장음표시 사용
291쪽
ipso iudice patre. Longum jam istiua
criminis tempus est , nunquam Obj Cit, nunquam excanduiti. Et quid hoe inter nos, pater, conveniat, ne si longiores repetis offensas , apud malignos videaris me iratus non redemisse. Sed si quid ante commisissem odio tuo dignum , potuit ii me redemptum non recipere. Manifestum est ergo te pa
ouid ultra fit de levi hac abdicatione ANTL- disputatio Τ Vos parentes interrogo , UR '
quid faciendum est Filio , qui Patris
fovet inimi eum, &sortasse homicidae, earnifiei alimenta , vires, temeritatem
ministrat Timerem profecto Filii querelas, si per me pasceretur extraneus ,
& sibi nollet auctoritas nostra permittere, quod videri posset haeredi detratieme , id est , te volente amicum ctum. Atque hoc praecipue sentio pu
mihi fuisse iuvenem. Et sane non - - : a. - r 'Ius in hac suisti sententia, idem filio permisit & pauper. Atqui si 7 pars
haec caulae , quae confessione longi silentii absoluta hodie in accessionem 3 criminis alterius deducitur , potest apud vos impetrare veniam , facilior certe sequentium ratio est. Ille enim
sane fuerit inimici filiuς, hic iam est
amici pater. ' Nec ignoro , Iudices, quam ν male illa defensio de humano genere mereatur, si adeo nihil est per se misericordia, ut nisi ulterior aliqua necessitas pudori vim secerit, pro summo crimine damnanda sit minus necessaria humanitas . Ergo si alienum &ignotum , tamen c que publica omnium mortalium, quippe sub uno parent C naturae, cognatio est hominem cibo sorte iuvissem, poena dignum via detur servasse perituram animam , &rgnovisse rebus humanis , & respectu
communis omnium sortis , velut ad
rato numini, stipem posuisse fortunae niendum in Filio, quod me inscio inimicum paverit, immo ita familia aliquid specie fecerit auctoritatis . Haeciscine, impotentissime Iuvenis , exorandi Patrem ratio est , non illi supplicem pietatem sistere , quem scis alioquin
vetaturum, verum secreta licentia improbis voti indulgere R Si bonam habes causam , cur referre puduit , cur
maluisti secretum Si tibi de malitia
constat, quid modo contendis Quid ultra sinimus ita deperdi reUerentiam, ut Filio licear sibi tantum permittere contra Patrem , ut non sit diversitas impexit Res agitur exempli , & in futurum quidquid inde sequatur tran mittimus multum debebunt perditi Juvenes Filio meo, per quem sibi impune asserat libido auctori tatem. Sane non totam Filius servulorum conditionem subeat , & Patriae domus digni late diversitatis utatur , nihil ipsi tamen minus libere liceat, quam non
Si hoc crimen est , laudetur ergo erudelitas , nihil habeatur piratis , lanistisque prudentius . Ferantur lane profutura humano generi duo exempla, intra ram breve tempuv , propter misericordiam , M alter abdicatus , alter ocellas est. Quod crimen si fatendum sit, noπ animum mihi ipse finxi, aut mea potestate regitur affectus an arbitrio formantis more& Omnium nause
rae μγ Quod Filium Pauperia amieum habuerit. quoniam tu mihi nihil obieeisi , absoluta ea .s QὐLd limenta dederim Patet ami ei mei. . seeundum argum. quia tion est nefas, euieumque dare alimenta , t. quia ergo s quia igaetum quempiam pistit reus est, quae fi ita sunt, laudanda est seritas Piratarum Ac. i. quia eum varii an mi inditi hominibus sint, in miseeleordiam proeliui Batura donatus ipse est , quare hoe quod modo Deit illi est imputandum . qui talem praestitit miniam . a. quia magna gloria est impendisse aliquid in reparando veluti homine ; quia eum omnium rerum vicissitudo fit , ideo iace virendum eli egentibus, quoniam eadem etiam Divitibus contingere potes nee essitas .s Quam mala st haee visentio, quod non magna addatur uecessitas, eum ex solo pudore on E. in motivo sibi lavicem opitulari deberent homines. II ut ego .- in Ut pauper.
292쪽
284 M. F. QUINTILIANI DECLAM. IX.
8Nτι- permittente Patre quocumque merito Iae compositus, cum crimine meo na-
' facultatis erogare . Quid nunc memo- tus sum Nam sive coelestis provi- rem priscae severitatis specimina, cum dentia, sive irrationabilis casus, sive vel leviter de ingenio, votoque paren' assignata silerum cursu nascentibus notum discessisse crimen capitis censeba- bis necessitas, multa varietate pectorat ut Aulus Fulvius, Filium temerario nostra diistinxit, nec minus numerosas impetu in Catilinae Caltra ruentem animorum, quam corporum dedit se medio itinere abstractum supplicio mor- mas. Sunt quorum mentes etiam no-
iis affecisse defertur Scilicet aequo in centium supplicia confundant, qui ad crimine nrajor illa poena fuit; ego Fi- omnium sanguinem pallescant, ignor lium, qui ad inimicum se confert sin rum quoque miserias illacryment. Sunt Iius plecto abdicationis supplicio. Di- contra qui ne suorum quidem miseream eam Cassii Filium , qui Tribunus re- tur. Mihi mite pectus, & mollis as- vocata lege Agraria, plebis studio p. fectus ad omnem calamitatum conspetiebatur, deposito Magistratu affectati cium tremit. Noli me aestimare mea regni crimine domi damnatum Ille fortuna, pater, non habeo gladiatoris quidem Patri consulit ; quo tua peior animam. Utinam quidem mihi causa causa, qui nobis noces Quod si hoc, permitteret sc gloriari , iuvenis con- Iudices, Filii mei flagitium non est, ceptus splendidis parentibus , cum s Iaudetur ergo qu tota effraenis pravita- tum tam speciosae fortunae crederemtis licentia scelerum vestiget mate- fructum posse prodesse, & contra v xiam; qui impotentissimae luxuriae di- rios mortalium casus quasi portum h spendiis alimenta etiam divitis Patris nignitatis aperire, concupivi quandam absumat ; qui Paternae legis abnegata humanitatis a civieam gloriam, p pietate inimicos diligat, foveat, com- riturum hominem, sive ille naufrasio
muniat. Sed invenit Filius perditi iu- eiectus, sive spoliatus incendio , sive
genii Patronum, veluti non talem si- exulus latrocinio erat, naturae, patria
bi ipse finxerit animum , verum sive que restitui. Paria tecum facio R. PLcoelestis providentia, sive assignata il- ' quae propter me unum civem pem Ia nascentibus necessitas syderum, hunc dideras. Haec me magis decet impe infuderit affectum caritatis . Iniquius is, quam Vestis, quam argentum, est, Iudices, maximum crimen peiori quam ubi latus emitur. Ubi enim pe- commento defendere , Fatisque obit' cunia melius poni potes, , quam ubi cere impietatis autoramentum . Quo famas bonitatis extenditur λ Magna non ruis vitiorum improba dc speratio λ conscientia est, selicitatem meruisse . Quid tam intemeratum , sauctumque Ignotus sane sit & alienus: quid fue-st , quod non faciat humana malitia rit m te, non quaero, post haec erit a susperium Ceno igitur, &. male Diis micus . Ex hercule quo quisque plus fidens potest, quoque latius patet ad fortunae incursus , hoc magis cogitare debet , alque respicere , quantum in nos fortunae regnum fit, quam δε inllabili sede humana consistant . Non me aur
ta a Coronam veluti Civicam seruati Ciuis meis alimentie praemium . I. Tibῖqvie perdideras unum Ci .em , sellieet Filium Pauperis prc mea redempti ne mortuum, par a Leio, servando Pauperem utique moriturum. is in quibusdam ita legitur : quam tibi Iaus emisti ν. Usipecunia Rc. quoniam vero hie τὸ enim deest, ego ua censeo legendum, iuxta verborum huius codicis crdinem. Mae ma agis impensa derer ρtiam vestis, etiam argentum. Ubi Istis emitur, tibi pectinia nielitis poni ore ὶ , uam ωba foenus boniraris extenviιων' I6 Ideo sen. epist. 4. Noti, inquit, huis tranqυ. I tura eonfia. . , momento mare eve titur, die. fle de Consid. ad Nart. I 6 mena, o insecta υariis casibus una
. . Et Terent. in Andria Q. a. se. M Omnatim rerum heus suid da est.
293쪽
LAURENTII PATAROLI ARTI L. IX. 283
D ς - ta laquearia , nee radiantes marmore fidens sacrificulam rideo mortalitatem, columnae , nec graves crustae fecerint hostiis, thure, votisque abstineo, e ' 'immemorem fragilitatis . Multa saepe rumque in me perit reverentia , qui& loeupletibus accidunt, saepe in Filium de pietate removent, inimicum imum summa decidunt. Ego vidi pau- Penatibus faciunt, inimicis addicunt . perem auxilia diviti ferentem. Sed An tu Fatum diceres, si virtutibus emi- . I me superbius 3 aei timet miserias lon- neres , si tuam illam intra sanctiorig
ga se licitas , & alienum ea sum facile officii opera lassavisses Tali recta
despiciat securus sui. Ego quoties au- scilicet imputas, & singula resers vo-xilia calamitatis petere aliquem vi- luntati, ne Numinum quidem amat ideo, non possum non moveri sortuna bus debere contendis. Quid jam scele- mea. Succurrit mihi continuo tempus rum Fata, virtutum te facis auctorem illud, quo ipse clementiam optabam. Verum, Iudices, opinioni iuvenis con- Ignoice pater , si penitus animo meo cedamus, Videte tamen quam abutatur hic insedit aflictus: amare misericor- asse diu, quo se dicit sermantis arbitriodiam ' miser coepi. ' Sed inimi- compositum. Quid enim, qua te praedicus, inquit, meus est. Nam quis nos cas caritate compactum, non reveren-
tantopere laudaret pater, si hoc ami- tiam Penatibuς servas , non in Patrisco preteil aremus Haec est celebranda iustissimum descendis assed tum , non de Virtus , haec animi suspicienda mode- inimicorum consortio recedis Quid ratio , ' vincere iram , & inter s- tuum hoc mite pectus, quis mollis af- multates quoque meminisse hominis . fectus , quibus nullus est sensus vere Ut Fabio Maximo immortalem attin pietatis λ Sed vult Filius ideo praeberilit laudem ereptus ex hostium mani- alimenta, namque quo quis plus potest, bus inimicus , ut ' ' Tiberium hoc magis cogitare debet, quamum in Gracchum admirata civitas est , Sci- nos Fortunae iit regnum ; deinde ideo pione in earcerem duci prohibito , te quod Pauper inimicus est , ut vinca- quoque smilis. animi magnitudo me- mus iram , & inter smultates quoque moriae dabit. Tuis enim opibus vivit hominis recordemur. Verum hoc, Ju-
inimicus . Qicquid est im)d , quod dices,
senex inops ex nostra domo accipit , s non irasceris , tu praestitisti , tibi hoe pulchrum a que magnificum est . Nam ego si quid in patrem servato- iris confero , non sum laudandus . Neque expectaveris hoc loco pater , ut illa dicam : Simper odiorum honestus occasus est : & dum s multates nihil iud habent , quam nocendi cupiditatem , Iieciosa in melius animi mut
I Namque Auitis eminensis viris existis eariis es. Sen. epis .f. is Aliqui legunt eae, Inna. s. Quoniam sui miser.' Ursct iterum Pater, quod shi erat Pa per inimicus. Resp. i. maximam esse vIrtutem itarim deismationem, quod exemplo F. Naximi, &Tib. Graeehi confirmat; I. quia vir adeo egena . ,deo ni iste kon est dignus qui sit ipsi inimietis . 3. salix hoe esse utitoriis. quod ab ipsa inimicis ipse petat ali-: .. quia licet inter ipsos inimicit arum savior contigisset, tamen sat et ipsa hae taberet estis rix anie , ex hac enim negationa facultatis pia bendi ips alimenta mendicus Et us eo citaret hi ipsum Diuitem invid. am. ao Nam etiis os osoriositis, quo ἐν- amisitia mutare c. Sen. de Ira lib. a. e. li. videto umeiusdem de ra imi am . ar Miniatius magister Equitum , qtii eum eouita iustum Fabii Dictatoria cum Poenit certamen inierat, petierat, nis Dictator ipse alioquin ex Minor, . mbitione inimicus aia veni Cet . aa Qui tam . si s reser . tite in eiusdem vita Γlutarcho l iris admodum obnoxius erat, itaue in perorando etiam ex causa materia excandesceret, quare adstabat Libertus , qui dulcissimo citharae ianitu concitatos humore. lenibat.
294쪽
naei - conscientia trepidat, & ratio velut suae caritatis patrocinium , quod re- ' inter binos deprehensa scopulos, cum demptoris sui Patri satisfaciat . Sed aliud obiiciatur, aliud defendendum sit, quis in hoc speciem veritatis assirmat. haeret in dubio r cum beneficiis meis
Computare non audeo. Cognovistis expositionem causae , quanta , quamque excedentia fidem adolescentis optimi merita narraverim : haec mihi omnia
sine dubio ille praeititit. Sed quid interest debitor delicatus sunt . Quid in hae parte defensionis agam, Iudices
Dicam, referre gratiam beneficiis v luit Ita ne tandem aliquis mendicare amici patrem aequo animo visurus fuit λAt ille me redemit , cui nihil retuli 'Dicam moveri me supremis amici mei preeibus Φ Egregia vero comparatio . At ille mihi praestitit, quod non rogavi . Utro me vertam Tanquam h nestum defendam factum, an tanquam ne cellarium ρ Alterum absolvi facilius pote st, alterum laudari rectissimum o- veritatis interest. Audi pater,di Filium meum nova exonerat invidia , quod ad contumeliam nostram inveniat mendacium Praetereo enim quod egens sit inimicus; quaero an s ctus sit causa nostra pauper . Dicat nune ipse, dicat Filius meus, quidnam
abstulerit Iuvenis cum redempturu discessit, quos coegerit census, quae alimenta Patri subtraxerit, ut pro nia bis pretium compararet . Sane si an te potuit non egere cibis meis, non
video, cur modo dici possit mi serior, dum nihil perdidit . Neque obiiciatur , quod maxima fuerit iactura Fialii , cujus opera ac laboribus posset
inimi eorum beneficia alimenta modo non debui ise . Non enim ita viribus languere inimi eum credo , ut nequeat
quotidiana opera aggredi , ilicique famam levare ministerio , quod didie it
alimenta ista, quae donata egenti pu- a fortuna . Non debet Filius meus , in , quanti illi constent. Si accepto etiam si possit , occurrere inopiae quam captivitatis meae nuntio, nullis preci- objicit, si quoquomodo potest Paupethus adductus , nullis epistolis vocatus sine. nobis habere alimenta. Sed quid. adolescens ad liberandum me vinculis nam, rogo, perdidit Pauper senex in piratarum profectus esset, quibus tamen Filio, ut alimentorum exinde sentiat
meritis pensarem , cum id mihi prae, iacturam Non habeat ilhim sane ,
stitisset, quod ego tantum a patre spe' qui vicariis manibus ministret cibos, invi Intrare maria praesertim tam. φ' neque tamen habebit eum qui partos recenti documento timenda, di latro' absumat , & sibi primum indulgeat , nes ultro quaerere, & cum praeter Vi- qui tulit mala laborum . Raptus sit , carias manus nihil esset, navigare vinto captivitatis, quis posset alius, quam qui paratus esset pro amico mori Magnum hoc per se, ac seculo nostro vix
credibile , Judiees r illud vero omni
praedicatione majus , ad redimendum qui infirmam foveat senectam , extremae pietatis, annorumque solatium,
deest quoque qui invisam negligat aetatem , & caeco libidinis indultu infirmo Patris imperio reluctetur . Et
me profectus est , cum mendicaturum patrem suum sciret. Atqui sperare poterat suturum , ut sne ullo periculo suo redimeretur nihilominus amicus, eum haberem divitem patrem . Sed noluit ipsum itineris apparatum, & nequa periret redemptionis hora, praeceps cucurrit . Proh fidem deum hominu
subi It redemptor meus pro me muli gratiam . tingere.
295쪽
:88 M. F. QUINTILIANI DECLAM. IX.
επι - si rem propius expendimus, quantum- que, quemadmodum ad redemptionem deci 'μ' 'quixque lingulorum dierum operibus amici festinat, etiam cujus pater len- ' sibi comparat uni impendit, &alterius tus esti 1 Terentium, quem intereae quaestus non sumeti duobus egentibus . teros captivos secundo Punico bello Sci-Quid igitur Ulterior ne mihi ultio pio Africanus vinculis exolverat, mein quaerenda est , neque satis inimicum moriae tradidere maiores, insigne re- meum tantum pati pudorem; aut non ceptae libertatis pileo tellantem in-
impellar , ut odiis vires laxentur , si triumpho ducis esse conspectum. Et illam abiectus est inimicus Sed ab le quidem m ioris momenti accessione his, Iudices , supersedeo ; non haec publicam senserat felicitatem, pri- disputo , quae in suum Filius affert vatim tamen debere se putavit vict patrocinium. Dicam Filio, poenitet, riae beneficium . Quid me facere con- amicus fio; abdicandus est tamen , venit, qui per maria latrociniis in se staqui inscio Patre paWit inimicum. Con- solus petitus sum, qui lucem, libertaverior, Iudices, hoc loco ad Filium, tem , denique quicquid patri debeo .& delicatius quam Patrem decet obe- non ignarus , ut primo natalis horae dientiam veluti Filio meo persuadeo. tempore, sed videns , sentiensque ae iExpende , impotentissime Iuvenis , ceperim, nec solum donatus his bonis, qualis sit Patris punientis affectus , sed summis periculis liberatus sum qui pietatis ultionem tanta distulit le- Nonne me ex amici fide natum , &nitate , & inimicum licet nobis te tenacioribus beneficiorum vinculis fa- praebeas, existima tamen, nihil illam lear esse constrictum Miserrime , a- fecisse libidine perturbationiς, cui pro mice fidelissime, ingratum me morien-
magno crimine lassicit parum suppli- do secisti. Et quantulum est, quod ad-cii . Quid iam si severa illa obieci L huc loquor de mea infelicitate, de pi-sem verba, Pater iubeo Non ha- ratist Levis est ita fortuna, haec etiambui tamen, fateor, debitum animum nunc recepit moram, solent expectare severitatis , atque te ita puniri, vo- latrones redemptorem . 33 In ludo sui, lui , ut nosceres , quam tibi mala sit qua poena nullam ulteriorem stetera cauta si puniat , qui solet ignostere . noverunt, cuiuς ad conap ratione mer
Quid potissimum Ne sit nostrae vo- gastulum leve est. Hoc si scisses, pa- .luntatis suspecta implicitas Nullus ter, amrmo, promitto, cujus pietatis' tibi es, nemo te antecessisset. Illa, cem tum habeo, expectas ut dicam, morabar inter sacrilegos , incendiarios, &quae gladiatoribus M una laus est , homicidas inclusos turpiori custodia , &sordido cellarum situ. Iamque in eam veneram fortunam , ut me a 4 victum recipere non posses , 37 victorem nolles . Aderat hora supplicii mei , qua nusquam morandum: iam praebendus erat jugulus, & fundenda vita eum sanguine . Neque enim dubitare de eventu licet, exemplar 3' fati mei vidi . Sime 3o T. Culeonem senatorem. ceIabeprima te NM urbem ess tavastis, quem stetitas es Teνentiae ctitio Senator Pitiato evise , quia seneficio ritis ex semittite stiriae exempl. t. Plut . in seipione. 3t signum erat libertatis pileua, unae domini manummittentes servos pileum ipsorum eapiti imis ponebant. 3a Quae caeteris scilieet a captivis conliserat i cum non iam seipio ipsut tantum graiatia , sed singulorum civium vincula Poenorum disrupisset : ille tamen Terent. privatim summam se debere gratiam prosessus est, lieet publico liberatori. 3 in Gladiatoria palaestra. 34 ipse eonfestim ad me redimendum properasses . 33 Quas homicidia Gladiatoribus minus seelerum ipsa familiarium sit. 36 Mortuus enim essem. 3ν Quia infamiae nimia a scelerum de illa eontasio e traxi Liam. 38 In amico meo, qui erat etiam me fortior.
296쪽
LAURENTII PATAROLI ANTI L. IX. 289
Pae me ab his imminentibus malis pecunia tibi magis constabit Pater, quam qui Aoi- redemisset , beneficium tamen potius liberos iussiis causis addicit, & ne ali-
dicerem inagis aestimandum esse, quam quo modo infestior videatur, omnem pretium. Sed apud malignos interpre- transfert in allata criminum metitates 3ν posset videri vel spem secetus invidiam . An tristem Patrem , & in aliquam venturi temporis, vel praesen- ipso causae suae iure leniorem exsolvastis voluptatem. Hoc admirabile , & de affectibus veniae Res exempli a- uni tantum pietati referendum est: de- gitur, non unius mei causa est. Prodit beneficium, quod nunquam recipe- videndum suturis saeculis est, eumqueret , & cum amicum , quem redime- nobis ita constituenda sint opera , ut hat, habiturus non esset , nihil aliud inservi aut memoriae , tunc maxime emit, quam honestam mortis conscien- enitendum reor, eum quid ad Parentiam . Transtulit ergo in se fortunam tes spectat , & Filios. Quid ad ea ri- meam , subiitque non solum fortiter, talis confirmationem utilius , quam sed etiam libenter id, quod mihi mise- ut nihil vobis impune liceat contrarum putabat . Res a ictu incredibilis, invisum semper Parentum nomen tgladiator dimissus , redemptor occisus Satis quemque valet impellero contu- est . Recepit pectore adverso ferrum, max , audaxque malitia , nisi veluti ut quasi quam emittebat animam, in accedat de temporis auctoritate secum eum pectus transfunderet, & hoc uno ritas. Quod s tamen minime impu- tristis occiditur, quod amplius amicum nitum erit reo scelus suum , credo de
visurus non erat . Eant nunc antiqua- tanto scelere vitiorum sorte conten-rum conditores fabularum poetae, & se tam naturam , quod semel fuerit ad- ad exhortandam amicitiae fidem magna missum . Facile Filios inveneris, qui quaedam composuisse carminibus p imperanti Patri reluctentur, numquam
tem , si dixerint , '' aliquos per ma- qui punienti . Sed iam finis sit , ne-ria, terrasque astariorem fortunam a- - quemicorum tantum securos , aut principem Graeaiae virum in ultionem interfecti Q amici 3 inauspicata bella gessisse . Nam inter 'ε fratres quoque illa maxime admirabilis , tamen Φ1 alterna mors est . Una fingitur si conis lux, quae iam perituri vitam 7 mariti vicaria morte sua redemit , adjiciturque miraculo fabulae, fecisse hoc eam quod non praestitisset pater. En indubitabile seculi decus, &fictis majus, ut moreretur pro me amicus, suum reliquit patrem, meum μ' vicit . Et sane quid profuisset festinatio patris , tiam si ad redimendum me prior sorte venisset, IR Hoc me pretio nemo alius redemisset . Neque vero plurimum fuis praestitisse mortem , namque interim specioso titulo bene vita pensatur r illud vero existimo gravius, nomen gladiatoris accipere , subire dominum lanistam . Minus te , amice , laudarem, si vicisses . An ille animus rediret in cellulam , ferret saginam , magistrum, personam denique sceleris Mea depugnasti causa , tua peristi . Haec tamen omnia ultimae fortunae nomina , ut mini detraheret , induit sibi . Venit in
3s Amietia meus in prelio me redemisset. 4o Pyladem L Orestem : Theseum , R pirithoum et
ex hia alter alterum ad inferasa usque sedea comitatus est rapturum proserpinam; illi indivisi semper omnibus in operibus fuere eomites, adeo ut alter pro altero etiam mori voluerat. Cie. de Amie..t Aehillem. 4 a Patrocli ab Hectore interfecti. 43 Contra eonceptum votum non amplius pia
gh ndi post sibi ereptam ab Agamemnone Hippodamiam . 44 Castorem, & Pollucem alternata vice coelo gaudentes. Non tota ut suit amici mei. V Ale estin. 47 Admeti Thessalivi Regis. 48 . . . 49 Festinatione. Io vicaria opera, dimota.
297쪽
2so M. F. QUINTILIANI DECLAM. IX.
8 προ que enim ulterius paternae dignitatis arenam homo, nee sceleratus, nee in- Dνeis. reverentia indignas hasce rixas patia felix. Ecquando , Iudices, hoe auditur ; & Pater cui nihil aeque gravius, sti Bonitate sua gladiator factuet quam Filii dolor, de tam infesto ex- est. ' Utinam, Iudices, haec, qua ilis folvendus est irarum , & veluti odi li speciosa sunt, tam honesta essent&rum ministerio . Ego vero , Iudiees , mihi. Quoties ad infelicissimum respe- facile crediderim poenam Filium meum xi senem , cuius orbitate vivo cum subiturum , cui tanta est virtutum confectum cladibus , & tantum poenae conseientia , qui in amicitiae, mise- suae residuum Considero, verum fatenricordiae . pietatis officiis non habet dum est, pudet me pretii mei. Video parem . Gaudeat tantum in posteros senem meliore sui parte praesepultum, exemplar transmitti de non impunita omnis etiam spei superstitem, orbum, scelere, qui caritatis quoque suae do. destitutum. Illud tamen lalatium est,cumentum ad futuri aevi memoriam quod nisi talem amicum habuissem , proferre conatur. Fidem vestram , haec I de te dicerentur. Huic I 3 pa- sanctissimi Viri , tanti sit , ut Filius tri invidiosa quaedam , ΥΦ opinor, &meus puniatur , ne pariter peccet . quae beneficio mortis pensetur, crimi- Imputabo fortasse Iuveni quamdam nosa liberalitas contigerit egenti. Alio- abdicationem, eum etiam non iuben- qui duo egentes, & circa omnium vel te Patre deseret inimicos Uidete , ignotorum domos stipem rogabimus pa- quid profecerit impunito adversandi riter. Si quis grandis natu parens est, nobis semper ingenio r Repugnat Fi- miserebitur senis r si quis iuvenis filius, lius, etiam dum punio. miserebitur adolescentis. Fortasse pro . IN derit mendicaturo mihi, quod, ipse ali quando egentem pauperem alui . Accipe satisfactionem, in quacunque parte rerum naturae es , arrice charissime : non excidere mihi tua manstat, , sos una defecit , opes auferuntur . Quod unum mihi relictum est , en polliceor patri tuo vicarias manus. v Quid vis porro faciam λ Agrellia opera delicatior aggrediar hoe a sortuna non didici: & quotidiani quaestus operis duobus egentibus non lassicit. Miserum me, si exsolvere fidem voluero, fortasse mi linludum I. revertendum est.
. Pe-Oratio orationia, in qua Filiis a. aἰt. Ipsum profecto pudara , dum atrandit quantum eo tulerit Pauperi adeo benemerito; a. ait Patri, quod u inuid cita gratitudo hae sua, parva licet, vi detur, ἐρs abditationi aquiescet, A alimenta cum paupere de omnium miserteo in se rus mendieabit :3. eonversus adde unctum amicum promittit patri ipsus .iearias manus, neque se a quocumque ope ire cessaturum, dum tanto merito paria aliquo modo faciat. sa Pater. 33 Pauperi . s. Ita puto fiuiua loci sententia est , Et ego quidem osenor lare , ut possim praesare liberalitatem hane meam Patri hvie egenti, si licet invidiosa 1 ejiminosa Patri meo; ait quin Re . Is Aua in Elysiis, tit plerique eum Poetis, aut 3n Lunae concavo . Di volebat Plato, separatas Mimas detineri, aut in eo ora alia transmissas ex e thagorae Hetempsicos. 36 Ut sa minus, 1 ego moriar, veluti in piaculum.
298쪽
M. FABII. Q U I N T I L I A N I
IN DEC IM A MΜ. FABII QUINTILIANI.
s EPULCHRUM IN CANTATU Μ. ARGUMENTUM.
Maia tractationis sit actio . Quae amissum Filium nocte videbat in somniis. nunciavit Martio . Ille adhibito Mago incantaint Septilabrum o Mater desii υidere Filium . Accusat Maritum malae tractationis.
Uamvis, Iudiceς, 'inter eos qui liberorum mortibus destituti, cuncta vota, & praeparatas spes in seneAutem ante te egerunt , id sere acerbissimum certamen conflictationis oriatur , ut unusquisque luctibus, ac lacrymis suis credat accedere quandam dignitatem , si miserrimus esse videatur: haec tamen
Ebebatur equidem, Iudices , ipsius sceminae consolationiur taceremus omnes, si d mentiam citius curare, quam repellere contumaciam, & injustissimae actionis subire discrimen vellemus; & superfluum fere eausae nostrae patrocinium quod liber arbitror, quod iam videmini umbris credere, quae post fata dicun
u Desumitur exordium ab evasgeratione praesentia ealamitatIs, tantae stitieee per quam duplieem Naeer passa est orbitatem in Filio, A illa quidem fortius ferebat, eum Filium solo die perdidisset. nune vero duplieiter eogitin Filium flere amissum et s. Ait uere Filium ad Matrem venire solitum, at nune miseram ianta torte destituram ἰ & prosequitur Μatris dolorem exaggerare; 3. erudelitatem Patria magitat, in qua Inseri Ideo ipsi Filium non apparuiae , sed Natia tantum , quae dulcior, aemollior semper svit pietas.
299쪽
apa M. F. QUINTILIANI DECLAM. X.
foemina neque nolo, neque publico genere miserabilis , non impudenter in-ANT tur ad unicum parentum reverti. Ma- ' μ' gnum, credite, insanientis solatium uxoris est, quod tantae levitatis , apertaeque stultitiae perorantem cautam audinis, & dum miseratio vestra inanitIimis adstat mendaciis, tunc sibi magis persuadet quod avida fiaxit imaginatio. Ne miremini tamen, quod aequo, paratoque animo maritus adsit, veluti partium meriti non securus, neque prorsus habeat innocentiae conscientiam , qui iudieiorum dubios calas vilare nequeat. Nihil iam restat, quo se furentis uxoris conciliet invidiae , quam ut parem habere videatur cum ipsa causam Inimicum vocat, parricidam , &omnia consumit odii nomina immeriti criminis inculans, veluti filium torserit, dissecuerit. At tu scemina, si vere noctibus apparuit Filiux, quid eripui iliviro solatium ; si mentita es, quid vel hane inuris infamiam Patri, quod non meruerit videre Filium; vel puris lanctisque spiritibus diversissimos amctus in eosdem parentes effingis 3 Quid sero dicitur maritus clusilla Filium, qui post mortem veniebat ad Matrem Iam
non invidiam paremus morti, quae Filium non fictum, non lacatum habitu, non ustum flammis, non extinctum ci neribus, sed pulcherrima specie revocat ad solatia suorum . Rogo humanitas saeva veluti atque immatura fata solliciti doloris arte insectaris immerito , dum hoc ideo facis, quod illos abstule-xint , qui, in vitae melioris aevum pertranseant . Quid impositos ardentibus rogis arctissimo detinetis amplexu su-Premum numquam daturae osculum si Leeret , quid assiduo ululatu perstrepitis, & desperationis gemitu, pererratia, quod abierit Filius non reversurus t Μο- neo te, orbitas, non efflusius fleas, non de sp
ter caeteras matres, quae aut unacos ,
aut juvenes pios filios perdiderunt, eminere , & occupare quendam maerentium principatum differentia novae calamitatis aff)cta, quae sola omnium supra fidem infelix in uno filio iam alteram patitur orbitatem . Priorem qu sedem illam ut communem caeteris , &fato accidentem, fortius utcumque tolerabat . Nam & de filio nihil aliud perdiderat misera , nisi dies , nec jam timebat, ne ille, quo fruebatur ,
mori posset. Planctibus, lacrymisque, pene improbe dixerim, parcius utebatur, 3 nec sibi permittebat dolor lupere venientem. Nunc destituta solatio , ε persuasione fraudata, dum non puta bat perisse, quem poterat videre, I ripuit ingrata filio alterum titulum . Miset ille, nisi teneretur, iam ad patrem venisset. Tantum misera petit, ne minus perdidisse videatur , quam ipsa desiderat. Non inani perlaasione, nee cogitationibus ficta si lugentis urubra veniebat , nec agitabat incertos levis imago somnos , ac ne confusi
quidem trilli cinere vultus , & inferis num savilla eaput noctibus suis obibat, sed filius erat, qualis aliquando & juvenis , & pulcher habitu : nee aspicitantum viderique contentus, verum siquid desiderio creditis miserae , quae sola vidit, amplexus, &oscula dabat,&tota nocte vivebat. Miatum perdidit mater , si contingebat hoc γ illi rnon minus, si videbatur . Nunc ten bras inanes, & longas oculis flentibus noctes, iuxta somnum mariti pervigil,& tantum non desertae metitur . Non desiderio fictus , aut fucatus habitu ,
nec ut somniorum vanitate conspicitur ν Filium Liam . ita ut 1 al. . a. . - maritio. 3 Nee patiebatur violorem , ut illius fleret amissionem, qui iam nocte veniebat in tibi persuadebat illum, qua potiehatue non posse mori. 3 Ita fortasse sentis, eripuit titulum maioris pietatis, si voluissat Ipse
etiam Patri apparet: ε Maasis, quae ex dolore 1 desiderio sibi videretur optatum videre Filium. et Patri.
300쪽
Daeι - tur, sed experta non totum mori h V φ minem, illud, quod nec flammis uritur , nec cineribus extinguitur , nec urnis sepulchrisque sacris premitur , expectat. Nunc ilia carcere obseratam animam, & repugnantem magico tu venem 3 cogitat ferro . Infelicissima omnium mater plus ν aliquid esse , quam umbram, filium putat, postquam potuit includi : nec sua tantummodo poena, proprioque supplicio deserta consumitur rescissa orbitate : vel magis cruciatur, quod non licet filio venire cupienti. Nunc barbaro carmine Ugravem terram totis noctibus pulsat , &impositum sibi sepulchrum, quod non possit evolvere , quae solebat ipsos discutere in seros, umbra miratur. Miser,
quem non tantum verba clauserunt
nam sorsitan per illa transiiset sed
vincula ferrea, solidique nexus ad mortem reduxerunt. Quomodo tenetur infelix, qui ne propter hoe quidem venit, ut queratur Misereor foeminae, Φ3 cujus invidiae totum facinus ascribitur. Maritus sic filium inelusit, tamquam se inquietari mater ista quer Tetur . Igitur , Iudices , nemo miretur , si ad tam crudelem, ad tam im
mitem patrem umbra non venit. Sciebat ubi lacrymas , ubi pollet invenire singultus, a quo magis desideraretur . Namque illi ferreum pectus , & dura praecordia, nec sunt de orbitate sensus. Quid enim inhumanius patre, quid inveniri truculentius pote it Invidit matri , ne filio frueretur: nec hoc ideo feeit, quia videre ipse malebat, ne via ventem quidem adhuc, & incolumem tam blanda , tamque debita pietate prosequebatur, ut defuncto servaturus affectum , etiam sepulti pater videretur. Tanto magis effusa mater, &suis
desperata efferas, sed ut diebus absentes putes, &noctibus expectes pulcherrima facie, & non aspici tantum, vi derique contentos , sed amplexus , &oscula dantes, & tota nocte viventes. Credo iam magos mulieres adhibebunt, qui sepulchra pari ratione recludant , qua meus clusit se putatur, & quos te
minus naturae rapuerit, restituere artis auctoritate conabuntur . Hoc unum
deerat augendis , alendisque foeminarum insaniis, ut non desperent, Filios etiam poli funera reversuros. Singula iam tu , Mulier, quae inepta noctium imaginatio perfinxit, &composita in causae desperationem aviditas retulit, iterum parumper expone. Miseram quam juvabat magis Filius, si noctibus non inquietabat, sed sane prae stat quod tandem reverti desierit. Iam, inquit, funeris solemnis apparatus desecerat, &cessantibus fatigatis propinquorum officiis sola mater in noctis tenebras, & quietis tempus, singultus, &laehrymas nullo sopore vincenda protrahebat . Agnosco mulier quid sit. Non contingebat tibi videre Filium nisi etiam nocte flavisses , etiam nocte cogitasses . Assiduo ne planctui, longoque maerori retulit umbra gratiam matri Ego vero tuis puto te votis indu sise. Subito, proclamat , qualis blandissimus erat, talis se matri conspiciendam tradidit Filius, non pallens , non torridus , non consumptus , nihil de rogo , singula de divinitate , de immortalitate referens ; sed dum stupeo, dum dubito, noctem perdidi . Adfuit
iterum nocte altera, singulis iterum reversus est, donec renuncia vi marito , neque eminus tantum videbam , sed audacius accedentem osculis, collocu tionibus detinebam . Non crederem,
s Cositatione sia re .sentat . y Etiam eorpus quod possit ligari. ro Cum antea esset levIae pi mona antiquorum, qui terram levem defunctis precabantur. at Quod vel Patri nihil rei cia is Primum, vel non dedit operam, ut A Patri appareret Filius.