hae eonsecuta sunt mante exilium Cicero.eodem Plu authore,
facta sint,& illo testimonio Ci. iratus si Clo.adue in eu/ solutio quidem disticilis esse uidetur, neq: ab ullo quod legerim aut audierim adhue seripta aut dicta est, sed hane esse puto, ut non dieat illa sutia muliebrium religionii Oseeu ta est, sed hoe sentit propter illam impunitatent,quam ex illi, furtis muliebrium religionuo uiolatorum deae bonae sacrorum Clo. eorruptis iudicibus assecutus est,eum Trib.pleb.eum puniendum censeret sublatum exemplum puniendi exteros,quoniam cum indultum Cloan tanto lectere, non uidebatur puniendi alii si quam in populo seditionem excitassent,ne in peiori eo ditione esset quam filisset cloqui de maximis seeleribus fuisset absolutus. Furia,seereta di nocturna adulteria,ut Marti': dolos,& dulcia hirta. Muliebrium reli. sacrorum deae bonae quae colebatur tu a mulieribus quae uiolatae sunt a Clo .ut diximus. Qui. subauditur eius.s Clo. Bona deam,quia ut stuprauerat treis sorores tuas,ita paruiserit uiolare sacra deae bonae . Tteis se. diximus supra cuius suerint uxores duae eius sorores,eum quibus eon buit: de tertia non satis habeo compertumnis v Cie.etiam alibi ei obiicit,s cum tribus soro Abus sui, rem habueriti impunitatem absolutionem ndem mationem. Scelerumn in qua in sorores,&sa erilem uiolatae religionis. Sontentiis iudicu quos ille corruperat.Quhiudicis. Aseditioib,Clo.qui seditiones cocitabat cotta Cie. que in iudicium uocauit,s ante sententiam a senatu latam Len.Cethaegum': supplicio affecisset. Persequi, exigere. Per bonos. uiros,qui sensebant talem hominem esse puniendum. Iussicio,publiea damnatione. Sustulerunt amouerunt. Exemplum. nam cum uni parcitur, & alteri parcendum putaturi& ut Ci. alibi dici quo exemplo fit, id iure fieri putant. in posterum, in futurum. Vindicandae, puniendae,opprimenda. Iidem,iudices. Postea Io. BRV. si Clo. absoluerat in stus & sacrilegii tit ante diximus. Historia inQVAΜ tres, sorores .ubio Ciciro Clodio sororium in stum obiicit,& quandoq; necem. Et eonstat Clode tribus dium omnino sorores treu,qua clarissimis postea uiris nupsere,constuprasse quam una Metelli Ceseris uxor sororibu, Quadrans dicta sit, s adolescens pro nummis argenteis aereos,quadrantes in ipsius Clodiae loculos coniec
. Primum illa serta muliebrium religionum , qui non pluris fecerat bonam
dearn qtreis sorores, impunitatem se larum eorum sentetiis assecutus, qui dii
tribunis plebis poenas a seditioso ciaue per bonos uiros iudicio persequi
uellet , exemplum praeclarissimum iri posterum uindicandae seditioni ree r
publica sustulerunt , iidemque postea
clodii ' rit. Nupsitia iura Lucullo, de va Plutarchus seniat, et cum cis diam impurissimam taminam repudiasset,
92쪽
Catonis seruilia sorore duxit nihilo sane meliorem, nisi v fraterno incaestu polluta non esset.Tertia Martio Regi nomine Terentia,&ipsa impudica locata est.Ρlutamin Ciceronis uita est author. Tti pl. Fusium ut aris bitror sitelligit tribunum.sse quo Cicero ad Atticum.Τri.ple.Fusius in concionem produxit Ρompeium, res agebatur in Cireo Flamminio.& erat in eo ipso loco illo die Nundinarum Moispi . Quaesuit ex eo pla retne ei Gntum iudices a prstore legi, quotu eostio idem pior uteretur.id autem erat de Clodiana religione ab senatu eonstitutum atque alia epistola .postea uero ij Hortensius exeo tauit,ut legem de religione Fusus Trib.pleb.serret.In qua nihil aliud a eonsulari rogatione differebat,nila iudicum genus,uindicandae sediti
quam turpiorem IuQIcum conlevum.maculon benatores .irilauni fraci uerius quam gramanuerunt, ut qua .
uis testimonium Cicero contra Clodium dixerit,quamuis uiri boni plerique inique Clodianum facinus fer in V v rent. Hortensio accusante, Catulo obtinente, tamen incertis iudicum sententiis uictor abierit. tanto prius metu iudieaturis iniecto,uelaonductis seruorum operis,ues populari fauore ut puncta in tabellis haudiatis dignosci possent.lidemque postea non meum monimentum.Historia hoe habet.pulso Cieerone Clodiana factione perter alias purisas hoc quoque irrogatum supplicii est, ut domus quam ille in occultissima Palatii parte possederat,consterneretur n qua libertatis quoque smulachrum sterii incisis in base facti eausim te- 1 antibus postum est,cum antea quoq; a Menula nescio quo Magnino Clodius statuam sibi poni paris etaset. sed reuerso oost Cicerone,cumlontifices domus partem restituendam deaesent,atq; ex aerario pecuniam ad eam consistendam numerassent, itidentur tamen smulachrum illud non omnino sustulisse quod inustum eruentis literis,non esse omnino deletum Cicero uehementer dolet. Quae omnia ex orationibus Ciceroni, & ad Atticum epistolis percipies .in ea enim quam ad pontifices pro domo sua egit, his uerbis.Clatidio a Menula positam statuam docet, At tu etiam ereptor ciuitatis legem de iniuriis publicis tulisti Anagnino nescio eui Menuis per gratiam, qui tibi ob eam legem statuam in meis aedibus potuit & dueentissimo a inouersit eum de domo sua loquatur,ita addit. in qua s manet illud non monimentum urbis,sed sepultarum inimieo nomine inseriptum demigrandum potius aliquo est,quam habitandum in ea urbe, in qua trophea&deme&der .constituta uideam.Hge Ciecto.Caeterum cum Ciceronis domus cum M.Flacci,quicum C. Litaria is Graccho contra Remp.secerat, iusq; domum senatus euertendam censueraKari: in ea RCatulus porticu 'aliquanto post ex eymbracis manubiis fecerat,eoniuncta esset,lotam scilicet portieum Catuli deleuit, & eam es, rem ocum Marci Cicironis domo coniunxit, R ea in libertatis simulachrum Tanagriae uidelicti euiusdam meretrici, lotauit. Cieero in eadem oratione.At unde inuenta est ista libertas,quaesul enim diligeter.Tanagraea quae cicthotitidam meretri2 suisse dicitur.Εiui non longe a Tanagris smulacitam e marmore in sepulchro positum ivit at- domo sq: hoe totum est quod dicit hoe in loeci Cicero domum suam,non suum monimentum fuisse,s ed senatus, siseet senatus,ex aerario data pecunia domum inaedificandam Ciceroni Gnsuit. In cuius tamen parte simula mici inruin positum uidetur permansisse literis inseriptis, quae a Clodio libertatem restimiam post Cieeronem Me2pulsum posteritati sgnificarent Cieero eum alibi, tum in Pisoniana Oratione totam hane rem complexus ASCEN.rum,aut Ismorum hominu sicut i I 'plebi, uel persequi poenas a seditioso ciue iudicio talicet eonstituto pEt bonos uiros, sustulerunt in poste rum id es omne tempus futurum praeclarissimum exemplum seditionis de rep.uindieandi.i.punt di. Iides licet irrupti iudiees,pasii sunt postea. 32PRlnuim illa iuria.Mirifice delector ueris Vbaldini laudibus, gaudeoq: non parum, meeum illis sentire. P rasQuod si antea hane lectionem sequebae, nune eam ualdἡdne o ri ,.quar.superficiem aedium CossDe consilii sententia aestimarunt uicies.Caterain re ualde ii beraliter.Atque ex iis quae recitata paulo uberius a mesunt,constare iam cuiuis arbitro quid Cierio hae in parte uoluerit eum alioquin hactenus inuoluta essent omnia. RIM V M seeuta sunt illa furta religionum muliebrium si .eius,seilicet Clod.qui non fecerat .i.no G Istimarat pluris bonam deam quam treis sorores, quia scut treis sorores per in stum polluerat,ita per sacrilegium saera boni de rudi llum audiui aeerrimi iudicii his V To. minem ipsam quoq: suo ingenio exeo lasse. CEm autem qui Dusdam non insulsis ut opinor rationibus ea δε
confirmassein non magis ipiam ut earum,quam illius unius testimonio,vera esse puto. FOMONIMENOM.quida dieunt statua quam populus Cacaerexisset, causa hae inscriptione Patria, sed sta- MusER, tua ex idotiei, authotibus non satis mihi constat.Melius igitur intelligemus monimentum, memoriam eam odotii in rerum,quas P colematione rei p.gesserunt.unde dixit.Non mea moni.ut ostendat non tam sua ii rei p. fuisse iuriquς genitivi enim ratio quare non tuu monimentu.Manubiae. Ser.in .Aenei.Virg.dicit in libris Etrusco- Manubiarum lectum esse iactu fulminum manubia, dici. eo. Pediantis dicit Manubias fuisse pridas imperatorum, piritide Ous quod uellent faciunt, sed omissis aliorum opinionibus videamus quid sentiat.A G. proprietatum 'verbore diligentissimus exquisior. Aliud oino inquit
non meum monimentum, non enim ii praeda, liud manubia in libris rerum uerboreq: uete- fuerat monimentum uero Ienatus hosti quaei quaestore ex uenditione praedae sunt redactae.Id-
te palii lunt,qui me homines, quod tal non ignobile, scriptores aut temere aut euriose pridauum esse uoluerat, est mihi gratissimii, To m dubiis, ut manubias pro prsda D suita sed q
93쪽
rium& coloris ratione habere voluissent. Nunc ut A pelles Veneris caput,& summa pectoris politi Diana arte perfecit, reliquam parte corporis inchoata reliquit,sc quidam holes in capite meo solum elaborarunt,reliqua cor implactum ac rude reliqueriit, in quo ego spε seselli, non modo invidorum, sed etiae
inimicora meoru , qui de uno acerrimo&fortissimo viro meoq iudicio olum magnitudine animique & constantiae
xit manubias fructu ,&laudem oppressae iurationis, admodum medici , sed etia ut aliptae vi
operis. quod prsstiteram rei p.aduersus coniuratores. - T
Loeatio .quia Cice.locauerat opus suum senatui. i. p
senatu secerat Otra coturatores, uel potius & melius. Locatio operiquod ei locatum fuerat a senatu, adite iis coniuratos designatus est α se l. locationis enim signis eatio ut Nonius ait Manifesta est ut locatio operas, quod daturali isa taedum,&locatio fundi,qui datur colono in fide & curam. Ergo locatio operi, id est
opus iesum opprimendς coniurationis meum erat,&mihi a senatu loeatum. Monimentum uero. inuius facti memoria non mea, sed senatus. Id autem dixit nons, monimentum non esset etiam suum, sed ut a se moueret inuidiam,& Clo.&iudices quia passi esset id monimentum ita carpi & damnari, in odium inuidiamq: adduceret, eum no sbi sed senatui iniuriam iactam dieat. Hostili nomine proditoris uel oeci loris ciuium, adicebat Clod damnandum Cice.q, indicta causa ciues Rateraget Cluentis lib. titulo cruento, hoc est iniquis , smo edicto suo in eiulium sum eiectus , quasi sui siem hostis Po. Ro. non conservator.Inustiam, signatumidi est tractum a spias quae ferro candenti imprimu utur. ut Virg.notas & nomina gentis inuruntii imprimunt& signant. Passi sunt,permiserunt,cum deberent prohibere.Qui homines,qui anteitae passi erat. Ne sal quia senserunt postea ut Cice .reuocaretur ab exilio,ergo saluum & incolumem, S in patriam reuoratum ab exilio, ubi mihi erat aqua & igni interdictum,& maxima poena proposita si quis me recipi siet.& est ordo, qui homines et, mel aluum esse uoluerunt, est mihi gratisimum. sed uellem φ habuissent respectum non solum meae saluti, in me reuorando ed etiam dignitatum post restitutionem meam, φ dicit per quandam similitudine sumptat mediet, & aliptis. Aliptes dicitur adi s est ungo erat enim qui palaestritas in D mnasio unetebat,a Martiale latine dictus est unctor. Nec rapit immeritas sordidus unctor opes.Medicus nero qmale ualetibus &in lecto iacentibus medetur,Clinicus dicitur 4 H νῆι χ M.t .a lecto.Vnde Mari solae filia Clintei Labulla.Chesei. i.medici: nam aliptes sanos palestritas curabat, ut & colorem & uires illis adderet. Ideo nune Ci.dicit. sed uellem habuisent rationem curam salutis uitae hoe est non solum cosuluissent laluti meae, ut medici solent consulere,sed etiam consuluissent uiribui,& colori,ut alipta per uires autem ci colorem intellexit dipnitatem,& locum suum solatum in res. Nune ut Apelles . Apelles pictor di ingenio & gratia quam in se iactabat praestantissimus,ita ut qui ante te hierant & post se futuri erant superaret,ita gratias Alexandro magno suit,ut teste Pli inueterato edicto uetuerit se ab alio pingi quod etiam Horaclibro ulti.epistussirmathis uersibus. Idem rex ille poema Qui tam ridiculum,tam care prodi aus eniat, Edicto uetuit ne quis se prae ter Apellem pingeret, ut alius Dirpo dueeret aera.De hoe Pli multa iacit lib.trige.quin. Et quantiis difficile divit esse enumerare quae ab hoc nobilissima picta sunt, memorat tamen quaedam inter quae Venerem exe tem e mari,quam diuus Au .postea dicauit in delubro patris cae post hane Apelles in cilciauerat aliam Venerem Coiis superaturus priorem illam suam, inuidit mori peracta parte, nee qui succideret operi ad praescripta linia menta inuentus est de hac Venere nunc intellisit Cice. ergo tensus est nune isti laborauerunt solum in capite meo. i.in mea salute di in caeteris me deseruerat,seut Apelles perficit politissime eaput &pectus Veneris,& reliquam partem impersectam reliquit.in ea.i.in salute, & perseuerauit in similitudine picturae, quia
post reditum meum suturum animo abiectiore, cum longe aliter me praestiterim Qtii. inuidi&inimici. Acceperunt salsamopi.sallo opinatistitit, Jc iudicauerunt. tie a Ne. Qia Caecilius Metellus Numidicus authore Pli.& Liuio,de Lugurtha triumphauit. is cum legem Apuleiam per uim latam iurare noluimet in exilium a tus est, quod smyrnae satis sortiter tulit .Li dicit Rhodi. Nam ciam postea Clodii Trib.Pleb. togatione reuo eatus esset,eum ludis in theatro literas accepissiet, non eas prius legere dignatus est q spectaculum finiretur,
in quo ostendit se forti animo illud exilium tuli se eum tamen nonnulli falso suspirati sint eum post reditu animo si iis abiecto, seacto eum potius sortissimo fuerit, quod Cie.arguit,& probat ex illiui uolutario discissit,& egregia animi alacritate in absentia,qui etiam redire non curaret ut non sit uerisimile eum post re- stum Damim abiectuq: fuisse.Vno,quasi solo,& eui alter non si sere repertus par. Acerrimo,erectissimo.Et orati tollerandis aduersis,&praecipue exilio. 3 MONlmentum.i ediscisi perpetiis memoriae rem a me gestatu, titulo pris pris non pecunia mea erectuno.n.illae manubie meam .precia rem quae dia ei ex praeda copetunt lupaeratiq.a nulla spolia inhonestissima detraxi,ut ex manubiis arcus triumphases,aut tepta ut alia monimenta erigere, Sed lotatio operis scierat mea id est aere meo iacta monimetum laeto uip.suerat sena .qui publico impendio,id eurauit esse inustum l. v terio inserietu noli hostilli, cruentis literis. Qui homines,m uoluerunt me es saluti, est vatis, imum mihi, sed uellem tu p.ut uoluissent habere rationem. i. respectum,de ram non solu salutis meae ia est uitae quemad modum medici i. ratores egritudinum i p. faciunt,sed uoluisset habere etiam rationem iitrium, & eolorisci stabilimeti & d nitatis in senatu ut alipis i euratores membrorum morbidorum,di uulnerum ae ille e . Nune ut.i.quemadmodu, Apellei pictor nobilissimus, perfecit eaput Veneris,& summas partes pectoris, si esu, arie politi suma,&reliquit reliquam partem corporis.sveneris,inchoatam.i .ut dioint,tantu protram, se quidam homine, elaborauerunt solum in capite meo.ι in uita milii seruada, & reliquerunt reliquum eorpus .i quae pertinet ad ornatu & ad dignitatem me impersectum ae rude. oti politia noe est de dignitate,&crnatu meo nullam tam habuerunt.In quocian qua te,ego seselli spem non modo invidorum,qui oeculti sunt,
94쪽
sunt,sed etiam inimieorum meo tu,qui manifesti sunt. Quiesinuidhoc inimici ac perunt quidam cisam opinionem de uno inito acerrimo, d isertissimo,& meo iudicio presti utili imO omnium magnitii di ne&eon-ilantia animi, uidelicet Qu. Metel. filio Lucii, qui de .lugurtha triumphauit, licet lis inmam uictoriam illi Maiari ut prςripuerit quem .s lauiusmodi malevoli dictitant.i. frequenter dicunt fuisse post reditsi .siab exilio,quia noluit regi male assentiri animo fracto,&demisso .i abiecto.
praestantissimo Q. Metello Lucii filio
quondam falsam opinionem acceperiat quem post reditum dictitant fracto animo,& demisso filisse. Est vero probandum , qui & semina voluntate cesserit, ct egregia animi alacritate abfuerit, neque sane redire curaret, cum ob id
ipsum fractum suisse , in quo, cum omnes homines , tam . M. illum Scaurum singularem virum constantia, & grauitate superasset. Sed quod de illo accepetant, aut etiam suspicabantur, de ine idecogitabant , abiectiore animo ine sutu
rum, cum res .maiorem etia inihi a
nimum, q unci habuissem, daret,quae declarasset sese non potuisse me uno citae carere:cunque Qu. MetelNmus tribu
ni plebis rogatio me uniuersa respublica duce senatu, comitante Italia, pr mulgantibus omnibus, reserete costile,
'A PRAE stantisiimo OIm, qui omnes magnitudine animi,&costantia sit peraret. Sunt autem magnitudo ani- HVῖβR mi,& costantia partes fortitudinis. Costatia perseuer 0 tia, quia semper cit lumina alactitate abfuit. Lucii tilio, . - quia fuit alius Q Metellus Macedoniduι,&altu, ipsis, Cui Ru- Numidici filius pius cognominatus, qui patrem assiduis lachrymis, o precibus ab exilio reuocauit. Dictitant, iactant, frequenter dicunt. Fracto,debilitat O. Demisso, humili, J abiecto Est uero, confutat huiusmodi opinionem Ci.d arguit non potuisse, ita esse. Est uero. uero dictio aperta ad ironiam, ut apud Virg. Ege gia ἀ ς uero laudem, &l phlia ampla resertis Tuq: pue q: turi
Veroa .cere. ronice. Est probandum.eil uerissimile,est credendum.q.d.minime. Qui. subaudi Metellum. Ceselerit, abierit,discesserit, ex urbe in exilium. Summa uo luntate qui si uoluisset iurare in legem Apuleiani, potuisset esse in urbe,cu a bonis ciuibus det ederetur, na, ut Liuius inquit,ne causa certaminum esset,in exilium uoluntariu protectus est Rhodii, ubi legendo, J audiedo magnos uiros,aduocabat,ergo summa. i.libera uoluntate cessit.Et ablueriti fuerit absens ab urbe Roma.Ε2regia, praecipua, singulari. Alacritate, alacritas media .
est inter laetitiam, & militiam est aute, authore Dona- 'ito,alacritas proprie imitatio quaedam imitus gestientis 'in . in spem aliquam,interdit in in malit accipitur, ut apud δεἰδῆς
Clean Tuleulanis,his uerbis,Vir igitur temperatus, costans, sine merii, sine a ritudine, sine alacritate,ulla libidine non uexatus. secundum Asconium Pedianum, a lacris, siue alacer, utrunq; eni dicitur, is est, qui insentis est lentus, qliod est iudicium erecti animi, atq: subli
mis ergo hic Alacritate, erectioe, di sit blimitate animi, non declinatiti, in tristitiam esset imbecillitatis neq: in laetitia,quaa esset dementiae exilio, & malis suis laetari,sed medium ut dixitntiis retinet.Curaret quia nunq pro reditu suo lupplicauit,& aecepta, literas de reditustio,ii': ad finem ludo tulegendas distulit. Ob id ipsu. q, summa uoluntate,s: animi alacritate tulisset. in quo .ssortiter & modeste tolera do exilium. superasset uicisset.Cu oes hominesu Abes alios qui sortiter una tule rutit exilium &aduersa.Tu, precipue. M.tIlii scalaria. l. s. praestatissim v,& eui uix quispia collantia &grauitate anteponatur,de quo uide apud Liuium, S Pli .de uiris illustribus. Singularem,tini cum & nulli parabile, quem tamen Metellus stiperauit Sed p quemadmodum inquit de illo Metello salso acceperant,aut etia suspicati erant, ita etia de me cogitabant, me post reditu aio abiectiore futurum. Acceperant, intelletierant , quia multis annis ante metat. Autetia suspicabantur quas correctio,iat dicat eos potius hoc suspieatos esse de Metello q ab aliquo aerepisse. Idem,quod de Metello. Abiectiore,remissiore.Cum res p. quasi dicat,ctim resp-detur hortari me ut multo maiori essem aio,q ante suissem,eum Ostendisset se non posse carere me ciue suo, quem tanto Osin eo sensu reuocasset. Praestaret exhiberet .Quae, resp. Declarasset perte Ostendisset . leunci ci. quem tanto oim,ut diximus,consensu reuocasset, quod sibi ad magnam gloria, in orone in Vat.adducit, lus Derbis Quid ergo homo imperitis,ime solidae laudis, ac uerae dignitatis praestatius milii potuit accidere,quid optabili' ad immortalitate gloriς atq: ad memoria mei noi, iam iternalqoes ciueis meos iudicare ciuitatis salutem cum unius mea salute esse coniuncta. Cuq: Mete probat te debuisse habere malo te aim , habuisset Me. quia Metellus unius Clodii Trille.lera reuocatus est se aute non lolii in totius ei uitatis, sed locio , &totius italia consensu,quod declarat nune in epistola,& in Orone praedicta, ut etia supra ostendimus, & au thores sunt Appia.& plii.qui dicunt de nulla unquam re tantum fuisse consensum , quantus fuit oim de rς- uocatione Cice. Duce se. i. primo,& maximo authore, qui teste Appi. Cic. etia exulem ciuitatibus,regibus, &potentatibus commendauerat.Italia eo mi.quia ex nullsis Italiae ciuitatibus confluxerunt uiri boni,qui cie. in patria eomitati sint promulgantibi; legem de reditu meo ferentibus Reserent proponente de me. Co-sule qui maior est q Tri.ple qui de restitutione Metelli rogationem tulerat. Rogatio, quid signifieet dictum est sit pra in aliis epistolis. m. U.Metello,dehoem orone, a populo gras exit de reditu suo. Non ut pro. Qu. Metello clarissimo u - . o hy 0ro iam spectata aetate filius. Non L. Dalmatiens consitam, summa aut horitate vie. Non. Qu. Metellii 4 censori' non eorum liberi. Non Qu. Metellus nepos,qui tum consulatum petebat. Fuit autem familia metellorum Ro' ' mae adeo popularis, ut Nevius poeta earmen in illos tale iactitarit. Saturnium Fato fiunt Metelli Romae consules .Quod cum iniquius accepissent Qq fortunae non eorum uirtuti tribuis dignitates uiderentur eode minis genere esponderunt. Dabunt madum Metelli Deuio poetae.M. scauri natus hie princeps quis pa M.Sitaurustre.' Mi carbonaria exerciterat,natus summa prudentis &grauitatis habitus uir. Varili tame procellis saepius agitatus. Nam Muaritiam insimilatus est,euiti letatus interdecem ad tu utiliam inlisus esset,ec ambitus a Rutulo in tosulatus petitione competitore reus actus qui absolutus Rutilium in ilia citim uorauit.Verum liteci ro
95쪽
Cleero neutium horum ut opinor intelleuit. sed id tempus sciuri innuit eum meruilius Capio scaurum oblegationis Asaties inuidiam &aduersus leges peeuiuarum captarum reum fecit repetundarum lege,quam tulit seruilius Glaucia Quo tempore Maurus tanta animi magnitudine fuit, ut Caepionem ae satorem suum detulerit,& inquisitiois breuiori spatio aeeepto essecerit,ut prior eausam C spio diceretaea & non multo post eiusdem Cipionis insidiis petitus lege varia in iudicium uoeatus uenit, quam Varius H il panus tulerat,ut quereretur cle iis,quorum opera Italiae populi rebellassent,sperans quaestionem opprimendi sciuri iese habitu tum.Quare aecelsius per uiatorem ad varium.laxitannos natus morbo adhue grauis, se apud iudices egit.RFarius Hispanus H.Scaurum principem senatu socios in arma ait e uile.M. Seaurus principi senatus negat. Testis nemo est. Utri uos Quirites conuenit credere Cicero, Aleonius,Vale. Pli. 1 EsTuero probanduino sola dictitadum,eu,qui&cesserit.ssirori ciuium. Suma uolutate,&abfuerit.i .in exilio fuerit, egregia alaeritate animi neq: lane curaret redire,fuisse ob id ipsum tractu. uictu aio .la quo. sacto, superasset OA hoies,tum Μareum illum Statim uirum singularem constantia,& prauitate.Seg quodae. inuidi,di inimici acceperant,aut etiam sulpitabantur de illo. l.Quin.Meteiadem cogitasant de meaeme futumum animo abiectioreaepost reditu. m resp.daret militi maiore animu,d uti habuassem,quae. resp.declarasset sese non potuisse earete me uno elue. Cunq; rogatio.sdeuoluntate senatu K populiq: Romam, an placetet Metellum reuorare ab exilio, unius tribuni ple Dis.1. Clodia recuperasset Metellum,uia uersa respu. reeu-
grasset me senatu duee,ltalia omitante,omnibus .laucibus. promulgantibu legem de me reducendo,cosule qui maior est, i tribunus plebis, reserente id est rogante de me,eomitiis centuriatis id est per centurias eouo eatis eunctis ordinibus omnibus incumbentibus .i. proesiuia ad me reducendum, & denique omnibus uiribus suis I COMITIIs centuriatis ubi euius : eenses & aetatis
holes essent,ubi essent ceturis populi pro restone mea congregatae,nam comitia authore,A. G.aut centuriata, aut euriata die ebantur,eum G sentia, & aetate fit ilia a serebantur,& fiebant in eampo Nar.euriata uero,cum degeneribus omnibus suffragium serebatur. Cunctis omnibus. Ordinibus,magistratuum Romano .lncumbentibus, penitus adnitentibus sauentibus. Omnibus suis uiri.quantum Oino poterant. Neq: uero . postquaostendit te, ς fracto, nes abiecto animo fuisset, nunc ostendit se etiam noluisse esse animo elato. Assumps, attribui,arrogaui. Hodie nunc,hoe tempore.Quenqua male,quanto ergo minus amicissimos .lure,merito nisti elint inique de me queri. Osiendere, laedere,displicere,quia in tanto omnium fauore seruaui tamen singu
lare modestiam ne et in malevolos offenderem. Tantu solum .Enitor,studiose conor. Alieniorit , iis quos nuquam noui uel iis,qui milia non sunt amici quia alienia me sunt. opera,fauore,ut puta dieendo.Consilio, bene consulendo. Labore pro eis agendo. Hic curius, lisccomitiis centuriatis,cunctis ordinibus, hominibus incumbentibus , omnibus denique suisviribus recupcrassct meque vero ego mihi postea quicquam assum
psi neque hodie assumo, quod quemqua
m alevolentissimu in iure possit ostendere, tantum enitor i neque amicis neque etiam alienioribus opera, consilio, laborare desim. Hic meae uitae cursus of
fendit eos fortasse, qu i splendorein, &speciem huius vitae intuentur, solicitudinem autem , & laborem perspicere non possunt. Illud vero no obscure que
runtur in meis sententus, quibus orne
Caesarem, quasi destiterim pristina causa. Ego autem cum illa sequor, quae paulo ante proposui, tum hoc non in postreinis , de quo coeperam e X ponere.
Non offendes eundem bonorum sensum Lentule, quein reliquist i, qui coim
firmatus consulatu nostro nonnunqua
postea interruptus, & affli sus ante te
consulem recreatus abs te totus est, Uicab iis, a quibus tuendus fuerat derelicius,idque non solum fronte, atque vultu, quibus innulatio facilime sustinetur, ii declarant, qui tum nostro illo sta
tu optimates nominabantur, sed etiam. - . - . sensu sepe iam tabellaque docuerunt.
dem .sententiis,quas in senatu dieo, Desisterem, diste-derem, deficerem. Pristina, consueta.Causa detens olui rei pu .Ego autem .adducit alia, ea usas, quibus dicit serant asse spositum erga Cae.Quae paulo ante proposus,degne uitae mes. No in po .liptote.i in primis.Cceperae2po quia dixerat ineredibile fuisse senium totius Italism oim bono tu in eo tuendo, Sten .usumesta quibusta sortioribus in eo restituendo,q iuerant in tuendo.sed eos non eoiissitisse in sinia aci& ideo nue re sit exponere dicens mutatum esse sensum honorum liquiens. O Lentule,& ex assectu animi usus est uocati-tio,ut vitI.Non haee o Palla dederas promissa parenti. No osnon inuretes quia ossendere etiam fgnificat imogendo. uenire.Exinde ,talem. sensum, se iam . notum,ciuium. Quem qualem. Reliquisti, Roma in fruulaciam prosectus es.Confirmatus,corroboratus Consulatu trio te consule, cim de me restituendo egit s. Nonnim- quam, aliquo tempore arcidum.lautinius numissus,Amictus,quassatas.Ante te conia .antequam tu esses dispositio. Hie modus, hoe genus uitae inee qui cum nos racto animo prosum tamen multis. Ofindit eos .inon placet eis qui tantum uident x eonsiderat me exterius.icio nores aliquos meos sed non perspieiunt labores.quos sero ut hos honores milii eomparem .i. inuident nulli,quia uideor honorari sed non eognosciit quod labores,&solieitudines seram. Specie apparetia, pultaritudinem superficiei.Huius uitae, talis uitae, uxsne abiectione animi multis prodest Intuentur, rei piciunt, iis derant, Laborem eorporis . Solicitudinem, animi anxietatem. Perspieere, intelligere.illud ueto,di 2it eos fortasse Oisendi eum to prx dicte uitae hoe antagirmat φ aperte eoquerunt, vipse Ci suis sententus laudet,& ornet cx. eontra quem toties senserit, & dixerit, quasi aperte nune dis uat a pristina eausa defetige
96쪽
ses consul, Reereatus,ut paulo supra dixit. Recteati n. boni uiti consulatu tuo &e.sgnificat Cr.Pom.& CrasTuendii tertiandus. stinendus.ldq:, quod ille senius, ut fuerat tuendus sit derela . Declarant, apte demonstrant. Vultus,oris compositione ad uoluntatis suae signaticationem pia ut No.scribat,vultus,& iacies in . hoc distant, uultus. n.est uoluntas,quae O motu animi in facie Ostenditur, Facie, uero species.sal in Catiari 9 vi v
in facie uultuq: uerecundia inerat. Ser.etia inquit. Vultus est uoluntatis indictu,qui ero uoluntatis uarietate mutatur. Vir.pri. Aenei.Spem uultu simulat. nde etiam coeli S terra: titillum appellamus,quia commutati contingit. Priscia. quoq; uultus inquit uoluntatis significatasiectum in tacie intelligi,quo metum vi audis, tristitiam laetatiam.& sicut a eolo cultus,ita a uolo uultus descendit Le. Facies in praedacto Nomo authore .p Facies totius eorporis forma ab anti uis posta est,ut n. ab aspectu species,a fingendo Figura, ita a factura corporis iacies. Plau .in penulo. Sed earia nutria quast facie mihi expedi. Statura no magna corpore aquilino ipla est. ne ii solii dicitur saeies de hominibus,sed de montibus,&de mari, & de caeteris rebus dicitur,latu. lib.ll.hist. sardinia in afitico mari tacie nestigii limni,in occidente,q in Oriente latio anticui aute,ut Cellius notat,deelinabant haec facies huius facies uel facit .seut etia dies du,pro faciei,& diei Vir.bb.pri. Geor. Libra dies Om - Facie, huni : pares ubi secerit horas .licet ser.legat die,& adducat rationes,At h. pri. Aenei.dicit Asuera letitiaq; dii p ius facii diei, non aute dei. Frote spectu,tiere autem,& diserte,Cellio teste,frons mas Ino De a C scilio ponitur hi Froti, sunt inimiet peI,imi fronte hilaro,tristi corde.Festus Po.etia idem dicit. Neoterici tamen sci: mmmo utuntur genere,&sea nostris grammaticis praecipitur.Quibus fronte,& uultu. Simulatio .sctio,quia facile fronte,&Dultu fingere possumus,qiis non habemus animo, at Aeneas apud Vir. spe uultu simulat, premit altum corde dolorem sustinetur, perficitur.5ensu sententia, quam aperte dicunt Tabella. qua legibus in statuer.it,quid fieri uellent ita enim quicquid uellent efiiciebant, ut tectante Appiano , neq; consul Lus per singulos annos exercitus dueere,aut bellum gerere fas euet, hae uel in primis triumuirorum potentia prohibitis quicquam
2NEq: uero ego assiimpsi postea,neq; arimo hodie quiequam,quod possit offendere.i iusta ratione quan ASCE
Quam malevolentisimum .i.quanuis si maletiorentisiimus. Ego enitor. i manifeste laboro.tantum. i. tantum Ocio, ut neq: desim amicis, neq: etiam alienioribus. sa me, opera, consilio abore. Hie cursus uitae mes osten Hii fortasse eos qui intuentur splendorent,&specie.i.decentia huius. i.luiiusmodi uitae autem i. sed non pol
tant perspicere lolicitudinem,& laborem. vero .i. sed, ipsi queruntur non obseure i manifeste, illud in meis sententii, quibus ornem Caesarem,quas desisterem .i.discederem a causa pristina. i. defensione reipia. Ego autem eum sequor illa,quae proposui paulo ante tamen sip.sequor lio de quo coeperam exponere,non inpostremis id eit non inter minimum euranda. o Lentule tu non ostendes a. non inuenies cum redieris, eandem sententiam bonorum. Otiam reliquisti. in id est prouinciam abiisti,qui scilicet sensiis aut consensus bonorum confirmatus consulatu nostro, nunquam est postea intermiptus,& ainctus ante te eonsulem id est antequam esses contui .est totus recreatus. resormatus,&resectus a te.Derelictus nunc ab iis .a quibus fuerat defendendus. Et ii,quia nominabantur,tum id est tune illo nostro satu,id est, eum esset status noster, hoe est cum nos staremus,& placeremus in senatu.optimates id est optimi in ciuitate.deilatant id est tensum honorum esse derelictum , non ibium fronte , qua perspieitur animi iudicium, Suultu,quo agnoscitur uoluntas. quibus .sduobus membris ston te,& uultu simulato. sustinetur .i. conseruatur, sed docuerunt l. ostenderunt, etiam saepe.i. sensu .isentetitia,& tabella. i. publicos eripio. ivlTAq: inseri expdicta mutatione optimatium , v uvag R. etia reliqui ciues minores, q N esse,& haberi boni uolunt mutare debent sentententiam tuam. Qualem,sapiente. Nuerari.quia non debemus negligere.que opinio de nobis sit,& quales liabebamur. Stila uerboru es oronis suae,in senatu pronunciata Voluntas animi motui, voluntas& institutio ad aliquid,uel appetendum uel fugiendu. Id. n. locus ab authoritate Idem ille quem paulo ante dies it diuinitu, seripssse quales essent in repta .principes, tales reliquos ciues esse solere.Sequor aut horem, tua
rem praeceptorem uiuendi .Contendere, enati. Proba
res stendere,& persuadere recte factum probabile essicere non ultra.Vim uiolentiam idem nihil esse iaciendum inuitis parentibus,aut inuata patria. Ait Plato. Hane causam dicit Plato se propter hane ea uiam absinuisse ab administratione rei p. a cum inuenisset populum Atheniensem ita prope desipientem ut nec persuasonibus nee ui regi possi uideret in Psuasionibus nullam esse fiduciam ad eum regendum, non existimauit fas esse eum eo ere, itaque maluit non attingere eius
administrationem,& regimen. Attingenas useipiendrad administratidum. Oct disset, inuenisset.Prope, sere. Despiete,delyrantem .senectute quia Ariopagitae, qui
bus tradita erat eura releu.tantummodo extremae sene
ctutis electi erant dictaeilius est autem lenes ab aliquo . t instituto remouere qiuuenes. Nee persi adendo, uerbis. Cosendo legibus institutis,& cateris rebus. Dissiderei,desperaret nullam haberet fiduciam. Eas esse licite Copi a se quia existimabat non licere ciuem alium ci Dem etiam ad benefaciendum Per uim cogere. Mea ratio,conditio. Alia diuersa a Platone. Populoes Romano,
de est sensus, mea ratio diueria luit a Pla. quia ille ob praedictam causam noluit attingere rempu. Ego u
Itaque tota lain sapientiu ciuiuin, qualem me & esse& nuerari vcrio, sentctia& voluntas mutata cffed et . id enim iubet idem ille Plato,quem ego aut ho-
rem vehementer sequor, tantum conted cre in repu.quantum probare tuis ci-
Uibus possis, Vim neque parenti, neque patriae afferre oportere atque hanc qui-dcm ille causam sibi ait non attingendaercipia. suisse, quod cum offendisset populum Atheniensem prope iam desipi-
cntem senectute, cunque eum nec per
suadendo, nec cogendo regi posse vidisset, cuin persuaderi posse diffideret, cogi fas esse non arbitraretur, Mea
ratio fuit alia, quod neque desipiente populo , ne integrare mihi ad consulendum capesse rein ne rempubli .implicatus tenebar. Sed lanatus tamen sum,
97쪽
- eram incertus an remp. ea pesserem,cum neque populus Ro.desperet, neq; in mea potestate esset consul -κ ais, o, tare nuti rem,quia D etiam non probassem suscipiendam remp.quorundam tamen causa adducebar, ut ab doti sacerem. ordo notandus est, quia multis & ordo, ensus ignoratur,ita ut etiam textus in quibusdam eo ta, dicibus sit corruptus sie ergo ordinatur. Mea ratio fuit alia,qua tenebar implicatus capesserem ne rem p.ne-q: populo desipiente,neq: re integra mihi ad consulendum .integra re.i libera,& in potestate mea. Ad consulendum, ad deliberandum .san capesserem quia si etiam non placuisset milli,quorundam tamen causa adducebar, ut hoc Leerem, ergo tenebar impi reatus, impedatus, incertus,Neaan Capesserem remp.suscipereraadministrandam,quia hietne aduocabat animus,inde impellebat cauli amicorum quibus non licebat aduersari. ideo dixit re non integra ad consulendum. sed tamen,in hae Lisimitate capessendae reipubli.
MusER. 3OQVOD liceret mihi,quod possem omnibtis irentibus. Nihi utilia, quae milii prodessent. utile
quod mihi liceret in ea dem causa & mini utilia, & cuiuis bono recta defende
re. Huc accessit commemoranda qua
dam, & diuina Caesaris in me, fratrem-s meum liberalitas, qui mihi quascum
Ψ res gereret, tuendus es et . Nunc in tanta felicitate, tanti s victorus etiamsi in nos is no esset,qui csst, tame ornaes videretur: sic enim te existimare velim,suit.Cic.POm.& Caela.obsequi. Recta,honesta,de his autem duobus,utili,&honesilo maxime consultamus, neque improbatur consilium lenientia de utili,dummodo non repugnet recto, & honesto,seut nune Ciee.keisse videmus qui & utilia sibi,& tecta defendisse dieit
eum nihil contra rem p. pro Cae.se sensisse sateatur in oratione de prouinciis eo niti lambu s. Hue aecessit, alia excusatio. Huc ad hoe,quod supra diximus. Aeees,it,addita est.Commemoranda, reeulanda Oblivioni non tradenda Liberalitas,quam ut supra dixit,& officiti,& scriptis sgnificauit. Fratrem meum Qu.Ci. Lut diximus, s. multa beneficia contul)t, & eum in Callia legatum habuit. Quascunq; res graeci. etiam si non tam magnas,
di praeclaras. Nune id ea s. quascunq; res gereret mihi erat tuendus multo magis talibus,tanti': rebus gestis mihi erat ornandus & laudandus, etiamsi non esset ta- Iis in me,& fratrem meum,qualis es,&suit.Tanta icti .dignitatis in alterum quinquennium prorogatae, di tot
rerum gestarum.Tantis .iam mainis & egregiis. Victoriis,quas in Gallia consecutus es, praeter caeteras quas ante fuerat adeptus. In nos,in me iratremque meum.ls,talis qualis est,tam liberalis. Videretur, putaretur. ma-dus, mea sententia,& laude honestandus. Sie enam sensus eis uelim sic exi stimes,si te, Pompeioq; excepto, nemo est,a quo magis gaudeam aecepisse beneficia,quam a Ceia Velim existunare sieci .certum putare, cum discesserim a uobis,scilicet ten Pompe. Ascss. --Al. .ita tota sententia,& uoluntas ciuium sapientium quale .sciue sapietem ego nolo me.& i.smul es se.&. i. simul numerari .i.reputati Ab eo quod lequatur.id est Quod praecedat,quia quos numeramus eum sapientibus aut inter sapientes,reputamus sapientes .debet iam.i. deinceps esse mutata. Enim .i quia ille idem Plato. s. diuiniis philosophus,quem authorem ego uehementcri equor. iubet id. contendere a. at contendas tantum in rep.quantum posnis probare.i .persuadere,& ostendere beneficium es e,ciuibus tuis. Et iubet neq: oportere afferte uim . . uiolentiam parenti,neq; patria. Atq; ille quidem ait hane causam non attingendae reipiuisse sibi φ eum octendisseici. eomperisset populum Atheni.iam prope desipientem senectute.Cumq; uidisset eum nec persuadendo nee cogendo regi posse, cum diis deret posse persuaderi,quia ut senex debitus in et
rore petasseret,& non arbitraretur fas sit p. eum cogi.commentarii intelligunt despientem senemat eo ς, in Areopago .i. maris uico, sere seniores sententiam dicebant,ae vidi eo erant, quod mihi minime uidetur, noenim tales prificiebantur iudieiis,ut delyrare praeter caeteros putarentur, sed de toto populo Atheni. sentire uidetur Plato φ iam senectute desipereia .inueteratus praua consiletudine sere incorrigimilis esset dum enim noua instituitur resp.omnes suo sunguntur cum sedulitate osticio, ut de religionum sectis uidere lice tot tibi
consenuerit institutio labaseunt animi. Mea ratio.i.ut uulgo dicunt,conditio, aut consideratio pubernanderesp. fuit alia .sa Platonis ratioe, , tenerer implicatus .i. perplexus,& incirtus. ne.i .an. caperem .i.susciperem refendam rem p. neq: populo .s Romano despiente. i.cum populus Ro.nondum despere amauit. nuditu cli-ertatem rei p. neq: re. i.conditione aut statu reip. integra ad consuledum, quia te .a paucis tota occubatur.
Sed tamen. i. ieet, res non esset penitus integra , laetatus sum v liceret milii in eadem causa .i.in eodem statu resp.desendere,& i. simit,utilia milii,& recta .i .iusta,& honesta cuiuis bono quia licet illi tres prinei pes soli rerum potiri uellent,non tamen iniqua iudicia reciperent, hue i ad has rones accessit quaedam commemoranda. i.digna eommemoratione,& diuina liberalitas Caesaris in me & fratrem mem .sQuintum .scio grammati- eorum ordinem exigere,ut se eonstruam. Quaeda liberalitas Caesaris eo memoranda di diuina aeees,it.i. addi ta est adhue sed non tam eonstructionem illam qeontinuationem sermonis,& explanationem mo te Elor,qui .LCaesar quia optime de nobis meritus,esset tuendusa.defendedus,mihi.ira me,quascunq: res gereret. i.etias minimu laudabiles. Nueetia si non esset is i.talis in nos,qui i. qualis est tsi uideretur ornad'. sa nobis orone,& obseruantia,in tanta silicitate,& tantis uictoriis. sie n.uelim te existimare i. iudieare de ea usa mea.
, petisti is C V N Q V E eum nee persuade.αc ripat. Hune locum quem ualde quidam suspectum habent, nullam Vicio in optimis exemplaribus uarietatem habere cognoui. quod si eo itemus, quum Cicero de Platone inquit,
Cumque eum nee persuadendo,nee cogendo regi posse uidisset a se Platonem intellexisse. ab aliis enim, quieogere non dubitassent, regi potuisset: omnis serupulus euelletur de se autem uno platonem locii tum esse, superiora uerba declarant. intellectus totius loehet si apertus est,a me tamen breuiter exponetur. Cum Potitus Atheniens, iam desperet senectute,deque uia tecta disces, isset, nee esse erat et,qui ipsum corrigere uel et, aut quod illi rectum esse intelligeret ei persuadere, aut uim afferre,&inuitum coetere in quorum neutro sibi elaborandum esse malo existimabat eum rationes illum contempturum esse existimaret, ae se frustra omnem operam in ea re posturum esse arbitraretur: Imponere autem necessitatem patriae neia, esse iudiea
rete cuius rei causam ipse reddit accuratisime , partim in epistola ad Perdieam in qua hae sunt:
98쪽
cum a vobis meae salutis authoribus discesserim, nemine esse, ius officiis metam esse deuinctiun non sola confitear,
sed & gaudea. Quod quonia tibi expositi, facilia sunt ea, quae a me de Vatinio& Crasso requiris. Na de Appio quod
scribi ς,sicut de Caesare te no reprehedero, gaudeo tibi cosiliuin probari meum.
1OCVM discesserim a uo. modus est dicessi pro eo, qd Η vng oest uobis exceptis,ut si dicas, eum diseelsi a parentibu , R 'meis, nemo eis mihi te charior, id est parentibus meis exceptis.Officiis, bnficiis. Tam deuin ta in altrictum &obligatum. Confitear aperte dicam. sed etiam xa.quia interdum aliquid proditemur, quod in uobis est ingratu. Quod me ossiciis Caesaris istari Quod requiris, postulas a me. De Vatinio,&Crat quibus sum reconciliatus,eum ante eis fuissem inimicus. De Appio,cum quo etia redii in gratiam,ut in epistolis ad eum scriptis uidebimus,quod Len. lcribebat te non reprehendere Cosilium meum. meu m factum, uel deliberatione meam redeundi in gratia cum Appio.. .... - . - γDE vatinio aute. dicit Po.caulam sussisse,ut ipse Cici rediret ingratiam cum Uatinio , quε ante in senatu oppugnassiet. Reditus in heam re ciliatio eum vatinio ηyyyR' Intercesserat.Interuenerat,interpositus erat. Per Porn.a M. Pompeio intercedente. Statim,ured primit, uel statim, subito.Ut postqva.Ille Uatimus. Petitionem, praeturae eius Vatinii.oppugnassem,tanq hostis impugnasse, dc restitissem,ne ipsam pluram colequeretur. Grauissimis,probatit imis .illius Vatinii. Defindendi Ca. qui Vatinio aduersabatur in petatione plurae. Post aute.primisi inquit causa Po .sum illi reconciliatus sed postea secura est petitio Casa.de eadem reconciliatioe mmo,ut S illia defendere. Mira .maxima, incredibilis. Conte io,
De Vatinio autem prunu reditus inter
cesserat in gratia per Popeium statilia, ut ille praetor est factus , cum quide ego eius petitionem grauissi in is in senatu sententiis oppugnassein, nestam illius laedendi causa,q defendendi, at 3 ornandi Catonis, post autem Caesaris, ut illudefenderem, mira contentio est consecuta. Cur autem laudarim peto a te,ut id a me ne ire in hoc reo, ne ire in aliis quaeras, ne tibi ego idern rcponam, cum Veneris,lametsi possiun vel absenti. Recordare enim quibus laudatione ex ultimis terris iniseris, nec hocptin ueris nam a me ipso laudantur,& laudabuntur iide,
petitio .si me . Desederem, illum Clodium. Cur autem Iaudarim q.d.cii Caesar a me petiuisset lolii, ut eu defendere,cur etia laudauerim, peto a te hoc ne rectu iras,neq; in Vati meq: in aliis reis,nec nunc scriba ad te ide,qd postea erit etia dicedu cora,cu ueneris.Ne requiras, ne postules,exigas a me. In hoc reo.Vatinio,quem & defe-di,de laudaui. Reus aut dicitur qui q: in aliqua est ia, Retiamsi nihil admiserit i. contra quem quilpiam agit
in altiso uos defenderim aut laudauerim . Reponam, iterum dicam.Idem,ad te nunc scribi uis. Cum ueneris. Ro.quia cum ueneris RO .dicam tibi cora. Tametsi,qq, possimus, subaudi exponere. Uel.1.etia. Absenti. lata possum tibi nune dicere, sicut essem dicturiis postq rediit ses Roman. Recordare, dicit Cicero. se idem fecisse, quod fecist Lent.qui eos laudasset, quos ante habui set, inimicos,&aduersarios. Recordare,memeto, redire ad memoriam.Quibus hoibus, ad quos holes, est enim dativus casus. Laudationem,omnem,in qua eos laudasti. Ex ul.ter.remotissimis,quidam intelligunt ex Hispa Hesperiania,qua Hora.appellat ultima Hesperia , sed possumus etia intelligere Cilicia, os ipse Cie. ex Cisticia scribat ad Curionem inserius in epistola. sera gratulatio. Loge enim absit, sero audio. Nee pertimueris. i. nec pertimeat
recordari. Na ratio quare no debet ptimere,quia eosde ego laudae,& laudabo,quibus tu misisti laudationε tuam, &non dicit qui sint quidam intelligui publieano quod no probo alii probabilius intelligunt Po. ad iter satum esse aliquantulum Len. in obtineta prouineia.ob id q: inter eos quadam simultatem suisse, postea uero Len laudasse Pom.& quosdam alios,qui eum eo sensissent. ad eos ex Cilicia laudationem, quod misiss i fieauit in prinis epistola Ci. cum dixit Cui qui nolunt, iidem tibi non sunt amici,q, eum ornalti,dicit igitur Cie.ut ipse Len. recordetur,quos laudauerat ante a se oppugnatos, & sibi inimieo, , se enim idem fecisse.lidem quibus laudationem tuam misisti. AVdationem ea Lintelligi uult quam adhiberi in iudiciis solitam postea Pompeius lege lata sustillit. id epostea mim Munatium Planeum reum laudaturus aecesisset,Cato aures obstruxit, nequid contra leoe comitteret. Plia. Tranquillus ne laudatione quidem iudiciali data Augustu, Tacitu, in subsellii, sedit. ΕΨ ultimi, teρ u rioris Hispanias intellipe,ubi prςturam tune tempori, gesiit Lentulit,. iudicialisis CVM ego disceuerim a uobis ste & Popeio, authoribus salutis mer.Lcum non respererim ad uos, hoe est
uobis exceptis, numinem esse, ius o fiicias i beneficiis, o non solum confitear. Sed d gaudea m. esse deuinctum .i Obligatum,tam. i. tantopere ut cum Caesare.Quod i.euius rationem,quoniam exposui id est declaraui
tibi ,ea,mis requiris a me de vatinio,& de Crasso sunt facilia . . ad purgandum, aut stabiliendum rationibus. Nam v scribis te non reprehendere de Appio i. p audisti me reeonciliatum Appio , sit non reprehendis de Cesare.i. p audisti ciam Caesare in gratiam rediisse gaudeo meum consilium probari tibi. Autem .i sed de vatinio d est quantum est de Vatinii reconciliatione reditus in gratiam a .reconciliatio eius,intercesserat per Porium statim.VLi.postquam ille lei licet Vatinius est iactu, praeto cum quidem oppugnassem, id est pugnano Iresistendo molestassem in senatu petitionem scilicet praeturae eius i. Vatinii lententiis grauisiimis id maximi ponderis,neq: sup.oppuvassem petitionem eius tam id est tantum, ea usa eius sellieri Vatinii laclendi, quam id est quantum,sup.cauia Catonis defendendi, atm ornandi Autem, id est sed, ta contetitio.icinsan
99쪽
tia Ct satis,ut defenderem illum,scilicet Vatinium reum factum,est eonia ta post 1eilicet illam oppugnationem meam.Autem, id est sed,supple eur laudarim,id est laudauerim Vatinium quasi dicit,si rogas,cur etiam
laudauerim eum,nedu defenderim Peto a te,ut no requiras,id est eius rei causam a m neue in hoc reo s. Va
tinio neue in aliis supple reis. Est autem reus omnis eui Gu1 a dicenda est,id est qui se purgare debet, & quiae flatur,aut postulatur,etiam si innoeentisimus fuerit,ne ego reponam, id est iterum accumulati ' dic cutieneris tabeet E Cilicia Romam.Et ita uidetur aeripi,ut in primo uersia iuuenalismunquam ne repona' Est autem reponere iterum ponere,ponimus autem eum aliquid primu scribimus, ut in poetica, quia ponere totum nescit,aut cum asserimus,unde positio dialecticis ut eum mutuo,aut accommodato damus,quas apponentes unge reponere est aut iterum, ita emendatius scribere,ut in arte poetica scriptor honoratum utor
te reponis ΑΔ llem,aut restituere,quae nobis posta lunt,id est eredita,aut aliquid pro illis unde Iuturna Viegiliana ad lovem.Hre rapta pro uirginitate reponis' Tametsi d est quamq, ego possum,scilicet oradere eur Vatinium laudarim,uel id est etiam absentiLLentulo.Enim ero quia o Lentule recordare,id est redue ad memoriam,aut tu recordaris,quibus scilicet hominibus tu miteris Iaudationem,id est orationem commendatoriam ex ultimis terris,id est aut ex Hispania, aut potius ex Cilicia, quod potius dixero.Nam citeriore Hispaniam tenuerat Len.q.Animi ,CHari, Popeio Crasso,& similibus,nee pertimueris.i.norim pertirueleas , hoc stilicet secisi ea.ei, laudationem misisseuiam iidemThomine, laudantur,& laudabuntur a meipso. IOSED tamen alia causa praeter supradicta, quare Vatiniu deiaderit,ut stomaehu ticeret quibusda qui ut stomachu Cic.facerent,ClO.ipsius inimicu no 1olii amarent ed etia in eius cospectu e' amplexarhtur & in senatu cu eo,quas ipsum magnificarent,loquereturseorsim quasi de rebus magni cometaturi.Sumit aute similitudine huius propositi sui stomachu faciendi suis inimicis ex Eunucho T erentii.Sed tameu .q. dlicet caula Pom.& CHari, hoe feeerim.Ille stimulus illud ealear,illa instigatio,atq: impulsio,& est tractum ab equis,uel bobus qui tardiores stimulo excitantur,atq: impelluntur.De quo stimulo.In iudicio.in ipsa causa. Quidda.
rem quandam.Parastus Gnato inlita, Thratoni.In Eunucho, nomen est comoediae Terent. Vbi nominauit Phaedriam,totus lite textus est Terentii ,&omnia uerba Gnatonis,usq; ad eu locu si petiui, ubi adaptat hane similitudinem aiees, ς seut Gnato persuadebat Thrasoni,ut haee ad indignatione Thaidi, iaceret,s fortasse blandiretur Phaedriae, ut facitet stomaehum, & dolore ipsi Thrasoni,ita dicit sepetiuisse a iudicibus, ut conceoerent sibi. P. Vat.ad indignationem quorundam nobilium hominum qui ut facerent stomachum Cicer.eius inimicum Clodium fouebant, & amplexabantur. Vbi. quando. Nominabit. Thais. Phaedriam riualem tuum. Tu Paphila, notato.Cotinuo statim, ut Thais non tam Paphila amari q sibi tileeni dari putet. Hae Thais.Formam.pulchritudinem.Illius.Pl dris.Tu huius.Paphi-
formam laudato.Contradite eontra uicem signi heat Deniq:,ne sngula enumeret,quae non potest contra eu
saeete coeludit,ut contra iniuria qualibet, alia ipse iniuria patet.Pat pari puerbialiter dixit. Quod par, uel absolute.Quod i.qus res.Mordeat aetat, ossentat.sic. aeeommodatio similitudinis. A iudicibus. qui de Vatinio essent indieatura ordo est,sie petivi a iudicibus, ut ipsi darent mihi aliu.P.quonia quida nobiles haberentciu Ρ.quoniailli nobiles optime meriti de me amarent nimis inimi meu Se.potest & se ordinari, quoniam quidam nobile, & de me optime meriti amaret nimis inimicum meum&me inspectate modo sese seuere se dueerent in senatu,modo amplexarentur iamiliariter,
atq; hilare,petivi a iudicibus ut ips darent mihi alium Pulallu,quoniam ipsi haberet 1uum Publium,quo possem &e.&hie posterior ordo magis probatur. Optime meriti de me qui me olim beneticio affecissent, uel intestitutione me uel in dignitatibus obtinendis.lnimita
Sed tamen defendendi Vatinii fuit etiam ille stimulus, de quo in iudicio, cum
illum defenderem,dixi me facere qui Ddam,quod in Eunucho parasitus suaderet militi. Vbi nominabit Phaedriam, tu Pamphilam continuo, si quando illa
dicet Phaedriam 1ntromittamus commessatum,cii, Pamphilam cantatum prouocemus. Si laudabit haec illius sorma, tu huius contra,denique ν parpari reserto, quod eam mordeat. Sic petiuia i dicibus, ut quoniam quidam nobiles
homines,&de me optime meriti nimis amarent inimicum meum, meque inspectante saepe eum in senatu modo seuere seducerent,modo familiariter, atque hilare amplexarentur, quoniamque 1lli ha
berent suum Publium, darent mihi ipsi alium Publium, in quo possem eorum
animos mediocriter lacessit' leuiter r
pungere, nes solum dixi, sed etiam fe--.. - . Pe facio diis, hominibusque approban
di Grent quasi de rebus prauibus lecreto locuturi. Nea --.
in conspectu meo,ut mihi stomaehum facerent.Ample libus . Habes de V atinio, cognoice derarentur fa sine grauitate, Quod solemus apud ami- Crasso.Ego, cuin mihi cum illo magna
cos iacere Quoniam illi,nobiles.Suum.PLClo. Darent concederent.Alium Publium. P. Vatinio.In quo, Vatini .Pogem re remordere ilicissim ogendere. Leuiter, paulisper aliqirantuluma cessitus,tratus,prouocatus,
ab illis,m blandirentur inimico meo. Dis in iudicio. sed facio quia & defendo,& laudo ipsum Va.quem illi oderunt Dii hominibusque approbantibus id est iuste,& merito quia &dii,& homines sentiunt rectum eia se ut illi par pari reseram,qui non aliam ob causam amant Clo.nis,ut militi stomaehum faciant. Habes intellim,cognoscis.Est autem hic transitio exornatio rhetoriea.De Crasso quare ei reconciliatus stimaso, primu ostendit,quo pacto gratia quς sibi olim cum Crassio fuerat sit rescissa etini in defensionem Cabinii Clemontieessentem ipsum lacti et Deinde subdit causam reconcitativius.uo. ordo est,ego tulissem defensionem. Gabinii
iam gratia esset, φ eius omneis grauissenas iniurias communis concordiae cavoluntaria quada obliuione cotriuera,
100쪽
Gabinii quem proximis diebus oppust siem, ii suscepisset eam sine contumelia, cum magna gratia iam esset
mihi eum illo, quod eontriueram Dosuntaria obliuione omnes eius grauissimas iniurias caula comunis concordiae, Gratia beneuolentia. Cum illo,Crasso. Quod,quia. Contriueram,deleveram,obliteraueram. Omnes iiiiurias illius, quia Crassiis olim irritaverat Clo contra Ciee. & ei fauerat ad consequedum tribunatu, ut iacilius Ciee.eiaceretur ex urbe erat enim infestisimus Cic. φ dicebatur ab eo fuisse nominatus inter conseios coniurationis. Nam Cie in oratione,quam de consulatu suo habuit, resere Crassum ad lenoctu uenisse eum literis Catilinae, qui by cum tanquam conscium hortabatur Catilinam ad confrmandam coniurationem, & ob hane causam semper oppugnauit Cl. Cois publier. Voluntaria Obli .cu nullus me impulisset, ut ita facerem. Fos ED tamen etiam ille stimulus Loeciso me urgens,& pungens fuit laudandi Vatinii,de quo dixi in iudi ASCEMeio,cum defenderem illum .s Vatinium,dixi inquam me iacere quiddam,quod parasitus.sGnato, suaderet militia Thrasoni qui erat miles gloriosus,in Eunuchoci.comoedia illa Terentiana. Suadet autem his uerbis. Vbi scilieet Thais meretricula nominabit phaedriam T riualem Thrasonis, tu continuo su p. nominato Pamphilam scilicet puellam egregiam,ad quam Tlia is suspicabatur militem adiecisse animum. si illa.1 Thais dacet quando.i quandoque, intromittamus o Thraso phaedriam comessatum.i .ut comedat nobiscum,tu sup dicito pro- Doeemus Pamphilam ad eantandum. Si hae s. meretricula Thais, laudabit formam illius letheet amatori, sui Phedria,tu contra a econtrario audato,su p. mam,huius .spuellae nostrae Pamphilae, Deniq: reserto par pari id est pro quouis uerbo tibi molesto, alterum aeque molestum illi. Quod mordeat.i acriter pugnet eam .f. meretri lana, quam ut inuis nominis propter iniuriam illatam non nominat parastus .Est autem Parastus cibi parasiti, captator, ius gratia aut adulatur,aut plausibilia dicit,& facit diuitibus pro duis. Sie.1.eo modo, petivi a iudicibus, ut quoniam quida homines nobiles,& Optime meriti de me ut Caesar,2 Pompeius, amarent nimis inimicum meum uidelicet Clo.&seducerent.i .seomim ab aliis ducerent,tanqua,areana cum illo coluitaturi,aut communieaturi eum illo,mo.i .interdum illum in senatu me spectante saepe eum,& amplexarentur,mo .i interdum eum soniliarite atq: hilare.i .hilariter & quonia illi. s. nobiles, uolentes mihi facere φ doleret, haberent suum .i.sbi Hiarum ut simulabat salte. Publiud Clodium,ips darent milii alium Publiu.1 . Vatin tu in quo.c Publio ego lacessitus .i .prouocatus ad ira possem repungere.i. trario ut uicissim pungere leuiter.i. modica offensa,animos eo tu. s. nobilis hominia. Neq: dixi sup .illud solum.i.sne essema,sed facio etiam saepe .i. repugno animis eorti, diis,&hoibus approbatibus aut quia Oibus iustu uideret, aut quia prospere succederet. Habes .crationε recociliationis de Vatinio cognosce su p. ratione de Crasso, ego cum magna gratia a. grata comunicatio,& beneuoletia mutua esset mihi iam eum illos Crasib, , contriuera oes iniurias eius grauissimas,hoe modo non inepte ponitur omnis cum superlativo, ut omnes optimates, quod est ae s dicas, omnes optimi uiri, contriuera an quaa.aboleueta, vada obliuione uoluntaria causa concordiae eomunis tuli se odia PAR pari. In Medi o die PAR PRO PA RI legitum quemadmodum Paulitis vi e exempla νpΕΥRixi se reperisse testaturud nos etiam antea adnotaramus sed eum neq: in Terentio, quem otim Politianus cum vi CTO. laetustissimo 2 probatis, imo illo petii Benabi contulerat ita legeretur neque in altero petantiquo, uem do- CAs Ti. mi habeo,ulliam uesipum huius lectionis reperiretur nihil immutare ausus sum magisque Terentia librorutestimonio sua in restandum esse eensui quam aliorum,qui saepe in alieno negocio negligentes esse consueuerunt animaduerteram praeterea Ciceronem Libro xvi. ad Atticum uel potius Atticum apii im ita locutum esse, Provide si cui quid debetur,ut si unde par pati respondeatur. Cognoui tamen postea studio, ae diligentia amicorum uetustum Terentia exemplar, quod in Vaticana bibliothera est, PAR PRO PARI habere, de iose quoq: in alio quod in diui Marci Florentie est,eandem scripturam inueni quare quamuis alii aliter emendarini,haiae ueram esse puto Tetentiarii ea riutius restitutionem. REPEN UNA M subita,quia ante oppugnauerat eu HV22M Gabini' qui insensus erat Cie. ter damnatione coluic Pentanaen eius defensionem Gabinii, quem proximis sit periorib' diebus acerriane oppugnassem,tametsi sine ulla mea cotuinetia suscepisset, tulissem, sed cum me disputantem, non lacessentem,laesi se set,exaris, no soluin praesenti credo iracundia snam ea tam vehemens fortasse
no suisset sed cum inclusum illud odiuio ultarum eius in me iniuriarum , quod ego estudisse me omne arbitrabar, rus duum tamen in sciete me fuisset omne re
pente apparuit: quo quidem tempore ipso, quidam homines,& iidem illi, quos saepe nutu, significatione pappello, cum se maximum fructum cepisse diceret ex libertate mea, i ψ tum denique sibi esse Visum reipubli. qualis tuissem, restitutur
mi ea cotentio im hi magnum etiam
soris fructum tulisset, gaudere se dice
o colurato tu. Erat aut.L. Pisonis seeeri Cae in eo sulatu colle-
pa uir audacissimus, &seditiosus,& amicus Caesari, author Appi. suscepisset illam defensione. Cotumelia,
iniuria. Disputante,sentetias dicente S dilucidantem. Non laeessente no prouocanteiplum Crassum. Exars, exeandui, in sus sum. Praesenti.i ex ea Ouocatione orta. Nam ea, parethes s est. Tam uehemes, si suisset solus ex plenti ira dia. sed illud odiu sed oeeurret inqui oes iniuris quas mihi ante tulisset quam odiu putabam in me extinctu cu in adhue me iniciente residuitsuisset. Inclusum in pectore meo recciditu. odis.
Istudisse eiecisse euomuisse. Arbitraba quia plerun-q: Ossantibus iniuriis ita obliuiscimur odii, o deo pimus,& pectore recodimus,ut iam nesciam' illud in nobis esse, ita aut e noua iniuria stati apparet illud odiu, quod ita erat sepultu,ut iam no putaremus ampli' esse in nobis,&.i.qd Cie. nune dicit. Residuu tia, subaudisseti,ut si cutia. isset resduu .i resedisset i eorde meo Me instiete,quia eo quiescete ab iniuriis,ego quoq: itaruieuera ut nescia aliquid odii in me resedisse. Res uum, reliquum. Fuisset, quida male legunt fuisse, di male ad Crassum reserunt,etia si legatur fuisset Ci-eetae odio suo in Crassiim intelligat, s fuisset legatur, quod no plaeet,dieal sugisset.sex memoria mea ut putabam. Tame residuua me relictu .s in pectore meo.
Apparuit Misit, subito exiit in lucem, tactum est pa-. Et iam,