장음표시 사용
51쪽
ut eundem Tribunti l quoties quidem vellet,creari liceret. Priam P. I seanis grauissimma oratione dissuasit,in qua dixit Tyberium Gracchum iure caesum videri Floris Epit sy Idem C Carbo Consul cum L. mi, causam defenderet, apudpopulum nihil de Grac inere negauit,sed in iure pro salute patriae factum esse dicebat Cicero de Oratore secundo, 'furum pDICarbo cum C.Graccho em Fuluio Flacco Triumuir ropter rem agrariam,seditionis autor extitit sem, tu cum P. Scipio inflicanis aduersaretur, fortisque ac validus pridie domum se recepisset,mortuus in cubiculo inuentus. Hinc illae Iachrymae. necdum enim recenso amici interfecti dolor animo exciderari monendus hoc loco mihi lector est,non in omni-
huc editionibus Nasicae cognomen superius adiectum erilue posui ex glossulis in contextum irrepserit atque sic non male de Fricano quoq; intelliopos. De Gracchi. Ierius libro quarto,cap.de. mla. Non libet augurari. id ess,signis quibusdam perniciem R. pub videret quia igitur illud demum augurium austicatum est,quod pro patriae, x contra patriam' ron libet amatoripatriae maIe,cum bene nonpossit, ominari. Se in Metaphora a gangraeniae re alila id genus serpentibus morbis, quos, nisi putridum ac corruptum radicitus excideris,curationem nequicquamparabiae. Ouidius: -Sed immedicabile vulniss recidendum est,ne pars dincera trahatur. α β - -
Quia autem Carbo, Gracchus, di alii caedi supererant,nulla fallitatu sses, quam patri sublata tribunitia potestate sibi imaginabantur, speranda erat quam Q. Cisside Legib.3. pestiferam ideo iudicat, quia inseditione adseditionem nata sit. In tabella.) unde tabera laride seges nomen acceperunt,quae iubebant,ut populus per tabellas punctis distincta, Astrae giaferret hoc est' uncto in tabula appositispersingulas tribus, pro quo cand datos fragia conferrent,dis ci poterant hoc'bat taximo magiae libero vota impartirent, nsve ali, quae inuidia inde oriretur,cum non voce,'dpunctiis retarentur. Lege erilexandrum ab exandro,libro Geuialium dierum quarto,capite tertio: ' Eras inprouerbio, V
pulo. Gabinia lege. De tabe artiae legibus disserit. Q. cero de Legib. libro 3. hiae verabis: a,inquit,sententiae maximi et fallit imperitos, ' obe sep imp Reipti eum aliquid verum ter rectum es dicitur,sed obtineri,idem obsi postepopulo negatur Primum enimo issitur,cum agitur severe: deinde vi opprimi in bonae causa est melinae, quam mald cedere. autem eon sentit omnem autoritatem optimatium tabellariam legem abstulisse qua populus liber nunquam desiderauit, idem oppressis dominatu ac potentia principum flagit
uit.Itaquegrauior iudiciapotentissimis hominibus extant voces, quam tabest e. Eamobrem suffragandi nimia libido in non bonis causis eripienda fuit potentibus,non latebra danda popuIo,in qua bonis ignorantiburum,quid quisque sentirentabella vitiosum occultaret fu fragium Itaque si rationi neque lator quisquam est inuentus,vec autor unqua bonus. Sunt enim leges tabellariae,quarum prima de magistratibus mandandureae est Gabinia, lata ab homine ignoto C sordido sequuta bienvio post Cassia est, lepopuli iudicio ea ab nobili homine Iatis est L. Po, pace familiae dixerim,dissidente a boniae,atque omneu rum culos populari ratione aucupante Carbonis est tertia,de iubendis legibus ac vetandisseditiosi atque improbi eiula,cui ne reditis quidem ad bonos statem a bonis potuit afferre eno in genere relinqui videbatur votu suffragium,quod ipse Cassius exceperatperduellione dedit huic quoque iudicio Caelius lasessam,dosuitque quoad vivit sed ut opprimeret Caelius populsi, vocuit remi publicae, em auus quidem noster singulari virtute in hoc municipio quoad vixit, restitit M.Gratidio, cui ut in matrimonio sororem auiam nostram habebat,serenti legem tabessaria. Biex op*. C. Mario Flacco C . exander habet,quos in Chronologia non in-
52쪽
uento vis vela pro uario Manlia legere,quae tamcu tepora an conueniant,neficio. 'orsum haec. Subiectio videri poterat meo laedi ir nimis vagam fecisse Pertinent igitur,quae dixit,eg,ve quis videlicet boniae amiciae seditionum autoribus contra fas,contraque Rempublica suppetiis ferre debeam Praecipiendum igitur. Consilium, quo ex praecedentibus consequetia colligit, ' cauet. Quis clarior.) triplificatio a dignitate personae. Themi cie a Themipoclis res genas scribit Plutare ut in Themistocle oris ide, et Cimone. frequenatem eius mentionem fecit ubique Thuydides libro primo, Herodotus libro Isocrater
chia poeta, te Orat. x, re in Bruto . inti lib. Graeciam liberasset. I Huius siquidem
virtute e consiliis, Persis nauali praelio victir,rex Xerxes re infecta pari damno et igno, minia suo excessu Graeciam belli molestia leuauit. de hoc scprimo annotatu est. Propterque inuidiam. am tamen non sine ovoresiae studio fibi conciliauit, qua cinquit alibi Cicero effugere nonpotuit, licet m relaesero , SM-- me octo tarivlaeis illis e Alcae Thuydidi videtur. In exilium. ygod nomen non turpitudinis,sed calamitatis esse testatur Cic pro Domo sua Nec sup erat, quo ipse extorris estfactus: sed ut Platachus inquit, ili orob ma leuamen inuidiae Ferebatur autem o pracsmis ad hunc modum. Irari,ides testulae, viritim in comitii dabantur in eli quem quiri; vellet urbe cedere, literse ins riptu inditabat. Hos deinde omveris fori lacum quendam cancellis circunseptum deportabant. Porro magistratus quibus hoc datum erat negocm primum uniuersos recensebant:qui nil plures sex milibus fuissent, nihil eonficiebatur eisde emotis uniuscuiusque calculis, u quipluribus calculis damnatus erat ad decennium iv exitium ire iubebatur:ita tamen ut illi liberum interim essetfuot sus a opere Erat itaque ostracisenus non improbitatis castigatio, d vulgAribis animis insitae inuidi eplacatio. Antiquatus autem est hie os messemus, ei si per hunc Haberbolo quopiam, homine contempto atque humili Haec Erasmus inprouerb. Testuta transmutatio, ex inristide Platarchi, qui et ipsem Pericles hoc extra genere multati fuerunt. Scribit autem de os ra-cismo nonnihil idem Plutarchus in Nicia re quare ivuentum sitireserae rist libro Polit.ter lio Ex recentioribus praeter Erasmum,confuse Budaeum iu I princeps F deIL m S.C. I xandrum de e lexandro libro Geniat dierum 3 capite et O. Ingrato patriae. serius libro quinto,capite de ingrat Fecit idem quod hoc est,ad hos em se contulit. Ephorax, Dimon,Clitarchis re ueraclides, d xerxem ipsum venisse a seuerant. Plutarchus Thuc
didis cribit, ad inrtaxerxem xerxi filium eum venisse: ad quem Themistoclis epistola
apud Thucydidem extat. Quisti di eat addunt,riem poclem intra unum annumprisse quam in regu 'fiectum veniret, Persico sermonise assuefecisse, ut labore parta commendatione rexist auribus familiarem di assuetumsonum vocis adhiberet Porro Cicero in B, to quoque Themistoclem Coriolano comparat. verba quia hac bene congruunt, subnectam
Pisi amproximo seculo Themistocles insecutus est,ut apud nosperantiquus, sic apud M-theuienses non ita vetus Fuit enim reginante iam Graecia rostra autem citatare nou ita prideretio dominatu liberata Nam bellum Volscorum illud grauissimum, cui Coriolaum exultaterfuit,eodem fere tempore quo Persarum bellum fuit, similiaeque fortuna clarorum viro Tum.Siquidem uterque, eiulae egregiux fuisset, opuli ingratipulsus iniurias ad hospes co- tulit,conatumque iracundiae suae morte dauit nam e si aliter est apud te . ttice, de Coriolano, n ede tamen ut huic generi mortis potius assentiar. At ille ridenseri vis inguit,
53쪽
arbitratu,quoniam quidem cocessum ess rhetoribus ementiri in histori, ut at quid dicerepos Di argutius. Ut enim tu nunc de Coriolanosia Clitarchus,sic Stratocleae de Themistoele finxit eam quem Thuc dides,qui ' h Atheni risis erat, et summo loco natus summusq; vir, di paulo aetate posterioritantum mortuum scripsit, re in initica clam humatum tradidit, fuissesuspicionem veneno sibi consciuisse mortem hanc isti aiunt,cum tauru immolasset,excepissesanguinem patera, et eo poto mortuum concidisse. hanc enim mortem rhetorice retragici exornare potuerunt. Eare, quoniam ita tibi quadrat,omnia fuisse in Themisso cle paria, et Coriolano,pateram a me quoque sumas licet,praebebo etiam hostiam, ut Coriolanus sepiaene alter Themistocles.Hactenus Cicero Plutarchus Coriolanum cum . hibiade comparat cum Themistocle Camillum.Caeterum quod ad temporis concordiam attinet, Gessium audiamus,qui I s. rela. IT.cap. et I scribla,Martium Coriolanum non diu post Marathoniam pugnam,quae CCLX.annopo' Mmam cond.commissa fuit, a tribunis pleb vexatu,
ad Isios Disanorum hostes desciuisse,bellumque populo Rem fecisse. Post deinde pauiseu annis,xerxem regem ab in heviensibuT,'pleraqtie Graecia Themistocle duce, nauali praelio, quod ad Salaminas actum est, pinum,fugatumque Orosius lib. 1.memoria tradidit.
xerxem patri Dario Olympiade LXXIIII hoc estpo' esse cogitam anno CCL T quo tempore Romae Popilia virgo ob crimen priviva defossa est,in regnu successisse, quae
tempora non mati congruunt.Certo ex Dion se re Liuio constat, riolanum D. Manlio
itilio, re Sex.Furio Philo Cossiboc est anno ab Urbe cond. LXVI.inferi se. Dion . CCLXXIII. Xerxem in Graeciam exercitum duxissescribit, libis. Sed haec superstitiosiusquam par est. Itaque mortem Contentionem inter Ciceronem re e Atticum,supra audiuimus quomodo extantibus interse conueniat authoribus, videamus: 'prius quidem de interim Coriolani Liuiunt Abductu deinde legionibus ex agro Romano, invidia rei oppressim perii se tradunt: alij,atio letho. pud Falium Iove antiquissimum autorem, usque ad fenectutem visisse eundem inuenio.Refert certe han epe eum exacta aetate usurpasse voce: multo miseris, seni exilium esse Plin de Viriae illust omisso bello,ranquam proditorem occis
fum scribit Dioncmemorat populum propter Tullii accusationem ita fuisse exasperatum, ut Coriolanum,negata defendendi copia,lapidibus obrutum interfecerit. Subscribit Platae, Aut nisi quod istud facinis non omnibus placuisse,hoc docet argumento,quod honorifice humam,monumentum magnificum extruxerunt Ex tot ergo scriptoribus, nemo unus Clarioni
suffragatur Caeremem de obitu Themistoclis, uicus superius paul, Thucydidusentetiam
Adduxit,Herodotus ύAp seroti aede. Plutarchus ' Valerius in hoc con entiunt, quod hau- tauri mactati sanguine ante aram conciderit. Quare talis improborum ilogus hutur loci. Neque expectemus, dum rogemur. Isocrates, m p oc sivisae rate iei-oataris emetum bove; iamsi remisic vi me forum rume. Seneca. Gratissima sunt, quit beneficia paratis,faciti occurrentia, ubi nulla mora fuit,nis in accipientis verecundia optimum ess antecedere desiderium cuiusque, proximum sequi illud melius,occupare antequam rogemur quia cum homini probo ad rogandum os cocurrat, re suffundatur rubori qui hoc tormentum remiserit, multiplicat munus suum. Novtulitgratiae,qui cum rogasset accepit: 'catenae quaegrauissim/ in hunc sumscribit. Hixe Mimus non infusus,mae Fgratum,quod est opus vltro si offeras. Leges ad hic quae congessit Enaesimus inaedaegio, Bis dat,qui cito dat, Eaque adhibeatur ad monendum aeq. hi r et bis,mmerus Iliad A. Ea Jquidem amicitiae Idimbolam est: Uocrates la Panathenaico positum huius rei exemplum est apud Plautum iis Trinummo.tibi Megarovides senex Calliclem amicum ob merita mala,uoxia magna cum grauitate ca-
54쪽
c M. T. CIC. L ELIUS, SET fateri r Ang immane id quidem facinui esse ed in tale utile di conducibile. Ob ferua interim illud invola σκν- iret hoc Sapientes habitos Heso dum for id distimulanterperstringit quiphilosophiam complexus,/ philosophora senatu non excluditur, ius versus ex x. Atior prouerbii loco celebratur. AM A Wovi vov, μκJe asoror κὰλcc re. ripoteles nono Moralium id concedit in ea amicitia, quae est xeo e Muiri , hoe est(ut Cicero loquituro cuius finis est indigentia re imbecillitas Crediderim Cr ipse qui Amex altem eius parte,ea nempe quae indiget.quemadmodum enim unus plurium beneficiis uti fui potest ,ita unus erogando nonfusiciet 'hoc in ea benignitatu parte,cuius fons largie-do exhauritur. Caeterum operarum benignitis usqueadeo affluens est,ut diuitiir alicuiviscaturi vis instar, quo plus exhauris,hoc plenius exundat.Poreb diteoc paucos sufficere, qui voluptatem expleam,omnium uidem rerumfatietas. rerum,mrobi vicivmodum 'constituit .nam si infinitum extendatur, fieri haudfaciti posse, ut cum bis gaude , cum iE doleas.Diuersum enim assectum squi tamen uterque armcitiae proprius est in eundem Amicadereposse Nec multiiugis amicitias edparia tantum celebrare sedinetae,falutet enus scilicet, multu se familiariter exhibere etiam non per omnia gratis. Postremo isti Maesus non ad multo e extendere, paucortim duntaxat consuetudinem iucundam esse. Scriptara sine omni exceptione docet ut diligis proximum sicut teipsum: cui Ciceronis domina magis congruit Ciceron ubscribit PlutarchuG-- u λ e. Quibus adde prouerbium: Unus deus, is n res ames, Mirabilia quidem. de Graeci rusti Io x vocant,non mou Stoicorum dogmata inopinatae sedetiam apud rhetores interschemata a quibusdam ponuntur, quoties aliquid praeter expessationem dicitur. inguitu. qui bis plerunque veritis amittitur. in us parturiat pro pluribus INouersium redolen velut illud, ut virinurus vim
'l . Multa manus onus leuius reddunt. Sunt enim quaesim munia,quorum vices pro aliis no
mo I si repotest. Ea videlice quae naturae necessuas requirat de quibus hcre lusimus axi
Sunt operae quoes nemo potessperfungier unus, Pro socio,quin harum ipse vine ubeat
. J operam soboli quiae dare foria potest
e lios autem ita utat alterum obiectum:ad quod inristoteles respondet, Me esse honestius,illud necessirium magiae. Mulierculae magis.) -ur rectar congeries aduersiriuobruit. O praeclara apientiam. Exclamat operironiam. Solem enim e mundo. si seri pra dixit magis necessarium, quom aquam-ignem Comparatione vel analogia potius doe et coc cet,quantum ver recis adferat mortalium rebus amicitiae. Praesentissimam homini morigintulisti, si cor vitae fontem laesierim , t qui SI ahgyiae caeli cor Apanm,r NAnq. animi imperis,ut inquit Sallustius,corporis seruitio magis utimur,cui nisi obtemperet, in certam perhiciem,eamque extremam,incetium labitur Sed amabile illud lumen animae ae mens mundo ad que naturae regimen Vapientibus constituitur. Potentissimus ille virentum clementalis dominus,hisi cum magna illa matre,veluti cum legitima coniuge,certis vicibus congrediatur, inreptet hae aetificapro destitui ille ver)plausibile illid humanae vitae patris epithetona mittet Insiliae commendationem praeter Macrobium mu pariter ac docta congessermo i, soccatius lis . .cap s. Caeliuae Moestinis Lectionum antiq. lib. u.cap. I in nam quo rue ne multa dicam vir metvunmthla; nunquam sine honoris prafatione compellantaspraeceptor te foliae epitheton ingratus gereret, dignum huius praeconium fecit in es morationibu,
55쪽
quis in inristotelia de Mundo librum coisscripsit. 'aeessenim ista seu sto.) Dibit
prius dogma ab honesto hoc ferJ modo: rdua quae pulchra: amicitia ergo ob idipsis, quia solicitudineptenapulchra est Maiorem, hoc est virtutem curiae resticitudine distrahi osten D Bdit eis nilarilaus tua. Blanda. usio et Agidio p. t Rem,actionemve.)Virtus enim ometiae in actisve consistit:quarum d uitiones si excuties,videbis sine rerum arduarum quae curam
requirunt conat uullam iuuenis quid quod*orucric, quae rerum multam memoria et vf-
complurium uegociorum definitur,2 cogitando nomen habet qui ortitudol quid 'ortitudia nupartes,patientia,magnificentia denti perseuerantia,nonne omnes in rebu3 cura planiae 'ersantur quibus enumerandiis nasceretur mihi oratio Iliade perplexior. Si cadit in sapientem dolor.) Cicero in Tusc.quae' excussis diligenter 'clitum definitionisis, Stoicox ciet Peripateticiae conciliatiquorumissisietragiem tuunt, hi sectibis nimium indulgent disierianis inter affectus turbulentiores,' eos qui animum placid8 mouent atque later caetera Stoia eos quoque sapientem amilturum concedere dicit, re amorem ipsum conatum amicitiae fata
tinta,ex pulchritudinis Pecie de iret aer, si qu sit in rerum uatura, efficitudine, sive de ratosne cura, Defustitione 'sintvacat enim omni libidine. V enim illae de libidine squae procul aspiente abess) oratio. Intelligit autem sapientem ea sapientia praeditum, quae
rerum diuinarum humanarum scienti cognitioque, quae causa cuiusque reisite ex quo efficitur,ut diuisa imitetur ,humanae omnia inferiora virtute ducavi Pecudem et homine) lquae Pecie diserunt. Sed inter hominem et ram. qua disrunt genere. Quamob- . rem. Epilogusprioris confutationis . . et . aegritudo premens Cicero. Cum autem. Alterius obiectioniae illatione, quias pro breuiterperstrinxit ion diluit, sed suum tu semicitiae vetae conciliatricem,non indigentiam,sed virtutis pulchrum esse. Sigvificatio virtutiae eluceat irtus emim singula Seneca in omnium animos lumen suum permittit, etiam qui non sequuntur illam,videndi Quid enim tam absurdum urdum comparatione minorum colligit. Ula ut ita Acam,redamare Quint lis X.,P.de Oretatumrar ub Ghoc est veniam raptando praemuniendoque licentiae occurrere iubensi quid hiu latiuaesit Asum me vox iceroni secula duriuscula, ut apparet usu deinceps mollior e a 'ED. Redamare. micitia enim ex amore naescitur,ut Pausaniis in eonuiuio Platoniae docet. e Atque rursus in eodem Socrates inductione eteoe m emetu, G, ndit. Igilhum inim remuneratione. Nullum enim et cium referenda gratia magiae necessarium est. od si ea quae acceperis utenda, maiore mensura (s modo po*s iubet reddere Hesiodus. quonam beneficio prouocatiscere Ibemux an non imitari agros fertiles, qui multo plus asserunt giacceperunt.Etenim si in eos quos speramus nobi profuturor, non dubitamus ossicia confer- re,quales in eos es debemut, qui iam profuerunti Haec Cicero in O PForro Seneca dicit,ni Ihil aequi concordiam huma genetiae iociare ac distrahere,quis ingratitudinu ilium. Et s. Dissoteles inter indignationis ea aes numerat, si quis bene a non compensaverit. Non id
quidem tam fenoris reste ,quam animi. Nihil siquidem acerbius, quam ab itae negligi, in quos fuimus benefici. mam ad amicitiam fimilitudo. Hincprouerbia,volou eius vi Q. X r. Item,aequaliae aequalem: em alia in hune ferumhm ex ordine, in Chiliae Controuersiam ex Platon suprofecimur. Nihil essenis appetentius.) Idem Plinius dicit, de materiae eo utinanda ib, et cap. s.lignum siquidem lapida non facili cohaerere. Sed eadem bonitis.) aconiuratiae Si bonitas in multitudinem se diffundit, quid prohibet, quin beneuolentia bonorum squi non omnino pauci sunt in omnes illos, licet bene multo e extendat Item a genere ad formam, ac fere modo: irtus humana hominibus multu se insinuat, cumq; iis communicaste micitia autem,quia in virtutibus nonpostremis obtine facere non potest, quin ba-
56쪽
nos omnes quas sinu suo bene amplo fouere sitat. --. Ubi enim studia nostra. Haee'pe rioribus non pugnant,cum dicerct,ndique in ricanum ladigentia fui,ac ne se qui e ipsi, sed admiratione virtatis amicitiaefoedus inice Neq; enim (inquit de Beneficiis Seneca ideo per se non est expetendum cui aliquid extra quo gue emolumenti adhaeret fere enim Pulcherrima quaeq; multis et aduentitise comitata sunt dotibu sed illa trahunt,ipsa praecedunt. I igitur erunt hominer. rtifices si quidem de artificio resim censebunt, nec sutor vltra cropidam iudicabit In quibusdam codicibis legitur Delicii sed diuitiis magis quadrat Epautem argumentum a sine ductum,ta :Finem consequuti,nou ampliux contendimmediuites autem ad bonorum amicitias usque anhelant. Nam ' in primo quoque Osic librogratificavdi facultatem in opum congerendarum causis numerat. Finis ergo amicitiarum diuitiae non
sint C liqui, inquiet qui sic deliciae quoque,tanqua non verus amicitiae finis,minim/firmis, loco moueri posset. Sed Cicero voluptarios iampridem ab amicitiae distulatione exclarum. Proh deum. Exclamatio indignitati rei conueniens. Ut neque diligat quenquam. Ladeo prorsus saevirm lethaeoc. Nullas abitis.)EF enim iuxta inristot uu sussi m/133 α ecordie . idetur autem re licere ad illud Ennianue m
l la sum societat, nec fide; regni est. Et Mitioni Terentiano long8 errare videtur, qui imperiumgrauius credat esse, aut 'abilius, vi quod fit, quam illud quod amicitia adiungit. Omniafempe Uecta. Exempla to unt, quot diranni extiterunt. omnium autem
potissimum Dionysius Siculuae, qui barbam ne filiabus quidem tonudam credere ausus fuit
enim aut eum gligat Lege rouerbia apud Eraesem Oderit dii metuat. Item,seuot ferur,tot hoster tempus. Prouer, I .Semper diligunt amici, et in aduersitate D ter cognoscitur. terum huius loquendi formulae exempla Hadrianus conge t. Cecid rint inpraespitium tuerint Est autem fortunae conscensus arduus,fastidium tremulum, de
secessus praeceps. V d Tarquinium rgumentum apronuciato. testimonio enim Antipse etiam chria,hoc es sententiae ad aliquem certum autorem e referentes. seu mvero Tarquinius exul amicis destitutus fuerit,sere Apud Halicarnassi umcirca Dem quarta Gratiam referre paria facere 'id sit gratiam referre,lere apud Gessium lib. .cap. ii. Halia lib. s.cap MObserua interim hoc loco,etiam is malam partem accipi. I 'anquam miror pro insuperbia. Tarquinii t ranidem exaggerat Brutus pro concione, apud Dion sum. Non enim 'si m ipsae fortuna caeca. Fortuma in Cebetis tabula caeca pingitariCaecam ea esse asserit etiam inivr. v .de Civitate dei lib. cap. 18. Ut quid inquit; olitur,quae ita caeca ep,passim Pud libet incurrent,v uos cus rest unque praetereat, refula cossiemptoribus haereat Laelius autem, vel subpersona Laelii Cicero, de diu fictilitae scutit,Amei. tumquepoeticum adsuam trahit commoditatem Poetaesiquidem mutum,diuitiarum deum, caecum fingunt.Is apud inissophanem conqueritur,ursu ab Ioue se multatum esse, quod seu ac bonit conuersari statuerit remula seni interroganti, restonden
Hinc etiam elatitam Luciantis fingit, quoties a Ioue mittitor ad honore alatum, enoties a Dite adprauos Atti oridio, si quaeris,est ea: Ne boni diuitiarumpraesidio vulgo sint admi,. rationtinec virtutes ob diuitias, se propter se expetenda sint. Obserua obiter in juscuta ,
57쪽
Caereae esse . Reddit enim iuxta prouerb.info Vtes. Imperio. ri; ae I aestis, viri r .Cuiis rei exemplum idem Cic ad initi .lib. II adducite Quid tulinquit, noti viderissum inristotelia discipulam summo ingenio summa modestia,'omiqua rex aleel tuae fit. superbum,'udelem,immoderatum fuisse' Quiu re hodie iactatur Honores mutant more Indulgere noui Cumprouerbium diuersum praecipiat,nempe, Ne nouos parans ami eos,veterum obliviscatur. Quid autem ur m colligit, comparatione minoriae ad maiuT. Da iuxta Plauti prouerbium hi amicisibi ope Simili quodam modo Crates quo
B ca L D e I N e S. Haec igitu prima lex in amicitiasne tan) In venustar bus codicibus dictio primis,non est,quam superfluam puto,qu)dplures leges hic non praesertabanturmis primam hic ita accipiari ut excellentiam sim et, nou ordinem. Tib. Grac chus regnurii occupare conatus est. 'o quia tangens caput,ut Plutarchus author est,periculum sibi imminere significabat hoc signum inimici malign/ interpretati,qaeas regem diademapstere illum,Senatui renunciarunt. Qid in P.Scipionem AZalicam effecerint, etc. In quia Aufidam exemplaribus Nasicam adscriptum non inuenimus. Potest locus de utrouis intelligi, vel de in ricano,vel de Nasica,de quo videre potes Plutarchu in vita Gracchorum. NaCarbonem quoque,quem modo posivimus, et c. In plerisque codicibus seriptum ess,m Carbonem quoquo modo potuimus. Videtiae in tabella iam ani/ quanta sitfacta tabe, o libro 33.de legi, hac de re agitur copiosius. Nartim fugiendas me nimiis amicitiis, me.) 'partim semel tantum ponitur contra gramaticorum praeceptiones, quod annotare visum est. J Non ergo erunt homines diuiti se afflarat, audiendi oscripti codices habent delictu diffluentes ei detur autem hoc dinum in Epicureos rid autem stultiis quom ut plurimc
copiis,facultatibus,vibis possint, eum panum quae parantur,pecuniam,equos,famulos,vestemgloria vasa, et c.) si vetus is exemplaribus tegitur,eterem parare quae Parantur Pe-mnia,eruos famulos, estem egregiam,vasa, etc.
Constituendi autem sunt qui sint in amicitia fines & quasi
termini diligendi de quibus tres video sententias ferri, quaru nullam probo:Unam,ut eodem modo erga amicum affecti simus, quo erga nosmetipsos. Alteram, ut nostra in amicos beneuolentia illorum erga nos beneuolentiae pariter aequaliterq; respondeat. Tertiam,vi quanti quisque seipsum facit, tanti fiat ab amicis. Harum trium sententiarum nulli prorsus assentior.i Nec enim illa prima vera est. vi quemadmodum in sequi s. sic in amicum sit animatus. Duam multa enitanuae nostra cau
sinu am faceremus. facimus causa amicomam breCariam, .msab Indigno, supplicare: tum acerbius in aliquem inuehi, insectarique vehementius: qui in nostris rebus non satis honest
58쪽
sti amicorum fit mi honestissimc Multae quoq; res sunt in qui bus de suis commodis viri boni multa detrahun detrahiqu8E patiuntur,ut iis amici potiui quam ipsi stuanturlAItera senteti ita est quae definit amicitiam paribus ossiciis ac voluntatibus.
Hoe quidem est nimis exigue & exiliter ad calculos vocare a , , micitiam,vt par sit ratio acceptorum & datorum. Ditior mihi dc affluentior videtur esse vera amicitia, nec obseruare restri. sti,ne plus reddat quam acceperit. Neque enim verendum est . Aequid excidat,aut ne quid in terram defluat, aut ne plus aequo id di quid in amicitia congeraturi ertius vero ille finis deterrimus, ut quanti quisque se ipse faciat,tanti fiat ab amicis . Saepe enim in quibusdam aut animus abiectior est, aut spes amplificandae fortunae fractior. Non est igitur amici, talem esse .in eum, qualis ille in se est: sed potius eniti & essicere ut amici iacentem animum evitet, inducatque in spem cogitationemque meliorem ius igitur finis verae amicitiae, constituendus est, si prius quod hiaxime reprehendere Scipio solitus sit, edixero. Negabat ullam vocem inimiciorem amicitiae potuisse reperiri, quam eius qui dixisset ita amare oportere, ut aliquando e set osurus. nec vero se adduci posse, Vt hoc, quemadmodum putaretur, a Biante esse dictum crederet, qui sapiens habitus esset unus e septem, sed impuri cuiusdam & ambitiosi, aut omnia ad suam potentiam reuocantis esse sententiam. Qu'na enim modo quisquam amicus eius esse poterit, cui se putabit inimicum esse poste Quinetiam necesse erit cupere & optare ut quam saepissime peccet amicus,quo plures det sibi tanquam Iansas ad reprehende R., Ru sum autem recte factis com- odisque amicorum necesse erit angi,dolere, inuidere. Quare hoc quidem praeceptum, cuiuscunque est, ad tollendam amicitiam valet.Illud potius praecipiendum fuit ut eam diligentia adhiberemus in amicitiis comparandis, ut nequando amare inciperemus eum quem aliquando odisse possemus. Quanetiam si minus felices in deligendo fuissemus, serendum id 'Scipio potius, quam inimicitiarum tempus cogitandum puttabat.
59쪽
E S MeS. Quam multa evim. uantosnctius hic,quam Theologi Iepvi docent ordinem charitati . I Nixero. Iramur imum pepro dixero.
D E I H S. calculos voc) ratione inire, di aestimare. Transiatum a ratiocinautibus. I de prouerbium, Iculum reducere et ceptorum di datorum o Continuata metaphora alle riamfacit Plin lib. 1.cap. .mie omllia expensa, huic omnia feru-
tur accepta,=in tota ratione mortalium sola utranquepaginam facit. Cicero pro RUscio Co imaedoeSt tabulas C Fanniuc accepti m expensi profert is in suam rem suo arbitratus se lptas, 'c. Codicilli nationales,quos vulgus regi bacae. chrum assum vocat, hoc est expens ' I
accepti tabulas,duis paginarum habebent, quarumprior accepti erat, pollarior expensi. Nin acceptum accepttaeferre,vel referre,Graeciae meo erAHor Moer,estscriberespecuuiam ce- .pisse Et expensum ferre, e cribere si pecuniam dedisse. Hinc iurec ultorum cceptilatio,
hoc est accepti per mutuam interrogationem confessio.Quoniam vero nihil dicitur,quin dictust priis hoc omnesvis autoribus acceptum referam Gessionempe, Uranio, Callae, BeroaIdo, Enaesimo,Budaeo, Iesalo,Ferretrio, Iulo. Ne plus reddat quam acceperit. In i.
Fic tertium membrum secundo praemittit De beneuolentiae,inquit, quam quisque habeat erganos,primum illud est in officio, ut ei plurimum tribuamus,s quo plurimum diligimur. quom Misit simillim,videris , Deindesubiungit ea quae huic loco non parum laminica erunt:Sinerunt cait merita vino ineunda sed referenda Siteratia,maior quaedam cura est. Nullum nim officium referenda gratia magis necessarium es P3gd si ea quAcceperiae utendae,maiore mensum di modo possis iubet reddere He ogus quidnam sene icto prouocati facere debemui An non imitari arros fertiter, qui mult)plus aferuui quom acceperunt,mc. Laelius ergo more suo Vaca studia dissimulans,ad illud Diodium alludit. Orit faciliis credassequentiae fidem facient,cum metaphorae in ens ait: Neque enim vereudum est, ne quid excidat,aut ne quid in terram defluat, cre. Verba Hesiodi sunt,*-etore, va M veti, um Io v - gJ-us . f A amare rist.R eL3. et 'Ein
tam scribit La re lib. I. Et unus e septem. Is enim tripodae aureum ab O theniensibus pisatoribus inuentu adstanquamsapientem delatum repudiannadeta pollinem deferrit P. Impuri Impurum pro improbo dici,apud Terentium docet Donatus Valerius libro septimo,cap s.contra Scipionem contendit hocpraeceptu, licet primae oecie nimiae fortassiae calilidum videatur,inimicumque simplicitati,qua praecipue familiari,ae gaudeat: tamen si aDtioribus animis cogitatio demissa fuerit,perquam utile repertum iri. Sed ex cogitationu suae profunditate nihilproferriquod virtutem 'abile illud amicitiae fundamentum mouerest in Certia Ciceroni tutum vost fuit,vel fratri sidere Eando vero magno autorum consensu Biati tribuitur (quoniam haeresis perniciosa non est eant per credemus Biantiae esse, dum Sc
pio certum alium autorem allegauerit. Volate T. Septem septentum sententiis ex Demetrio Phalereo enumerians,huius nec in Biante neque in aliis meminit. Gellius pauli p)st Chiloni tribuit Caeterum quae adprouerbium attinent,sege apud Erasinu inique rursus iupro uer, Ne quid nimis. Pusiam enim modo. e contrario. Diuerse enim qualitates tu eodem
subiecto simul esse nequeunt. . UAE . aes e dis arcissaeae,id est occasionem,est autem ansa, qua quippiam prehenditur, em tenetur. Vide prouerbium apud Enaes Commodis hos affectu, supra in spientem cadere posse,ex . filiis amicorum resus docuit. Corruer ergo
60쪽
Laertium id tribuitur Bianti. I
n usque mi, FHis ergo finibus utendum arbitro ut cum emendati mores mi ip amicorum sint,tum sit inter eos omnium rerum, consiliorum, l&voluntatum fine ulla exceptione c6 munitas, ut etiam siqua fortuna acciderit ut minus iustae amicorum voluntates adiuuandae sint,in quibus eorum aut de capite agatur, aut fama, declinantum de via sit,modb ne summa turpitudo sequatur. Est enim quatenus amicitiae dari venia possit Nec vero negligenda est fama nec mediocre telum ad res gerendas existimare opor-s tet beneuolentiam ciuium quam blanditiis & astentationibusi colligere turpe est.Virtus, quam sequitur charitas, minime repudianda est. Sed tape credeo enim ad Scipionem, cuius om-l nis sermo erat de amicitisi quaerebatur, quod in omnibus rebus homines diligentiores essent,ut capras & oues quot qui l que haberet, dicere pofle amicos quot haberet,dicere non post set:& in illis quidem parandis curam adhibere,in amicis eligeni dis negligentes esse:nec habere quasi signa quaeda de notas qui bus eos qui ad amicitiam essent idonei, iudicarenibunt igitur Dissicile est ami firmi Ac stabiles & constantes eligendi. cuius generis elemagna Vm m. periuria,& iudicare difficile sane,nisi expertum. Experiendum autem est in ipsa amicitia. Ita praecurrit amicitia iudicium, tollitque experiendi potestatem. Est igitur prudentis, sustinere ut cursum,sic impetum beneuolentiae,quo utamur quasi aquis tertatis,sic amicitiis,aliqua parte periclitatis moribus amicorum.. Quidam sepe in parua pecunia perspiciuntur, quam sint leues quidam autem quos parua mouere non potuit,cognoscu-tur in magna. Si vero erunt aliqui reperti qui pecuniam praei ferre amicitiae sordidum existiment: ubi eos inueniemus, qui
honores, magistratus,imperia, potestates,opes, amicitiae no ans teponan ut cum ex altera parte praeposita haec sint, ex ditera vis amicitiae,non multo illa malint Imbecilla enim natura est ad contemnendam potentiam: quam etiam si neglecta amicitia consecuti sunt,excusatum iri se arbitrantur, quia non sine magna causa sit neglecta amicitia. Itaque verae amicitiae difficillime reperiuntur in iis qui in honoribus Reque publica verm
