장음표시 사용
191쪽
il 9. Ex liis quae in eontrari iura opponuntii r assertio nostra nugis consi rimatur seu nega live evincitur ; etenim dii tu dicunt , majorem esse prudentiam in multis quam in uno, plusque videre i si eut seri commune ellatum oculos illiani oculum , et neminem audere veritatem dieere piincipi ali nitito , aut eum d linquentem monere ; supponunt in pii ini; sacilius esse pili res prudentes, probos et sapientes invenire quam unum vel paucos, quod est salsum : deinde absolutum principem non posse aut non habere siletissimos , probos et prudenteς consiliarius , plures liteministros ; istorum itaque oculis videbit, aurifus audiet, quae
per se videre audire lite non potest, et si fuerit prudens eortim conqpirantia praesertim consilia sequetur, et modestam admonitionem , aut latentis veritatis, undecumque veniat, manifestalionem haud gravale admittet; cum interim excessus prudentiae multorum , si quis esset, habet sibi quasi seinper oppositas, aemulationem , ambitionem, contentionem , et propter fines privatus honi communis non ut sui considerationem ; quod de principe abs
ligionis . qui e non aures lanium et extrinseeus Insi r immanarum institutionuri sed ad inentem et praeeipue ad cor ipsum loquitur: legibus iue iustitiae sinceram subiectionein imperat . at ille him aliis cupiditatibus et inordinalis ais libis etsi eissima injieit scaena. Tandem. quia bonus ordo et firmitas mixti regimitiis a conspiratione eius paratu n in uullatem moralem maxime dependet . et quia hare conspiratio eo dissicilius oblinetur quo plures sunt regiminis partes eamdem pote talem si mullaneo participantesi patet it quod illud iantum regimen caeteris omnibus pr-sereii duili esset in quo imperans et omniinodam haberet pi, testolen rul promovendum quodvis eo minuutialis sive stibilitorum bonum. et propter ustic cissimum quoddam medium sive impeditnent uni esset impotens ad pro creandum inali iti sive ad nocendum: de qua regiminis forma set tur dixisse postremis hisce temporibus imperan quidam simulque auulanus Politi
cus r uale mihi eamdem . et tofum mundum potero utime administra re. 2 . Patum consulere videntur bonci huiusmodi mixti regiminis formae, qui divisionem. ut vocant. Iumum iungis augere aliutent. sicut facit II. Alirens pag. 5 i et seqq. praeeiti, e Fictile. opi atque ut prneler potes talern I. g stativam . ivdιciariam ei executivam . statua liti' alta . scilicet invectiva. cuius mutius esset. de s ei ter a ce que lolli us au res Poti--ira restant dans les timites de leurs altributions , nemurient Pas
si Quae hic diximus eonfirmari possent exemplis desumptis ob liiij usmodi mixtis regiminis formis. scit suisiciet animadvertere. quod qui solus
impetat non habet in quem Possii rei ieci e causas inorit in altiminit . PiaE- sciti in caritu quae coia stat ter in ejus glabernatione Cernerentui.
192쪽
lii ut addunt, saei lius nempe esse tintini prin et Iiem, quam multos cives aut optimales rutineri lius corrumpere i ei litis iue uniusquam pluritim imperium in turannidem coli veri illi r ; et regum , inquit ilousseau, maxime liueresi, ut subditi sint imbecilles et egeni, ideoque et de eorum vita ae bonis pro arbitrio disponunt , ad rem non facit. Primum salsum est evidenter, cum rex communiter himis abundans , minus quam optimates vel eives muneribus allicialii r , minurque iii subditis sideat esse audacia ejus si delitatem etiam dumtaxat lentandi. Praeterea in pari easu, sa-cilius certe unius quam mulἰoriim liabendi cupiditas tandem aliquando expleretur , desineretque nucere. Muta postremum valetoliam pro responsione ad id quod secundo loco asseritur; etenim cum longe facilius sit unius quam plurium offensionem vitare , lyrannis unius num litam potest esse adeo universali , ut tollat Colii immem Pacem, praecipuum socialis communitalis bonum, quod iamen semper tollitur ab impeta et furore impuli, vel a dissidiis optimatum coecum vulgus in eontrarias partes trahentium ἰ sa issimaque Neronis, Caligulae, Domitiani, et aliorum libido, aut lyrannis plurimorum annorum sorte minorem respective produxit vitae et surtunarii in direptionem , leguntque contemplum , quam unius diei lumultuantis plebis et ei vium etsi aenala lieentia producere sole l. Prima asserito notisseau est mera calumnia; nam conveniens magnanimitas et assi uentia divitiarum in ei vibus ac subditis, ipsorum regum polentiam, ac robur et decus constiluit. Quod subdit , locum hal Ure non potest nisi in regibus qui omni lege et aequilate naturali se esse solutos existimarent
idemque in pati casu ineam modum vel etiam gravius sub qu vis alla regiiiiiiiis servia accideret. I ide S. Thomam it .
120. Inter praerogativas supremae civilis potestatis ea omnia comprehenduntur, quae ad inlernam externa nive Reipublicae tranquillitatem et felicitatem comparandam sunt necessaria , ut jus leges serendi, poenax deierminandi , lites dirimendi, magistra ius constituendi, tribula exigendi ele. pacta eum aliis civitatibus
193쪽
firmauili, lie illini ivilicetidi, vel pacem compotienili etc. lilae omittaemii a sne publieae titili latis deriventi ir noli coit,litu ulli , Sicili vellent pleri lite pselidossolitici, potesta letii principii iii desPoticam et exlegem , Iliasi id omne possent in territorιO unt verba uor-
nil quod Deus in itinioerso, scit eidem dumtaxat fini eom- mensi iratam , qua uti debent tantum ut ministri supremi r is Dei, eidem in tremendu iudicio sui osse ii rationem reddituri. Duae primae ex praedictis praerogativis praecipue in controversiam vocantur, ideoque de his tantum pauea quaedam dicemus; et quia qui supremo politico principatui potestatem legislativam vel codr-citivam, praesertim quoad poenam moriis , denegant, fundantur in salsa, jam resulata si origine supremae potestalis, causam vellit vietam halaemiis, si ad munus supremi principatus uirili in
Ad supremum poIiticum principatum Pertinet potestas leges etiam poenades ferenim, et jus gladii seu poena mortis quibusdam delictis iusigeuda. 12 l. Quod itaque palestas leges serendi pertineat ad supremum politicum principatum manifestum est; nam ad ipsum spe-elat voliti talem civium ad bonum commune ordinare, Pacemque
inter eos servare; quod fieri ne pili nisi per generales leges oseseia communia, et multiae civium obligationes deteriminentur , ipsorumque magistratuum in gubernando, iudi eum in litibus dirimendis, modus procedendi ad uni Anni talem reducaturi eum et in magna hominum iiiiiiiiiiidine impossibile sit singulis ei circa singulas actiones peculiaria iussa inlimare Isicui si in eommunitate seu societale domestica , et in tanta diversi tale particidaritim judiciorum et apye lituum , iiii de inlii illa controversiarum Seges oriri potest, pacis publicae apprime intersit generaliter definire quid euique suum , quid alienum eenseri delaeal , aut quomodo
cuique iurium suorum usus ad tranquillita letu civitatis oblinclidalii sit temperandus. Deinde cum principalus poli licus , ut vi dimus , ah ipso auctore naturae immediate originem trahat, ei sum natura prim I et per se non instituerit civilem socie-
G Articulo praecedente uv. 1 5. I G. 1 7.
194쪽
tatem sed tantum ordinatam ejus iustitillionis rationem praeseripserit; generalissimae namque sunt dumtaxat naturales leges quae
eidem societati a plantur; jam si principatus politieus leges condendi potestatem non haberet, et si cives iisdem obtemperare non Obligarentur, ei quidem quando justae sunt ei legi naturali conseperientes, ex vi ipsius legis naturalis, et in conscientia fit ;polestas putilita inutilis, et ei vitatis subsistentia impossibilis redderetur : praesertim quod nec privali homines possint eompeten-ler praevidere honi publici rationem . nee ad illud quaerendum
per semetipsos, sicut oportet, Ordinari. Ex iisdem rationibus, et speelata humanae naturae eonditione , unde pleri lite lio minum ad ordinale operandum , sola honestale et rellitudine naturali , ae verbis de facili moveri non possunt, insertur necessitas potestalis endrcili vae si Hr legum poe
nalium in principe polities , ut per comminationem et insiletio-
εὶ In eonscieri i7a legibus obicini, e re tenet hir . qui non solum po tine. sia elia in culpae obnoxius cas violando cotistituitur, id est coli tra-liit verum reatum in volitu tale . iiis inuique superioris offensionem inducit. etsi sorte poenam luendam declinaret. E contra . si lanium terieretur aut ad servandam legem aut ad subcundam aliquam poenam . nulla es et perae loquendo obligatio in conscieritia. In liae distinctione obligationis sundatur quaestio a doetoribus agitata . uirum dentur Hreno quaedam liuinariae leges duni laxat poenales. Qiiidquκl sit de hac quaestione, certissimum est in genere civiles leges iii serre eas servandi obligationem in conscientia. Etenim si suprema civilis potestas habet jus ratione boni communis Praecipiendi. legesque condendi. necesse est ut cives liabeant debiluni iisdem legibus obtemperandi iii conseieulia et coram Deo . cuui solus timor extrinsecae humanae poenae , quae et facile potest decliuari et occultas praevaricationes non allicit. taon sit sussiciens ad eontinendos in officio cives. Prne mea. sicut polestas politica ita et ius eius imperandi est i inmediate a Deo: ideoque . quamvis holuo quatenus lio mo non Ixosset alternin saltem ipso aOlcule intrinsecus ac iii conscientia obligare. latne i quἰa dum lex lii triana est ius a legique tia luvali consormis . Deus ipse eana ratam habet obligationeinque . laniquatit politicae potestatis institulor. inducere censetur . nihil est quod impediat quominus homines civili hus etiam legibiis obligari in conscientia dicantur. Debitum ita ol,lemperandi potestati civili manifeste quoque expressum habemus in facilis litteris. ubi S. Paulus lat.
ad Roman. cap. I. vers. t. et seqq. postquam dixerat: Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit. Non est enim potestas nisi a Deo- quae aurem sunt. a Deo ordinata sunt. Itaque qui resistit potestati. Dei. ordinationi resistit. Qui autem resistunt. seri sibi damnationem acqtiirianti subdit ι vers. 5. et G. r Idas necessitate sMiliti estote: non Fotum propter iram. sed et Propter conscientiam. Ilinc inseres eos. qui
tale debitum politicae polestali obtemperandi iasiciantur, nedum ratio uised ei divivae auctoritati adversari.
195쪽
nem quam uadam poenariam, legit in violatores collibeantur a Ina-lo , aliis lite tranquillam vitam relinquaul; i pinnim lite legum visae robur firmum permaneat. ita. Omira primam hane thesis partem line tantum objicitur, scilicet: ex adstructa nece si late legum ei vilium argui in- susscientiam legis naturalis; quod videtur adversari naturalis ordinis persectioni. Respond. Neg. Antec. Lex naturali , i stlate ad officia vitae civilis quam per se non praeeipit, sicut vidimus , multa incommuni dumtaxat praeseribit, modum , tempus et locum ad sui observationem necessaria non determinal; poenas delerminaias et in praesenti saltem vita sussicientes, non statuit; unde si violentiae , raptus, homieidia, surta , adulteria ele. legibus ac poenis ei vilibus et sensibilibus non cohiberentur, improbi omni metu proxime imminentis mali soluti, et impune hujusmodi scelera perpetrantes, totalem Reipublicae pernielem et eversionem tandem inferrent: ideo lite custodiae ipsi iis naturalis legis in erest i
ges et praesertim poenas ei viles in humana foetetate existere. Nec ab lat illi ait, hisce etiam suppositis poeni , aliquos interdum insana temeritas, aut enormis animi eum mulio eo propellat , ut facinoris perpetrationem metui poenarum anteponant; hoc enim inter minus see pientia habetur, istae evitasse humana conditio non palitur.
l23. Nunc in partieulari pauca sunt addenda , circa alteram propositionis partem , scilicet relate ad jus gladii seu poenam mortis, istam Caesar Beccaria ill et cum ipso plerii pie pseudo piditici sal o quodam sen ii humanitatis seu potius amore Prum vendae licentiae dueti, a publiea potestate subtrahere vellent. Juxta
con euientem naturae et rationis naturalis ordinem, qui est ipse ordo divinae sapientiae a Lyeo necessario volitus, delint civilis societas esse sibi sussie iens ad sui conservationem et de sensionem ,
ideo lue ad ejus supremum principatum talis juriάdictio itertineat
neceSSe eSt, piae ad hunc sinem simpliciter di nutritur. Jam vero sunt nonnulla scelera, quae essentiali societatis fini adversantur, et ad totalem ejus triri niciem vergunt, nisi eorum auctores ab ipsa Si cietate excludantur pro semper, ponanturine in absoluta ei
dena noeendi impossibilitate; quod et in se, et relate ad sussi cientem aliorum cohibilionem a similibus delictis, opportunius si
196쪽
ri nequit, quam per poenam mortis; etenim homines vel maxime vitam amant, ipsi lite honori cujus recuperandi, eaeteri se lite etsi durissimis et diutinis poenis, quas tandem aliquando iste liliandi, seinper aliquam spem fovent, communiter praeserant. Praeterea, qui insonti p. g. vilam adimit, vel integrae societati perniciem parat, etsi plures vitas haberet, eas amittendo adhuc ad apiriali talem damnum non eompensaret. Deinde, quilibet privatus habet rationem pariis relate ad totam civitatem , ordo at lem naturalis rationis requirit , ut pars intereat, et noxia praescindatur, quando bonum et conservallo totius id postulat; Meus
nec princeps propter bonum ei vitalis posset licite ad impetum hi situm retundendiim , certo discrimini vitae milites objicere: quod insuper universali omnium propter naturae similitudinem amori lipii non egi ordinatus nisi pars diligatur in ordine ad tolum nee plus diligatur quam totum ut per se patet, minime adversatur il .
Accedit consensus universalis omnium gentium et praxis piissi- mortim principum ac civitatum, qui in re noli lanium de iii resed et de hsues tale ipsius aclionis, magnum robur habet; unde
iὶ Argumenti expositi vim non intelligit vel potius eludere conatile saepe jam momorauis Alirens dum Pag. 86. et t25b asseriti Auciauna Hroia fur la personae δε ses semblabies. L homme ne dote jamais Are
hndamental du droit naturet . Parca qu il ne fiat de la Personne
qu' mi mo en de terrifer ira autra . verum liiij usinoili rationes sive as- seiniones luti latitur in omnimoda confusioue sinis hominis cum siue lotiustitvnanae societatis. et in Eo quod homo non possit spectari velut medium relate ad finem tot iux humanae societatis . quae omnia salsa esse jam ostendimus supeliu in v. nota adjecta n. Iro. ; ideoque traditae doctrinae cuiuiludii leui uulla lenus elevavi. Insuper. quomodo lismo auiittit hominisiligiti talem. eo quo i pro bono et utilitate patriae mortem subire cogatur tΑu per hoc nb ultimo fine et Persecta felici late xevera excludi iuri Nuin milites etsi inni,centes dum pro patriae defensioue vitam amittunt. publicamite tranquillitatis acquirendae medium constituuntur, jus naturae violare censendi sunt Cui liomin uua haec aut similia poterit unquain persuadere Ahrens ' Non est igitur semper verum . quod par celle riason . ιιer uu homme de qu, tιe molera que ce Soli. est ευι attentat a un
197쪽
non nisi per stimmani arrogantiam contemtiini adversarii, oliti es nationes poenam muriis constituentes, liae in re a verilate turpi
a 24. Quia vero, ut nuper vidimus, polestas haec poena murtis scelestos assieiendi, in politieum principatum ab ipso ordine rationis naturalis diisque auctore Deo descendii, statim eorruit hoc landamentale ratiocinium Beceariae: Ius in principe Oritur ex ag gregato particularium libertatum uniuscujusque ; nemo autem habet jus occidendi seipsum : nemo ergo censettilus est illud alteri dedisse; eius enim major propositio salsissima , a sociali eontractu Rousseau non disseri; et praeterea cum auctor ad quosdam dumtaxat rarissimos easus poenam mortis coarctet in apertissimam labitur contradictionem. Similiter partim proficit dum suadere nititur alias poenas e. g. exilii, perpetui carceris ele. utpote diuturniores , validius praebere medium coemendi Melestos ; nam et nullam esse poenam acerbitale et horrore majorem, ostendunt vel ipsi delinquenies , dum poenae mortis commutationem deprecantur , et voti compotes saeti laetantur ; et experientia docet ibi scelera abundareel in dies augeri, labi poena mortis nunquam vel sere nunquam, et eum magna dissicultate iussigitur. Insuper per alias P0enas plorumque quin et communiter non sussieienter consulitur seeuritali Reipublieae , eum earceribus detenti, vel in exilium missi, oc cullis sauiorum consiliis et artibus, uti possint in perniciem ei- italis , alque quavis tumultus oceasione arrepta , cum maxima publici boni jactura, ad pristinum liberiatis et scelerum statum redire, et velut insontes lares palernos rePetere.
125. Jus gentium prout per oppositionem ad jus naturale et civile , seu legem naturalem et civilem sumitur , et est quaedam species legis, diversimode a diversis solet definiri. Antiquiores iuristi eriti et nonnulli doctores post Ulpianum jus naturale improprie seu latissimo sensu spectantes, id est pro eo , quod natura ova uia animalia docuit , jus gentium eum propria ratione juris naturalis consimderiint, definiendo se ilieet illud , luabi esset hue, quod naturalis ratio inter omnes homines
198쪽
constituit , seu quo Omnes gentes humanae utuntur ; nam
in primis bruta animalia niilli morali legi subjiciuntur, nec possunt subjici, solaque identilas objecti quarumdam actionum
c. g. circa conservationem propriam, procreationem prolis, etc.
iden italem legis non eoia liluit; ergo definitio illa iuris naturalis
est saltem latior re definita. Deinde , ea quae naturalis ratio is soluta necessitate inter omnes homines eonstituit , sive haec fuerint immediate nota, sive per plii res et dissiciles illationes deducta , sive absolute, sive ex alii pia dumtaxat suppositione in aliantia, sunt Per se, utpote intrinsece bona vel mala , pro prium et illini edi alii in obiectum juris naturalis ; ergo posterior desiuilio est tantum propria juri naturali. Hi ne propter easdem rationes et duae aliae sententiae non subsistunt, quarum prima
pro Objecto juris gentium assignat illationes longa ei dissicili ratioe in alii ne ex primis moralitatis principiis deductas ; altera , illas quae ex suppositione aliqua ab ii deni prineipiis dimanant. Nec eorum opinio satis congrua videtur , qui jus gentium a naturali per hoc distinguunt , quod non sit Praeceptisum , sed
mere concessitim ves permissivum; etenim et jus naturale est in pluribus mere permissioum, eum dictet etiam ea quae lantum licita sunt , seu circa mulla nega toe se habet; et omne
jus t si tamen hoc nomine donandum permissivum fert seeum Praecuti iam , seu prohibitionem ne quis in eo quod permittitur ab aliis impediatur. Hobbesius eamdem legem naturalem quate nus ei vitalibus , nationibus, sive gentibus applicatur , jus geu
itum vocavit: huic tantum denominatiose ii tritisque juris distinctioni proles lautium moralistae, Pulandorfius, Thomasius , Her itus, uel neceius , aliique sere unanimiter subin ripserunt, verum parum recte , hae enim ratione eommunissimae doctorum ei j iiri Petilorum sententiae adversantur, quorum aliqui licet interdum ea juri gentium altribuant quae sunt propria juris naturalis , realem lamen utrilis lite distinctionem passim agnoscere videntur. 26. Porro ad vindicandam veram ac realem utriusque juris distinctionem, praehat,endam censemus hanc definitionem juris gentium, quiad sit: ordinatio rationis, longo usu et Cou- suetudine cel tacito quodam consensu gentium , qua ita Iium , ad communem earum utilitatem et felicitatem inducta , ab ipsoque Deo immediat O unioersae humanae s cietatis giabernatore adprobata ; in qua si singula verba P i
Peudantur facile eruitur quidquid ad rationem verae legis , et ad
199쪽
193 di linctioneni juris genti iiiii a iii re nati irae et civili, eΝl llecim a-riuiu. lyrae scindit autem data desinitio al, eo , utrum debeatit itectiustili conee lilii juris gentium comprehendi etiam ea ad istae Sin-gidae persectae civitates seu nationes respectu aliarum, jam ex iure naturali praestanda tenentur. Etenim singulae persectae ci- itates induunt naturam cor oris et personae moratis ideoque relate ad se mutuo e. g. non laedendas , pacla ,si Iliae fuerintinnita , servanda vel non violanda , etc. ius lar cujusvis humani
individui , , et alterius corporis seu personae moralis tu civili s ei elale, jure naturali tenentur; ad piae praestanda vel vitanda,
sorte pulerunt inSiqFer etiam ex eoii ii eluditae vel lacilo consuli ti,
gentes ad invieem Obligari, sicut praecepta legis naturae solent quoque interdum ei vili simul lege firmarii; verum quia haec vel
similia versantur seinper circa aliquid intrinsece bonum vel malum saltem ex suppositione, stillique absolute necessaria ad O dinem et conservationem naturalem gentium vel et italum, pr
prie ad objeclum juris naturalis pertinent, illud lite constituunt. Unde ista vel sub conceptu juris gentium non sunt comprehendenda , vel saltem, ut gravissimorum doctorum loquendi modus benigne explicetur, jus gentium in necessarium et arbitrarium seu posilive humanitui, quod respicit ea dumtaxat quae utilitatem vel majorem quamdam felicita ἰem gentium si Melant, dis linguendum est; quae postrema aeceptio determinat signi licatione iii juris gentium stricto sensu aecepti. Ex quo etiam facile colligitur nun esse sequendam singularem opinionem Finelli iij, sla tuentis non ex objecto , sed ex surina seu origine diserimen juris gentium a jure naturae desumendum esse; cum haec nec a Si
militudine auris civilis confirmari p ,ssit, nec apte ab eodem pro ponatur , dum loco nuper indicato s2ὶ tandem distinguere cogatur,
sicut nos modo secimus, ius gentium necessarium, ab arbitrario seu Doluulario , per mutuum gentium consevsum aut consuetudinem inducto.
200쪽
Datur jus gentium a jure natu rae remera distinctum,
siue stricto sensu accePtum.1 27. Contra moralistas prolestantieos salis manifeste probari potest, dari revera jus gentium stricto sensu aeeeptum : i' ex eo quod tolinia genus humanum licet in diversas nationes seu gentes divisum, relineat semper ob similitudinem naturae vincu- litui quoddam amoris et unitalis quasi politicae et moralis , cujus inanifestandi et servandi determinatum modum ratio naturalis , ut patet, non praeseribit, lex vero ei vilis alicujus nationis particu ris praescribere ne piit. 2'. Ex eodem principio, quamvis quaelibet natio sit in se communitas persecta sibique ad sui ei n- servationem, absolute loquendo, sussiciens; nihilominus cum quaevis earum sit quoque membrum aliquod totius universi, et eum non omnis serat omnia tellus , egent frequenter mutuo iuvamineae communieatione , interdum ad melius esse , interdum vero etiam ob moralem necessitatem et indigentiam, puta persectae tranquillitalis internae aut externae; cujus communicationis et juvaminis
modum, eonsuetudo aut lacitus consensus ipsarum gentium solet determinare, jusque gentium constituere, supposita consequente
obligatione eae justitia , ii iam inducit ipsum jus naturae, servandi pacta seu conventiones, Oel legali proveniente ab adprobatione supremi et unici universarum gentium gubernatoris I ei, qui nequit non habere rata, sua lite sule ire auctoritate illa statuta , quae et tum naturalis rationis ordine eonveniunt , et ad utilitatem selieitatemque gentium promovendam diriguntur. 3'. Asimilitudine juris ei vilis , quod et sola consuetudine solet quandoque constitui , et cujus moralis necessitas nedum utilitas, titvidimus ii , subsistit; qnam vis pleraque sed in determinato modo, ad bonum ei vitalis spectantia a naturali lege sint in antecessum jam praescripta ; et aliunde diversae gentes ad se mutuo possunt in multis considerari instar diversarum provinciarum , ejusdemnationis seu gentis.128. Ex his colliges 1', generale diserimen iuris gentium, a jure naturae ei civili; illud enim respicit homines ta inspiam in
