장음표시 사용
111쪽
νώ DIUIN, FI c. ve tum propter septem dona spiestus
Lan is, quae apud iseum 'umerantur. septenarium enim numerum nullus exi edere debet.
serino abssenti missus ad absente, a Greco 'ersol si si, quod mittexethniscat,sic appellata. Talo sunt Petri, Pauli, Iacobi, Ioan is ad vario a rni- se, quae hoc in locu ut plurimu legiitur. Sed ii contingat contingit autem λ-
pu t vel ex Apocalypsi vel ex Prophe- ijs aliquid hic legatur, iijhilominus dicetur epistola, id q; ob ea causam, quod
Luna ante Euangelium quodammodo mittatur. Summoperὸ aute cauendum es , nequis Epistolam legere presumat. nisi sit hypodiaconiis, aut diaconus autetia sacerdos: Melius cnim est ut Sace dos legat etiamsi cantet missam, quam acolitus. Post Epistolam vero cantatur Responsorium cum suo versu, sive Gra- duale, ut vocant. Appellatum autem est
Graduale qubd a minoribus in gradibus ante altare vel a maioribus etiam di bus profestis cani soleat: In solennita- . tibus ver b in altioribus, hoc est, in pulpito etiam a pueris. Vel quia gradatim cantatur, vel quia de gradu ad gradu procedere
112쪽
eedere a bemus, hoc est, de virtute in virtutem ascendere. Di istum est idem Responsorium, qu bd Versui respondeat, qui item a vertend' nominatus est, quoniam nos ad orientem vertimus,uel quoniam versu ad Responsum sit regressio, aut ad ossicium aliud, ut in matutinis. Postea sequitur Alleluya, cuius interpretatio modo exposita est secundum Hieronymum. Ih hui' fine neumatizamus, hoc est, iubilamus , dum finem protra- μhimus , dc ei velut caudam accinimus. Est enim differentia inter neuma neu mae,& pneuma pneumatis. Neuma forminei generis est iubilus, sicut in sine antiphonarum, pneuma verb neutrius generis,est spiritus sanctus. Postea versus dicitur, unde similiter conuersio sit ad alleluya. Sequitur deinceps sequetia quam nos prosam appellamus. Fertur . . Notgerus abbas apud sanctum Gallum natione Teutonus prim d sequetias composuisse, atq; eas postea in Ecclesia cantari institutum fuisse per Nicolaum miri 'mum pontificem. Post hunc autem dicitur Hermannus Contractus inuen-- utor astro labii fecisse duas has: Rex omnipotens die hodierna. Et: sancti spiriatus adsit nobis gratia. dcc. De Euangelio. cis P. XXXIX.
113쪽
DIUIN. Ospre. Ρ Inita sequentia legitur Euangelium, quod triplicem habet incho tionem: Vel per, Initium sancti Euan gelij, ficu: in principio quatuor Euan geliorum: Vel per, In illo tempore: vel
per aliam determinationem regiae aut alterius alicuius imagnae potestatis, vitFuit in diebus Herodis. Ee: Anno quiato decimo Imper ij Tyberij Caesaris. Di
citur autem Euangelium 'ab ευ bene,&o γλοs, nucius, quasi dicamus bonum& laetum nuncium. Proinde vero Euangelium aliquando esse dicitur secund sinistoriam: quandobe secundum allegoriam, quandoque secundu personam,
quandoque secundum partem, & quandoque etiam secundum totum secundum historiam, vi illud: Maria Magdalena de Maria Iacobi & Salome &c. at que illud etiam quod cantatur in natali Domini ad secundam missam de pasto ribus. Secundum allegoriam cuiusmodi illud quod in assumptione beatae Mariqi egi consuetum est de Maria Magdale-ha de eius sorore Martha, nimirum: Intrauit Iesus in quoddam castellum Quia chin per Mariam Magdalena vita significetur contemplativa, per Marrha Verd, que administrabat, vita activa: hoc Euangelio docetur in beata Maria virgine utriusque vitae fuisse conseimmationem
114쪽
ExpLIe Arro. Nilohe, eontemplativae scilicet secundu persona Euangeliu canitur, ut in festo beati Thome Apostoli , ubi dicitur: Thomas via'ide. Odiacim dcc. Secudii partῆ, quemdmo duo in festo sanctae crucis .Tu enim illud recitatur E ita gelium m est de Nicodemo propter eius
extremam partieulam; μὰ eiusmodi est: Sicut Moyses exaltavit Serpentem in deserto, ita exaltari oportedi siti viri hominis. In hoc autem verbo Christus sua indicauit passionem, . & sui corporis in
cruce exaltationem. Quocirca Euangelium hoc in quo haec co ntinetur parti
eula, legitur in festo sanectae crucis. Secudum totum deniq; , cuiusmodi est exiguum illud, quod in circuncisione Domini observatur: Postquam consummati sunt dies o Eho. Animaduertendum ergo hic est , quod diebus profestis una duntaxat candela cerea praecedat diaconum, quum ad legendum Euangelium accedit. Nec id quidem, iniuria, cuin per illud primus Christi significetur aduentus, qui humilis fuit dc occultus, Ut que praeuenit uniis tantum praeclursor, video licet Ioannes Baptista, qui suit verbi lu- cerna. Festis verb diebus candelae duae praecedunt cereat, quod in secundo aduentu. qui solennis erit & manifestus, duo sint praemittendi praecursores He-
115쪽
quoniam Dominus, ante faciem sua binos coniunctim nil sit Discipulos ad petdicandum. Maid quoque diligenter notandum est, quod simulatque Euangelium inchoatur, vitiuersus populus, tari
elerici Miam laici, tam quiillud profere
quam qui audit, criseis signima imprimere debeat in fronte, in ore & in peeto e. In fronte, quhd locus siti pudoris de V recundiae. Vnde impudicos homines ef- frontes dicimus, quasi sine fronte. Per hoc ergo quod fronti signum crucis im. . ponimus, euidenter Ostendimas nos noerubescere, quisii credamus in crucifixum, δceu habeamus Deum & Domi num, qui a Iudeis atque Ethnicis nobis exprobratur. Vnde melierclὸ Aposto- .cor. 3..tus: Nos autem praedicamus Christum crucifixum, Iudaeis quidem scandalum, Gentibus verb stultitiam. In ore autem ideo, ut significemus nos audacter crucem Domini pridicare. Denique in pectore ob eam causam, quo nὼs paratos esse pro Christi nomine pati ingenuὸ ostedamus. Rursum in hoc, quddos & peistus cruce signa mus, aperte in nuimus , nos audacter ore fateri dc corde credere Christum crucifixum, cuius liber legitur, Deum & Dominum nostrum esse. sacerdos itaq; vel diaconus
116쪽
Tuangelium leaurus . signat se in ore, fr0nte i& pectore, qui Acat: ne 'er'-besco crucem se 'mini, sed eam ore prae-φρ' &.corde coo. I ibro quoque cry cem imprimit, tanquam ii dice ei: ih c.' liber crucifixi. Possς a siemhψc loco quaeri quemadmodμm caucis signum neri debeat a dextrane in sini tram, an
'erb a sinistra in dextrami Aen. nnulli quidem sint, qui crucia syistra in dextram fieri velint, atq; ex huiusmodi versu sunipserui autoritatena: Egressiis esta patre, &c. A patre venit filius in mundum, dc ideo crucem inchoamus a par te superiori, per quam designatur pater. sed quod a patre absque ulla intercapedine in mundum venit, per quem sinistram partem intelligimus, ideo postga superiori parte descendimus, statim asinistra in dextra pergimiis: na dc pos ea ad patre ascendit, quod designat dextera. Alij verb putant quδd a dextra in sinistram fieri debeat, quia Christus a dextςra in sinistram, id est, a patre veniens,Diabolum per crucem repulit, qui per sinistram significatur. Dicio igitur Evangelii titulo, respondetur ab omnibus: Gloria tibi Domine. Proposito nanque Euangelio ad i gendum, in quo agitur de gloria partim Dei, dc partim nostra, quatenus videlicet Christus di bolum
117쪽
bolum vicit, ac nos redemit, &ad patris gloriam ascendit: auditores Euangelij saetantes ad laudem sui creatoris inquiunt atque exclamant: Gloria tibi Domine, quasi dicant: Gloria tua, uae nobis in hoc Euangesto piadicatur, in aeuuio nobis sine fine permaneat. semperque crescat de augeatur. Leisto iam Euangelio, quisque dicere debet: Amen. Vel, ut alii volun r, recitato Eua- gelio, statim dicamus oportet: Deo gratias, quemadmodum post quamlibet le- stionem siue capitulum. Sed melius est,t dicatur: Amen, ac nos cruce contra Diabolum muniamus, ne ipse sermones Domini ex pectore nostro rapiat. --
cessariu etiam planὸ es , ut dum legitur
Euangelium, velamina capitum deponantur. Euangelica enim praedicatio omnia legis velamina dimouit, atq; homines , qui prius I qminu in aenigmate quodammodo & quasi per transenna invidebant, modb ipsam veritatem aper-xa legis cognitione vi clare & intelligere fecit. Viri itaque aperto capite Euan gelium audire debent, ut quinque sera sis ad audiendum magis nant idonei. Inde est quod clerici non nutriant longos capillos, sed altὸ tonsos ut rectius ac perfecti' possint audire. Verii enim- propterea coronam habent, ut de-
118쪽
EXPLIcATIO. monstretur liuereos & Dominum nurulum esse medium. Non ergo longos habeant capillos clerisi, si per longitudi- 'nem capillorum significetur multitudo
peccatorum. Mulieres verb debent audire Euangelium tedio ac velato capite, etiamsi sit virgo, propter pomum Veli tum. Et si eueniat ut virgo capite sit aperto, & velamen non habeat, necesse est, ut mater aut quae uis alia mulier capiti eius pannum vel simile quippiam imponat. Itemq; erem stare debemus,
donec Euangelium pronuncietur, aut capite inclinato,si modb non sedeamus: nisi cogente necessitate. I n lege quidem praeci satur, ut, dum comederent agnuPaschalem, baculos in manibus tene-Ient, nos verb diacono legente Euangelium baculos deponimus, quod Christo pri edicante legales obseruantiae sint, depositae. Symbesum, quando canendum, O quoisint numero.c A P. X L.
Post Euangelium statim debet subiungi Symbolii fidei, scilicet: Cre-
do in unum Deum patrem, &c. si solennitas fuerit. Nec tame in omni solen nitate, sed in eorum tantii inmodb Ω-stis, quorum in symbolo fit mentio, Vt in festo Trinitatis. in Natali, Circun cisione,
119쪽
ne, Pentecoste, in festo omnium sanctoria, Transfigurationis Domini, beatae Marix, dc omnium Apostolorum, canistae Crucis, dc omnibus diebus Dominicis. In alijs aute solennitatibus dici non debet. Nec verb in solenitate Angeloriim cantari solet, quia illi non credunt. imb iam sciunt, quum plenam dc
perfectam habeant scientiam. Nee praeterea cani consuetum est in solennitate duorum Euangelistarum, qui non fuerunt Apostoli, scilicet Lucae dc Marci. Sunt qui dicunt symbolum dici debere in festo beati Ioannis Baptistat, quia
tum fuit commemorata Christi natiuitas. sed eadem ratione qualibet die fiementio beatae Mariae, adeoq; omni die canendii foret. Nonnulli etiam putar, quddin eoru festiuitatibus cantari debeat, qui illud composuerunt, atq; eius rei gratia huc illud adferunt,quod in Euangelio Ioannis inuenitur, quod nimirum indies fides Apostolorum crescebat propter miracula quae fiebant, quanqua libi autoritas habeat, fidem non habere meritu, cui humana ratio praebet experimentum. Pronunciato Symbolo subnnem ipsius debet fieri signum crucis, quoniam verbum est Euangelicii, non
sicus atque ipsuin Euangeli uinisi quod
120쪽
est de eo: Verbum abbreviatum faciee Dominus super terram. Et hoc modo: Veniet verbum abbreviatu stiper filios Dei. Similiter quoque in omnibus verbis Euagelicis signum crucis fieri opo tet, quemadmodum sub finem orationis Dominicae. Gloria in excelsis, Benedictus, Magnificat, de Nune dimittis. quae omnia perinde atque Euangelium stando audiri debent. Notandu est quatuor esse symbola: minimu, quod a cunctis comuniter in quotidiana oratione dicitur, de quod Apostoli simul composuerunt. Secundu est, quod in prima recitatur. Quicunq; vult saluus esse, quod ab Athanasio Patriarcha Alexadrino c5tra Arrianos haereticos compositum est, licet plerique eum Anastalium fuisse falso arbitrentur.Tertium est, QuodConstantinopolitana synodus edidit, vid licet quod in missa hae enus canicon' suetum est. Quartum est, quod ex Niceno Concilio pro dui. Scripsit vero beatus Hilarius Plistaviensis Episcopus librum de synodis, in quo de illud composuit, ac legi oportet in omni synodo vel totum vel saltem eius aliqua particula. Ex quo sane liquid b apparet,