장음표시 사용
241쪽
uersus Dominum. Christus cum in eroce pateretur, & maxima animi angustia affligeretur,prolixe orauit decantas decem Psalmos, scilicet: Deus Deus meus respice in me, usque ad : In te Domine speraui, donec peruenisset ad istum
versum: In manus tuas Domine commendo spiritum meum, quo emisit sp xitum. stiare ec nos quoque postquam passionem recitauimus . quae Christi anxietatem & dolorem exprimit, Or mus. Quantumuis sane mos iste orandi infrequens dc insolitus sit. Vsu enimianapridem receptum est, ut diebus alijs ante Euangelium dicantur orationes. Verhm hoc die contra sit ordine permutato, quod & in initio a nobis dictu est, quo quaedam officia in Quadragesima transmutari ostensum est. Oravit autem Christus pro tribus, pro se, ita-quiens: Pater clarifica filium tuum: pro suis, aiens: Pater pro eis, quos dedisti
mihi rogo : & pro illis etiam qui credituri erant in eum,dicens: Pater non tantum Pro eis rogo, sed pro omnibus illis, qui credituri sunt in me. Ex quo sequi videtur, qu bd non debeamus orare pro illis, quos scimus non esse Calvandos, veluti pro eis, qui in inferno remanserunt, dc pro Iuda, qui desperauit. Sed δc nos similiter oramus,partim pro nQbis,pa
242쪽
neophytis, gentibus, Iudaeis, hereticis descismaticis, ut eis Deus gratiam mana infundat, &ad fidem catholicam comouertat, flectentes qui de genua pro alijs . verlim non pro Iudaeis, quoniam illi il- Iudentes Christo genua flexerunt. Ob ter ergo hic animaduerte id, quod i
gitur ante genuflexionem non esse Orationem, sed adhortationem, quemadmodum es oremus) dc quali quanda oste sionem pro quibus simus oraturi. Modverb postea dicitur, oratio est. Item rursus animaduerte tres fuisse illusiones .
quas Iudaei genibus flexis Christo exhibuerunt. Et quidem prima fuit, velata eius facie in atrio pontificis. Altera ver4 in praetorio. Quoniam illo tradito I daeis a Pilato ut ipsum crucifigerent , milites spineam plectent ea coronam si xis genibus illudebant ei. Quod quamuis a Iudaeis factum non fuerit, asscribi tur tamen illis, qudd causam praestiterint. Tertia denique illusio fuit, quum praetereuntes illi iam in cruce pendenti dicebant. Vah, qui destruis &c. Contra
illas tres illusiones nos ante crucis reu Iatione tres praemittimus adorationes,
clim dicimus ter hagyos &c. quasi ter honorantes illusum propter nos, idque
duabus linguis, quia tertia adhuc silet. Hinc
243쪽
ZEio DIVIN. OFFIe. Hine igitur Zc illud notandum venit,qubd cum multa sint genera linguarii, tres tamen potissimiim existant princi: Pales. Prima Latina, propter nobilitate de dominium Romani imperij, secunda Greca, propter capientiam, tertia H braea, utpote qudd ceterarum linguarum mater sit. His autem tribus linguis descriptus fuit titulus Domini in cruce. mare praeter reliquas linguas tres solum inmissa usurpantur, dum in ea canimus Graece Kyrieeleisen, Hebraicὶ Alleluya,& cetera Latinὸ. Aduersus tres Iudaeorum accusationes in Christu, dircimus nos tres excusationes in persona
saluatoris, scilicet: Popule me ubi Christus exprobrat illis sua beneficia, libera tiones v:delicet ab Aegypto, regimen in
deserto introduistionem in terram Optimam. asi dicat Christus. Tu accusas. me, qubd tributu dari negauerim, debe- . res potius gratias agere, quia te liberauia seruitute Aegypti: Tu accusas me Pregem me fecerim, vertim satius foret,
quod gratias ageres de eo , quod splendidὸ Κ regaliter te in deserto pauerim. Tu denique me accusas, quod dixerim me filium esse Dei, sed gratitudinis si num potius exhibe, quod tibi dederim
terram lacte dc melle manatem. His e go ita dictis, crux aperta ac nuda profer'
244쪽
Ex PLICATIO. alitur, ad significandum omnia, oua: fu rant obscura, tunc fuisse manifesta, de salutatur crux hisce verbis: Ecce lignum&c. quoniam per crucem omnibus talus reformatur ac restituitur. Postea a tem adoratur, id est, eum reuerentia osculatur. Solus enim Deus adorandus est, dc caetera illius causa veneranda. Crux ergo adoratur ideo , Ut ostendamus nos
debere humiliter facere, quod illi fecerunt superbe. Osculata cruce, dominicucorpus altari apponitur , dc tunc facem dos cum praefatione praeposita, videli cet Oremus praeceptis, dcc. quam ad diadit beatus Gregorius, cantat orationem dominicam. Quo quidem reprεsentatur
antiqua Apostolorum consuetudo, qua in celebrandis missis utebantur Olim enim Apostoli haec tantum Verba pro ferebant, quae dixit Dominus: Hoc est corpus meum, dcc. Et: Hic est sanguis noui testamenti, dccae. quibus ipsi Apostoli postea addiderunt orationem Do minicam. Atque haec consuetudo Ap stolorum hic repraesentatur, eo modo quo antiquitus celebrabatur, sed Gel si iis Papa, Gregorius &Celestinus multa tandem addiderunt, ut supra dictum
est. Facta autem communione, statim Canta ntur vesperae cum oratione, & tam
misia, quam vesperae una finiuntur col- . L Iecta.
245쪽
ria DIVIN. OFFIe. Iei, Hoc ita peracto, crucifixus in situ, Iocum reponi debet. Ante quem est, ut chorus Psalmos psallati etiam episcopus vel loco ipsius vicarius. eius, idq; tantisper usq; ad horam illam, qua Christus resurrexit. Atque ita tum celebrare debet mysteriit de resurredi ione. Primb 'namq; prouenit labor, secundb clamor, tertib autem exauditio, unde Psaltes il- . Ie Ad Dominum, inquit, clim tribula Ter clamavi, de exaudiuit me. Quare dc nos oportet eius esse imitatores. De duabus partibus Sacramenti. c AP. XCIX.
NVnc dicendum est, quare Una pars
iacramenti scilicet corpus sub specie panis reseruetur a te coenae, Sc altera pars scilicet sanguis sub specie vini non
reseruetur, ac dux quidem sunt causae, quamobrem corpus reseruetur. Prima
est, ne fortasse quispiam ex hac vita sine viatico discedat, quod euenire posset ni reseruaretur, atque institutum ita est ab Innocentio Papa. Secunda est, quod illis tribus diebus maxime omnes ij religiosi, quibus necessitas est, debeat comis municare. Quare oportet ut Sacramen tu illud reseruetur, quoniam eo die consecrari non debet, ut supra ostensum eae Cur autem sacramentum vini non ser- uetur, triplex est ratio et Prima est, quia
246쪽
ehm vitium liquidum sit, no post et tam
bene reseruari, quin quadam negligentia facilὲ queat labi. secunda est, quddduos sacrificiorum ritus suis tempori- bus approbauerit Deus, veterem legis, videlicet suo tempore, de nouum hoc tempore. Hos duos ritus significant panis & vinum, licet utraque res sie noui
sacramenti, panis nempe nouum, dc vianum veterem. Nec mirum videri debet, si per rem noui sacramenti vetus sacrificium significetur, clim Sc contra inue- niatur, rem videlicet veteris testamenti declarare nouum.Nam quartis ferijs septimanarum quando ordines celebrantur duae lectiones ex veteri Testamento recitantur, quarum altera quae sub nocturia ali tono exprimitur, vetus significat testamentum : altera verb quae sub tono communi, nouum. Ex eo itaque, qudd vinum non reseruetur, ostenditur vetus sacrificium cessare debere. Tertia ratio est, qubd idcirco non reseruetur,
quia Christus dixit iri coena : Amen dico vobis, qubd amodo no bibam de hoc genissime vitis, donec bibam illud ub-biscum nouum in regno patris mei. Si quis aute roget, num istud vinum, quod eo die in communione sumitur, ex do-minici corporis contactu consacretur,
quamuis complurium scripta illud alie-
247쪽
rere videant' r, nos i anae Vel itatem magis sequetes, ea quae Cinisti patres tradiderunt, dicimus vinum illud omnino
non esse consecratu ex illo contactu, sed sanctificatu . Est enim differetia inter cosecratu dc sanistificatu. Consecratum diacitur quod in consecratione, ut ita dica, transsubst/ntiatur an eliscatu verb est, i quod per verboru sanetificationem effir. citur sanctu sine aliqua transsubstantia tione, ut aqua lustralis, quam ideo bene- die tam dicimus. Rursus sanctificatu dicitur, quod alaistu rei fanctificata ma- .gis efficitur reuerendum. Si aut*m dic retur, qudd solo cotactu vinum 'elaquφconsecraretur: magna profecto inde se' queretur rerum perturbatio & consurno. Sic enita contingeret calicem: non
posse lau ri, indeque emceretur, Ut iam sexcenti panss 'nius lipstie coractu, sinexerbo possint consecrari: dc si una aliqua gutta aquae lustralis seu benedicitae in stagnum. vel puteum, qui ex lacunis sca
iurit, infunderetur, aqua illa perpetuo, benedicta maneret: atque eiusmodi in finita alia incommoda cx se, rq inasce'Decοπ' rentur. Iam etiam praetereo si dominicifcr.H. corporis taehu vinum consecraretur, confisa. ira Decretum fieri, quod prqhibet, nec, Sab- hoc die consecratio fiat, bd autem hic quaeritur, quamohxemi Christus Di
248쪽
scipulis prius corpus suum dederit m sticum, quam in veritate illud offerrendiscussum satis apud alios est. Aduerten dum ergo hic est, dc repetendum, quod pauid anth ano bradietum est,utpote secundum triplicini Christi crucifixione quae hoc die re ipsa facta est, tribus h
ris, tertia videlicet, exta & nona per va niuersum annum missas celebradas esse. Hora enim tertia crucifixus est linguis Iudaeorum alentium: Tolle, tolle, crucifige eum: Hora sexta in cruce positus fuit sic nona expirauit , quapropter hae hora: ad celebrandas missias canonichsunt instituis, qu7 Christi immolatione
mystice repraementant. Diebus enim festis quum a libidine est abstinendum, missa debet tertia hora celebrari, profestis sexta, & in ieiuni)s nona, sin aliter fiat, cerrὲ canonicu dc regulare non est. Exceptis interim ijs temporibus, quibus nocte missa celebrari debeat, ut in Natali nomini, di in sabbato Paschae. Missa enim quae tunc celebratur, non ad sabbatum pextinet, sed ad diem resurrectionis. Vnde etiam nunc Romae & per uniuersum Rauennensium archiepiscopatum,sub quo & Bononiensis Ecclesia continetur, tunc missam no celebrat voque iri noctem. Qudd autem sic fieri de beat, sitis ipsa ostendit oratio, qux tum
249쪽
ai 6 DIVI FFIe. dicitur: Deus qui hac sacratissimam noctem, & illud quod in caerei, quem VO-
eant,benedictione canitur: haec nox est. Sic itidem quotiescunque ordines conficiuntur, nocte missa celebrari debet, quoniam ossicium maiorum:ordinum
ad diem spectat Dominicam. Sed quia ieiunio incipere oporteat,ideo in sabbato post vesperas illud inchoamus, & ad
noctem usque protelamus. ιDe ossicio tenetivirum. IID CAP. c. ilNVnc verb consideradum est, quamobrem tribus noctibus continuis ossicium, quod tenebrae appellantur celebremus, quemadmodum ad illud ossicium pulsandum sit, quare, & quot candelae accendantur, S quomodo eae ex
linguantur, & deinde etiam de ossicij qualitate. Posito itaque Christo in cruce tribus horis fuerunt tenebrae, a sexta Vsque ad nonam , ita Vt compleistamur sextam de nonam, dum sol patiebatur eclipsina, no quidem naturalem, sed miraculosam, quanquam ea infideles iuxta natura ita accidisse mentiebantur. Qua obrem sanὸ propter tanti illius mirac ii memoriam, per noctes tres illas horas repraesentamus. Ad ossicium Tenebrarum non campanis pulsandum est, sed ligneis tabulis . Campanar enim signia sicant
250쪽
ficant, ut dictum est, concionatores. Atque ideo campanis no pulsatur, quia co-eionatores,hoc est fiscipuli Domini noselum nomen eius non praedicauerunt, sed & negauerunt ut Petrus,& fugerunt. Scriptum est enim : Percutiam pastorem,& di spergentur oves gregis. Vnde Dominus videns eos ad fusam paratos,ait: Quem quaeritist quali dicat: Si me quaeritis, sinite eos abire. Magnus tome ex ligno editur sonus.Tabula lignea Christum significat, qui in ligno clama bat, praedicabat dc orabat dicens : Pater dimitte eis, quia nesciunt quid faciunt. Pulsatur igitur ligno, quὀd tum solus Christus extitit concionator.
De numero candelarum. c AP. CI.
D Iςendum modo est de candelis, at
que hic quidem in numero diuersitas est. Quidam enim septuaginta duas accendui, quidam viginti quatuor, quidam quindecim, quidam etia duodecim, quidam nouem,& quidam septem. Sed hi tamen omnes no absque mystica significatione hoc faciunt.Nam septu ginta duae candelae septuaginta duos diascipulos significant, quorum praedicatio siue eoncio in morte Christi extincta
est. Vel ad designandum quod Dominus septuaginta duabus horis in sepul-